Mamuli No. 33
Title
Mamuli No. 33
extracted text
1!! ~##`7
@__^ OKBC
1
YJTV,THB
stumrad Tqvens ojaxebSi
lado mobrZandeba Tbiliss!
2
bavSvobis ankara feradovnebaSi
Semoxiznulan diadi ocnebebi da
trialeben gonebaSi, ise trialeben, rogoradac iwvis da duRs
misi mCqefareba, sabolood yalibdebian isini mxolod da mxolod
memorialur saxovanebad, rogorc
bavSvobis Rirsaxsovari - rom odesRac yofilxar bavSvi. azri ki ixveweba saWaSnikod gamzadebuli
wyurvilSi daRvinebuli mzeferil
siTxesaviT, sityva daxvewili romaa Camoqnil-Camoqandakebuli erTbaSad asafeTqeblad gamzadebuli. ucnauria ymawvilkacuri gaqaneba da miTumetes mzardi wadili imisa, rom yoveldRiur sulisSemxuTav wamierebaSi eZebo maradi Rirebulebani, radgan grZnob
SenSi, bunebrivad Tu xelovnurad
ganmartoebul sakuTar axalgazrdobaSi sawuTros inversiul brunvas.
rac erTxel ukve yofila, sxva drosac ganmeordeba, araTu klasikuri
remarkebiT, aramed modernizebuli
kaleidoskopiT, meti poeturi TavdaviwyebiTa da feradovnebiT.
aucilebeli araa miaRwio naoWebiT ametyvelebuli siWarmagis WaSniks. aucilebeli araa, radgan unaoWo saxismetyvelebas SeuZlia gacilebiT meti, gacilebiT meti lirizmiT. amitomac miyvars axalgazrdobaSi gaCerebuli Taoba, erTbaSad rom wamovida Cveni kulturis
realobaSi gardasuli saukunis
siymawvileSi. ra saWiroa miaRwio
naoWebis asaks, Tu yvelaferi SeiZleba Caatio erT mTlian Zlier
amosunTqvaSi da amiT daamTavro
yvelaferi?!
maS, gaumarjos droSi SeCerebul axalgazrdobas. amas vambob
me - axalgazrdobiT damTvrali axalSobili saukunis ymawvili, da
esaa gadaZaxili mTels epoqebze,
raTa mivawvdino Cemi xma maT - marad axalgazrdebs.
CvenSi ar yofilan miSel lerma,
arc Sandor petefi (Tumca diadma omma aseTi saxelebic moitana,
magram uTanasworo tonalobaSi).
CvenSi gacilebiT fasoben daufasebeli tato baraTaSvili, Salva karmeli, lado asaTiani... daskvna erTia
- CvenSi ymawvilkacebs ar klavdnen,
Cven ubralod ar vufrTxildebodiT maT. esaa xrtili Cveneuli
maradi axalgazrdebis. samTave biografia TiTqos erTi xeliT iyo
naweri. gansxvaveba ki tkivilTa simZafris rakursSi gamoixata mxolod.
pirvel SemTxvevaSi oblobaa, sulTan Widilis Taviseburi simkacre.
wvasaviT iRvenTeba mTeli poezia
baraTaSvilis, ukacrielebas rom
uwinaswarmetyvelebs maradi axalgazrduli gaqaneba. msoflio poeziaSi pirvelma da erTaderTma
sakuTar sulTawvas daudo saTave
tatom, rac Semdeg sul sxva niadagze imTaviTve eqosaviT ganavrco
edgar pom.
CvenSi axalgazrdebi ar kvdebian tyviiT, CvenSi SimSiliT daosebulni iRupebian aucileblad, esec
mxolod maSin, Tu xar poeti, Tu
WrilobebSi ayvavileb Jinsa da gaqanebas axalgazrduls, cecxlsa
maradisobaSi SeCerebuli
manuCar
kaWaxiZe
axalgazrdobis martirologi
da wvas maradiuls. da aucilebelia aseTi sigiJis karTan winaswargauTvicnobierebeli gadaego usaxelod, uSvilZirod, usaxlkarod, upatronod, usamSoblod. es ucilobeli
pirobaa tragizmisaTvis, raTa sicocxlis Semdeg hpovo maradi axalagzardoba - Seni WeSmariti saxeli.
tkivilis simZafrec isaa, rom giyvars da gebraleba Soreul landebSi mikarguli da sityvaSewyvetili
cxovlad moqmedi energia. cxovrebis
nisleulSi dakargvac isaa, TiTqos
saerTod arc yofilxar Sen tato
baraTaSvili, da mxolod sicocxlis
mere, ai, am oboli sicocxlis mere
Tbilisur garemocvaSi Sens mierad
ametyvelebuli mTvaresaviT gamoanaTeb saqarTvelos Rameul caze. da
roca TvalsawierebaSi gamoCndebi, mere ukve aRarsad waxval, radgan SeniT
oboli samSoblo geloda, vinaidan
saWiroebisa da aucileblobis zRurblze Sedgebi im Seni dauxarjavi
axalgazrdobiT, yvelaze didi lirizmi romaa Seni poeziis, didi idumalebiT metyveli poeziiT - Seni
leqsebis rveulSi carieli furclebiT. ai, maradi axalagazrdobis
safuZveli qarTul realobaSi.
meore SemTxvevaSi gaucxoebaa, sakuTar TavTan da garesamyarosTan
gaucxoeba. aq ufrore metad grZnobebi iWrebian fantastikur eiforiaSi, aRarc bohema alamazebs sulis
sispetakes. silamaze Tavadaa ucnauri epoqaluri gaucxoeba pirmSvenierebis, - iqve rom Rrublebs moefareba ganwirulobis miTiuri ymawvili Salva karmeli, romlisTvisac
ymawvilkacoba saxadi da avadmyofoba
iyo, jer rom xmis tembri ar dawmendiliyo kacobamde. qarebi qrodnen maradi axalgazrdobis zRurblTan, civ samaresaviT garinduliyo
mkvdari briuge - qalaqi monstri.
zamTrispiruliviT zuzunobda Ramis
qarbuqi da suls arTmevda poetur
xilvebSi gadasaxlebuls. sicocxlis niSansveti am siuJetSi iyo
mxolod is, rom xeebi moZraobdnen
da totebSua gamoCenili zeca aSrialebda sicivis efemeras, rogorc
mtkivneuli sulidan gamotanil sizmrebis ganacxads. sicxaded grZnob
drois aTvliT abrundSi gadaWedil
cTomilebas - ferdakarguls droTa
trialSi. wamieri gaelveba gonebis
gulmaviwyobiT Semoifargla, amitom
konturebi sagnebsa da arsebebs Soris waiSala. sikvdiliT gamowveuli daviwyebis surneli trialebs
Salva karmelis magidaze da daumTavrebeli leqsis gayviTlebul carieladnarCen furclebze. Zvelmodurad mowyobili oTaxis interieri SeboWili axalgazrdobis sicocxlis Semdeg awyvetas hgavs. Camqrali RadariviT maradi axalgazrdobis Semobrunebas veRar gauZlebs
quTaisis qariani, iqneb Tavqariani qu-
Cebi, alag-alag narCenebad datovebuli nasunTqi xsovnis saburvelSi
rom toveben aietis cremliviT sevdian amoJamebas - erT bloknotad
Sekrebil da verdamTavrebul lirikul krebuls - `babiloni~: tkivilTa simZafre aq isaa, rom Tvalsa da
xels Sua gamogvepara sicocxlis
muxti sazrdo axalgazrdobis; esec
aucilebeli pirobaa tragizmisaTvis.
mesame SemTxvevaSi Rrma siaxlovea
nebismieri CvenTaganis naturasTan.
ufro metic, ggonia igi Tavad Cven
varT maradi mzeWabukebi, romlis
cxovrebac Cven unda ganvloT Tavad. sicxade erTSi mdgomareobs lado asaTianis fenomenSi ar ikiTxeba msofliuri sevda, msofliuri
sicariele, msofliuri ganmartoveba. igi suliT xorcamde winaprebis
aCrdilebis muzaradiT aris mosili.
Tu tkivilis simZafrobis wina ori
gza minoriT aris gajerebuli da
ganwirulobis Tematika laitmotivad
gasdevs yvela muxls naqmnisas, es
mesame gza gabrjnilia mxolod maJoriT da Tu ganwiruloba raRac momentSi ikiTxeba, isic zomieri dramatizmiT aris mocemuli, radgan Tavi
da Tavi lados cxovrebis arsisa
aris sicocxleSi darCena. ixiblebi
misi dauSreteli optimizmiT. ixiblebi imitom, rom es optimizmi sasikvdilo sarecelze mijaWvuli ymawvilkacis gancdebia. Tu raime afiqrebs am maradi Wabuks, yvelaze naklebad da wamieri gaelvebiT, es misi
moaxlovebuli bedisweraa. maSin, roca es bediswera sxva SemTxvevaSi
Trgunavda tatos da Salva karmels.
lado asaTiani ar aris arc suli
oboli, arc sruli gaucxoeba. igi
TiToeuli CvenTagania, romelsac mxrebiT moaqvs mSobliuri siamayiT
samyaro da Tan icis, Tvalxatula
mananas bavSvur sianceSi gadainacvlebs mamis landi, landi, romelic
cxovrebas gaulamazebs yvelas masTan ziarebuls. swored Tvalxatula
manana ar anaTebda lados winamorbedebs. isev bedisweris ulmobelobam bevri misi megobaric maradi ymawvilad datova, isini erT mZlavr
pleadad Seqmna qarTuli sityvierebis
kanonzomierebam. megobrebSi aRzevebulma moi pova Tavisi WeSmariti saxeli, ise rom dro da Jami ver Seecila mas amaSi. myarad mdgari Seegeba sicocxlis gadagrZelebas sicocxlis Semdeg, maSin roca uWirisuflod da usaxelod maradi ymawvilebad darCnen msoflio sevdaSi
CaZiruli tato da Salva karmeli
da elodnen Jams sakuTari saxelis
moZiebisa, rac lados yvelaferi es
sicocxleSive hqonda damkvidrebuli.
tkivilis simZafre aq isaa, rom
eZeb lado asaTians Sens siaxloves,
yvelgan, sadac ginaxavs mis leqsebSi, sadac unda iyos, da imav dros
ar aris da ar gjera, ver ijereb,
rom lado asaTiani Senca xar da
isicaa, ese igi Cven varT, igi sazogado saxelad iqca mxolod qarTvelTaTvis da esaa is umTavresi tkivili, rac SeCerebul axalgazrdobas misdevs. man Sekra wred
maradi mzeWabukebi qarTuli TvalTaxedvidan. ase Tu ise tatos samreklos gadaswvda diadi SegrZneba poeturi xilvebis, amavdroulad
Salva karmeliseuli imeruli siyvaruli Caawna sakuTar TvalisCins.
Sevisisxlxorceb wyurvas siWabukisas da xmaRla vityvi gaumarjos SeCerebul axalgazrdobas - maradisobaSi!!!
ratom unda miaRwio naoWebis
asaks, Tuki yvelaferi SeiZleba wamierebis sisxarteSi amoiTqvas, roca ianusi veRar moaswrebs Camoiyalobis Tavisi orsaxovneba da
mxolod WeSmaritebad afeTqebul
mxolo-saxeSi da mis metyvel nakvTebSi gamoixatavs orsaxovnebas
dabadebisas da sikvdilisas.
ra saWiroa icxovro tolstois,
goeTes da hiugos asakamde, roca
SeiZleba ar dagtanjos siberis
marwuxebma da umtkivneulod, Tvalis erT gadavlebis sazomze yvelaferi erTbaSad amoTqva ise, rogorc tatom, ise rogorc Sandor
petefma, ise rogorc lado asaTianma. siberis tkivilebi da uZlureba ar Rirs, roca maradis saxels axalgazrdobaSive poulob,
TviT axalgazrdoba gapovninebs am
saxels. yvelaze warmtaci da mimzidvelia romantiuli gagebiT aseTi sicocxlis dasaruli.
saukunis dilis susxSi sunTqavda filtvebi, iWedeboda gzebi, ixlarTeboda aTasi bedi erTi-meoreze gadaWdobili, Tvals rom ver
gaadevnebdi erTi maTganis yvela
gadakveTasac, ise. ixlarTeboda sicocxlis WidiliT mxcovanoba da
axalgazrdoba, ar ki uSlidnen
xels erTurTs. xmatkbilad, xmaawyobilad, Tu xma-mkvaxed mainc
Tanaarsebobdnen legendad qceuli saxelebis mTeli panorama. legendebi ki midiodnen da maT axali legendebi cvlida. obivateli
gadaRlamde ganebivrebuliyo kulturuli cxovrebis mravalferovnebiT. dilis susxi ki celavda
da celavda Soreul gza-Saraze
saTiTaod yvela maTgans da TandaTanobiT sazogadoeba maradi mzeWabukebis Taobis amara darCa. imanac
meteoriviT gaielva gonierebis caze da dilis susxma SeWama ukanaskneli amonasunTqi.
me mivesalmebi loginad Cavardnilebs Tu fexze damdgarebs, romlebmac maradisobaSi SeaCeres TavianTi axalgazrdoba... da dgas gamoRma mxares yovelgvar wesebsa
da kanonebs gareSe kaci wyalSi,
romelsac cecxli ukidia...
3
4
mogonebebi
lado avaliani:
quTaisidan maSindeli da dRevandeli
poeziis meqas – Tbiliss Semoxiznuli
ubinao poeti Turme xan sad aTevda Rames,
xan sad. erTxel dilaadrian rom Semxvda
kirovisa da maCablis quCebis SesayarTan
da Tavaziani salmis Semdeg tkivilgareuli ironiiT SemomCivla – aRarc maxsovs,
meramdene Ramea, rac ar mZinebiao. SeuZlebeli iyo amis gagonebaze guli ar gtkenoda. tramvaelebis saerTo sacxovrebelSi var `Camomxtario” (am sityvasac ironiulad gausva xazi), marcxnivac avadmyofi miwevs gverdiT da marjvnivaco. erTi
mainc, marcxniv rom wevs, ise axvelebs
mTeli Rame, wuTiT Tvalis moxuWvas ar
macliso; Tanac oTaxSi papirosis boli
ise dgas, rogorc orTqmavlis kvamli depoSio. sxvaTaSoris es uneblie wamoCivlebac sityvas mohyva, Torem mas saerTod
aseT rameze wuwuni, Civili da Tavis Sewyaleba ara sCveoda, piriqiT, yvela viTarebaSi Tavi ise amayad eWira, meti ar SeiZleboda. winaprebis geni mis arsebaSi aqac
mTeli Tavisi sidiadiT Canda. axlac, rom
Sevxede, ise moabijebda, tramvaelebis saerTo sacxovreblis droebiTi binadari ki
ara, cixe-koSkis mflobeli gegonebodaT.
mixeil alaviZe:
ladosa da me xSirad mogvismenia domenti TomaSvilis saubari. domenti sof.
Wolevidan iyo da okribas kargad icnobda, erTxel man gviTxra: okribelisa da
xvlikis araki, albaT, gagigoniaT, sinamdvilea. masSi aqauri glexkacis siRaribe
igulisxmeba. okribaSi mwiria miwa da
glexs uWirs cxovreba. sxvebi dascinian
okribelebs. maTi gagebiT, `okribeli” sacodavs, glaxaks niSnavs, zogs es saxeli
eTakilebao.
maSin ladom Tqva: me rom okribeli
viyo, ara Tu Semrcxveba, aramed viamayeb
kidec. vityvi: icodeT, me okribeli var da
mdidari. okribaSia gelaTi da gelaTSi
daviT aRmaSenebels sZinavs, Tamar mefec
gelaTSi daukrZalavT. yvela kuTxidan
mohyavdaT sneulebi mowameTSi da daviT
da konstantines avedrebdnen. solomon
pirvelma xresilis omSi amowyvita TaTrebi da ixsna samefo. qvanaxSiric aqaa da
Caic. vinc es icis, mas `okribac” Seuyvardeba. mere ra poeturi sityvaa! megrels
daurqmevia, `kiribi” megrulad batkania, `okriba” sabatkne adgils anu saZovars ewodeba.
lados azriT, quTaisSi panTeonisaTvis
yvelaze SesaniSnavi adgilia e.w. wminda
giorgis eklesiis ezo, romelic qalaqs
Tavze dahyurebs. es aris quTaisis mTawminda. moRvaweni aq unda dakrZalon. me
vinatreb am miwas mimabaron da epitafad
mqondes leqsi:
`xSirad mReroda besikis xmaze,
gmobda, kicxavda oxer-tialebs,
iyo, cxovrobda am qveyanaze
poeti vinme moxetiale.~
es strofi lados ar daubeWdavs da
mxolod Cems mexsierebas SerCa.
vasil amaSukeli:
stundenti lado asaTiani erTxans Cems
mezoblad cxovrobda, minadora lorTqifaniZesTan naqiraveb binaSi, masTan erTad –
cagereli amxanagi raJden Skubuliani. minadoraseuli saxli axla grigol goleTians ekuTvnis, misi ezo akravs Cems karmidamos.
TeTramiwis kalTaze mdebareobs kortoxi, sadac Tavdeba mdinare rionis napiridan aRmavali uqimerionis qvis kedeli.
am warmtaci gadasaxedidan xelisguliviT gaSlilia Zveli quTaisis sanaxebi –
bagratis taZari, lado asaTianis quCaze
mdebare e.w. wminda giorgis saxelobis
eklesia, besik gabaSvilis gora, gaRma quTaisi. moSorebiT Cans gelaTi, rionis
xeoba da kolxeTis veli. Soreul TvalsawierSi aRmarTulan asxi, xvamli, naqeralas qedi, aWara-axalcixis mTebi...
quTaiSi didxans moRvaweobda Cemi mezobeli – cnobili Jurnalisti da mwerali petre baxturiZe. petre saqalaqo
gazeTis redaqciaSi muSaobda. mis ojaxs
drodadro ewveodnen gamoCenuili qarTveli da rusi mwerlebi. petre cnobili
prozaikosis konstantine lorTqifaniZis
ganuyreli megobari iyo.
petre baxturiZes dauaxlovdnen arqielis goris mkvidri damwyebi mwerlebi:
lado asaTiani, mixeil alaviZe, vasil lorTqifaniZe. dasvenebis dReebSi amodiodnen:
giorgi jiblaZe, nika agiaSvili, giorgi
samxaraZe, vladimer SavguliZe, sergo fxakaZe, mamia asaTiani, pavle xmalaZe, bondo
nafetvariZe... TavSeyras bagrationis taZris ezoSi varCevdiT. iq petre Wabukiani
dagvxvdeboda. sasoflo-sameurneo teqnikumis direqtori, mwerali jaju jorjikia xSirad CvenTan iyo.
petre baxturiZis daxasiaTebiT micnobda lado. icoda, rom akaki wereTels
vaxldi da misi mogzauroba gadaviRe.
Cemi simamris konstantine marjaniSvilis
Zvelebur imerul odaSi sxvadasxva dros
stumrad yofilan akaki wereTeli, lado
mesxiSvili, kote marjaniSvili... aqve dekanoz nestor yubaneiSviliseul saxlSi
swavlobda galaktioni.
studenti lado asaTiani da raJden
Skubuliani Cems ojaxSi Sinaurebad iTvlebodnen. mTeli kuTxe wyalsadenis gamoyvanamde Cemi Widan iRebda wyals. lado da raJdeni ezo-baRis movlaSic mexmarebodnen.
naTlad maxsovs pirveli STambeWdavi
faqti. akaki wereTlis gardacvalebis 20
wlisTavis mzadebas gazeTi `sityva da
saqme” farTod aSuqebda. 1934 wlis miwuruls ladom Sin momitana gazeT `sityva
da saqmis” meSvide nomeri (20 noembrisa).
masSi moTavsebuli iyo Jurnalist lado
bzvanelis statia `akakis mogzauroba raWa-leCxumSi” da mxatvar kote qavTaraZis
mier gadaRebuli fotosuraTi – akaki mxleblebiTurT, romelTa Soris mec var. lados
CemTvis amitom eyida erTi cali gazeTi.
radgan gataceba Sevatyve, vaTxove lado bzvanelis krebuli.
lados yuradRebiT waekiTxa krebuli.
samsaxuridan dabrunebisas SevCerdi Cems
WiSkarTan. axalaZis saxlis aivanze isxdnen petre baxturiZe, lado asaTiani da
mixeil alaviZe. lado bzvanels aqebdnen.
petre sayuradRebo adgilebs poulobda
krebulSi.
lado asaTianma Tqva: akaki bednieri
mgosani iyo. sicocxleSi moeswro dafasebas. lado bzvanels saxelad es krebulic eyofa. lado bzvaneli wers: filmi
akakim ixila da moewonao. `radiumSi”
kinosuraTebs xSirad vnaxulob. axla kidev ufro Semiyvarda es Senoba, radgan
Tqvens biografias gavecanio.
petre Wabukiani:
lado asaTians axlo vicnobdi. me, lado da misi Tanatolebi erTmaneTs xSirad vxvdebodiT uqimerionze, saTafliasa
da gelaTSi. bagratis taZarTan gamodiodnen konstantine lorTqifaniZe, vasil
amaSukeli, petre baxturiZe, kaku jaju
jorjikia... me veswrebodi Sekrebebsac mweralTa kavSiris ganyofilebaSi, romlis
Tavmjdomare dia Cianeli iyo. aq dadiodnen: domenti TomaSvili, lado bzvaneli,
daviT mesxi, bondo keSelava, evgeni furcxvaniZe, giorgi samxaraZe, severian isiani,
vanion daraseli, vladimer SavguliZe, pavle
xmalaZe, sergo fxakaZe... lado iq monawileobda. saqalaqo gazeTis redaqciaSi ki roca movsulvar, lado yovelTvis iq minaxavs.
1937 wels saiubileo literaturul
saRamoebze momismenia lados kiTxva. gamodioda leqsebiT `iliasadmi” da `puSkini CemTan”.
lado asaTianma qarTul poeziaSi pirvelad axsena sityva `dinozavri”. nika
agiaSvili imowmebs striqonebs ucnobi
leqsidan, rac lados dauweria saTafliasa da dinozavrebze 1937 wels.
es cnobebi Zvirfasia im azris gasamtkiceblad, rom 1933 wels aRmoCenils
TviTon me vuwode `dinozavris nakvalevi” da termini `dinozavric” me Semovitane sayovelTao xmarebaSi.
nakvalevis geologiuri Seswavla 1938
wlidan daiwyo. me var dinozavris mekvlec da naTliac.
vinc dainteresdeba dinozavrTa nakvalevis istoriiT, mas gamoadgeba lado asaTianis fraza `viT nafexuri dinozavrebis”.
asaTianTa samSoblo kuTxe leCxumia.
isini aq gamravlebulan da saxloben oc
sofelSi (aRvi, bardnala, gaguleCi, derCi,
dexviri, dRnorisi, vani, zogiSi, labeWina, lailaSi, maxaSi, meqvena, nasperi, orxvi, tviSi,
usaxelo, qviSari, qoreniSi, WyviSi, cageri).
lados sofeli `bardnala” bardnars
anu bardebian adgils niSnavs.
lados siamovnebda, rom Tamar mefis epoqaSi iyo gvari `asaTisZe”, rac mas fsevdonimadac hqonda. `asaTi” adamianis sakuTari saxelia (arabuli sityvaa) da `loms”
niSnavs. arsebobs gvaric `asaTaSvili”.
oficialur dokumentebSi yvelgan gatarebulia naTliis saxeli `vladimeri”.
mas ki leqsi am saxeliT arasodes daubeWdavs. `lado” Sinaurulad erqva. `vladimers” imitom moerida, rom im dros
TbilisSi cxovrobda da moRvaweobda
filologiur mecnierebaTa kandidati vladimer asaTiani (man disertacia daicva ilia
WavWavaZis `mgzavris werilebze” da Semdeg
ki cxovrebis qartexilSi gaqra). mkvlevar
levan asaTianisagan gasarCevadac igi `lados” srulad werda (ar amoklebda).
silovan axvlediani:
maxsovs, erTxel axalgazrda ebraelma
poetma mixeil kakitelaSvilma Sin migviwvia dabadebis dRis aRsaniSnav vaxSamze. damwyeb literatorTa garda movidnen
ufrosi Taobis poetebic, romelTa Soris
ladoc iyo. ebrauli ojaxis lxinSi
yvela Cvengani pirvelad monawileobda da
gangvacvifra uCveulo kerZebma da maspinZelTa qcevis adaT-wesebma. Tamadad Cveni
maspinZlis naTesavi didad ganaTlebuli
kaci airCies, romelmac mogvxibla TavazianobiT da qarTvel ebraelTa saTavgadasavlo ambebis xatovani TxrobiT. rigrigobiT SevsviT ojaxis dedis, qalbaton
fenos sadRegrZelo. sul bolos lado
wamodga. man Tqva: qarTveli da ebraeli
dedebi CvilTa akvnebs erTi cis qveS arwevdnen, erTmaneTis Wirsa da lxins iziarebdnen da TavianT pirmSoebs erT `nanas”
umReren da am ojaxis WaRara dedaboZis
sadRegrZeloSi Tavs nebas mivcem CavurTo Cveni saerTo samSoblos sadidebeli...
ladom didi gatacebiT waikiTxa `tkbilia rogorc...”. roca kiTxva daasrula,
Cvens taSs Ria fanjrebidan SemoWrili
taSic SeuerTda, rac im quCis mkvidrTa
gulis xmas gamoxatavda. dasasruls ladom ilaparaka ebraeli eris istoriis
iseT detalebze, rom TviTon maspinZlebic
ganacvifra. momdevno dReebSi bevrma sTxova
lados mieTiTebina, sad iyo im wignebis
adgilsamyofeli, romlebSic amoikiTxa maTi
winaprebis ase saocari istoria.
daviT bregaZe:
man ucnaurad mxar-aweuli siaruli
icoda. es mxaris aweva misi Sarvlis erT
tots amoklebda da mas ufro maRal,
warmosadeg kacad aCenda. iRliaSi mudam
wigni hqonda amoCrili. gamorCeulad ar
ecva, etyoboda, ar iyo materialurad uzrunvelyofili, an, kacma rom Tqvas, ra
SesaZlebloba unda hqonoda soflis maswavleblis Svils.
qarTuli poeziiTa da leqsiT aRtacebuli axalgazrdebi Sesvenebisas, institutis win, laRad moSriale cacxvis qveS
iyridnen Tavs. mRerodnen giorgi nafetvariZis xelmZRvanelobiT da leqsobdnen
lado asaTianis meTaurobiT. ladom guliTadi Seqeba icoda damwyebi mgosnebisa
da Tu leqss mouwonebda da Seuqebda, gaTavebuli iyo saqme, leqsis avtors TiTqmis
namdvil poetad SeeZlo warmoedgina Tavi.
akaki gawerelia:
lado asaTiani gavicani quTaisidan misi TbilisSi gadmosvlis wels. igi iyo
maRal-maRali, gamxdari Wabuki STagonebuli TvalebiT, ukve cnobili niWieri
leqsebiTa da enamaxvilobiT.
ar maxsovs, quTaisidan gadmohyva mZime
seni Tu TbilisSi damkvidrebis Semdeg
Seeyara igi. miuxedavad amisa, lado asaTiani darCa xalisian axalgazrdad, sayvarel megobrad, TanamoasakeTa Soris yvelaze TvalsaCino poetad, romelsac ufrosi
Taobis araerTi qarTveli mwerali gulwrfelad pativs scemda.
Cemdami gaugebari, droebiTi da winaswari gularZnilobis Semdeg lado asaTiani male darwmunda, rom SedarebiT wina
Taobis qarTvel mweralTagan Turme CemTanac SeiZleboda uangaro megobroba.
TbilisSi l. asaTians male daetyo maSin ganukurneli avadmyofobis niSnebi. am
garemoebam yvela misi asakis megobari da
amxanagi Rrmad daamwuxra. l. asaTians
urCies abasTumnis sanatoriumSi mkurnaloba da dasveneba. me kargad vicnobdi
erT-erT iqaur keTilSobil eqim arCil
mxeiZes, romelTanac baraTi gavatane lados.
abasTumanSi gamgzavrebamde, TbilisSi Cven
xSirad vxvdebodiT erTmaneTs, umTavresad
mweralTa kavSirSi, `oriantis” kafeSi an
funikuliorze. da mudam martooden orni vusxediT magidas.
igi udrtvinvelad itanda avadmyofobas da CemTan erTxelac ar dauCivlia.
samwuxarod, es vaJkacuri dueli didxans ar gagrZelebula.
me mogonebas vwer. Segnebulad ar vigoneb
l. asaTianis leqsebis krebulis `winaprebis” akrZalvas (am wignis erT-erTi pirveli
egzemplari me miviRe avtorisagan, Semdeg igi
gamomarTva lados poeziis Tayvanismcemelma
da mkvlevarma grigol xerxeuliZem `krebulis saTuTad movlis” mizniT).
am mborgav da ganawameb axalgazrda
niWier kacs ekuTvnis usaTauro leqsi,
romelic abasTumnidan Cemdami gamogzavnil erT baraTSia motanili da Semdeg
aqedan daibeWda igi ufro gvian poetis
leqsebis krebulebSi.
es leqsi disonansad ismis l. asaTianis saerTod optimistur lirikaSi, radganac igi areklavs Zlieri sulis ukanasknel drtvinvas da im rangis poetur
aRsarebas warmoadgens, rogoricaa g. tabiZis Seudarebeli `me veli saswauls”.
ai isic:
vidre sikvdili gamaxvevdes bnels mosasxamSi,
vidre sikvdilis Wvali gulze damesobodes,
ukanasknelad damawvineT Cems oda saxlSi,
ukanasknelad, vidre Tvalni damevsebodes.
ukanasknelad papiCemis gajorkil taxtze
damigeT magrad, damaxureT Savi nabadi,
ukanasknelad, udrtvinvelad mamyofeT ase,
vidre sikvdili SfoTian suls gaminabavdes.
rodesac leqsis am mogonebisaTvis gadaweras Sevudeqi, man iseve Sezara mTeli
Cemi arseba, rogorc abasTumnidan miRebuli paketis gaxsnisas!
vasil gvetaZe:
yauxCiSvilis skolaSi rusul enasa
da literaturas gvaswavlida pedagogi
5
lida asaTiani, lados mSobeli deda. bavSvi xom, saerTod, barometriviTaa yvelafris mimarT, miT umetes, roca saqme maswavlebels exeba.
rac marTalia, marTalia, wrfeli siyvaruliT gviyvarda lida maswavlebeli –
Cveni keTili, saTno, mzrunveli aRmzdeli.
vaglaxad warbs ar gaxsnida, arc Tavis
wil sitkbos daaklebda aravis.
diliT gogita dedas mohyavda skolaSi.
klasamde Semoacilebda da mere samaswavlebloSi avidoda. bolo zaris Camorekva
da lida maswavleblis gamoCenac erTi iyo.
Svils Casacmels Caacmevda. merxidan
wignebs amokrefda. xelCakidebuli gauyveboda deda-Svili gzas riongaRma, mesxeTis quCisaken.
ase meordeboda yoveldRe.
da ai, Semodgomis erT dilas skolaSi
aRar movida lida maswavlebeli...
samagierod Svilebs mosdiodaT dedis
werilebi - imediani, usayveduro, romelTac
ojaxSi mSobliuri siTbo SemohqondaT.
lado ki, sul raRac ociode wlis
lado, gulgaserili werda:
`hau, ramdeni cremlebi vRvare,
roca gavyevi wuxilis demons.
netav sada xar, an romel mxares,
sulze utkbeso dedilo Cemo?
aviReb yviTel werilis furclebs,
vinaxav gulTan, marcxena mxares...
SemaJrialebs tanSi da uceb
vgrZnob Seni xelis sitkbos da alerss~.
Tavi moeyaraT mwerlebs - saxelianebsac, iseTebsac, maincdamainc gulze rom ar
exateboda xalxs.
yvelam Tavisi Tqva. gazeTs umravlesoba emadliereboda.
erTma saxelianma mweralma ise, rom
amas misgan aravin moeloda, lados misamarTiT Tqva: redaqciam Zalian farTod gauRo kari - iqamde miiyvanes, xalxis saficar
poetebs lamisaa beWebze xeli mouTaTunoso.
da Tavisi sityvis `gasamagreblad” daasaxela lados leqsi `puSkini CemTan”, romelic
im DdRes `stalinels” daebeWda.
ladom gaxeda im cnobil mwerals da
mxrebi aiCeCa. TqmiT araferi uTqvams, saxeze ki Cveulma Rimilma gadauara.
ase gaRimeba marto lados SeeZlo.
piriskani sanTeliviT ferovani gauxdeboda. Tvalis gugebSi naperwklebi iwyebdnen wkrials. Tvali ambobda imas, rasac sityva ver ityoda. wuxilica da
sixarulic saxeze exateboda. saxeze amoikiTxeboda gaocebac, ironiac, siamayec, is
gulisdamWeWkavi sevdaca da naRvelic, romelic aseT dros yovelTvis masTan iyo.
me am ubralo SemTxvevaze arc aqamde
amomiRia xma da arc axla amoviRebdi.
Tumca, kacma rom Tqvas, araa es `ubralo”
SemTxveva da albaT, lados gaRizianebac
swored amnairi `wvrilmanebidan” daiwyo.
dasamali araa isic, rom mweralTa erTma
sakmaod Zlierma nawilma quTaisSi, Tavidanve ver uCvena guli Wabuk poets, romelic
marTla sxva varskvlavze iyo dabadebuli.
moxda ise, rom didxans adgilobriv
gazeTSi beWdvac sanatreli gauxda lados. rogor `moxerxda” es - Cven, yvelam,
didebmac da patarebmac, kargad vicodiT. viTom, ladom ar icoda? icoda!.. magram im
ganumeorebeli RimiliT uyurebda yvelafers.
misi xumroba marTla xumrobaa gonebacincxali, adamianuri. rodi gsusxavs, gafxizlebs da gaRviZebs! sityva laRia da
frTiani, nakeTebi da nawvalebi ki ara.
damcinavi da moqilike arasodes yofila . saamisod lados arc dro hqonda da
arc ganwyobileba. saTqmels pirSi etyoda da, morCa, amis iqiT aRar gaiwevda.
jer erTi: lado gasakenwlavs kenwlavda. uxdeboda kidec. sxvanairi madli da
elvareba hqonda mis gaxumrebasac. misgan
fariviT moqneuli saxumaro leqsi naRdi
poeziaa - amaRlebuli, msubuqi da haerovani. meorec, mter-moyvris cnoba misi Tandayolili Tviseba iyo da ara niRabi.
Tu mters edavebi, Se kaco, pirdapir
Tqvi da moaTave. Tavs marto ratom ideb.
eg rebus-gamocanebi ra sakadrisia? Tu moyvare moyvared migaCnia, maSin raRad ZiZgni!
mter-miyvares erTnairad daxvedra rom ar
unda, winaprebisagan mainc ver viswavleT?
lado gudiaSvili:
masTan axlo urTierToba Tumca arasodes mqonia, magram sicocxleSive Zalian miyvarda. misi leqsebi maSin xelnaweris saxiT mohqondaT xolme CemTan...
`Sen roca am wigns xelSi aiReb, cocxalTa Soris me ar viqnebi,
magram mkiTxvelo, mixvdi, gaige, adre wasuli kacis fiqrebi...~
lado asaTiani... marTlac
uRmerTod `adre wasuli”
lado asaTiani... bolo periodSi mainc Zalian xSirad vxedavdi... abasTumnidan axlad dabrunebuli
Tavs Zalian sustad grZobda, aRmarTze siaruli ar
SeeZlo da megobrebma sastumro `oriantis” SenobaSi erTi patara oTaxi uSoves... is oTaxi kargad moCanda Cemi fanjrebidanac.
xsovnaSi mtkivneulad CamrCa misi grZeli gamxdari
TiTebi da didroni Tvalebi, raRacnairi sevdiT rom
SemoganaTebdnen uecrad...
Turme, im oTaxidan xSirad
umzerda Cems fanjrebs, mosvliT ki erTxelac ar mosula... ekrZalebodao, - miTxra
misma meuRlem aniko vaCnaZem...
mxolod misi gardacvalebis Semdeg gamimxila: Tu wignis gamocema meRirsa, minda lado gudiaSvilma gaaformoso...
CemTvis es survili didi pativi iyo. poetis erTerTi pirveli wigni, ase rom
Seiyvara qarTvelma mkiTxvelma, me gavaforme, poetis
portretic davxate.
xSirad maxsendeba misi
saxe da minda raRaciT kidev gamovxato Cemi siyvaruli misdami... meoredac
davxate misi portreti: davxate, agreTve, misi qaliSvilis - mananas portretic...
yurSi Camesmoda misi leqsi `manana orbelianis suraTze” (sxvaTa Soris, odesRac manana orbeliansac Cems quCaze, TiTqmis Cemi saxlis pirdapir ucxovria, is saxli axlac
dgas kecxovelis quCis kuTxeSi, oRond,
warwera, ar iqna da ar eRirsa, rom es
yvela gamvlelma icodes). guli mtkiva,
rom sicocxleSi erTxelac ar momixda
masTan Sexvedra...
klavdia devdariani:
lado yovel diliT mweralTa kavSirSi TanamSromlebze adre modioda, diliT
samsaxurSi mosulebs iq gvxvdeboda. erT
dRes didad aRelvebuli dagvixvda,, win
da ukan dadioda, Tavis did xel-mklavs
haerSi afaTurebda, viRacas xmamaRla edaveboda. movvardi:
- ra dagemarTa, lado?!
- guli damiWres, xalxo, guli damiWres, klavdia!
- ra mogivida, lado, aRar ityvi?
mxrebSi damwvda, Semarxia, mTeli taniT
caxcaxebda.
- wigni damiWres, klavdia, Cemi `winaprebi” damiWres.
gavSri. sanugeSo sityva veRar gamovnaxe. amis Semdeg lado mweralTa kavSirSi
aRar mosula.
yovel dRe davdiodi lados sanaxavad,
ZerJinskis quCa #3-Si, viwro, patara, grZel
oTaxSi, romelic lados imxanad misces.
lado mweralTa kavSiris cxovrebiT cxovrobda. me vuambobdi yovelgvar wvrilmansac ki – vin movida, vin ra Tqva. rogor
undoda mweralTa kavSirSi mosvla, rogor natrobda.
lados mnaxveli ar aklda. mis mimarT
did mzrunvelobas iCenda simon Ciqovani,
Salva dadiani, akaki gawerelia. aniko vaCnaZis sasaxelod unda iTqvas, didi TavdadebiT uvlida, im Znelbedobis Jams meuRles.
diliT mweralTa kavSirSi midioda, gzaze
aniko vaCnaZis mama Semomeyara, momaZaxa.
- klavdia, - lado Zalian
cudad aris, CvenTan wadi,
me eqimTan gavrbivar.
mweralTa kavSirSi aRar
Sevsulvar, pirdapir lados saxlisaken gaveSure.
lados oTaxis kari Ria
iyo. lado taxtze gadaewvinaT. mis sxeuls taxti
ver itevda, fexTan skami
edga. gaSotili iwva da
mkerdze aniko damxoboda.
- lado, klavdia, movida
klavdia! – ladom Tvali
gaaxila, Wers gauswora, aivanze gamovedi, ar mindoda
Cemi tirili gaegona.
male anikos mama gamovida:
- aRar aris!
am dros kibeze lados
mama amovida. Svilis sanaxavad Camovida soflidan,
magram vai, rom lados aRaraferi esmoda...
margo TomaZe:
maSin gazeT `norCi leninelis” redaqtorad vmuSaobdi, Tebervlis dResaswauli axlovdeboda da sazeimo nomrisTvis leqsi
mWirdeboda.
- me ara maqvs, - miTxra
sajaiam. – lado guSin Camovida quTaisidan, vaJa-fSavelasaviT leqsebiT gamotenili ube Camoitana, SeiZleba magas hqondeso.
- alioSa sajaia, raRac
geSleba, - uTxra ladom.
- mainc ra meSleba?
- is rom, vaJas erTi leqsic rom hqonoda, mis ubes
mainc gamotenili eTqmoda.
ver mogivida kargi Sedareba.
CemTvis ucxo ar iyo maTi aseTnairi
Sekinklaveba. lados mivubrundi da vTxove,
momitaneT leqsi, Tu gaqvT, sxvagan aRar
moviZieb-meTqi. erTxans mdumared idga magidasTan, xval mogitano, Sempirda. meore
dRes marTlac momitana leqsi. mSvenieri,
lamazi xeliT dawerili. momewona, mxolod erTi sityvis Secvla vTxove, JReradoba aklia-meTqi.
momeciT, - gamomarTva. wamodga da leqsi nakuwebad aqcia. TiTqos civi wyali
gadamasxeso, Sevcbi.
eg ra hqeni-meTqi, SevZaxe aRelvebulma.
me leqss vidre redaqciaSi dasastambad
waviReb, manamde vasworeb, mere arao. arasodes damaviwydeba misi anTebuli, cecxlovani
Tvalebi, gaelvebas hgavda. ra Tqma unda,
mewyina misi gaguliseba, magram momewona
kidec. es CemTvis uCveulo ambavi iyo. poetis Tavisebur xasiaTs wavawydi. meore
dRes redaqciidan gvian gamovedi. mosaRamovebuli iyo. Soridan SevniSne, `rusTavelis raindebi” (ase veZaxdi maT) sayvarel WadarTan idgnen. lado asaTianic iq
iyo. SeumCnevlad Cavla mindoda, magram
moxda is, rasac ar velodi. lado ucbad
adgilidan moswyda, didi nabijebiT swrafad wamomewia, win gamiswro, SeCerda da
gza gadamiRoba.
me miyvars Tqveni salami, ase ubrad nu
CamivliT, - miTxra da xeli gamomiwoda.
ra meTqmoda, tyuilad xom ar davarqvi
maT raindebi. mec miyvarda maTi salami,
RimiliT davSordiT erTmaneTs. is nakuwebad qceuli leqsi ki, dRemde lodiviT
mawevs gulze.
gogi kobiaSvili:
`abasTumani – xabazTubani...
mzem fanjrebidan SemoanaTa.
Cemi sawoli da sasTumali,
Cemi palata, TeTri palata”.
lado asaTiani
me igi yovelTvis Tvalwin midgas - maRali, ukan gadavarcxnili odnav aCeCili
TmebiT, didi SubliT, Savi, briala, metyveli TvalebiT, zedmetad gamxdari ybebiT,
lamazi susti cxviriT, mokumuli tuCebiT da mogrZo nikapiT. saocrad didi
xelebi hqonda da mainc lamazi iyo, gansakuTrebiT maSin, rodesac igi cxared kamaTobda, da misi cxovrebis bolo wlebSi
is xSirad minaxavs am pozaSi.
murman lebaniZe:
1940 wlis Semodgoma iyo, oqtomberi
iqneboda, raki `krwanisis yayaCoebi”, romlis gamoqveynebasac am weriliT vigoneb,
Jurnal `Cveni Taobis” meaTe nomerSia dabeWdili. rusTavelis prospeqtze, WavWavaZis daRmarTis ZirSi videqiT axalgazrda
poetebi; poeti-meTqi, amas Cemze ar vambob.
Cems Taobaze, jerjerobiT, `maRal” literaturul sferoebSi baiburi ar ismoda.
prospeqtis baton-patronad aq lado asaTianis Taobis Svidiode wevri idga. erTerT maTgans vicnobdi da misi meoxebiT
meZleoda saSualeba, Raribi naTesavis kvalobaze, maT Soris vyofiliyav. Tbilisuri oqros Semodgoma idga, - dostoevski
ityvis, - eseTi, rogorc mxolod axalgazrdobaSi SesaZloa idgeso. yvelas `Cveni
Taobis” axali nomeri eWira xelSi, im
gverdze gadaSlili, sadac lados is erTaderTi leqsia dabeWdili. mesamed, meoTxed
kiTxulobdnen im marTlac xanZris gaCenasaviT leqss da aWarxlebulebi erTmaneTs sityvas ar acdidnen...
da, ucbad, tyidan rom iremi gamovides
da Sen Tofdayudebuli Tambaqos axvevde,
ase moulodnelad prospeqtze lado asaTiani gamovida. gamovida ki arada, gamosuli
iyo, laRiZis wylebis mxridan gamoeyo
xalxs. maRali da warmosadegi, beWebSi
odnav moxrili, magram RirsebiT Tavaweuli moabijebda - arxeinad da viTomcda
yvelafrisadmi ganurCeveli, TiTqos am dRes
mis cxovrebaSi araferi momxdariyos. arada,
axadastambuli `Cveni Taobis” sanaxavad
gamosuliyo Sinidan, - esec umal gairkva.
WavWavaZis daRmarTis ZirSi qvis oTxsafexurian kibeze unda Semdgariyav da
`soiuzpeCatis” kioskis sarkmels miadgebodi. ladom dagvinaxa, magram manZili
moimizeza da, sanam Jurnali ar iyida, ar
mogvsalmebia. Sebrunda da kioskis sarkmels miadga. rom Camogviara, `krwanisis
yayaCoebze” laparaki damcxrali iyo Cvens
wreSi. raRacnairi uxerxuli dumili
idga. Jurnali gaSlili hqonda lados,
Tvali moswyvita Jurnals, Tavi gadmogviqnia da gza veris aRmarTisaken ganagrZo.
Jurnali Sin mivitane, aTasjer mainc
maqvs gadaSlili enguris xeSeS qaRaldze
dastambuli is leqsi, aseve aTasjer mainc
gamxsenebia da samudamod aRmebeWda mexsierebaSi im Sexvedris ucnauroba. gamoucgagrZeleba me-18 gverdze
mogonebebi
6
vnaxe, Cemi leqsi dagibeWdavT, fulic miviRe. gmadlobT, yvelas. Sen gamomSvebi xar,
ara? ras akeTeb, rogor muSaob? Zveli muSakebi Tu arian mand – asoTamwyobebi? me Tu
vaxsovarT? Cems leqss rom awyobdnen, ras
geubnebodnen? Tu Zma xar, ar damimalo.
* * *
Cemze ufro gzaareuli adamiani ar arsebobs am qveynad. araferi gamegeba am cxovrebis, metadre im cxovrebisa, kargad Wama-smas
da Tbilad yofnas rom eZaxian adamianebi.
* * *
TeatrSi mayurebeli mainteresebs, mayurebeli – adamiani bednierebiT gaxarebuli, ubedurebiT – acremlebuli. adamiani mainteresebs, radgan adamianTa Ziebaa Cemi garduvali
mizani.
* * *
nislebi... rZisferi nislebi...
eSmaksac wauRia nislebic da mziT gamdnari nislebis wvimac – gulSezarebulis
cremlebs rom magonebs.
sicocxle eZaxis adamianebs, sicocxle amoZravebs materikebs, sicocxle mReris gamarjvebis xmaZarRvian simReras, sicocxle wvdeba
saukuneebidan – saukuneebamde, sicocxle darbis planetebidan – planetebze...
* * *
gamixarda, Cemi leqsebi rom wagikiTxavT,
gamixarda, uh... rogor gamixarda... gamixarda,
rom ar dagaviwydiT...
* * *
qveynad veZebdi samoTxes, samxreTisaken edemsa,
efratis gaRma gavxede gadaxrukulsa qedebsa, -
es sami ga-ga-ga da eqvsi sa-sa-sa-sa-sa-sa
– rusTavelisad JRers striqonebSi; kai ostati iyo swored Cveni moxuci rafieli.
* * *
qarTveli glexi. namdvili glexi. kargad
vicnob imerel glexs, leCxumels, megrels,
gurulsa da raWvels... qarTlelsa da kaxels – ufro wignebiT.
prudoni ambobda: me myavs 14 winapari glexTa STamomavloba. damisaxeleT Tund erTi
ojaxi, romelsac amaze ufro keTilSobili
winaprebi hyavdao.
* * *
erTma kritikosma (kidev erTma!) Cemi poema `kolxida” gaabiabrua. ar Rirda am poemaze kalmis wveris daRla, melnis daxarjva,
TovliviT qaTqaTa qaRaldis dasvra... amdenic araferia is poemao...
amis Semdeg, iqneb, gveRirsos da talaxidan amogviyvanos msgavs kritikosTa simZlavrem, maTma didebam da maTma siqvelem!
* * *
rogor gamixarda, `don kixotSi” rom vnaxe fraza: qva moxvda litras Tu litra
moxvda qvas, mainc vai litris bralio. `qilila da damanaSi” aseTi – Waros naTqvami
araki - `xelmwife da didebuli”: `me da Seni
saqme Wiqasa da qvasa hgavs, Tumca qva Wiqasa
eca, anu Wiqa qvasa dahkra, organve Wiqa daileweboda da qva uvneblad dadgeba”.
* * *
aqilevss ki rusTavelis gmirebi mirCevnia:
`sjobs sicocxlesa naZraxsa sikvdili saxelovani” – aqilevsma ar icis. oRond cocxali iyo, mkvdarTa samefoSi ar darCes da... mkvdar
loms cocxali ZaRli urCevnia. amis msgavsi
uTxra man raRac aidesSi Casul odisevss.
* * *
istoriuli romani, romelic aamaRlebs ers!
gamogonili ki ara, namdvili! ara iseTi mefeebi, mxolod da mxolod garyvnilebi rom
arian, Tavadebi – moRalateni da glexoba –
ajanyebuli da gayaCaRebuli! aseTi qveyana
piradi baraTebidan
aqamde daiRupeboda!
* * *
akaki! akaki da sul akaki!
sadac didostati akaki iyo, masTan iyvnen:
mamia gurieli, dutu megreli, griSa abaSiZe,
Waladideli, caxeli, maCxaneli, volski-umwifariZe, Cveni domenti TomaSvili da kidev... da
kidev... sxva cnobili da ucnobi qveostatebi.
* * *
soflidan Camovida poeti giorgi SatberaSvili. iq maswavlebladaa. cota gamxdaria, gasoflelebulia. axlda patara biWi – zebede,
papis saxeli hqvia. leqsebs xom ar wers Seni
Svili-meTqi, gavexumre, magas ki ara, mec aRar
mcalia leqsebis sawerado, momigo giorgim.
* * *
ra iqneboda tolstoisa da goeTes xnis baironi, puSkini, baraTaSvili an lermontovi?
* * *
`gamo SeiTamaSe, arvin etyvis mamaSens!” me-19
saukuneSi aravis
ara aqvs aseTi riTmebi. aq
rafiel erisTavi sworupovaria. kidev aqvs im
droisaTvis axali: merani – veravin – feraven,
xirim – Wirime da a.S.
* * *
`vinc Rvinos ar etaneba, yvela Rvinis msmeli
loTi da vagabundi hgonia. yurZnisa da Rvinis
qveyanaSi loTebi ufro naklebia, vidre uvenaxo da uvazo mxareSi”, - es gercenis naTqvamia.
* * *
ra momwons `kako yaCaRSi”?: `RuRuni igi CamrCenia guls, mwuxare aris, viT glovis zari”;
`miTxar, dedalo, ras akeTebdi?” da `da Seungria gulis ficari”; `Seni gamCenis Wirime, Seni!”; `oriv waiRo erTma naRvelma”...
* * *
ar mexarbeba pindarosis bedi, odebs tiranebisa da cnobil didkacTa dakveTiTa da garigebuli fasiT rom werda. sazizRaria daqiravebuli poeti!
* * *
dRes baRSi gadaviReT suraTi me, mirzam, Salva
demetraZem, iakob (Jaki) balaxaSvilma. vzivarT
merxze da SevyurebT fotoaparats. esaa da es,
meti raRa gvinda!
* * *
saxarebas qarTuli sityvisaTvis ufro vkiTxulob. `netar iyvnen glaxakni” – Cemi saqme ar
aris. cxovreba warmarTiviT unda giyvardes.
* * *
unda davwero zRaprebi leqsad:
rogori iqneba galeqsili `asfurcela” da
`irmisa” – ori saukeTeso qarTuli zRapari?
* * *
Cvens nikas `ormoci wlis vunderkindi” Searqva alioSa sajaiam. masve ekuTvnis nikaze
Tqmuli: `mdivani gvyavda nikola, vaqebdiT – ara
iyo ra!”
* * *
mSvenieri xalxuri simRerebi: `feradSindi”,
`vaxtanguri”, `Svidkaca”, `winwyaro”, `brolis
yelsa” da sxvebi, - metad Znelad Sesasrulebeli da CaxlarTuli simRerebia.
* * *
`bedi qarTlisa”, `aCrdili” da kidev sxva
romeli? `Tornike erisTavi!” es sami poema eyofa
mecxramete saukunis saqarTvelos.
* * *
qveyanas morwmune adamiani unda marTavdeso,
gviTxra erTxel quTaisis kaTolikeTa taZarSi
patrma don damiane saakaSvilma.
* * *
`sulmnaTno, madli Tqvens gamCens, dideba ersa, Tqvens mSobels” – es sityvebi unda waewe-
ros iliasa da akakis erTobliv Zegls, Tuki
odesme daidgmeba aseTi.
* * *
mSvidobiT, qalav, de arxvats darCes
Cemi lurjais dakruli tori! –
es Cveni kargi gabrielisaa, jabuSanuris.
* * *
damamaxsovrda: uSangi CxeiZis elvare Tvalebi, odnav moRimari, vaJkacurad lamazi saxe, Snoiani aRnagoba. quTaisis TeatrSi vnaxe erTxel.
* * *
kargi sityvebia: lajanuri, labeWina, lexidrisTavi, leSkaSi, laRumela, lexidari, lailaSi, larCvali, lajana, lasxana, laxefa,
lasuraSi, - mTeli leCxumi...
* * *
`Semodgomis saRamoa mSvidi,”
xidan xeze gadafrinda Citi...”
es – terenti granelia! Zalian momwons!
* * *
sasadiloSi rom kaci iyo, warbs zemoT
xali hqonda, TiTqos buzi ajda. rogor mindoda amefrina: erTxel `aqSac” ki SevuZaxe...
* * *
alioSa sajaias Tvalebi – ribirabo, danisluli, danaSaulze waswrebuliviT damorcxvebuli.
* * *
erTis sufraze Tqmuli: iseTi gamoxedva
aqvs, yvelafers ikadrebs: giRalatebs, mogatyuebs, or groSad gagyidis.
* * *
nariyala – narig-yala (miuvali cixe sparsula): sololaki – sulu-laxi (sarwyavi
arxi – imave enaze).
* * *
`ra ferisaa qveyana, netav maCvena TvaliTa?” – ra sevda vigrZeni vaJas am striqonebis wakiTxvisas!..
* * *
xom genialuria, daviT kldiaSvilis aristo rom boxoxs daaxeTqebs miwaze?
* * *
leonardos `saidumlo seroba” sveticxovlis kedelze rom exatos, ra didebuli
saqme iqneboda!
* * *
`bunebis kari”, - iSviaTia aseTi saxelwodeba. bevr wigns ar hqvia aseTi didebuli
saxeli.
* * *
minda, mqondes saqarTvelos istoria bavSvebisaTvis... ise, dikensma rom dawera da
Seadgina.
* * *
vici, Cemi cxovreba xanmokle iqneba...
* * *
unda davwero qarTuli komikuri romani
leqsad.
* * *
unda gavmravldeT malTusis jinaze!
* * *
firosmans yvelaferi guluxvada hqonda:
puri varo, Rvino varo!
* * *
davdivar im adgilebSi, sadac nikalas daudgams fexi.
* * *
sanCo-pansa – imereli glexia, zemouri, an
okribeli.
* * *
andaza: mdivnebi wavlen, wamovlen, mwerlebi darCebiano.
Tamar koraxaSvilis foto
7
rusTavelis prospeqtze siaruli
nu momiSalos RmerTma,
viyo mudam mxiaruli,
qarTveli poeti merqvas.
puris natexi da erTi litra Rvino
simdidred CamiTvaleT,
Tu meti vinatro, an es viTakilo, ver vnaxo samoTxis mTvare...
mxolod drodadro damaretianos
qaSveTis Semoxedvam –
rusTavelis prospeqtze xetiali
nu momiSalos RmerTma!
8
* * *
aniko, Zvirfaso! dRes xom sami ricxvia, baqoSi varT Casuli (pirveli saaTia), mivdivarT
rostovs da mere sad, ar vici. sicxe maqvs da
Tavi mtkiva.
vagon-restorani am matarebels ar hqonia da
xom ici...
sxva ra mogwero, rom Caval da movewyobiT,
maSin mogwer dawvrilebiT yvelafers. momikiTxe megobrebi, iyavi kargad da sul kargad.
gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i
3. 11. 1939, liski
* * *
aniko, Zvirfaso! rostovidan liskSi CavediT,
gzaSi Zalian cudad viyavi, axla liskSi var
(Ramis 5 saaTia) da voroneJisaken mivdivarT.
netavi sad mivdivar, vicode mainc, an ra momelis?!
Sen, albaT, kargad xar, dadixar Tbilisis cis
qveS arxeinad...
suraTebi Tu gamoitane? iyavi kargad da kargad. momikiTxe nika da sxv.
gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i
6. 11. 1939. liski.
* * *
anikuSa! gazeTi da werili miviRe, rodis daiwye aseTi mokle werilebis wera? Sen Tu
cud xasiaTze xar, mere me ra davaSave? cud
xasiaTze rom iyavi, maSin ufro mwerdi, mgoni, da
axla ra mogivida, a? pasuxs mogwero, ras qvia,
pasuxs momwer... xom ici, rom me miyvarxar da
miyvarxar ara ise, rogorc uyvarT, aramed ufro
metad da sxvanairad, amitom aseTi rameebi ar
aris saWiro.
axla erT rames getyvi: am Tvis bolos Svebuleba aiRe... iqneb, Cemi wignis darCenili honoraris aReba moaxerxo, Senc xom miiReb fuls
da Camodi. aq, saWmeli, xom ici, iSoveba... Tu
fexmZimoba Zalian ar Segawuxebs da Tu sustad
ar iqnebi, agvisto aq rom gavataroT, araferi
giWirs, mec SenTan erTad uzomod gavixareb...
ase Tu moxerxdeba, es gavakeToT, Zalian gTxov,
SenTvisac kargi iqneba. mere aqedan erTad wavideT. sxvagan wasvlaze ki ver dageTanxmebi, Senze gabrazebuli var, dRes Sens werils veli,
Tu miviRe, Segirigdebi.
ase. gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i.
12. 7. 1940. abasTumani.
* * *
anikuSa genacvale! miviRe Seni gamogzavnili
`Taoba” werilebiTurT. miviRe yurZnis wveni,
rad gindoda amdeni yurZnis wveni, a? ras xarjavdi amden fuls, gqondes mainc?! eh, Cemo
aniko, araviTari saWiro ar iyo amdeni `xlaforTi”, ra saWiroa, Tu RmerTi gwams, a? uSenod am erTi Tvis mets ver gavCerdebi.
aniko, genacvale! gamige da momwere, - radiani
Tu aris TbilisSi, gazeTSi giorgi natroSvilia Tu is. momwere es male.
naxe Jaki da hkiTxe Tavisi misamarTi da momwere, quCa vici, magram nomeri ar maxsovs kote
mesxis... ar vici.
o, Wirime, kapiki fuli ara maqvs ukve da sami
Tumani valic maqvs.
erTi kidev; `TaobaSi” gamige, #6-Si leqsi
Tu ibeWdeba Cemi, anda sajaiam Tu miutana nikas
leqsi, ori aqvs mand Cemi. moiwere amazec. nika
agiaSvils ra mouvida, arafers mwers? prezidiumi Tu iyo?
ase, Cemo gogo, Sen rom amdeni raRaceebi gamomigzavne, me ra gamogigzavno?
alioSa SovSia, xom?
ase Cemo aniko! rogorc me geubnebi, ise moiqeci, nu geSinia, jer ar movkvdebiT.
gkocnis S e n i l a d o i a.
24. VII. 1940 abasTumani.
* * *
aniko genacvale! miviRe fuli da gavagrZele
kidec vada 1-mde. Zalian kargad var, oRond Seni
ambavi mawuxebs. Sewuxebuli iqnebi, magram yvelafers dagaviwyeb, rac gaWirveba ginaxavs.
leqsebi Tu miiRe, Tu miitane, rogoraa saqme?
xom ici, rogorc vwerdi, ise `Cvens TaobaSi”.
im erTi leqsis garda, romelic magaTi angariSiT #7-Si unda daibeWdos, kidev aqvT erTi leqsi `asaTianuri” da Tu ar dabeWdaven, gamoarTvi.
biWebi xom ar Camosulan TbilisSi? albaT, 1saTvis Camovlen, alioSa xom ar Camosula? leqsebi ar damibnio, gigzavni cnobas, magram rad ginda?
gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i
14. 8. 1940. abasTumani
werilebi
a n ik o s
* * *
Cemo aniko! waikiTxe axla es werili da gaige,
erTxel dasamudamod, rogor aris saqme da rogor
unda moiqce. rom mwer, zamTarSi mand darCio, zamTarSi aq Zalian mkacri sicive icis, saWiroa kargi
Tbili oTaxi, SeSa, navTi, saWmeli, eseni ki zamTarSi aq Zneli saSovnelia,
bazari ixureba, sursaTi TiTqmis ar iSoveba, SeSa
ar aris. tyeebi romaa, xom ar ggonia, aq bevri SeSa
iyos? ojaxebi, romelbic aq cxovroben, aqedanve
imarageben SeSas, sursaTs da yvelafers. CemsaviT
martokacis cxovreba aq zamTarSi SeuZlebelia.
ase mirCia yvelam, eqimebmac, sxvebmac, mere me, kidevac
rom mqondes es pirobebi, xom ici, ranairi kacica
var, Cemi Tavis movlac rogor SemiZlia, xom ici?!
aq zamTarSi mxolod iseTi ojaxebi arian, romlebic sakmaod SeZlebulni arian da ramdenime
welia cxovroben. zamTarSi aq imdeni xalxi ki ar
aris, erTi duqania da meti araferi, mere, sxvas rom
Tavi davaneboT, samsaxurze aq erTi ambavia, erTi
adgilis ganTavisuflebas oci kaci Sehyurebs...
rogorc xedav, me aq zamTarSi ase ver davrCebi. Tu
Sen SegiZlia moawyo es yvelaferi, oTaxic iSovno,
SeSac, samsaxuric da sursaTic, didi siamovnebiT,
magram... verc Sen da verc me amas ver SevZlebT.
TbilisSi unda davbrunde. unda vimuSao sadme
da reJimiT unda vicxovro. ase ki ar kvdeba xalxi,
eqimobs da cocxlobs. nametan axsna-ganmartebebs
da msjelobebs Tavi daanebe, me Senze ufro minda
yvelaferi. ukve aRar SemiZlia wera, ise momeSala
nervebi. TbilisSi davbrundebi, davwynardebi, da
sadac dawynarebulad viqnebi, iq ukeTesia CemTvis
da Cemi avadmyofobisaTvis.
ra vqna, Sen Zalian Sewuxdebi, fexmZimed xar,
saerTod xalxis Sewuxeba kidev sircxvilia. da
amitom TbilisSi ecade isev binis Sovnas.
movrCebi, nu geSinia. arCilma kidev gamsinja da
ukeTesi mdgomareobaao, mere Cemi avadmyofoba, xom
ici, sxvanairia, nel-nela midis. Cemi gamogzavnili
amanaTi Tu miiRe. fuli ar maqvs 5 maneTis meti da
fexsacmelic damexa. ase, Cemo aniko, me uSenod erT
Tvesac ver gavCerdebi, ginda aq iyos da ginda
sxvagan, asea es!
Seni l a d o.
1940. abasTumani
* * *
aniko! miviRe Seni werili. me ara miSavs. dRes
daviTvale da ukve 10 axali leqsi aRmomaCnda...
kaco, ra eSmaki mouvida `erTcaxe” wigns, magan gamiCina me Wleqi, ukve Tvenaxevari gavida da kidev araa.
dRes var kargad, fostalionma miTxra, didi werilia Senio, wigni megona, mivedi da Seni da rezos
werilebi iyo.
moiwere dawvrilebiT, bavSvi rogoraa. wigni Tu
iqna, gamomigzavne.
Seni l a d o a s a T i a n i
10. 3. 1941. abasTumani.
aniko, genacvale! gigzavni leqsebs (sul 6
leqsia), mieci simon Ciqovans... `mnaTobisaTvis”. unda daibeWdos aucileblad ase – eqvsive, winaaRmdeg SemTxvevaSi, ar minda; Tu raime
Seicvleba, Tundac erTi sityva, arc maSin minda,
araferia aq Sesacvleli, arc sadaoa rame. agvistos nomerSi rom dabeWdon, kargi iqneba.
kidev gimeoreb, Tu ase daibeWdeba, Torem ar
minda. icode, gavgiJdebi, rom sxvanairad rame
moxdes, qveyanas Sevawrialeb. Tu dabeWdva gadawyviton, maSin manqanaze rom gadaabeWdvineben,
mere nikas Seadarebine, Torem Secdomebi iqneba
da gavgiJdebi. Tu ase ar daibeWdos, maSin gamoarTvi, ar dakargo, Seinaxe, nuravis aCveneb, Cumad
da wynarad gaakeTe es. kidev gimeoreb, Tu ase
ar daibeWdeba, ar minda, kargad daimaxsovre.
sxvas aravis misce, simoni sjobia, an karlo.
sagzurisas ras Svrebi, ukve miTavdeba vada.
rogorc gwerdi, erTi Tvis iSovne kidev, meti
ar minda, male, Torem aq axla erTi ambavia.
werilebi da cnoba Tu miiRe? sagzuri Tu
moxerxdes Torem gzis fuli gamomigzavne da
an quTaisSi waval da mand Camoval.
ase, genacvale, saCqarod gaakeTe es, aniko. leqsebs araferi Cxikini ar dauwyo, ar gadamrio,
SviliviT gabareb, icode! wignis saqme rogoraa?
aCvene leqsebi, xalxi rom ar iqnes, maSin,
rogorc gwerdi simons an karlos; Tu moxerxda ase dabeWdva, dautove, Tu ara da ise Cumad
waiRe Sin da Seinaxe. romel nomerSic daibeWdeba, sul erTia, mxolod ase da amgvari raodenobiT unda daibeWdos.
ase da ase! werilebi moiwere.
gkocnis mravals Seni l a d o a s a T i a n i
(werili uTariRoa)
* * *
Cemo aniko! gamomigzavne qeTo dadianis xeliT `manikrupa” da werili, albaT, miiRebdi. am
werils ise vwer, saCqarod, borjomSi Caagdebs
kaci. me ara miSavs, var ise, nelTbilado, rom
ityvian... es xveleba ver moviSore.
aniko, ase, am Tvis damlevisaTvis, Tu moaxerxo,
cota fuli gamomigzavne gzis fulad da gzaSi
rom meyos; SeiZleba sul male damWirdes wamosvla. xom ici, es ras niSnavs?! SeiZleba, sxvanairad
datrialdes saqme. ise ki ar minda fuli. iqneb,
wamosvlac iqnes saWiro, sul male, es icode.
me ki ar minda, Zalian kargad var am sicxeSi aq
da amitom vTxov gangebas, cota xans, sanam es
sicxeebi gaTavdebodes, nu gamomagdebs aqedan,
Tanac gaZlierebul kvebaze var gadayvanili.
aniko, genacvale, iqneb axla sasaciloc iyos
wignebis gagzavn-gamogzavna, magram erTi wigni
mWirdeba, Zalian mWirdeba, erT raRacas vwer da
is Tu ar meqna, verafers ver gavakeTeb. es wigni aris Cemi magidis ujraSi, romelSi - ar vici, erT-erTSi iqneba, pirvelad zeviTa ujraSi
naxe – marcxniv rom zeviTa ujraa. wigns saTauri ara aqvs, kani Semoxeuli aqvs, patara, Txeli,
TeTri wignia, Tavze aweria, mgoni, `qarTvelebi
uZveles droSi”, Tu `qarTvelebis uZvelesi
adgilmdebareoba”. ai, wigni gamomigzavne vinmes
xeliT, Tu qali xar. Tu davrCi aq, Zalian
damWirdeba. gigzavni wignis zomas (qaRalds),
rom ufro kargad miagno. mand medo sul magidaze patara, Txeli, TeTri wigni. ase, aba, Sen ici,
Tu gamikeTeb amas.
manana rogor aris? avad iyoo, iwerebodi...
kargad daukvirdi, sxva ar gamomigzavno. Tu
zeviT ujraSi araa, mere marjvena qveiTaSi naxe.
iyavi kargad. werili momwere, akoce mananas.
gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i
18. 7. 1942, abasTumani.
9
10
q. quTaisi, gazeT `industriuli
quTaisis” redaqcia
Zmao, gogi! Seni leqsi uSecdomod daibeWdao, rom mwer, esaa, biWo uSecdomod?!
waTebis magier - waqebi weria, na-duRi
rom dageweraT, ukeTesi iqneboda,
winmbrZolis magivrad - winbrZoli. ise
ises magivrad isev da sxva. gansakuTrebiT es
`isev” amaxinjebs azrs. zeviT sam st-riqonSi isev aris naxmari da Tqven, al-baT,
ifiqreT, meoTxeSic, `isev” iqnebao, da gauSviT ase. meoTxeSi unda iyos `ise guldagul Sevardnen”. Tqven gagiwydaT miwa, Tqven!
sofelSi yofilxar, biWo, gazeTis muSaki xar, cota dawvrilebiT rom moiwero, ar SegiZlia?! ra aris es ori pwkari!
me ara miSavs, oTaxi miviRe ZerJinskis
q. #3-Si, magram jer kidev `saxlaforToa”
da damrCeba Tu ara, ar vici. Tu moaxerxo, gamoiare aqeT. mand wesierad iyavi,
werilebi moiwere.
mogikiTxes anikom da mananam. momikiTxe
Cvenebi da redaqciis xalxi. iyavi kargad.
Seni Zma lado asaTiani
5. 12. 1942, Tbilisi
* * *
Tbilisi, maCablis quCa #13,
`Cveni Taobis” redaqcia.
Zvirfaso nikolai! gigzavni mweralTa
kavSiris momarTvas... uTxari alios kidev
Cems Sesaxeb, aCvene es cnoba da – saerTod – ase: mesame nomrisaTvis aucileblad unda viqne. gulis fancqaliT veli.
`mnaTobi” gamomigzavne, rogorc ki daibeWdos, xom ici, vdnebi, sanam miviRebde.
aba Sen ici, nikalaSa, aba Sen ici!
salami alios, giorgi natroSvils,
aleqsande gomiaSvils, Cems ucnob da pativcemul saxlikacs aseve patiosani da
alalmarTali kacisagan. am dReebSi maqeT
vapirebT gamoseirnebas Saliko kaxaevi da
me. vestumrebiT Cvens sayvarel Tbiliss
da dagvxvdiT mand, Tu buWebi xarT.
magrad xels garTmevs Seni
lado asaTiani
31. 3. 1938, quTaisi.
* * *
Tbilisi. mweralTa kavSiri,
`Cveni Taobis redaqcia
nikalai! rostovSi varT, irgvliv Tovlia da yinva saSineli.
ar viciT, sad mivdivarT, me avad var,
sicxe maqvs 37,5, ufro uaresad viyavi
gzaze, eqimic ki gamoiZaxes CemTvis maxaCyalidan.
araferia, gavuZleb!
Seni lado asaTiani
5. 11. 1939, rostovi gavliT.
* * *
Tbilisi, mweralTa kavSiri,
`Cveni Taobis” redaqcia
nikalai Cemo! rogorc iqna CavediT
`ukanasknelsa gansasvebelsa alagsa”. avadmyofobam gamiara da axla ara miSavs ra,
miuxedavad saSineli siciveebisa, da siciveSi, xom ici Sen, rogori vaJkacia ladimie
asaTiani. amitom, ranairad var, nikalai,
rom icode, Tvalebi dagisveldeba. daviT guramiSvilis `qarTlis Wiris” ocdameTormete taepi waikiTxe da ise var,
iq rom weria.
ise, Cemi saqme, jer ar aris garkveuli,
sad Camricxaven, ar vici, radganac avad
var, meubnebian, mwyobrSi ar gatarebeno,
sadme sxva saqmeze dagniSnaveno. mec dRedReze vucdi am `saqmes”...
mirza ukve wasuli iqneba da SeiZleba
axla fineTis omSi iyos. Cems mdgomareobaSi
yofnas brZolebSi monawileoba mirCevnia!
gamomigzavne misamarTi, - werils mivwer. fuli jerjerobiT maqvs, Tu Semomelia, icodeT, aravis mogeridebiT.
marTla, samxedro forma macvia, romelic, unda giTxra, cotaTi kidec mixdeba da namdvil bumberazs vgavar.
Seni Zma lado asaTiani
10. 11. 1939, ostrogorski.
* * *
am werilTan erTad gigzavni erT fo-
werilebi
da Sen vikingebad ar gamovdgebodiT, miT
umetes, koWebamde wyalSi curvac Zlivs
rom ici. Tumca isisc wamikiTxavs, erT
yvelaze saxelganTqmul mekobres, romelic Turme Tavzarsa scemda mTel xmelTaSua zRavs, curva ar scodnia da cofianiviT eSinoda wyalSi Casvlis...
me – dawyevlili lado asaTiani –
erTi kviraa, rac geaxeliT Tbiliss.
TiTqmis xuTi Tve gavatare abasTumanSi
absoluturad martom – sul wignebTan,
araviTari gaumjobeseba ar mimiRia janmrTelobis mxriv. Cemi filtvebis mitosuraTs. es lado asaTiania, wiTeli
armiis rigiTi jariskaci, ruxmazariani
qarTveli Wabuki, Tavze budionuri qudi
axuravs, safeTqelTan xelTaTmaniani xeli miudevs, gamojgimula da gesalmeba:
`salami da gamarjoba, nikalai, Zmao! es
me var, Seni umcrosi Zma, ladimie”.
`aha, naxe Cemi saxe, Tu mogwondes(!),
Seinaxe, da Tu ara, aras davdev, buxarSiac SeuZaxe!~
(es striqonebi erTi Zveli albomidan maxsovs, Cemi ar gegonos).
raRac RmerTi Semewia, Zalze kargad
var. Tanac is mixaria, rom yvelani pativsa
mcemen da kargi avtoritetica maqvs axla amxanagebSi, ase rom, Tu gamaTavisufles da wamovedi, namdvilad guli damwydeba...
guSinwin viyavi qalaq voroneJSi, bevri
viare mis quCebSi. aqvea poetebis – am
qalaqis mkvidrTa - kolcovisa da nikitinis saflavebi, oRond axla isini TovliTaa dafaruli. tevrad mimdgari verxvebi miriadi yvavebiTaa minabduli yvelgan da yovel nabijze. gagikvirdeba, riT
ikvebeba amdeni frinveli! amaod ebrZvis
maT am didi parkis administrator-zedamxevdeli. netavi rogori iqneba es
midamoebi zafxulSi?
xelaxla gadavikiTxe kolcovisa da
nikitinis sevdiani, glexuri leqsebi, davaTvaliere maTi da stankeviCis literaturuli muzeumi (stankeviCic aqauri
iyo), kramkois saxelobis samxatvro galereaSi davaTvaliere repinis, levitinas, polenovis, aivazovskis da TviT kramskois (isic voroneJelia) Sedevrebi.
kino-TeatrebSi vnaxe qarTuli filmebi
- `vin aris damnaSave”, `eliso” da `jim
SvanTe”. gasaocaria, sad hqondaT gadanaxuli amden xans es suraTebi? vumzerdi
maT da Tavi saqarTveloSi megona.
eh, Cemo nikliauznika! ramdeni rame
minda mogwero, magram Tavs ar Segawyen.
arc gecleba wakiTxvisaTvis.
ise ki, SesaZloa, or kviraSi gnaxo... sityva samxedro-sagarnizoro komisias ekuTvnis.
lado asaTiani, 22. 11. 1939.
safosto yuTi 27/2, meeqvse aseuli.
* * *
gamarjoba, nikoloz Zvirfaso! guSin
momitana gogucam Seni werili da Zalian gamaxara. sami Tvea srulebiT aRar
vicodi Seni ambavi. anikom momwera abasTumanSi, frontze ariso, sxva araferi
ar vicodi. vwuxdi, rasakvirvelia...
kargia, rom Ronivrad da magrad yofilxar, isic kargia, rom karg xasiaTze
xar, magram ufrTxildi, araferi mogewios, agiaSvilo! aba, miTxari, ra Cveni saqmea
omi! isic aseTi sastiki omi. Cven senakebSi unda visxdeT da wignebSi viqeqebodeT Sandliani sanTlebis sinaTleze, an
sadme mwvane ezoSi `bJokakales” ZirSi
viwvevT pirdabCenili da unda vicodeT,
rodis Cagvivardeba mwife `bJokakale”
pirSi. an kidev bunebaSi, siwynaresa da
sinedleSi vocnebobdeT da vocnebobdeT...
hoda, omi araa, Zamia, me da Seni saqme. me
xedviT me male unda mivicvalo, Zvirfaso, da, aba Sen ici, cremlebs Tu daRvri.
roca Camoxval, Sen naxav hegzametrebiT
warweril epitafias Cemi samaris qvaze.
axla, rac Seexeba Cems poetur moRvaweobas, vici – gainteresebs. bevri araferi damiweria, arc iseTi ram maqvs
amjerad, Sen rom mwer, rac Tqveni gazeTisaTvis gamodgeba, da amitom nu damemdurebi. davwere ramdenime leqsi: `gulbaaT WavWavaZe”, `qarTveli oqrosmaZieblebis simRera”, `irmebis SeTqmuleba”,
`sumbuli”, da erTic 300- striqoniani
istoriuli poema Tu balada `basianis
brZola”, Tamar mefis droidan... es nawarmoebi gasul kviras Tavidan bolomde
mikrofonTan wavikiTxe da movaxsene saqarTvelos. `mnaTobSi” ibeWdeba. sxvebica maqvs, kai-kai `asaTianuri”.
Tu avadmyofobam ar SemiSala xeli
da arc sxva rame uxiagoba ar gamomityvra saidanme, minda calke wignad gamovce `aspinZa”, es balada da sxva aseTi
leqsebi. dampirdnen gamocemas. wigns `winaprebi” unda davarqva. `winaprebis” gegma
ukve mofiqrebuli maqvs. wigni ar iqneba
didi, zomiT Zalze patara – Sig moTavsdeba sul 16 leqsi: `salaRobo”, `cxra
Zma xerxeuliZe”, `qarTveli oqrosmaZieblebis simRera”, `aspinZa”, `gulbaaT WavWavaZe”, `krwanisis yayaCoebi”, `cixis sizmari”, `qarTuli ena”, `basianis brZola”,
`manana orbelianis suraTze”, `babuaCemi”,
`bardnala”, `saqarTvelo iyo maTi saocnebo saxeli”, `pirveli mWedlebi”, `sarwyuli”, `ivane javaxiSvilisadmi”...
Tu cocxali davrCi da Senc cocxals
momiswari, roca Camoxval, kai lamaz wigns
dagaxvedreb... mgoni, ar iqneba cudi. vinZlo
misma gamosvlam es uRimRamo sicocxle
odnav gamixangrZlivos. esaa Cemi imedi.
ehei, agiaSvilo, ase es! ramdeni kilometriTa varT erTmaneTs daSorebuli?
momenatre! axla, albaT, sadRac zRvispireTis mTebSi iqnebi Sebudebuli da germanel snaiperebs emalebi. RmerTmani momenatre. uTuod - Senc genatreba lado asaTiani da aqaurobac... Camodi, Camodi, mag ZaRlTapir faSistebs uSenodac mouvlian!
werili Sevwyvite (mweralTa kavSirSi vwer) simon Ciqovanis mosvlis gamo,
romelmac, movida Tu ara, Tumani mTxova.
miveci Tumani - SemTxveviT mqonda, da
mere Cemi zemoxsenebuli `basianis brZola” wavukiTxe. genialuriao, miTxra.
werili kidev Sevwyvite. beso JRenti
movida da mkiTxa, ras Txzavo. me vuTxari, werils vwer nikas-meTqi. sad aris
nikao, frontze-meTqi, mokiTxvao da sxva.
axla simon Ciqovani movida isev. Tu
kaci xar, gulwrfeli mokiTxva miswereo,
werilis xasiaTze ara var da jer ver
vwero. mec gwer gulwrfel mokiTxvas.
axla kidev modis ager viRac, magram
ase veRar gavagrZeleb, radgan, SeiZleba,
piesis weras miveCvio, da xom ici...
anikosa da Cems qaliSvils gadaveci
Seni mokiTxva. mogikiTxes imaTac didi
siyvaruliT. aq rom Cavedi, axali funagoriebi damaxvedres – ai erT-erTi maTgani:
kaCenili katis knutad
kants kiTxulobs kanti-kuntad...
jer `ar vici”, vis exeba.
sxva raRa mogwero, nikoloz Cemo, gogucac movida ager da unda mivce werili. Tu Zma xar, Tavi daanebe mand fxakurs da wamodi aqeT – motocikletiT.
ase da ase:
nikaia moxalisev,
male Tbiliss moxval isev!..
iyavi magrad da magrad.
gwers Seni lado asaTiani
24. 9. 1942, Tbilisi.
* * *
nikoloz dimitris Zev!
ramdenime xnis winaT Sengan gamogzavnili werili gadmomces. gamixarda, rom
kargad yofilxar da magrad.
icav Savi zRvisa da kavkasionis misadgomebs. mag midamoebSi Cveni sayvareli lermontovic ibrZoda Tenginis polkSi. albaT, im
sofel Tenginkas, werilSi rom axseneb, lermontovis polkidan daerqva saxeli.
Cems ambavs kiTxoulob... Zalze gimadli,
mandedanac rom ar miviwyeb, oRond ra
mogwero, ra giTxra, mec aRar vici, rogor var da rogor wava Cemi saqme. amis
gamo dumils vamjobineb...
axla Tbilisi dacarielebulia, magram kidev darCnen efrosineebi... o, rogor mZuls da mezizReba zogi xepre da
boTlis Tayvanismcemeli, kargad nasadilevi adamianis saxe rom aqvs. sazarelia
misi tanisamosi, aRnagoba, yvelafriT rom
kmayofilia, TiTqos rom araferi ar aklia, yvelaferi Tavis adgilze rom aqvs,
magram ar gaaCnia Sno, lazaTi da mSveniereba, TvalebSi uazroba Casdgomia...
he, unikaluro nikalai! bevri, Zalian
bevri minda gavakeTo. magram... `rodisRa,
Cemo moWirnaxulev?” am ambebs erTi xangrZlivi kacis sicocxlec ki ar eyofa, me
11
ki... `damqrola qarman sastikman”. magram,
rasac movaswreb, vecdebi… ise ki Zalian
unugeSoa Cemi yofna. xandaxan, rogorc
ityvian, marto sakuTari landi Tu Crdili damrCa megobrad da isic mzian dReSi.
avdarSi sul marto var da suli amomZvra, paraSutze Camokidebul adamians vgavar, cisa da miwas Sua gaxiruls.
dRes `baxtrionis” wakiTxva momenatra: Sesavali striqonebi, kvirias sizmari,
lelas gamoCena, luxumi da gveli... esaa
TiTqos yvelaferi da kidev, Sin rom
Sevabijeb, Cemni Citunia-mzewvia, Cemi pawawina manana...
mSvidobiT sayvarelo da tkbilad mosagonaro. Seni Zma lado asaTiani
16. 12. 1942, Tbilisi.
* * *
nikalai, Zvirfaso! rom icode, rogori gazafxulia TbilisSi, yvelaferi yvavis,
yvelaferi xalisobs. ra iqneba Cems bardnalaSi! Cvens ReleebSi axla amodis
fSala, gafurCqvnila Zewna da tirifi,
qalebi krefen adreul ekalas, ifrqveva
axlad moxnuli miwis suni, male daiCekebian pirveli bartyebi, CeroSi skupskupiT daxtian TeTr-TeTri Tiknebi...
sul menatreba da melandeba aseTi suraTi: Tendeba, yvelaze uwin Citebis WikWiki da JRurtuli Camesmis yurSi, - Tvalebs
vWyet, zeze wamovvardebi, fexSiSveli, Tavqudmoglejili gavvardebi karSi! mze axlad amodis, gumareSis WalebSi Crdilebi
wagrZelebulan, gavrbivar mdeloze, cvriani
balaxi SemiCiCxinebs fexis gulSi da
mTlad gavilumpebi... erTi aseTi soflis
dila Rirs mTel sicocxled. esaa miwis
sinedle da surneleba, - vaJasa da firosmans rom uyvardaT! `cvrian balaxze Tu
fexSiSvela ar gaiare, raa mamuli?!”
me ki... ZlivsRa davRoRav... botanikur
baRSic veRar gavdivar, raRa gamanedlebs?!..
ukve ayvavda gliciniebi mweralTa saxlis verandaze. vzivarT baRSi da vusmenT cocxal klasikosTa dinj baasa da
mogonebebs. xandaxan aivnidan konstantine
gamsaxurdia gadmogvxedavs da gadmogvZaxebs: `vefxvebo”! `Wabukebo”! da kai gamarjobas gvetyvis, rogorc SeSvenis kacur
kacs. magram vinRaa `Wabuki” da `vefxvi”?
hemingueis `kilimanjaros Tovliani
mTebi” xom gaxsovs? isev movkide xeli
da, Tu SevZeli, unda vTargmno. dedanSi
unda kiTxulobde aseT nawarmoebebs da
iqidan unda Targmnide. jer Targmani
raa, da Targmanis Targmani raRa iqneba, mdidari kacis naCuqari gamonacvali tanisamosi rom aCuqo Senze Rarib naTesavs, imas emgvaneba.
nel-nela vTargmni blokis. Cveni galaktionisa ar iyos, bloki marTla RmerTia...
bondo svaneTSia da iq maswavleblobs,
mirza isev brZolebSia da misi leqsebi
drodadro gaielveben gazeTebSi. natifi
da moxdenili, pirmwyazari sajaia, Cveni
koki – alioSa, mokiTxvas giTvlis...
Zalze mosawyen ramerumes `gwerav”,
mara nu miwyen. meti saintereso aq arafe-
ria. saintereso da sayuradRebo axla
maqauri ambebia. netavi Sen, rom bevr rames sakuTari TvaliT naxav da mere mosagonari da gasaxsenebeli aRar dageleva.
saerTod, veRar vZleb Sin myofi, viwro oTaxSi, TiTqos kuboSi var, cocxlad mdebare, mzis monatruli. rom movkvde, netavi amaze uaresi Tu iqneba is
kubo?! amis bralia, albaT, TiTqos yovel
RamiTa da dRisiTac, roca odnav wavTvlem,
sul Tavaxdili kuboebi mezmaneba.
axla CemTvis uZilobis gamo saukunis Rame Camodis da Tvals davxuWav Tu
ara, saSineli sizmrebi ar masveneben... sul
erTi da igive, sul erTi da igive –
ucvlelad: viTomc, vwevar erTs Sav rkinis kuboSi, garSemo uamravi kelaptari
anTia, maT liflifze Sav katebs mxrebze
SeudgamT is kubo da amazrzeni knavil-
CxaviliT, kudebis sxmartaliTa da Sesazari TvalTa brialiT, `kubo”, `kubos-s”
erToblivi SemaZrwunebeli ZaxiliTa da
gniasiT mimaqroleben sadRac... Semdeg is
katebi qrebian, kubo JRrialiT enarcxeba
miwas da is katebic daxocilni macvivian
Tavze. kubo ivseba maTi gaxrwnili, rbilrbili, amyralebuli leSiT, gavurbi mZoris saSinel myral suns, magram muxlebi
mekveTeba, Zirs vecemi da viRviZeb oflSi galumpuli. jer aravisTvis gamimxelia es ambavi.
Sen ici, rogor miyvarda cxovelebi
da maT Soris katebi!..
gaxsovs, Cemi sayvareli beranJes leqsTa Zvel krebulSi iyo mSvenieri suraTi – erTi simReris ilustracia: bavSvebs rom ewveva Savi kata! patara bavSviviT maxarebda im striqonebis wakiTxva
da suraTis daTvaliereba. axla am saSinelma sizmrebma yvelaferi SemaZages
da SemazizRes...
menatreba amxanagebi, studentobis megobrebi: raJden Skubuliani, miSa alaviZe, SoTa quriZe, sxvebi da sxvebi... menatrebiT yvelani, magram bevri TqvenTagani
aRara xarT Cems axlos, zogi omis gzebze xarT damdgari da sxvebi ki sxvadasxva
mxares mimogfantaT cxovrebis mdinarebam am mZime wlebSi!..
iyavn mSvidobiT, jvarimc geweros...
ver getyvi, naxvamdis-meTqi, gnaxavRa ki?
Seni Zma lado asaTiani
20. 3. 1043, Tbilisi.
* * *
akaki gawerelias
Tbilisi, maCablis q. #13
Zvirfaso akaki! rogorc mogexseneba,
abasTumanSi var. Tovli araa, mowmendili, mziani amindebia – gazafxulis amindebi. Cemi cxovreba amJamad Semdegnairad mimdinareobs: vxetialob, vTamaSob
biliards, vkiTxulob da vwer xandaxan
`raRac-raRaceebs.” calke oTaxi maqvs
da var beriviT...
Seni `Samili” wavikiTxe, momewona. SesaniSnavi iqneba Seni didi wigni. Samilze
didi xania minda davwero leqsi, Senma
werilma amaRebina kalami xelSi, magram...
sxva Sen rogora xar, akaki? verlens
vkiTxulob, (SesaniSnavi wigni maCuqe, gasagiJebeli leqsebia. briusovis werilic
Zalian momewona).
TbilisSi am Tvis bolos Camoval, manamdi unda vimartvilo aq, meti jani
araa, Zalian ki momwyinda. Cems wigns Tu
eSveleba rame, albaT, im droisaTvis iqneba.
mogarTmev, sadme Tbilisis kafeSi rom davsxdebiT `samduravebisaTvis ama soflisa”.
megobrobiT lado asaTiani
* * *
mixeil alaviZes
mixeil nestoroviC!
iyaviT kargad da sul kargad; sxva
raRa gisurvo, isedac gamarjvebuli xar.
mxolod erT rames gTxov – Cems Zmas,
giorgi meqis-Ze asaTians daexmaro institutSi mowyobaze da, erTi sityviT,
unda moawyoT! aba, ras mikeTebT mand!
uniWo biWi araa, ar SegarcxvenT, gamocdebsac kargad Caabarebs da a.S.
mapatie aseT minjRreul-monjRreuli
werilisaTvis, - Sen Cveni miSiko ara xar?!
iyavi kargad. momikiTxe petia da sxvebi.
Seni lado asaTiani
10. 7. 1039, Tbilisi.
* * *
mirza gelovans
sayvarelo Zmao mirza!
gagikvirdeba albaT, Tbilisidan werils rom gwer, magram wuTisoflis
brunvam ase isurva da me, samxedro samsaxuridan ganTavisuflebuli, isev davbrundi tfiliss, var ise, saSualod.
ara miSavs ra, davdivar usamsaxurod da
ufulod Tbilisis quCebSi da mainc ar
vwuxvar, radgan saqarTveloSi var, xom
ici, sxva saqarTvelo sad aris...
sainteresoa Seni ambavi. rogor SeeTvise, gedevanoviC, jarsa, leitenantoba xom
ar migiRia meyvseulad, axla `mnaTobSi”
vzivar da vwer werils. Cems irgvliv
mTeli galereaa SesaniSnavi adamianebisa. konstantine lorTqifaniZe da demna
Sengelaia raRac moTxrobas Cahkirkiteben, karlo kalaZe axla Semovida (gorSi
iyo, `nagoralia”), `mnaTobis” me-9 nomris honorars wers. ase rom – Caibara
Jurnali, romelic axlaxan moitana Saosanma Sikrikma. nika agiaSvili divanze zis
da ioseb noneSvils elaparakeba homerosze, gabriel jabuSanuri `mnaTobs” kiTxulobs. aleko Sengelia dneba honoraris
gamoweris molodinSi da ase, amgvarad,
aris dausrulebeli moZraoba da wva poetTa, prozaikosTa, kritikosTa, poeziis moyvarulTa, memanqaneTa da mravalTa...
mirzajan, ra kargi iqneboda, rom Senc
moxvide axla aq, Zveleburad avivlideT,
CavivlideT... yoCaRad iyavi, yoCaRad! leqsebi dawere da gamogzavne. me aq var,
icode, yovel wuTs gavaxseneb Sens Tavs
yvelas. Cveni leqsebi me-10 nomerSi unda dabeWdiliyo. xom ici, gadaudviaT
me-11-Si... amaze me avtexe erTi ambavi da
awi aRar ganmeordeba eseTebi.
sxva Sen, albaT, werils iq gamogzavnidi,
sadac viyavi. me gamovaswari im werils.
axla, mirza, momwere werili, werile-
biT mainc vibaasoT da amasobaSi es droc
male gaiars. dRes mivdivarT dedaSenTan
me da nika agiaSvili, mimaqvs Seni suraTi
da gvinda, gavaxaroT mSobeli Seni.
iyavi rkinasaviT. gkocnis Seni Zma
lado asaTiani
22. 12. 1939, Tbilisi.
* * *
kote ximSiaSvils
Zmao kote!
jer mogilocavT bednierebas da gisurvebT orTaves, colsa da qmars, erT
baliSze daberebas. hai gidi, rom marTlac kargi qorwili gamovtove, magram
Jaki rom ar gyolia, es ki ver mogsvlia
kargi! kotejan, Jaki qorwilis rupori
iqneboda, Sin da gareT.
Seni pirveli werili rom miviRe, Zalian gamexarda. Cven uTuod saerTo gvaqvs
rogorc cxovrebaSi, ise literaturaSi.
Zalian Sors viyaviT erTmaneTisagan. Seni
ar vici da me amaze gulic momdioda, xom
ici, Cvens patara wreSi bevri araa iseTi,
rom `rameze” fiqrobdes, `rame” awuxebdes... ufro sworad, me miyvars patiosani
mwerlebi, me mgonia, gamigeb, ra patiosnebaze vlaparakob... es is patiosnebaa, romlisganac Zalian Sorsaa dRes bevri qarTveli mwerali... momwons me Seni `jonqa”
swored am patiosnebisaTvis...
mwer, rogora xar qeifze, wer Tu arao?
vera var,. kotejan, mTlad kargad, magram
weriT xandaxan gavkrav xolme... ise ki,
mogexseneba, agaraki sakmaod aCerCetebs
kacs, sul sxvaa, Sens ezoSi, sakuTar
kaklis xis qveS rom wevxar, magram sadaa axla sakuTari ezo?! ezo ar vici
da rezo, rogorc Sen matyobineb, maSaSvilTan erTad wasula svaneTSi...
miviRe `Taoba” me-5-e, savse koreqturuli SecdomebiT, damimaxinjes yvelaferi: `qnaris” magier `qari” sweria da
kidev sxva mravali, magram `wvimaSi” rom
mainc gadavrCi, RmerTs madloba!
ase, kotejan, nu daviviwyebT erTmaneTs Tbilisamde... seqtemberSi, albaT, TbilisSi viqnebi.
magrad garTmev xels
Seni lado asaTiani
25. 7. 1940, abasTumani.
* * *
kotes sicocxle!
mogexseneba, abasTumanSi vmartvilob,
zamTari aRaraa, gazafxulia, saerTod `gazafxulia Cvens qveyanaSi”. maqvs calke
oTaxi da vkiTxulob umetesad, bevri
araferi damiweria, `raRac-raRaceebi” mainc movaxerxe... Sen rogor xar? romanis beWdva Tu daamTavre? sasaxleSi Tu
dadixar da ra ambavia? wignis gamocemis saqme rogor midis? Cems wigns xom
uyureb, jerac arsad Cans... ojaxad rogor xarT, ojaxad? mTavari esaa!
eh, kotejan, ar vici, ra mogwero... ra
unda mogwero, roca qveynis gadabrunebaze
vocnebobdi da axla abasTumanSi vzivar
tubinstitutSi. mainc, es instituti rom
ver moviSore – jer xom pedinstitutSi
viyavi da axla kidev tubinstitutSi!
ase da ase, iyavi kargad. gulwrfeli
salami Sens meuRles, Tumca saRamoze ar
dameswariT col-qmari. momikiTxe biWebi:
voldemari, rezo, griSa da yvela, vinc kai
biWia, werili moiwere. garTmev xels
Seni lado asaTiani
6. 7. 1941, abasTumani.
* * *
revaz margians
Zmao rezo!
miviRe Seni baraTi swored im dros,
roca SenTvis werilis moweras vapirebdi da, ha, gwer kidec. sayvedurs ver
miviReb, Zmao, ar damviwyebixar. sxva?! saRamoebs marTavT da marTavT. alioSa mwers,
rezo saRamosaTvis emzadeba, datvirTuliao. jabuSanuris saRamo... axla Sengelias saRamoc iqneba Turme, magram leqsebs TviTon rom ver waikiTxavs?! Tumca
mere ra, Jaki waikiTxavs, albaT...
me var saSualod, arc iqiT, arc aqeT.
12
magram mainc gwer, rom guli vijero.
momkla, biWo amdenma siregvnem! nikas waakiTxe es werili, qaqans rom daiwyebs,
maSin. kaco, `Taobis” redaqciaSi rom wer
werilebs, saxli dageqca?! Tu, marTla,
saxlSi ar dadixar Sen, qeifob, xom?!
kokis werilebs xSirad vRebulobT...
momikiTxe dimitri da eremia, vaxtangi,
voldemari, Zigva, nika, noneSvili... Sen, albaT, muSaob leqsebze, mec davwere raRac…
Zveli da axali Canafiqrebi... momikiTxe
gabrieli, kote ximSiaSvili, gamige mirzas misamarTi da momwere, Tu Zma xar.
funagoria axla ar maqvs, Torem gamogigzavnidi, male meqneba.. ase! gkocnis
Seni ladi asaTiani, uTariRoa.
* * *
Zmao akaki!
mapatie amden xans ver Segesityve, rogor xar, ras Svebi, xom ar midixar.
ukve momwyinda, idiotobaa irgvliv. CemTan erTad isvenebs prokofi ratiani.
ici, albaT, vincaa. avad aris isic. kargi
biWia, oRond laparaki uyvars iseTebis,
Cven rom viciT... Senze Tqva: mdaa, margiani! ia evo znaiu, neCego sebe, niWieri,
imedis momcemi axalgazrdaa, daxmareba
sWirdebao... – vixrCobi siciliT..
rac Seexeba `vinme” kritikoss, sulelia mag sawyali... magisi ase da ise!
magisi gasabiTurebeli Tu var, magasac
naxavs mag uTavo, magi! biWo, me, kaci, romelic leqsisTvis var dabadebuli, romelsac naxevarjer ar mZinavs, romelsac
striqoni ar damiweria yalbi, erTi cudi saqme ar Camidenia, magan unda gamabiTuros, mag sulelma?! rodis werdnen,
Tu Zma xar, grigol orbeliani da griSaSvili firosmanze, a?!
an Tu ginda sxvebi werdnen, gana Cemi
firosmani vinmesas hgavs, an me ise mesmis
firosmani, rogorc sxvebs esmodaT?! Tu
amas Cvens mwerlobaSi erTi Wkviani kaci ityvis , me xels viReb yvelaferze.
magram mag sulelma ar icis, rom firosmanze TiTo-orola striqoni Tu vinmes
aqvs aqa-iq, Torem mTeli Tavisi SemoqmedebisaTvis aravis ar daukavSirebia firosmani, me ki Cems cxovrebasa da am
uiRblo kacis cxovrebas Soris movnaxe
raRac naTesauri. me firosmanis `primitivi” mesmis rogorc maRali xelovneba. yoveli didi kulturuli poeti
ase rom akeTebdes (es termini firosmans ar udgeba, magram araferia!) leqsebs, rogorc firosmani Tavis suraTebs,
raRa gviWirda maSin! firosmanis uzrunveloba minatria me Cemi leqsebisaTvis,
kacs fexebze hkidia yvelaferi – xatavs,
morCa da gaTavda. ramdeni `kulturuli”
mxatvari inatrebda mis suraTebs.
vimeoreb, yoveli WeSmariti kulturuli poeti ase unda werdes leqss, rogorc
niko firosmani wers Tavis suraTebs. Tumca firosmani naswavli mxatvari ar iyo,
magram niWma gadawyvita yvelaferi, niWi
qmnis kulturas. ra Tqma unda, udidesi
bednierebaa, roca kulturuli poeti xar,
niWieric da firosmanis suraTebis gvarad
ubralo da cocxal leqsebs qmni.
ai, es aris, rezo, Cemi natvra! gana siyvarulze rom werdnen, Cven aRar unda vweroT imave siyvarulze?! mec vwer da sxvanairad rom vwer, amis gamocnoba Wkvians ar
gauWirdeba da sulelebisTvis me ar vwer...
es unda yvelam icodes.. me marTali kaci
var, Cemi leqsebis Tema mudam saqarTveloa... iWia-biWia, cru patriotizmi Cemi
saqme ar aris. ai, aseTi Tanamedrove poeti
var da aseTi Tanamedroveoba mwams me, morCa
da gaTavda! vinc es ar icis, sulelia, es
bevrma ar icis, ar icis oTxmocdaaTma
procentma mainc. nika agiaSvilma kargad
icoda es, magram magas mgoni gauSra saxelovani qaixosro agiSvilis sisxli! magas
esmoda kacis da maganac ugverda axla?!
asea, rezo, arc SeiZleba, sxvagvarad
iyos, ase da ase iqneba sikvdilamde, es
var me! es, rasakvirvelia, Sen kargad ici,
albaT gwams, rom axla yvelaze ufro
mainteresebs Seni ambavi. anikos ori werili gamovugzavne da oriveSi vwerdi,
kakos ambavi gamagebineTqo. pasuxi ar
mimiRia. tfilisSi, rasakvirvelia, mSvidoba iqneba, dadixar albaT TinaTinTan
erTad, marjvena xeliT Tavs ifxan da
icini. am gaxsenebaze momikiTxe TinaTini. hai, hai kakojan, marto rom ikruSoneb am or Tves. Cemi ambavi: kargad var,
davdivar martodmarto tyeSi, haeri kargia,
siwynarecaa, cota ki vitanjebi ukacod,
magram ra vqna. abasTumanSi yvelaferi Tavis
adgilzea. sul moCmaxuli iyo is ambebi.
mweralTa sasaxleSi ra ambavia, albaT koSmaria iseve, xom aravin wasula
an wauyvaniaT armiaSi an frontze vinme
mweralTagani. Seni Sinaurebi xom ar
gagigzavnia agarakze. ase ako, Zmao, raRa
bevri gavagrZelo, bevri laparaki arcaa
sargebliani. did werils, oTx gverdians Semdeg mogwer. momikiTxe konstantine, viqtor gabeskiria, gr. abaSiZe, da
sxvani da sxvani.
gwers Seni lado asaTiani.
* * *
Zmao akaki!
sxva Sen rogor xar akaki, 25 Tebervali Tu izeime, me im dRes verlens vizepirebdi (SesaniSnavi wigni maCuqe, gasagiJebeli leqsebia, briusovis werilic Zalian
momewona) gareT ki bednierebas zeimobda
abasTumnis muSur-glexuri inteligencia.
leqsebis wignebma xom ar Segawuxa, `simonikes” wigni albaT TavqveS geqneba! viRacas uTqvams: `leqsTa krebuli gastena
kuliT, ar gamovida pasternakuli”-o.
me, rogorc zeviT gwerdi, umetesi dro
tyvilad var. sazeimo araferi damiweria,
raRaceebi `davCxapne”, ai, erTi maTgani:
`vidre sikvdili gamaxvevdes
bnels mosasxamSi,
vidre sikvdilis Wvali
gulze damesobodes,
ukanasknelad damawvineT
Cems oda saxlSi,
ukanasknelad, vidre
Tvalni damevsebodnen.
ukanasknelad papiCemis
gajorkil taxtze
damigeT magrad,
damaxureT Savi nabadi
ukanasknelad, udrtvinvelad
mamyofeT ase,
vidre sikvdili SfoTian suls
gaminabavdes.~
es ise wamomcda. ho, marTla Seni wignis saqme rogor aris, Tu eSvela rame,
Cemsas xom ar daadga saSveli da isaa. me
minda Cqara gamovides Seni wigni imitom,
rom `nametani” Segvawuxa `esTetikis saxelmZRvaneloebma”.
mgoni Segawuxe mikibul-mokibuli ambebiT, magram mapatie, droJamisagan Sewuxebul kacs yvelaferi epatieba.
gamigrZelda werili, Tavi Segawyine.
Tu moicalo da xasiaTzec iqne, moiwere.
lado asaTiani
* * *
Zmao akaki!
kidev miviRe Seni baraTi da kidev
gavixare, Seni ar iyos, kidev ugunebod
da usicocxlod var, miuxedavad imisa,
rom bunebaSi siwyanerSi vcxovrob.
zogierTi Cemi aRfrTovanebebi Cemi
xasiaTidan gamomdinareoben, ise ki saerTod sul mowyenili var, miT umetes
axla, axla!
mesmis Seni yvelaferi, da mwadia male
gnaxav, rom gaviSalo da gavixsna, pirutyvoba SemSlis.
akaki, Zvirfaso, me 26-Si ukve TbilisSi viqnebi, mets aq gamCerebeli ara var,
mesmis Savi zRvis SoriT guguni. mapatie, rom leqss ver gigzavni, arc damiweria oris meti da gadawera mezareba,
rom Camoval, maSin wagakiTxeb. anda ra
dros leqsebia axla. Tumca Cven mainc...
magram SexvedrisTvis iyos.
gigzavni Cems suraTs.
momikiTxe iginive da daTiko tanjuli, gaCeCilaZe – Cemi sayvareli kaci.
iyavi kargad da kargad.
marad Seni megobari lado asaTiani.
1941 w. 19 marti abasTumani.
* * *
Zmao akaki!
samagieros gadaxda gekuTvnis, magram
me ar var iseTi kaci, romelsac didxans
gahyveba gulis mosvla. amitom ar gixdi samagieros da gpasuxob.
me ukve gadavwyvite, rom albaT jarSi
waiyvanes akaki da misTvis ar mpasuxobsTqo. magram RvTiT Sen Turme isev TbilisSi xar da kargadac xar.
omianobis dros sagrZnobia sulieri
mRelvareba da amitom ufro unda mivutevoT erTmaneTs. mesmis Seni yvelaferi. Cemo akaki mesmis da mesmis...
me kargad var, ara miSavs, sagrZnoblad movimate, vwevar sul gareT haerze
da xarbad vWam mTis haers. neta Senc aq
iyo, daisvenebdi da mere ufro Ronivrad
Seutevdi siZneleebs.
abasTumanSi wels Zalze siwynarea, cota-cota qalebicaa da Savi Rvinoc, amanaa jerjerobiT rom gamaCera aq.
tfilisSi am Tvis bolosTvis vfiq-
rob, iqneb ufro adre, Tvis bolosaTvis
ki aucileblad. sxva rom ar iyos, dumili momwyinda.
daweriT araferi damiweria, Seni ar
iyos, weris ki ara, kiTxvis gunebac araa.
miuxedavad amisa, mainc wamomcda raRac. davwere leqsi saxelwodebiT `sasaflao”. didi xania mindoda damewera
da abasTumanSi erTma SemTxvevam ganmaxorcielebina. aqauri sasaflao vnaxe.
ucnauria. mTaSi ramdenime saflavia.
gvirgvinebis narCenebi. niaRvarisagan miwis zedapirze amoyrili Tavis qalebi,
ybebi, (erTs `daplombili” kbili vunaxe). vicine. hoda yvela es araferi iqneboda, rom erTi ar iyos am uimedo
sanaxaobaSi: saflavebs Soris mohqris
patara, mTis nakaduli. or nawilad yofs
sasaflaos. mohqris, rogorc sicocxle.
me mgonia SesaniSnavia, aseT rameebs igoneben xolme, me ki vnaxe. leqss gamogigzavni, magram axla Wkvianad yofna sjobia. rom Camoval, maSin wagikiTxav.
ase Cemo akaki, Cven salaparako ar dagveleva, magram rom SevxvdebiT, maSinisTvis iyos. me mgonia male SevxvdebiT.
arCili xSirad gkiTxulobs. mogikiTxa.
iyavi vaJkacurad. momikiTxe konstantine gamsaxurdia mirandaTi.
polikarpe da mitia gabeskiria.
marad Seni megobari
lado asaTiani.
1941 w. abasTumani.
* * *
Zvirfaso nikalaSa!
aRmadgines, momexsna yvela braldebebi,
xurciZes sayveduri miartyes Cemi udanaSaulo garicxvisaTvis, daavales direqcias yoveldRiuri mzrunveloba gamoiCinos Cemze... mxolos sti pendias ar
maZleven arc ganacdens da arc awi.
gigzavni mweralTa kavSiris mimarTvas da dimitris da Cems xelmoweril
baraTs. aba Sen ici. nikalaSa da Senma
kacobam, Tu ar damiviwyeb. uTxari alios kidev Cems Sesaxeb, aCvene es cnoba da
saerTod da ase. mesame nomrisTvis aucileblad unda viqne nikalaSa, gulis
fancqaliT moveli, mnaTobi gamomigzavne,
rogorc ki daibeWdos, xom ici vdnebi,
sanam miviRebde, Sens JurnalSi ki Sen
ici da sxvagan rom giTxari. aba Sen
ici nikalaSa, aba Sen ici. Tu Zma xar
werili rogorc ki miiRo da maq uTxra,
maSinve gamomigzavne, Torem gavTavdebi.
gigzavni agreTve Cemi aRdgenis qaRaldsac, magaT nu aCveneb ra saWiroa.
salami alios, natroSvils, gogiaSvils, Cems ucnob da pativcemul saxli-
kacs patiosani da alalmarTali saxlikacisagan.
magrad xels garTmev
lado asaTiani
1938. 31 III. quTaisi
aSS saxelmwifo departamenti
13
sakonsulo saqmeTa biuro
instruqciebi 2008 wlis
`mwvane baraTis~ saemigracio
viz
is gaTamaSebis programaSi
vizis
monaw
ileobis msurvelTaTvis
monawileobis
kongresis mandatis qveS arsebuli saimigracio vizis programa yovel wels xorcieldeba saxelmwifo departamentis mier
imigraciisa da moqalaqeobis aqtis (INA) 203-e (g) nawilSi gaTvaliswinebuli pirobebis Sesabamisad. 1990 wels gamocemuli
imigraciis aqtis 131-e nawilis
mixedviT (Pub. L. 101-649) imigraciisa da moqalaqeobis aqtis
(INA) 203-e nawilSi Sesworeba
Sevida - romlis mixedviTac gaTvaliswinebulia aSS-i axali tipis imigrantebis miReba, romlebsac `sxvadasxvagvar imigrantebs”
(DV) uwodeben. am sakanonmdeblo
aqtis Sesabamisad, im qveynebis moqalaqeebisaTvis, saidanac aSS-i naklebad Semodian imigrantebi, yovelwliurad gaicema aSS mudmivi cxovrebis uflebis mimniWebeli 55 000 viza.
yovelwliuri saimigracio
programis saSualebiT aSS-i mudmivi cxovrebis uflebis mimniWebel vizebs iReben is pirebi, romlebic programis monawileTaTvis gaTvaliswinebul martiv, magram mkacrad gansazRvrul pirobebs akmayofileben.
ganmcxadeblebi saimigracio vizebis misaRebad SeirCevian kompiuteruli latariis mixedviT –
SemTxveviTi SerCevis principiT.
magram vizebi nawildeba eqvsi geografiuli regionis mixedviT –
vizebis ufro didi raodenoba ki
eZleva im regionis warmomadgenlebs, saidanac naklebia imigrantebis Sedineba aSS-i. xolo im
qveynebisaTvis, saidanac bolo xuTi wlis ganmavlobaSi 50 000-ze
meti imigranti Sevida aSS-i, vizebi
saerTod ar gaicema. vercerTi
qveyana (TiToeuli regionis farglebSi) ver miiRebs mTeli saimigracio vizebis raodenobis Svid
procentze mets weliwadSi.
saimigracio vizebis 2008 wlis
gaTamaSebaSi monawileobis ufleba
ara aqvT qvemoT CamoTvlili qveynebis warmomadgenlebs, radgan am
qveynebidan bolo xuTi wlis ganmavlobaSi 50 000-ze meti imigranti Cavida aSS-i.
es qveynebia:
brazilia, kanada, CineTi (kontinentze dabadebulebi), kolumbia, dominikis respublika, el salvadori, haiti, indoeTi, iamaika, meqsika, pakistani, filipinebi, peru,
poloneTi, ruseTi, samxreT korea,
didi britaneTis gaerTianebuli
samefo (CrdiloeT irlandiis garda) da masze damokidebuli teritoriebi da vietnami. hong kongisa da makaus specialur administraciul regionebsa da taivanSi
dabadebul pirebs am gaTamaSebaSi
monawileobis ufleba gaaCniaT.
saxelmwifo departamentSi
eleqtronuli registraciis sistema SarSandeli gaTamaSebis
dros ganaxorcieles - im mizniT,
rom saimigracio vizebis gaTama-
Sebis procesi ufro efeqturi
da usafrTxo gamxdariyo. saxelmwifo departamenti iyenebs specialur teqnologiasa da sxva
saSualebebs, raTa gamoaaSkaraos
is ganmcxadeblebi, romlebic TaRliTobas Cadian arakanonieri emigraciis miznebiT an romlebic ramodenime ganacxads agzavnian.
saregistracio periodi
2008 wlis saimigracio vizis
programis saregistracio periodia 2006 wlis 4 oqtombris SuadRidan (EST droiT) 2006 wlis
3 dekembris SuadRemde (EST droiT). saimigracio vizis 2008 wlis
gaTamaSebaSi monawileobis misaRebad yvela ganacxadi Sevsebuli unda iyos eleqtronulad
Semdeg misamarTze: www.dvlottery.state.gov. qaRaldze dabeWdili ganacxadebi ar miiReba. ganmcxadeblebs vurCevT, ganacxadebi
saregistracio periodis dasawyisSive Semoitanon, radganac saregistracio periodis bolos Semotanili ganacxadebis uzarmazari ricxvis gamo SeiZleba sistemis muSaoba sagrZnoblad Seneldes. arcerTi ganacxadi ar
miiReba 2006 wlis 3 dekembris
SuadRis (EST droiT) Semdeg.
moTxovnebi
ganmcxadeblebisaTvis
ganmcxadebeli unda iyos am
dokumentis 21-e gverdsa da mas
Semdgom mocemul siaSi Sesuli
qveynis moqalaqe. ixileT `regionebis mixedviT mocemuli qveynebis sia – romelTa moqalaqeebsac aqvT gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba.”
im qveynis moqalaqe, saidanac
ganacxadebi miiReba: SemTxvevaTa
umravlesobaSi es niSnavs im qveyanas, sadac ganmcxadebeli daibada. magram arsebobs ori sxvadsxva SemTxvevac, ris Tanaxmadac
pirovnebas aqvs ganacxadis gamogzavnis ufleba. pirveli, Tu pirovneba dabadebulia iseT qveyanaSi, romlis moqalaqeebisaganac
ganacxadebi ar miiReba, magram misi meuRle ki iseT qveyanaSia dabadebuli, romlis moqalaqeebsac
gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba aqvs, maSin ganmcxadebels SeuZlia miuTiTos meuRlis dabadebis qveyana im pirobiT,
Tu ganmcxadebeli da misi meuRle erTdroulad miiReben vizebs
da erTdroulad Cavlen aSS. meore, Tu pirovneba dabadebulia
iseT qveyanaSi, romlis moqalaqeebsac gaTamaSebaSi monawileobis
miRebis ufleba ara aqvT, maSin
man gancxadebaSi SeiZleba miuTiTos is qveyana, sadac misi romelime mSobeli daibada, Tuki es
qveyana Sedis im qveyanaTa siaSi,
romlis moqalaqeebsac 2008 gaTamaSebaSi monawileobis miRebis
ufleba eniWebaT.
ganmcxadebeli unda akmayofilebdes ganaTlebisa an samuSao
gamocdilebis kuTxiT arsebul
im moTxovnebs, romlebic saimigracio vizis programaSia miTiTebuli.
ganmcxadebels damTavrebuli
unda hqondes saSualo skola an
iseTi saswavlo dawesebuleba, romlis damTavrebis sertifikatic
saSualo skolis atestatis tolfasia - da romelic ganisazRvreba, rogorc 12 wliani dawyebiTi
da saSualo ganaTlebis kursis
warmatebiT dasrulebiT; an bolo xuTi wlidan ori wlis ganmavlobaSi unda muSaobdes iseTi
profesiiT, romelsac sWirdeba minimum orwliani treningis gavla
an orwliani samuSao staJi. aSS
Sromis departamentis “O*Net
OnLine” monacemTa bazis meSveobiT SegiZliaT sakvalifikacio
samuSao staJis dadgena.
Tu ganmcxadebeli am moTxovnebs ar akmayofilebs, maSin man ar
unda warmoadginos Tavisi ganacxadi am programaSi monawileobis misaRebad.
Tu ganmcxadebeli zemoT CamoTvlil moTxovnebs ar akmayofilebs, maSin man am programaSi monawileobis misaRebad ganacxadi
ar unda Semoitanos.
ganacxadis Setanis
procedura
saxelmwifo departamentSi miiReba saimigracio vizis misaRebad
saWiro ganacxadis formebis mxolod eleqtronuli versiebi, romlebic kompiuteriT unda SeavsoT Semdeg misamarTze: www.
dvlottery.state.gov saregistracio periodis ganmavlobaSi - romelic iwyeba 2006 wlis 4 oqtombers, dRis 12 saaTze EST
(GMT-5 droiT) da mTavrdeba 2006
wlis 3 dekembers dRis 12 sT-ze
EST (GMT-5 droiT).
Tu ganmcxadebeli gamoagzavnis erTze met ganacxads, maSin
yvela mis ganacxads miecema diskvalifikacia, miuxedavad imisa, rom
es ganacxadi SeiZleba sxvis mier
iyos gamogzavnili. ganmcxadeblebs
SeuZliaT TviTon Seavson da gamoagzavnon ganacxadi da SeuZliaT sxvas gamoagzavninon igi.
Tu ganacxadi daniSnul misamarTze miRebuli da daregistrirebulia, ekranze unda gamoCndes
misi miRebis damadasturebeli dokumenti, romelzec iqneba aRniSnuli ganmcxadeblis saxeli, gvari, dabadebis TariRi, qveyana, romelsac ganmcxadebeli Tavs miakuTvnebs da miRebis TariRi da
dro. ganmcxadebels SeuZlia amobeWdos gancxadebis miRebis es
damadasturebeli dokumenti (veb
gverdze arsebuli `brauzeris’ `amobeWdvis’ funqciis gamoyenebiT).
qaRaldis furclebze dabeWdili ganacxadebi ar miiReba.
ganacxadi gauqmdeba, Tu moTxovnisamebr ar iqneba warmodgenili yvela saWiro fotosuraTi.
saimigracio ganacxadis ganacxadis Sevsebuli formis eleqtronul versiasTan erTad warmodge-
nili unda iyos ganmcxadeblis,
misi meuRlisa da 21 wlamde Svilebis bolodroindeli fotosuraTebi, misi biologiuri da
kanonierad naSvilebi Svilebisa
da gerebis CaTvliT (im Svilebis
garda, romlebic ukve arian aSS
moqalaqeebi an aqvT aSS mudmivi
cxovrebis kanonieri ufleba) im SemTxvevaSic ki, Tu Svili
aRar cxovrobs ganmcxadebelTan
erTad an ar apirebs emigracias
am programis farglebSi. ar miiReba jgufuri an ojaxis fotosuraTebi. warmodgenili unda
iyos ojaxis yoveli wevris foto
cal-calke.
yoveli ganmcxadeblis, misi meuRlisa da Svilebis cifruli
fotosuraTi (gamosaxuleba) gamogzavnili unda iyos internetiT saimigracio vizis ganacxadis
formasTan erTad. SeiZleba warmoadginoT cifruli kameriT gadaRebuli fotosuraTi an cifruli skaneriT kompiuterSi Setanili fotosuraTi.
instruqciebi cifruli fotosuraTis
warmodgenisaTvis
fotogamosaxuleba unda akmayofilebdes Semdeg kompoziciur
da teqnikur moTxovnebs da SeiZleba iyos miRebuli qvemoT mocemuli erT-erTi saSualebiT:
SeiZleba gadaiRoT axali cifruli foto
SeiZleba fotosuraTi cifruli skaneriT SeitanoT kompiuterSi.
kompoziciuri moTxovnebi:
warmodgenili cifruli gamosaxuleba unda akmayofilebdes Semdeg kompoziciur moTxovnebs, winaaRmdeg SemTxvevaSi mas miecema
diskvalifikacia:
- Tavis mdebareoba
mdebareoba::
pirovneba, romelsac suraTs
uReben, pirdapir unda uyurebdes
kameras.
misi Tavi ar unda iyos aweuli arc maRla, arc dabla da ar
unda iyos gadaxrili arc marjvniv da arc marcxniv.
misi Tavi unda ikavebdes fotosuraTis mTeli farTis daaxloebiT 50 %.
- foni
foni:
pirovnebas suraTi unda gadauRon neitraluri, Ria feris fonze.
muq an moxatul fonze gadaRebuli suraTi ar miiReba.
- fokusi
fokusi::
fotosuraTi fokusSi unda iyos.
- dekoratiuli niSnebi
niSnebi::
ar miiReba iseTi fotosuraTebi, sadac pirovneba gadaRebulia saTvaliT an ukeTia iseTi
sagnebi, romlebic saxes ufaraven.
- Tavsaburavebi da qudebi:
misaRebad iTvleba mxolod religiuri datvirTvis mqone TavsaburaviT gadaRebuli fotosuraTi, isic ise unda iyos gakeTebuli, rom ar faravdes ganmcxadeblis saxis romelime nawils.
ar miiReba iseTi TavsaburaviT
gadaRebuli fotoebi, romelsac
ara aqvs religiuri datvirTva
da aris raime gvarovnuli tomisa an sxva raime simbolikis aRmniSvneli safari.
ar miiReba iseTi fotosuraTebi, sadac ganmcxadebeli gadaRebulia samxedro, sahaero flotisa an sxva organizaciebis TavsaburaviT.
- teqnikuri maxasiaTeblebi:
warmodgenili cifruli fotosuraTi unda Seesabamebodes Semdeg maxasiaTeblebs, winaaRmdeg SemTxvevaSi sistema avtomaturad amoagdebs ganacxadis Sevsebul formas da Seatyobinebs amis Sesaxeb
ganmcxadebels.
axali cifruli fotosuraTis gadaReba. Tu iRebT cifrul
fotosuraTs, igi unda akmayofilebdes Semdeg teqnikur moTxovnebs:
gamosaxulebis
(failis) formati:
gamosaxuleba gadaRebuli unda iyos formatSi JPEG – Joint
Photographic Experts Group.
gamosaxulebis (failis) zoma:
gamosaxulebis failis maqsimaluri zoma unda iyos samocdaori aTas xuTasi (62 500) baiTi.
gamosaxulebis
gadawyvetileba:
320 piqseli simaRliT 240
piqselze siganiT
gamosaxulebis
feris siRrme:
ufro misaRebia feradi suraTi, magram aseve SesaZlebelia SavTeTri suraTi, romelic kompiuterSi unda iyos Seyvanili 24biTiani maxasiaTebliT. xolo 2biTiani da 8-biTiani maxasiaTeblis SavTeTri suraTebi ar iqneba miRebuli.
fotosuraTis skanireba
skanireba::
sanam fotosuraTis skanirebas
ganaxorcielebdeT, icodeT, rom
igi unda akmayofilebdes Semdeg
moTxovnebs:
nabeWdi fotosuraTis zoma:
2 inCi 2 inCze (50 mm x 50 mm)
nabeWdi fotosuraTis feri:
fotosuraTi unda iyos feradi an SavTeTri.
amobeWdili fotosuraTi unda akmayofilebdes kompoziciur
moTxovnebsac. Tu fotosuraTis
zoma, ferebis Semcveloba da kompoziciuri moTxovnebi Seesabameba moTxovnebs, daaskanereT igi.
skaneri unda Seesabamebodes Semdeg moTxovnebs:
skaneris gadawyvetileba:
igi unda iyos 150 wertili
erT inCze (dpi).
gamosaxulebis
failis formati:
gamosaxuleba Sesrulebuli
unda iyos JPEG formatSi.
gamosaxulebis
failis zoma:
gamosaxulebis failis maqsimaluri zoma unda iyos samocda-
instruqciebi `mwvane baraTis~ gaTamaSebisaTvis
14
regionebis mixedviT mocemuli im
qveynebis sia, romlis moqalaqeebsac aqvT vizis gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba
afrika
alJiri; kenia;
angola; lesoto;
benini; liberia;
bocvana; libia ;
burkina; faso; madagaskari;
burundi; malavi;
kameruni; mali;
kape; verde; mavritania;
centraluri afrikis
respublika mavriki;
Cadi; maroko;
komorosi; mozambiki;
kongo; namibia;
kongo, kot divuaris
demokratiuli nigeri
respublika
(spilos Zvlis sanapiro);
nigeria; jibuti;
egvi pte; ruanda;
ekvatoriuli gvinea;
san-tome da prinsi pi;
eriTrea; senegali;
eTiopia; seiSelis
kunZulebi;
gaboni; siera; leone;
gambia; somali;
gana; gvinea; sudani;
gvinea-bisau; svazilendi;
Tanzania; uganda;
Togo; zambia;
Tunisi; zimbabve;
azia
avRaneTi siria
bahreini taivani
bangladeSi tailandi
butani;
gaerTianebuli arabuli
emiratebi; brunei;
iemeni; birma kamboja;
aRmosavleT Timori;
hong kongis (sianganis)
specialuri
administraciuli regioni;
indonezia; irani;
erayi; israeli;
iaponia; quveiti;
iordania; laosi;
libani; malaizia;
maldivis k-bi;
monRoleTi; nepali;
CrdiloeT korea;
omani; katari;
saudis arabeTi;
singapuri; Sri lanka;
evropa
albaneTi; rumineTi;
andora; san marino;
sasomxeTi; Sveicaria;
serbeTi; montenegro;
avstria; slovakeTi;
azerbaijani; slovenia;
belarusi; espaneTi;
belgia; SvedeTi;
bosnia da hercegovina;
bulgareTi; tajikeTi;
xorvatia; TurqeTi;
kvi prosi; TurqmeneTi;
CexeTis respublika;
ukraina; dania;
uzbekeTi; vatikani
(misi teritoriebis
CaTvliT sazRvargareT);
estoneTi;
portugalia (misi teritoriebis CaTvliT sazRvargareT);
fineTi; safrangeTi
(misi teritoriebis
CaTvliT sazRvargareT);
saqarTvelo; germania;
saberZneTi; ungreTi;
islandia; irlandia;
italia; yazaxeTi;
yirgizeTi; latvia;
lixtenSteini; litva;
luqsemburgi;
makaus specialuri administraciuli regioni;
makedonia,
yofili iugoslaviis
respublika;
malta; moldova;
monako; niderlandebi
(misi teritoriebis CaTvliT
sazRvargareT)
CrdiloeT irlandia;
norvegia;
CrdiloeT amerika
bahamis kunZulebi
okeania
avstralia
(misi teritoriebis CaTvliT
sazRvargareT);
fiji;
kiribaTis respublika;
marSalis kunZulebi;
mikroneziis federaluri
saxelmwifo;
axali zelandia (misi
teritoriebis CaTvliT
sazRvargareT);
palau; nauru;
papua; axali gvinea;
solomonis kunZulebi;
tonga; tuvalu;
vanuatu; samoa;
samxreT amerika,
centraluri amerika da
karibis zRvis qveynebi
antigua; barbuda; grenada;
argentina; gvatemala;
barbadosi; gaiana;
belize; hondurasi;
bolivia; nikaragua;
panama; Cile; paragvai;
kosta rika; venesuela
kuba; sent kits; nevisi;
dominika; sent-lusia;
ekvadori; sent-vinsent;
grenadinebi; trinidadi;
Tobago; surinami; urugvai.
im qveynebis sia, romlis moqalaqeebsac ara aqvT vizis gaTamaSebaSi
monawileobis miRebis ufleba
didi britaneTi, poloneTi da ruseTi. (did britaneTs
ekuTvnis Semdegi damokidebuli teritoriebi: angila, bermudis kunZulebi, britaneTis virjiniis kunZulebi, keimenis
kunZulebi, folklendis kunZulebi, gibraltari, monserati,
pitkernis kunZuli, wminda elenes kunZuli, tuksisa da kaikos kunZulebi); CineTi (kontinentze dabadebulebs), indoeTi,
pakistani, samxreT korea, fili pinebi, vietnami, kanada, meqsika,
brazilia, kolumbia, dominikis respublika, el salvadori,
haiti, iamaika da peru.
gverdiT mocemulia regionebis mixedviT dalagebuli im qveynebis sia, romlis moqalaqeebsac
aqvT 2008 wlis `daiversiTi~ vizis gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba. am qveynebis
gansazRvra ganapiroba saxelmwifo departamentis geografiis ganyofilebis mier mowodebulma
informaciam. xolo im qveynebis sia, romlis moqalaqeebsac ara aqvT saimigracio vizis 2008
wlis programaSi monawileobis miRebis ufleba, ganisazRvra `aSS moqalaqeobisa da saimigracio
samsaxuris mier~ `imigraciisa da moqalaqeobis aqtSi~ gaTvaliswinebuli formulis mixedviT.
im qveynebis, sia, romlis moqalaqeebsac ara aqvT `daiversiTi~ vizis gaTamaSebaSi
monawileobis miRebis ufleba (im mizezis gamo, rom `ojaxis mier dafinansebuli
vizebisa~ da `samuSao’~vizebis kategoriebis mimRebi pirebis Zalian didi raodenoba
am qveynebidanaa Camosuli), mocemulia dasaruls.
ori aTas xuTasi baiTi (62 500).
gamosaxulebis
gadawyvetileba:
300 piqseli 300 piqselze.
gamosaxulebis feris siRrme:
ufro misaRebia feradi suraTi, magram aseve SesaZlebelia SavTeTri suraTi, romelic kompiuterSi unda iyos Seyvanili 24biTiani maxasiaTebliT. xolo 2biTiani da 8-biTiani maxasiaTblis Sav-TeTri suraTebi ar iqneba
miRebuli.
ganacxadis Setana
saimigracio vizis gaTamaSebaSi monawileobis miRebis mxolod
erTi gza arsebobs. ganmcxadeblebma
unda waradginon saimigracio vizis ganacxadis formis eleqtronuli versia; es forma SegiZliaT naxoT mxolod Semdeg veb gverdze: www.dvlottery.state.gov.
Tu forma mTlianad ar aris Sevsebuli, maSin ganmcxadebeli diskvalificirebuli iqneba. A
vizis misaReb gaTamaSebaSi
monawileobis misaReb formebSi
ganmcxadeblebma unda miuTiTon Semdegi informacia:
1. gvari da saxeli – gvari,
saxeli, meore saxeli;
2. dabadebis TariRi – dRe, Tve,
weli;
3. sqesi – mdedrobiTi an mamrobiTi;
4. dabadebis adgili – qalaqi,
sofeli;
5. dabadebis adgili, qveyana –
qveynis dasaxeleba unda Seesabamebodes im dasaxelebas, romelic
amJamad ewodeba im qveyanas, romelSic ganmcxadebeli daibada;
6. qveyana, romelzec vrceldeba
DV- mwvane baraTis gaTamaSebis moTxovnebi iqneba igive qveyana sadac
Tqven daibadeT. Tu Tqven daibadeT
im qveyanaSi, romelzec ar vrceldeba DV- mwvane baraTis gaTamaSebis moTxovnebi, gTxovT ixiloT
xSirad dasmuli SekiT-xvebis #1;
7. ganmcxadeblis fotosuraTi;
8. safosto misamarTi – misamarTi, qalaqi/sofeli, raioni/provincia/
Stati, safosto kodi, qveyana;
9. qveyana sadac amJamad cxovrobT;
10. telefonis nomeri (ar aris
aucilebeli);
11. el. fostis misamarTi (ar
aris aucilebeli);
12. Tqveni ganaTlebis xarisxi
dReis mdgomareobiT:
unda miuTiToT Tu romeli
Seesabameba Tqveni ganaTlebis yvelaze maRal dones: 1. dawyebiTi
ganaTleba 2. saSualo skola
atestatis gareSe 3. saSualo skola atestatiT 4. profesiul teqnikuri ganaTleba 5. arasruli
umaRlesi ganaTleba 6. diplomirebuli umaRlesi ganaTleba 7.
aspirantura 8. magistratura 9.
doqtorantura 10. profesori;
13. ojaxuri mdgomareoba – ar
aris daqorwinebuli, daqorwinebuli, gayrili, qvrivi, kanonierad
gancalkevebuli
14. ganacxadSi unda CaweroT
saxeli, gvari, dabadebis TariRi
da adgili Tqveni meuRlis da
yvela biologiuri Svilebis, aseve ayvanili Svilebis da gerebis,
romlebic ar arian daqorwinebuli da romelTa asakic 21 wels
ar aRemateba – im Svilebis garda,
romlebic arian aSS moqalaqeebi
an aSS mudmivi cxovrebis ufleba aqvT. aseve unda miuTiToT
zemoT aRniSnuli monacemebi yvela meuRlis da Svilebis, romelTanac xarT gayrili da TqvenTan
ar cxovroben da romlebic ar
apireben TqvenTan erTad emigracias amerikaSi. maTi monacemebis
ar Seyvana anketaSi gamoiwvevs maT
diskvalifikacias gasaubrebis
dros. Svilebi, romlebic arian
daojaxebulebi da 21 wlis zeviT ar arian kvalificirebuli
da maTi monacemebi ar unda SeitanoT Tqven ganacxadSi. ixileT
xSirad dasmuli SekiTxvebis #11
15. monacemebi meuRlis Sesaxeb – saxeli, gvari, dabadebis TariRi, sqesi, dabadebis adgili (qalaqi/sofeli), dabadebis adgili
(qveyana), fotosuraTi.MTu ar miuTiTebT meuRles ganacxadSi, rogorc Tqveni aseve yvela ojaxis
wevris ganacxadi diskvalificirebulad CaiTvleba.
16. monacemebi Svilebis Sesaxeb – saxeli, gvari, dabadebis TariRi, sqesi, dabadebis adgili (qalaqi/sofeli), dabadebis adgili
(qveyana), fotosuraTi. Tu SeiZleba miuTiTeT yvelas Svili, romelic aRniSnulia #14-Si.
* SeniSvna: ganacxadebSi miTiTebuli unda iyos ganmcxadeblis meuRlisa da im biologiuri da ayvanili Svilebisa da gerebis gvari, saxeli, dabadebis TariRi da adgili, romlebic ar
arian daqorwinebulebi da romelTa asakic 21 wels ar aRemateba
(im Svilebis garda, romlebic arian
aSS moqalaqeebi an aSS mudmivi
cxovrebis ufleba aqvT), im SemTxvevaSic ki, Tu ganmcxadebeli
Svilis meore mSobelTan oficialurad aRar imyofeba qorwinebaSi, an Tu misi meuRle an Svili
aRar cxovrobs masTan erTad da/
an ar apirebs masTan erTad emigracias. mxedvelobaSi miiReT is
faqti, rom daqorwinebul Svilebs
an Svilebs, romelTa asakic 21
welze metia, ar ekuTvniT DV
vizis gaTamaSebaSi monawilebis
miReba. Tu ar miuTiTebT monacemebs Svilebis Sesaxeb, maSin Tqveni kandidatura diskvalificirebuli iqneba.
ganmcxadeb
ganmcxadeb-lebis SerCeva
yvela ganacxadidan gamarjvebuli ganmcxadeblebi SeirCevian
kompiuteris saSualebiT SemTxveviTi SerCevis (randomulad) principis mixedviT. SerCeul (gamarjvebul) ganmcxadeblebs Seatyobineben amis Sesaxeb fostiT 2007
wlis maisidan ivlisamde da gadascemen Semdgom instruqciebs, maT
Soris informacias aSS saimigracio gadasaxadTan dakavSirebiTac. is pirebi, romlebic ar iqnebian SerCeuli, aranair Setyobinebas ar miiReben. aSS saelCoebi
da sakonsuloebi ver mogawvdian
gamarjvebuli kandidatebis sias.
gamarjvebuli (SerCeuli) ganmcxadeblebis meuRleebsa da 21 wlamde
asakis Svilebs aqvT ufleba moiTxovon vizebi, raTa gaemgzavrnon
gamarjvebulebTan erTad. DV-2008
wlis vizebi gaicema 2007 wlis
1 oqtombridan 2008 wlis 30
seqtembramde.
imisaTvis, rom viza miiRoT, gaTamaSebis (SemTxveviTi SerCevis)
Sedegad SerCeuli ganmcxadebeli
unda akmayofilebdes aSS kanonmdeblobaSi gaTvaliswinebul yvela moTxovnas. ganacxadebis ganxilva da warmatebuli ganmcxadeblebisa da maTi ojaxis wevrebisaTvis (vinc moTxovnebs akmayofilebs) saimigracio vizebis gacema unda moxdes 2008 wlis 30
seqtembris SuaRamemde. araviTar
SemTxvevaSi ar SeiZleba saimigracio vizebis gacema an maTSi
Setanili Sesworebebis damtkiceba am TariRis Semdeg. am TariRis Semdeg arc gamarjvebulebis
ojaxis wevrebs aqvT saimigracio
vizebis miRebis ufleba.
mniSvnelovani
SeniSvna
yovelwliur saimigracio vizis programaSi monawileobis misaRebad aranairi gadasaxadi ar
aris dawesebuli. am programis
gansaxorcieleblad aSS mTavroba ar qiraobs gareSe konsultantebs an kerZo samsaxurebs. yvelanairi Suamavali an sxva piri,
romelic saimigracio vizis ganacxadis formebis Sesavsebad daxmarebas SemogTavazebT, amas gaakeTebs aSS mTavrobis nebarTvisa
da Tanxmobis gareSe. mTlianad
ganmcxadebelzea damokidebuli gamoiyenos Tu ara saimigracio vizis ganacxadis formebis momzadebisas gareSe Suamavlebisa da
sxva pirebis daxmareba.
yvelanairi pirobis dakmayofilebiT pirdapir ganmcxadeblebis
mier internetis saSualebiT gamogzavnil ganacxadebsa da Suamavlebis mier (romlebmac amisaTvis gasamrjelo miiRes ganmcxadeblebisagan) Sevsebul da
internetiT gamogzavnil ganacxadebs aqvT gamarjvebis erTnairi
Sansi – SerCeva moxdeba kentukis
sakonsulo centrSi kompiuteris
saSualebiT. saregistracio periodSi miRebul yvela ganacxads
aqvs gamarjvebis erTnairi Sansi
Tavis regionSi – SerCeva moxdeba SemTxveviTi SerCevis principiT kompiuteris saSualebiT. magram Tu erTi ganmcxadeblisagan
movida erT ganacxadze meti, maSin am ganmcxadebels diskvalifikacia miecema, miuxedavad imisa
Tu vis mier iqna gamogzavnili
ganacxadi.
instruqciebi `mwvane baraTis~ gaTamaSebisaTvis
15
1. ras niSnavs termini `dabadebuli ama da am qveyanaSi”? aris
Tu ara gaTvaliswinebuli iseTi
SemTxvevebi, rodesac pirebs, romlebic ar arian dabadebuli im qveynebSi, romlebsac aqvT programaSi
monawileobis ufleba, SeuZliaT ganacxadis gagzavna?
`dabadebuli” Cveulebriv niSnavs imas, rom romelime konkretuli pirovneba daibada romelime
konkretul qveyanaSi, miuxedavad imisa, Tu romeli qveynis moqalaqea
amJamad es piri an romel qveyanaSi
cxovrobs. saimigracio miznebidan
gamomdinare, es termini – `dabadebuli” - SeiZleba miuTiTebdes im
pirzec, romelsac aqvs ufleba `miaweros Tavi” sxva qveyanas, qveyanas,
romelSic is dabadebuli ar iyo
– imigraciisa da moqalaqeobis aqtis 202-e (b) nawilis Sesabamisad.
magaliTad, Tu mTavari ganmcxadebeli daibada iseT qveyanaSi, romelsac wels ara aqvs ufleba monawileoba miiRos am programaSi,
mas SeuZlia Tavi im qveyanas `miaweros”, sadac misi meuRle (meoradi ganmcxadebeli) daibada, magram
mas ar miscemen DV-1 vizas, Tu misi
meuRle ar Seesabameba saimigracio
vizis moTxovnebs da mas ar miscemen DV-2 vizas da Tu orive erTad ar Cadis aSS-i saimigracio
vizebiT. aseve, ganmcxadeblis mcirewlovani Svili SeiZleba `mieweros” im qveyanas, sadac misi erTerTi mSobeli daibada.
da bolos, nebismierma ganmcxadebelma, romelic daibada im qveyanaSi, romelsac 2008 wlis programaSi monawileobis ufleba ara
aqvs, SeiZleba Tavi im qveyanas `miaweros” sadac misi erT-erTi mSobeli daibada, im SemTxvevaSi, Tu
ganmcxadeblis dabadebis dros arcerTi mSobeli ar iyo iseTi qveynis moqalaqe, romelsac programaSi monawileobis ufleba ara aqvs.
saerTod, pirovneba iTvleba im qveynis moqalaqed, sadac is daibada an
sadac man kanonierad miiRo moqalaqeoba – pirovneba ar iTvleba im
qveynis moqalaqed, sadac is mxolod
droebiT, profesiuli an saqmiani vizitiT imyofeba da Tavisi kompaniisa
an mTavrobis saxeliT moRvaweobs.
im ganmcxadebelma, romelic Tavis Tavs sxva alternatiul qveyanas `miawers”, es informacia unda
miuTiTos saregistracio ganacxadis formaSi. ixileT #6
2. xom ar aris Setanili raime
cvlilebebi an xom ar aris axali
moTxovnebi saimigracio vizis misaRebad saWiro ganacxadebis registraciis procedurebSi?
saimigracio vizis 2008 wlis
gaTamaSebaSi monawileobis misaRebad yvela ganacxadi Sevsebuli unda
iyos eleqtronulad Semdeg misamarTze: www.dvlottery.state.gov. qaRaldze dabeWdili ganacxadebi ar
miiReba.
ramdenime damatebiTi
SekiTxva savaraudo pasuxiT
daemata 2008 wlis savizo
gaTamaSebis instruqcias.
• qveyana sadac Tqven amJamad
cxovrobT?
• ra umaRles saswavlo xarisxs
flobT dRes-DdReobiT?
Tqven unda airCioT Tqveni ganaTlebis umaRlesi xarisxi dReis mdgomareobiT qvemoT CamoTvlili 10 variantidan:
1. dawyebiTi ganaTleba 2. saSualo skola atestatis gareSe 3.
saSualo skola atestatiT 4. profesiul teqnikuri ganaTleba 5.
arasruli umaRlesi ganaTleba 6.
diplomirebuli umaRlesi ganaTleba
7. aspirantura 8. magistratura 9.
doqtorantura 10. profesori
• `kanonierad cal-calke mcxovrebi” termini cvlis `cal-calke
mcxovrebs”, romelic ewera gaTamaSebis wina instruqciebSi SekiTxvaSi `Tqveni ojaxuri mdgomareoba?” kanonierad cal-calke mcxovrebi niSnavs, rom arsebobs sasamarTlo gadawyvetileba amis Sesaxeb.
anu es niSnavs, rom gamarjvebuli
piris meuRle, romelic oficialurad calke cxovrobs, ver miiRebs imigrantis statuss Tavisi
meuRlisgan.
3. saWiroa Tu ara ojaxis yvela wevris xelmowera da fotosuraTebi Tu mxolod mTavari ganmcxadeblisa?
saimigracio vizis ganacxadis
eleqtronul formaze ar aris saWiro xelismowera. xolo mTavarma ganmcxadebelma, misma meuRlem
da 21 wlamde asakis Svilebma ki
fotosuraTebi unda warmoadginon.
4. ratom ara aqvT zogierTi
qveynis moqalaqeebs am programaSi
monawileobis miRebis ufleba?
saimigracio vizebis mizania misces emigraciis saSualeba iseTi
qveynis warmomadgenlebs, romlebic
didi raodenobiT imigrantebs ar
agzavnian aSS-i. kanonmdeblobis Tanaxmad, saimigracio vizebi ar mieniWeba im qveynebis moqalaqeebs, romlebidanac moqalaqeebis `maRali
procenti” Sedis aSS-i. kanonmdeblobis Tanaxmad, es is qveynebia, saidanac bolo xuTi wlis ganmavlobaSi aSS sacxovreblad Camovida 50 000 adamiani, romlebmac miiRes `ojaxis mier dafinansebuli~ da `samuSao~ vizebis kategoriebi. yovelwliurad aSS moqalaqeobisa da imigraciis samsaxuri
(USCIS) umatebs `ojaxuri~ da `samuSao~ vizebiT Camosul adamianTa
ricxvs wina xuT weliwadSi Camosul pirTa raodenobas – amis mizania
im qveynebis gamoyofa, romelTa moqalaqeebsac saimigracio vizebis gaTamaSebaSi monawileobis ufleba ara
aqvT. yovelwliurad, saimigracio vizebis gaTamaSebis wina periodSi calke
ganisazRvreba im qveynebis sia, romelTa moqalaqeebs ara aqvT am gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba –
am qveynebis sia SeiZleba yovelwliurad icvlebodes.
5. SezRudulia Tu ara monawileTa ricxvi 2008 saimigracio
vizebis gaTamaSebaSi?
kanonmdeblobis Tanaxmad, saimigracio programis farglebSi yovelwliurad gamoiyofa mudmivi cxovrebis uflebis mimniWebeli maqsimum 55 000 viza. magram,
`nikaraguas Sesworebisa da centraluri amerikis daxmarebis aqtis~ (NACARA) - romelic kongresma 1997 wlis noemberSi miiRo – Tanaxmad ( dawyebuli 1999
wlidan - uvado periodiT) yovelwliurad gamoyofili 55 000 saimigracio vizidan 5 000 viza gadaecema `nikaraguas Sesworebisa da
centraluri amerikis daxmarebis
aqtis~ programas. 55 000 gamoyofili vizidan 5 000 vizis dakleba da pirvandeli raodenobis 50
000-mde dayvana daiwyes 2000 wlidan da DV-2008 wlis gaTamaSebis
drosac ZalaSi rCeba.
6. ra SezRudvebia dawesebuli
regionebis mixedviT 2008 wlis
saimigracio vizebis gaTamaSebisas?
aSS moqalaqeobisa da imigraciis samsaxuri (USCIS) yovelwiurad gansazRvravs limitebs regionebis mixedviT saimigracio vizebis gaTamaSebisaTvis; es limitebi
ganisazRvreba imigraciisa da moqalaqeobis aqtis (INA) 203 (g) nawilis Sesabamisad. mas Semdeg, rac aSS
moqalaqeobisa da imigraciis samsaxuri (USCIS) gamoTvlebs daasrulebs,
gamoqveyndeba vizebis limitirebuli
raodenoba regionebis mixedviT.
7. rodis miiReba ganacxadebi
2008 wlis saimigracio programisaTvis?
2008 wlis saimigracio vizebis
gaTamaSebis periodi daiwyeba 2006
wlis 4 oqtombris SuadRes (EST
droiT) da dasruldeba, 2006 wlis
3 dekembris SuadRemde (
droiT). yovelwliurad am programaSi monawileobas iRebs milionobiT adamiani. ganacxadebis uzarmazari raodenobis gamo Zalian didi Sroma ixarjeba warmatebuli
kandidatebis SerCevasa da maTi sabuTebis damuSavebaze. ganacxadebis
Semotanis vadis orTviani periodi saSualebas mogvcems droulad
SevatyobinoT pasuxi gamarjvebul
ganmcxadeblebs da miscems saSualebas rogorc ganmcxadeblebs, ise
Cvens saelCoebsa da sakonsuloebs
moamzadon vizis gasacemad saWiro
ganacxadebi. ganmcxadeblebs vurCevT, ganacxadebi saregistracio periodis dasawisSive Semoitanon, radganac saregistracio periodis bolos Semotanili ganacxadebis
uzarmazari ricxvis gamo SeiZleba
sistemis muSaoba sagrZnoblad Seneldes. arcerTi ganacxadi ar miiReba 2006 wlis 3 dekembris SuadRis (EST droiT) Semdeg.
8. SeuZliaT Tu ara programaSi
monawileoba im pirebs, romlebic
aSS imyofebian?
diax, ganmcxadebeli SeiZleba imyofebodes aSS an sxva qveyanaSi da
Sesabamisad, gancxadeba SeiZleba gamoigzavnos aSS-danac da sazRvargareTidanac.
9. saimigracio vizis gaTamaSebisas ramdeni ganacxadis Semotanis ufleba aqvs ganmcxadebels erT
weliwadSi (TiToeuli gaTamaSebis dros)?
kanonmdeblobis Tanaxmad, TiToeuli gaTamaSebis dros (weliwadSi erTxel) ganmcxadebels aqvs
mxolod erTi ganacxadis Semotanis ufleba. im ganmcxadebels, romelic gamoagzavnis erTze met ganacxads, miecema diskvalifikacia.
erTze meti ganacxadis gamomgzavni
pirebis dasadgenad saxelmwifo departamentSi iyeneben maRalganviTarebul Tanamedrove teqnikur saSualebebs. erTze meti ganacxadis
warmomdgeni ganmcxadeblebi iqnebian diskvalificirebuli, xolo
saxelmwifo departamentSi mudmivad awarmoeben am faqtebis amsaxvel eleqtronul dokumentacias.
ganmcxadeblebs aqvT ufleba yovelwliurad miiRon monawileoba
am programaSi (saregistracio periodis ganmavlobaSi).
10. SeuZliaT Tu ara meuRleebs cal-calke warmoadginon ganacxadebi?
diax, meuRleebs aqvT cal-calke ganacxadebis warmodgenis ufleba, Tu TiToeuli akmayofilebs
programis moTxovnebs. Tu erT-erTs
SearCeven, maSin meore meuRles ekuTvnis meoradi statusi.
11. ojaxis romel wevrebze unda iyos miTiTebuli informacia
saimigracio vizis gaTamaSebaSi gasagzavn ganacxadis formaSi?
ganacxadis formaSi unda CaweroT meuRle (coli an qmari), da
21 wlamde asakis yvela dauqorwinebeli Svili – gamonakliss warmoadgenen is Svilebi, romlebic
ukve arian aSS moqalaqeebi an aqvT
aSS mudmivi cxovrebis kanonieri
ufleba. ganacxadis formaSi unda
CaweroT meuRle im SemTxvevaSic,
Tu amJamad daSorebuli xarT mas.
Tu meuRlesTan oficialurad xarT
gayrili (anu gaqvT am faqtis damadasturebeli sasamarTlos mier
kiTxvebi
a
d
an sasamarTlos brZanebiT damowmebuli werilobiTi dokumenti), maSin misi miTiTeba saWiro ar aris.
aucileblad unda CaweroT yvela
Tqveni dauqorwinebeli Svili, romlebsac jer ar SesrulebiaT 21
weli - imisda miuxedavad arian
isini Tqveni biologiuri Svilebi,
Tqveni meuRlis Svilebi Tu Tqveni qveynis kanonmdeblobis Sesabamisad oficialurad naSvilebi Svilebi; gamonaklisi exeba mxolod im
Svilebs, romlebic ukve arian aSS
moqalaqeebi an aqvT aSS mudmivi
cxovrebis kanonieri ufleba. 21
wlamde asakis yvela Svili unda
miuTiToT im SemTxvevaSic ki, Tu
isini ukve aRar cxovroben TqvenTan erTad an Tu isini ar apireben
TqvenTan erTad emigracias am programis farglebSi.
is faqti, rom Tqven Tqveni ojaxis wevrebs ganacxadis formaSi
miuTiTebT, ar niSnavs imas, rom isini TqvenTan erTad unda wamovidnen
aSS-i. maT SeiZleba erCivnoT SemdgomSi Camosvla. magram Tu Tqven
programaSi monawilebis ganacxadSi ar miuTiTebT ojaxis romelime wevrs (visi miTiTebac saWiroa)
da gamarjvebis SemTxvevaSi miuTiTebT ojaxis am wevrs vizis misaRebad saWiro formaSi, Tqven diskvalificirebuli iqnebiT. (es exeba
mxolod im pirebs, romlebic Tqvenze
damokidebuli pirebi arian programis ganacxadis wardgenis dros,
da ara im pirebs, romlebic ganacxadis wardgenis Semdgom gaxdnen
Tqvenze damokidebulebi). Tqvenma
meuRlem SeiZleba Seavsos calke
ganacxadi, miuxedavad imisa, rom igi
Tqveni ganacxadis formaSi miTiTebuli ukve iqneba – orive ganacxadi aucileblad unda Seicavdes
informacias Tqveni ojaxis im wevrebze, romlebic Tqvenze arian damokidebulebi. ix. SekiTxva #10.
12. aucilebelia Tu ara, rom
ganmcxadebelma TviTon gamoagzavnos ganacxadis forma? SeiZleba,
Tu ara, rom ganacxadis forma sxva
pirovnebam gamoagzavnos ganmcxadeblis saxeliT?
ganmcxadeblebs SeuZliaT TviTon Seavson da gaagzavnon ganacxadebi an SeiZleba maT magivrad sxva
pirmac gaagzavnos ganacxadi. ara
aqvs mniSvneloba, Tu vin gaagzavnis
ganacxads – pirdapir ganmcxadebeli Tu misi advokati, megobari,
naTesavi da a.S. – mTavaria, erTi
ganmcxadeblis saxeliT Semovides
mxolod erTi ganacxadi. Tu ganacxads SearCeven, maSin amis damadasturebeli werili gaigzavneba
mxolod im safosto misamarTze,
romelic ganacxadis formaSi iqneba miTiTebuli.
13. ra moTxovnebi arsebobs ganmcxadeblis ganaTlebasa da samuSao gamocdilebasTan dakavSirebiT?
kanonmdeblobis Tanaxmad, ganmcxadebels unda hqondes sul mcire
saSualo skolis an misi Sesabamisi ganaTleba, an igi bolo xuTi
wlis ganmavlobaSi ori weli namuSevari unda iyos iseT sferoSi,
rasac Wirdeba sul mcire orwliani saswavlo kursis damTavreba an
ori wlis samuSao gamocdileba.
`saSualo skolis an misi Sesabamisi ganaTleba” niSnavs dawyebiTi
da saSualo ganaTlebis 12-wliani
kursis warmatebiT dasrulebas aSSi
an dawyebiTi da saSualo ganaTlebis oficialuri kursis – romelic amerikis saSualo skolis
saSualo ganaTlebas utoldeba -
pasuxebi
warmatebiT dasrulebas sxva qveyanaSi. gaTamaSebaSi monawileobis misaRebi ganacxadis formasTan erTad ar aris saWiro ganaTlebisa
da samuSao staJis damadasturebeli dokumentebis gamogzavna; es dokumetebi unda warudginoT konsuls vizis misaRebad daniSnuli
gasaubrebis dros. samuSao staJis
safuZvelze programaSi monawileobis misaRebad saWiro Sesabamisobis dasadgenad gamoyenebulia gansazRvrebebi Sromis departamentis
O*Net OnLine monacemTa bazidan.
Sromis departamentis O*Net
OnLine Database monacemTa baza samuSao gamocdilebas hyofs e.w. xuT
`samuSao zonad”. marTalia Sromis departamentis veb-gverdze bevri Tanamdebobebia CamoTvlili, mxolod gansazRvruli raodenoba ganixileba rogorc kvalificiuri,
rogoricaa mocemuli `samuSao zona 4 an 5, klasificirebuli specialur profesiul momzadebaSi rangiT 7.0 da zeviT.
saimigracio vizis gaTamaSebisaTvis kvalificirebuli samuSaoebi naCvenebia O*Net OnLine Database . imisaTviis, rom naxoT Tqveni
samuSao am sias ekuTvnis Tu ara
gaakeTeT Semdegi: moniSneT `Find
Occupations” da Semdeg moniSneT
`Job Family”. magaliTad moniSneT
`arqiteqtura” da `inJineria” da
daaWireT `GO”. Semdeg daaWireT
saTanado bmuls konkretuli TanamdebobisTvis. igive nimuSiT daaWireT `Aerospace engineering” da
daaWireT `GO”. konkretuli TanamdebobisTvis bmulis moniSvnis
Semdeg, SearCieT `Job Zone” raTa
moZebnoT Sesabamisi nomeri da profesiuli momzadebis rangi.
14. rogor SearCeven warmatebul ganmcxadeblebs?
kentukis sakonsulo centrSi
yoveli regionidan miRebul yovel
ganacxads mieniWeba individualuri nomeri. saregistracio periodis dasrulebis Semdeg yoveli regionidan miRebuli yvela ganacxadidan kompiuteri SemTxveviTi SerCevis principiT (randomulad) SearCevs ganacxadebs. es moxdeba yoveli regionisaTvis calcalke pirvelad SerCeviTad SerCeuli ganacxadi iqneba pirveli daregistrirebuli sabuTi, meore SerCeul
ganacxads mieniWeba meore saregistracio nomeri da a.S. saregistracio periodis ganmavlobaSi miRebul yvela ganacxads aqvs warmatebis erTnairi Sansi (TiToeul
regionSi). rodesac ganacxads SearCeven, ganmcxadebels kentukis sakonsulo centridan gaugzavnian
Setyobinebis werils, sadac aRniSnuli iqneba vizis misaRebad saWiro instruqciebi. kentukis sakonsulo centrSi manamde moxdeba TiToeuli saqmis (gancxadebis) damuSaveba, sanam SerCeul ganmcxadeblebs ar ecnobebaT, Tu rodis unda
mividnen gasaubrebaze sakonsuloSi; an Tu SerCeuli kandidatebi
aSS-i imyofebian – sanam am pirebs
ar ecnobebaT, Tu rodis unda mividnen `aSS moqalaqeobisa da imigraciis samsaxurSi~ (USCIS) statusis Sesacvlelad.
yuradReba! Setyobineba SemTxveviT SerCevaSi moxvedris Sesaxeb
ar igzavneba el. fostiT (imeiliT). Tu aseT Setyobinebas miiRebT el. fostiT, icodeT rom is
namdvili ar aris.
15. SeuZliaT Tu ara gamarjvebul ganmcxadeblebs TavianTi sta-
instruqciebi `mwvane baraTis~ gaTamaSebisaTvis
16
tusis Secvla `aSS moqalaqeobisa
da imigraciis samsaxurSi~ (USCIS)?
diax! im SemTxvevaSi, Tu pirebs
ekuTvniT TavianTi statusis Secvla
`imigraciisa da moqalaqeobis aqtis~ 245-e nawilis Sesabamisad, fizikurad aSS myof gamarjvebul
ganmcxadeblebs SeuZliaT mimarTon
`aSS moqalaqeobisa da imigraciis
samsaxurs~ (USCIS) Tavisi statusis Sesacvlelad da mudmivi
cxovrebis uflebis statusis misaRebad. ganmcxadeblebma unda gaiTvaliswinon da warmoadginon imis
garantiebi, rom `aSS moqalaqeobisa da imigraciis samsaxurs~(USCIS)
eqneba maTi saqmis mTliani ganxilvis saSualeba – aSS gareT myofi
maTi derivantebis (is naTesavebi,
romlebsac maTTan erTad ekuTvniT
vizis miReba) saqmeebis CaTvliT –
2008 wlis 30 seqtembramde, radganac am dRes mTavrdeba saregistracio vada DV-2008 programaSi monawileebisaTvis. 2008 wlis 30
seqtembris SuaRamis Semdeg aRar
iqneba SesaZlebeli vizis nomris
miReba DV-2008 programisaTvis.
16. miiReben Tu ara Setyobinebas is ganmcxadeblebi, romlebic
ver gaimarjveben?
ara! ganmcxadeblebi, romlebic
ver gaimarjveben (ar iqnebian SerCeuli), ar miiReben Setyobinebas
amis Sesaxeb. yvelanairi tipis Setyobineba igzavneba ganacxadis formaSi miTiTebul misamarTze ganacxadis Setanis periodis dasrulebidan 5-7 Tvis ganmavlobaSi. Tu
saregistracio periodis Semdeg 57 Tvis ganmavlobaSi ganmcxadebeli ar miiRebs Setyobinebas, es niSnavs imas, rom man ver gaimarjva.
17. ramdeni ganmcxadebeli SeiZleba SeirCes?
DV-2008 wlisaTvis gamoyofilia 50 000 saimigracio viza, magram faqtiurad SerCeuli iqneba
amaze meti raodenobis adamiani. iqidan gamomdinare, rom 50 000 SerCeulidan SeiZleba vizis misaReb moTxovnebs zogierTi piri ar akmayofilebdes an zogma SeiZleba aRar
mimarTos vizis misaReb procedurebs, kentukis sakonsulo centrSi
SeirCeva 50 000-ze meti ganacxadi,
raTa iyos imis garantia, rom gaicema yvela gamoyofili 50 000
viza. magram es Tan imasac niSnavs,
rom ar arsebobs sakmarisi raodenobiT vizebi yvela im pirisaTvis,
romelic Tavidan SeirCeva (radganac Tavidan 50 000-ze meti ganacxadi SeirCeva). yvela SerCeuli
ganmcxadebeli dauyovnebliv miiRebs informacias SerCeulTa siaSi Tavisi adgilis Sesaxeb. gasaubreba SerCeul ganmcxadeblebTan
daiwyeba 2007 wlis oqtombris
pirvel ricxvebSi. kentukis sakonsulo centri gaugzavnis SerCeul
ganmcxadeblebs gasaubrebis TariRis aRmniSvnel werilebs sakonsuloSi daniSnul gasaubrebamde 4-6
kviriT adre. vizebi gaicema yovelTviurad (Tu iqneba sakmarisi
raodenobis vizebi) im pirebisaTvis, romlebic mzad iqnebian vizis
misaRebad. mas Semdeg, rac yvela 50
000 saimigracio viza gaicema, im
wlis programa daxurulad gamocxaddeba. saerTod, vizebis gacema SeiZleba 2008 wlis seqtembramdec dasruldes. is SerCeuli ganmcxadeblebi, romelTac surT vizis miReba, mzad unda iyvnen dauyovnebliv imoqmedon. kentukis sakonsulo centrSi SemTxveviTi SerCevis principiT (rendomulad) SerCevis Sedegad gamarjveba ar aris
imis garantia, rom ganmcxadebeli
vizas miiRebs.
18. arsebobs Tu ara minimaluri
asakobrivi zRvari saimigracio vi-
zis programaSi monawileTaTvis?
minimaluri asakobrivi zRvari
am programaSi monawileebisaTvis
ar arsebobs. magram arsebobs moTxovna, rom yovel mTavar ganmcxadebels ganacxadis Setanis periodSi unda hqondes damTavrebuli saSualo skola an unda hqondes
samuSao staJi – aqedan gamomdinare 18 wlamde asakis ganmcxadeblebis umravlesoba SeiZleba diskvalificirebuli iqnas.
19. aris Tu ara dawesebuli
raime gadasaxadi DV programaSi monawileobisaTvis?
gaTamaSebaSi monawileobis misaRebi eleqtronuli ganacxadis Setana ufasoa.Gsavizo gadasaxadebis
gadaxda savaldebuloa saimigracio vizis misaReb gasaubrebaze uSualod sakonsulo ganyofilebis salaroSi. gamarjvebul ganmcxadeblebs kentukis sakonsulo centri
damatebiT gaugzavnis detalur instruqciebs aucilebeli gadasaxadebis Sesaxeb.
20. aqvT Tu ara am programaSi
monawile ganmcxadeblebs gansakuTrebuli ufleba gamonaklisis saxiT moiTxovon vizis gaTamaSebaSi
monawileobis miReba, im SemTxvevaSi,
Tu maT raime mizeziT ar ekuTvniT am
gaTamaSebaSi monawileobis miReba?
ara. ganmcxadeblebze vrceldeba saimigracio vizebis miRebisa da
maTze uaris Tqmis igive pirobebi,
rac yvelasTvisaa gaTvaliswinebuli `imigraciisa da moqalaqeobis
aqtiT~. aranairi gansakuTrebuli
debulebebi ar aris gaTvaliswinebuli im safuZvlis uarsayofad, romelic ar aZlevs uflebas pirovnebas miiRos monawileoba vizis gaTamaSebaSi - `imigraciisa da moqalaqeobis aqtiT~ gaTvaliswinebuli Cveulebrivi debulebebis garda.
21. SeuZlia Tu ara im pirs, romelic ukve daregistrirda sxva kategoriis saimigracio vizis misaRebad,
monawileoba miiRos am programaSi?
diax. aseT pirebs SeuZliaT miiRon monawileoba am programaSi.
22. ra drois ganmavlobaSi aqvT
ufleba gamarjvebul ganmcxadeblebs, rom mimarTon DV kategoriis vizebis misaRebad?
2008 wlis saimigracio vizebis
gaTamaSebaSi gamarjvebul pirebs ufleba aqvT mimarTon vizis misaReb
procedurebs mxolod 2007 wlis
fiskalur weliwadSi anu 2007
wlis oqtombridan 2008 wlis seqtembramde. gamarjvebulma ganmcxadeblebma unda miiRon saimigracio
viza an Seicvalon statusi aRniSnuli fiskaluri wlis bolomde
(2008 wlis 30 seqtembramde). gamarjvebul ganmcxadeblebs, romlebmac fiskaluri 2008 wlis ganmavlobaSi vizebi ar aiRes, ara aqvT
ufleba Semdegi wlisaTvis gadaitanon es procedura. garda amisa,
mTavari ganmcxadeblebis meuRleebma da Svilebmac am kategoriis
vizebi unda miiRon 2007 wlis
oqtombersa da 2008 wlis seqtembers Soris. aSS farglebs gareT
myofi ganmcxadeblebi kentukis sakonsulo centridan miiReben sakonsuloSi daniSnuli gasaubrebis
TariRis aRmniSvnel werils daniSnul gasaubrebamde 4-6 kviriT adre.
23. ra msvleloba eZleva dawyebul saqmes DV gamarjvebulis gardacvalebis SemTxvevaSi?
gamarjvebuli piris gardacvalebis SemTxvevaSi mTeli saqme uqmdeba.Oigive vrceldeba meuRleze
da bavSevebze, romlebsac SeeZloT
mieRoT vizebi.
24. rodis gaixsneba interneti
(on-line) saimigracio vizebis ganacxadis formebis Sesavsebad?
gverdi saWiro ganacxadis for-
mebis Sesavsebad gaixsneba (on-line)
2006 wlis 4 oqtombris dRis 12
saaTidan EEDT droiT (GMT-4)
2005 wlis 3 dekembris dRis 12
saaTamde EEST droiT (GMT-5).
25. SeiZleba Tu ara saimigracio vizebis misaRebad saWiro ganacxadis formebis internetidan
gadmowera da Senaxva `maikrosoft
vord~-is programaSi (an sxva programaSi) da misi SemdgomSi Sevseba?
ara; Tqven am formas sxva programaSi ver SeinaxavT misi Semdgomi Sevsebis da gadagzavnis mizniT.
saimigracio vizebis misaRebad saWiro ganacxadis formebi warmoadgenen `veb~ formebs. es maT ufro
`universalurs~ xdis `vord procesoris` formatSi Seqmnil formebTan SedarebiT. garda amisa, aris
aucilebeli piroba, rom formebi
unda Seivsos da gamoigzavnos internetSive (on line).
26. Tu skaneri ara maqvs, SeiZleba Cemi fotosuraTi amerikaSi myof
naTesavs gavugzavno dasaskanereblad,
romelic am fotosuraTs Semdeg
disketaze Seinaxavs da eleqtronuli fostiT gadmomigzavnis (SemdgomSi ki, me mas ganacxadis formasTan erTad gamovagzavni)?
diax, amis gakeTeba SegiZliaT,
oRond fotosuraTis formati unda
akmayofilebdes arsebul moTxovnebs da igi eleqtronulad unda
gamoigzavnos on-line Sevsebuli vizis ganacxadis formasTan erTad.
anu, im droisaTvis, rodesac ganmcxadebeli Seavsebs ganacxadis formas internetSi da mis gamogzavnas
daapirebs, mas ukve mzad unda hqondes fotosuraTis eleqtronuli
versia. fotosuraTisa da ganacxadis formis cal-calke gagzavna
ar SeiZleba. yovelma ganmcxadebelma unda gamoagzavnos mxolod
erTi ganacxadi. Tu erTi ganmcxadeblisagan Semova ramodenime ganacxadi, maSin am pirovnebas miecema
diskvalifikacia da igi 2008 wlis
saimigracio vizis programaSi monawileobas ver miiRebs. mTliani
ganacxadi (anu fotosuraTi da
ganacxadis forma) SeiZleba internetiT gamoigzavnos aSS-danac.
27. SemiZlia, Tu ara ganacxadis
formis erTi Sevsebuli nawilis
on-line Senaxva (internetSi), ise, rom
Semdeg SemeZlos mas davubrunde da
darCenili nawili Sevavso?
ara, amis gakeTeba ar SeiZleba.
saimigracio ganacxadis forma isea
daformatebuli, rom igi unda gaigzavnos uSualod Sevsebis Semdeg. Tumca, radganac forma ori
nawilisagan Sedgeba da radganac
internetis qselis muSaobaSi SeiZleba raime Seferxebebi moxdes,
daSvebulia samocwuTiani (60) pauzis arseboba Sevsebuli formis
CatvirTvasa (`daunloudi~) da mis
miRebas Soris E-DV veb gverdze
(rodesac internetiT gagzavniT formas da mas E-DV veb gverdze
miiReben). Tu es pauza 60 wuTze
metia da ganacxadis formas internetiT ar miiReben E-DV veb
gverdze, maSin SemdgomSi miRebul
ganacxadis formas Zala aRar eqneba. aseTi moTxovna imitom arsebobs, rom ganacxadis mTliani forma
(fotosuraTi da ganacxadis forma) SemTxveviT ar CaiTvalos adre
gamogzavnili nawilobrivad Sevsebuli ganacxadis dublikatad. magaliTad, davuSvaT, ganmcxadebeli
Tavis colTan da erT SvilTan
erTad agzavnis E-DV ganacxadis
Sevesebuli formis pirvel nawils
da Semdeg iRebs meore nawils, magram meore nawilis gamogzavnis
dros adgili aqvs Seferxebebs, radganac droulad ver pouloben bavSvis fotosuraTis Semcvel do-
kumets (fails). Tu Sevsebuli meore nawilis gagzavnidan mis miRebamde E-DV veb gverdze 60 wuTi
(an naklebi) gavida, maSin aranairi
problema ar Seiqmneba, magram Tu
meore nawils E-DV veb gverdze
60 wuTis gasvlis Semdeg miiReben,
maSin ganmcxadebels Seatyobineben,
rom es forma baTilad CaiTvala
da man xelaxla unda Seavsos da
gamoagzavnos ganacxadi. 2008 wlis
saimigracio vizis instruqciebSi
naTlad da sruladaa naTqvami, Tu
ra informacia sWirdeba ganmcxadebels am formis Sesavsebad. kargad gaecaniT instruqciebs, moagroveT mTeli saWiro informacia
da formis Sevsebis dawyebamde kidev erTxel SeamowmeT, xelT gaqvT
Tu ara saWiro informacia.
28. debulebis Tanaxmad Tu gagzavnili cifruli fotosuraTebi
moTxovnebs ar Seesabameba, sistema
avtomaturad amoagdebs saimigracio vizis ganacxadis formas da
Seatyobinebs amis Sesaxeb ganmcxadebels. niSnavs Tu ara es imas, rom
ganmcxadebels kvlav SeeZleba Tavidan gagzavnos ganacxadis forma?
diax; ganacxadis formis xelaxali gagzavna SeiZleba. Tu ganacxadis forma avtomoturad amovarda, is ar iTvleba E-DV veb
gverdze oficialurad miRebul
formad. Tu arsebobs raime problema gamogzavnil cifrul fotosuraTTan dakavSirebiT (Tu igi ar
Seesabameba moTxovnebs), maSin igi
avtomaturad amovardeba (ar miiReba) E-DV veb gverdidan. magram,
internetis bunebidan gamomdinare,
ar xerxdeba imis winaswar gansazRvra, Tu ramden xanSi miva ganmcxadebelTan Setyobineba formis armiRebis Sesaxeb. Tu ganmcxadebeli
SeZlebs TviTon aRmofxvras dabrkoleba da xelmeored gagzavnos
ganacxadis pirveli an meore nawili 60 wuTis ganmavlobaSi, maSin
aranairi problema aRar Seiqmneba.
winaaRmdeg SemTxvevaSi, ganacxadi
Tavidan unda Seivsos da gaigzavnos. ganmcxadebels SeuZlia imdenjer Seavsos da gaagzavnos ganacxadi, ramdenjerac iqneba saWiro, sanam
daniSnulebis adgilas ar miiReben
mTlian ganacxads da ar ga-mougzavnian ganmcxadebels ganacxadis miRebis damadasturebel Setyobinebas.
29. gamougzavnian Tu ara ganmcxadebels eleqtronul Setyobinebas E-DV mTliani ganacxadis
miRebis Taobaze am ganacxadis gagzavnisTanave Tu ara?
E-DV veb gverdze zustad Sevsebuli mTliani E-DV ganacxadis
miRebis Semdeg ganmcxadebels imwuTSive gamougzavnian Setyobinebas am ganacxadis miRebis Taobaze.
magram, internetis bunebidan gamomdinare, ar xerxdeba imis winaswar
gansazRvra, Tu ramden xanSi miva
ganmcxadebelTan es Setyobineba. Tu
mas Semdeg, rac Tqven daaWireT TiTi Rilaks `Submit” (gagzavna) bevri wuTi gavida da Tqven Tqveni
gancxadebis miRebis damadasturebeli Setyobineba ar miiReT, araferi ar daSavdeba imiT, Tu kidev
erTxel daaWerT TiTs am Rilaks
(`Submit” - gagzavna). E-DV sistema
`ar daibneva~ imis gamo, Tu Tqven
am Rilaks meorejer daaWerT TiTs,
imitom rom cnobilia, rom Tqven
ar miiReT ganacxadis miRebis damadasturebeli Setyobineba. ganmcxadebels SeuZlia ecados imdenjer
gaagzavnos ganacxadi, ramdenjerac
iqneba saWiro - sanam daniSnulebis
adgilas ar miiReben mTlian ganacxads da ar gamougzavnian ganmcxadebels ganacxadis miRebis damadasturebel Setyobinebas.
30. rogor gavigo rom gaTamaSe-
bis SerCevidan gasvlis dasturi
namdvilia? anu rogor davrwmunde
rom me namdvilad movxvdi SemTxveviT SerCeulTa Soris?
sayuradReboa, rom brma, anu SemTxveviTi SerCevis etapidan gasvlis
Sesaxeb Setyobineba el. fostiT
ar igzavneba. aseTi SerCeuli pirebi Setyobinebas miiReben fostiT
pirvelad el. ganacxadSi miTiTebul misamarTze 2007 w. maisidan
ivlisamde. Setyobinebas mxolod
brmad SerCeuli pirebi miiReben.
SerCevis miRma darCenilebi Setyobinebas ar miiReben. aseve gaiTvaliswineT, rom Tqvens qveyanaSi arsebuli aSS saelCoebs da sakonsuloebs ar eqnebaT SerCeuli, anu
gamarjvebuli pirebis siebi, romlebsac SeeZlebaT gaTamaSebaSi Semdgomi monawileobis miReba.
kentukis sakonsulo centri SerCeulebs gaugzavnis werilebs, sadac axsnili iqneba savizo ganacxadis gagrZelebisaTvis Semdgomi
qmedebebi. im werilobiT miTiTebebSi
naTqvami iqneba, rom ganmcxadeblebi
yvela savizo gadasaxadebs piradad gadaixdis uSualod sakonsuloSi, ris dasturadac sakonsulos buRaltrisgan da konsulisgan miiRebs Sesabamis aSS mTavrobis
qviTrebs. ar gaagzavnoT savizo gadasaxadebi fostiT, `vestern iunioni”-T an raime sxva saSualebebiT.
gaTamaSebaSi monawileobis el.
ganacxadebi keTdeba aSS mTavrobis
mier gamoyofil veb-gverdis Semdeg
misamarTze: www.dvlottery.state.gov.
kidev erTxel gaiTvaliswineT, rom
kentukis sakonsulo centri werilobiT miTiTebebs ugzavnis mxolod gaTamaSebis Semdeg etapze gasvlisaTvis SerCeul pirebs. kentukis sakonsulo centri an aSS
mTavroba Setyobinebas ar gzavnis el.
fostiT, anu imeiliT da imeilis am
mizniT gamoyeneba DV-2008-is gaTamaSebaSi gaTvaliswinebuli ar aris.
aSS mTavroba da savizo momsaxurebebi gacnobebT, rom mxolod
is veb-gverdebi, romlebis dasaxelebaSi aris sityva `.gov” warmoadgenen oficialur samTavrobo vebgverdebs. SeiZleba sxva bevri arasamTavrobo gverdebic (`com”, `.org”
an `.net”) iZleodes sruliad marTebul da realur miTiTebebs, magram miuxedavad amisa icodeT, rom
aSS saxelmwifo departamenti arc
kurirebs da arc afinansebs im masalebisa da informaciis gamoqveynebas,
romelic aseT gerdebzea mocemuli.
zogierTi veb-gverdebi Seecdeba
SecdomaSi Seiyvanos mosaxleoba
da moaCvenos, rom isini oficialurebi arian da el. fostis gamogzavnis meSveobiT dadebiTad ganawyos
TavianTi SeTavazebebis mimarT. maT
SeiZleba mogTxovon im saimigracio informaciis da formebis mowodebis safasuris gadaxda, romlebic samTavrobo gverdebze sruliad ufasoa. ufro metic, maT
SeiZleba ubralod Tqveni Tanxis
moparva surdeT da Tqvens mier
gadaxdili Tanxis Sesabamisi momsaxureba arc miiRoT. Tanxis gadaxdis Semdeg Tqven es gverdi SeiZleba veRarc ixiloT. aseve gaiTvaliswineT, rom nebismieri piradi informaciis gacema internetSi emuqreba Tqvens internet usafrTxoebas.
dagexmarebiT
gaTamaSebaSi
monawileobaSi,
Tanxa mTlianad
moxmardeba gazeT
`mamulis~ arsebobas
arsebobas!!
1-347-724-0770
17
Zalian xSirad uars vambob xolme mamaCemis gaxsenebaze...
Tu ram vici, isev axloblebis
– dedas, babuas, mamidas monayoliT da kidev nika agiaSvilis CemTvis uZvirfasesi wigniT `Wabukebi
darCnen marad”.
xSirad vismen televizoriT an
literaturul saRamoebze Cveni
sasiqadulo poetebis axloblebis
gamosvlas, maT xom mosayoli da
gasaxsenebeli bevri aqvT, me ki am
bednierebas moklebuli var, sul
patara davkarge mama, visiTac dRes
ase amayi da bednieri viqnebodi...
vfiqrob da ver gamigia, maxsovs
mama Tu Cems warmodgenaSi vxatav
mas – Zalian axalgazrdas, meocnebe Tvalebians, mudam leqsis kiTxviT gatacebuls, xan Zalian mxiaruls, xan Zalian sevdians, mwuxare TvalebiT Cemsken momzirals...
aseTia igi Cems ocnebaSi, aseTi
minaxavs igi sizmarSic. aseTad
warmovidgen mas - samaresTan mjdomares, samaresTan, romliskenac
mudam miviCqari, da TiTqmis iq Camesmis misi vaJkacuri gulidan amoxeTqili ukanaskneli sityvebi:
`moigone mamaSeni –
SuSa oqrod gasazrdelo,
Tqvi, rom mokvda siyvaruliT,
Seuyvarda saqarTvelo.
Tqvi da ise gaicine,
mananao Tvalxatulav,
rom me gulze gadmiqrolos
sicocxled da nakadulad!”
gaicineo - am survils ver vusruleb, ver vicini, radgan Tvalebica da gulic cremlebiT mevseba.
yovelTvis vcdilobdi, ar Semercxvina is saxeli, romelic man
damarqva... magram Tuki es mainc
ver SevZeli, ver gavacocxle misi
ocneba, erTSi mainc ar miRalatnia misTvis – miyvars da meyvareba Cemi samSoblo ise, rogorc
unda uyvardes yovel qarTvels,
rogorc uyvarda igi mamas, mec
masaviT `daviRlebi saqarTvelos
siyvarulSi, sasTumalze erTxelac ar daviZineb…”
babua, deda da mamida TavianT
uwmindes movaleobad Tvlidnen
CemSi mamis xatebis gacocxlebas.
amas mgoni, miaRwies kidec, bevri
ram vici mamaze, Zalian bevri...
mamidas - mediko asaTians, bardnalaSi Cveni stumrebis ucvlel
maspinZels, xSirad davyavdi mSobliur sofelSi. lados erT-erT krebuls `mTvarian Rameebs” - mamidam
daurTo bolo Tqma, romelSic wers:
- gansakuTrebiT gauWirda qarTvel
kacs bolo wlebSi; uSenobiT odnav
gayuCebulma iaram axali tkiviliT
iCina Tavi. vfiqrob, axlac Zalian
sWirdebi qveyanas. aTi sicocxle
rom mqondes, aTives mogcemdi, oRond
dRes cocxali yofiliyavi...
babuaCemi - meqi asaTiani fexiT
damatarebda im adgilebSi, sadac
mamas ganmartoebiT uyvarda jdoma;
davadgebodiT cagerisaken mimaval
gzas, Camojdeboda qvaze saxraosTan,
gahyurebda cxeniswyals da mis xmaurs ayolebda mamas striqonebs: `gaxsovs cxeniswylis napiri, Tevzaoba da aprili?...” da Semdeg Cafiqrebuli agrZelebda: `aq, babu, trialebda wyali, didi morevi iyo; CvenTan leCxumSi, morevs mobrunvales
eZaxian. aq dadioda biWi sacuraod.
erTxel Cveni mezoblis bavSvi gadaarCina daxrCobas, babu”...
fexdafex Camomatarebda namkaSuris wisqvilebs, dauzarlad mi pasuxebda, ra iyo sarekela, xvimra, dolabi, Rari... unda icode, babu, yvelaferi, - metyoda, - Tu ginda ise Tqma
SegeZlos, ise cocxlad danaxva, rogorc mamaSeni xedavda... da tkbili
xmiT ityoda:
`mklavs namkaSuri -mindvris imedi,
foTlebis namiT adidebuli
da cecxlis piras nedli simindi,
glexis biWiviT atirebuli”.
yvelafers lados leqss miusadagebda... ezoSi Sesvlisas `saxlis
win nagrigalari, gafiTrebuli Wadari” gvelodeboda...
dedac gamudmebiT miambobda mamaze, cdilobda Cems xsovnas araferi gamorCenoda mamiseuli... dRes
rom lados mdidari arqivi gvaqvs,
es dedas damsaxurebaa. man Tavi
mouyara mamas memkvidreobas, Sekriba lados lamazi xeliT naweri
leqsebi, piradi baraTebi, fotoebi,
mkiTxvelebTan mimowera, nika agiaSvilis, simon Ciqovanis, Salva afxaiZis, vaxtang WeliZis, revaz inaniSvilis, giorgi jiblaZis... werilebi
da mogonebebi, publikaciebi masze,
ladosadmi miZRvnili 100-mde leqsi,
maT Soris ana kalandaZis, ioseb
noneSvilis, murman lebaniZis, jansuR Carkvianis, giorgi SatberaSvi-
lis, rezo amaSukelis leqsebi, saqarTvelos sxvadasxva kuTxis skolebSi gamarTuli misi xsovnis saRamoebis mosawvevi baraTebic ki...
ramdenime Tbilisuri mogonebac...
1948 wels, mamaCemis gardacvalebidan xuTi wlis Tavze, misi gaxsenebis pirveli saRamo gaimarTa mweralTa sasaxleSi...
xalxis simravlis gamo darbazSi Sesvla SeuZlebeli iyo; xelidan xelSi gadamatares da ise Semiyvanes. 7 wlisas jer gacnobierebuli ar mqonda, ra xdeboda... erTi
ki vicodi, unda wamekiTxa mamas `yayaCo”. saRamoze mogonebebiT gamovidnen simon Ciqovani, konstantine
gamsaxurdia... sergo zaqariaZem Cveuli ostatobiT waikiTxa `sasaflao” da Semdeg `yayaCo”. ase rom
Cemi saTqmeli batonma sergom Tqva,
amis gamo gavjiutdi da leqsi aRar
wavikiTxe...
kargad maxsovs Cemi meore sajaro `marcxic”. Tbilisis pionerTa
da moswavleTa sasaxleSi mamas xsovnis saRamo gaimarTa. norC literatorTa wris wevri viyavi. Cemi pedagogebi iyvnen qalbatonebi qeTevan ananiaSvili da facia paiWaZe.
qalbatonma qeTevanma, cxadia, mec
mimaRebina monawileoba am saRamoze, magram... sityvis SuaSi xma amikankalda, miT umetes, rom Tvali
movkari Cemi skolis direqtors qalbaton Tamar daraxveliZes, romelic pirvel rigSi ijda da tiroda (ara da saocrad mkacri da momTxovni iyo!) ver mivxvdi, ratom
tiroda da aman ufro amaRelva...
rogorc iqna, sityva davasrule da
amis Semdeg sajarod aRar gamovsulvar... `marcxis” meSinoda... da,
mgoni, arc arasodes meyofa Sinagani Zala, xmamaRla vTqva is, rasac
mamaze vfiqrob...
da kidev, 1968 weli... mama vakis
sasaflaodan gadaasvenes didubis
panTeonSi. gadasvenebas eswrebodnen
batonebi: nika agiaSvili, mamia asaTiani, levan kiknaZe, lado sulaberiZe, giorgi SalamberiZe, deda, biZa
– zaqaria vaCnaZe, mamida da me. aman
imdenad SemZra, rom saxlSi dabruneba gamiWirda, angariSmiucemlad ga-
vyevi Cems meuRles da baton mamia asaTians. iqve axlos, didubeSi e.w. `TeTr duqanSi” patara
magidis garSemo sul eqvsni visxediT. mezobel sufrasTan sxvadasxva profesiisa da asakis ramdenime kaci ijda. batoni mamia
maSin ukve avad iyo, veRar laparakobda, Tvalebi cremlebiT hqonda savse. es uyuradRebod ar darCeniaT gverdiT msxdomT, albaT,
icnes da mizezi hkiTxes. batonma
mamiam momcro baraTze dawera dRes lado asaTiani didubis panTeonSi gadavasveneTo... im droisaTvis mamas krebuli gamoica koka
ignatovis mxatvrobiT da guram
asaTianis bolo TqmiT. me sasignalo wignebi yovel maTgans davurige. kargad maxsovs im mezobeli magidis Tamadam Tamaz ToxaZem aseTi fraza Tqva: Cveni Svilebi lados mTawmindaze aasvenebono. mere... saocreba moxda: Tamadad mama daasaxeles da Semdeg
yvelam saTiTaod mamas TiTo leqsi waikiTxa. erT-erTma maTganma
ki – beqar kapanaZem (gvari axlac kargad maxsovs!) `basianis
brZola” Tavidan bolomde warmoTqva... dameTanxmebiT, poetisaTvis
amaze didi bedniereba ar arsebobs... me ki im wuTebSi mamaCems
pirispir Sevxvdi...
da, saerTod, yvelaferi, rac
mamaze vici, mxolod leqsebiT cocxlobs, im leqsebiT, romlebic SemorCenil suraTebs mivusadage masTan arc Tu ise iSviaTi saubrisas...
marTlac, yvelaze mets da ukeT
misi leqsebi gviamboben mamaze –
TviTonac xom ase sjeroda:
`rom leqsi Svelis
yovelgvar tkivils,
da leqsi TviTon tkivili ari”
minda, rom momaval Taobas mamaCemis msgavsad uyvardes samSoblo, avisa da kargis garCeva SeeZlos, samSoblos keTildReobisaTvis daixarjon da yvelas SeZlebodes xmamaRla eTqvas:
`... da im bednier dRes gaumarjos, roca Cven gavCndiT am qveyanaze...”
manana asaTiani
18
mogonebebi
dasawyisi me-4 gverdze
deli viyavi da - `ra moxda, raSi iyo saqme, ratom ar SeCerda amxanagebis wreSi,
ratom mogvesalma ase ucxosaviT, ratom
erTma kacma mainc ar dauZaxa, ratom ar
miuloces?” - vekiTxebodi Tavs. is DdRe
xom Cveulebrivi dRe ar iyo qarTuli
poeziisaTvis, im dRes moevlina saqarTvelos uWknobi Sedevri `krwanisis yayaCoebi”
Semdeg da Semdeg CemTvis TandaTanobiT
naTeli gaxda, rom araferia gasakviri imaSi, Tu, vTqvaT, grigol orbelians Tavi ar
Seuwuxebia, didi poetis niSati SeeniSna
sakuTar diswulSi da rom es saqme orbelianis sapirispiro Taobam moimoqmeda ilia
WavWavaZis xeliT. kacni varT da, arc is
aris gasakviri, rom mtrebis jibrze yvelaze metad swored simon Ciqovani miealersa lados, omi iyo da sasikvdilod
ganwiruls karaqs uzidavda ZmasaviT... mere, gardacvalebis wlisTavze, aTasgzis aCexil-daCexili wingi gaumTela, sakuTriv
Zvirfasi winasityva dauwera da ase gamosca
is wigni 1944 wels...
mixeil mamulaSvili:
im xanebSi didi kamaTi gvqonda qarTuli saliteraturo enis sakiTxebze. me
TavgamodebiT vicavdi azrs, kiloebidan
mxolod imis Semotanaa saWiro, rac samwerlo enas ara aqvs-meTqi. lados vumtkicebdi, ratom unda vixmaroT, magaliTad,
`mklavis dakarwaxeba”, rodesac saliteraturo enaSi didi xania gabatonebulia
da dResac ixmareba `damklaveba”? an upiratesoba ratom unda mivceT bias komSis
winaSe, kvaxs - gogris, qviSnas - alublis,
Rlavs - loqos, quxnas - samzareulos, viRaceebsa da raRaceebs - viRacebisa da raRacebis winaSe?
lados Cemi azri pirvelad WkuaSi ar
daujda, Seecada SemkamaTeboda da Cemi Sexeduleba gaebaTilebina:
- ras Caacivdi mag dialeqtizmebs, Cveni
ubedureba eg ki ara, barbarizmebia. gana weraqvi Tu ver gavixsene, wakati rom vTqva,
amiT rame daSavdeba? wakatic xom qarTulia, marTalia, kuTxuria, magram mainc mSobliuri; `kirkas” wakati mainc sjobia!
samwuxaro mxolod is aris, rom zogierTi ver arCevs leqsikur dialeqtizms morfologiuri, sintaqsuri an orTografiuli dialeqtizmisagan. sadRac akaki wereTels `mara” `Tvara” aqvs naxmari, amitom
hgoniaT, saliteraturo enaSic `mara” da
`Tvara” unda gamoviyenoT! samagierod, kvaxi da bia, wakati da doxore, cira da
majagani, migelveba da misadageba Cvens dedaenas ufro ar gaamdidrebs? amboben, qarTuli enis leqsikuri maragi 200.000 sityvaze metiao, maSasadame, igi msoflios
kulturul erTa enebs Soris simdidriT
TiTqmis arc erTs ar CamorCeba. aba, scade,
biasa da kvaxis rigi sityvebi gandevne qarTuli enidan da naxav, Cveni leqsikoni
ra Raribi mogeCveneba! ra Tqma unda, upiratesoba saliteraturo formebsa da literaturaSi ganmtkicebul sityvebs unda
mivaniWoT, magram nu vemterebiT misaReb
dialeqtizmebsac, umaTod Cveni dedaenis
simdidreze siamayiT veRar vilaparakebT!
poetebSi yvelaze metad vaJa uyvarda.
SeiZleba iqvas, misi fetiSi iyo, miuwvdomeli mwvervali, saucxood, raRac Taviseburi xmiT kiTxulobda xolme vaJas striqonebs, Tavis leqsebSi xSirad cdilobda
miebaZa misTvis.
ici es mxare - tyemlis fifqiT
gadapentili,
sadac bagratis taZars sZinavs
mefuri ZiliT,
uqimerions dahfarfatebs niavi nazi,
Srialebs dafna, Caxvevia xes usurvaze,
- icnob am mxares? Tu ginaxavs
Sen es midamo?
iqiTken wamo, Cemo kargo, iqiTken wamo!
Cemi quTaisi,
albaT ici, raa,
iq tyemali yvavis,
iq kriala caa.
Tbilisis xom miyvars,
quTaisi sxvaa –
daTeSiZis gora
ocnebaTa zRvaa!
erT dRes saSinlad ganrisxebuli Semovida. saxe SeSloda, Tvalebi ise uelavda, rom Sexedvisac ki SemeSinda. mizezi
verafriT vaTqmevine. cota rom damSvidda,
ubidan Tavisi leqsebis krebulis koreqtura amoiRo, win damido da daayola.
- gesmis, biWo, vis xelSi Cavvardi?! Cems
erT-erT saukeTeso leqss krebulidan amoRebas upireben! es igivea, guli amomglijon! `salaRobos” aravis davuTmob, Tu
marTla ar gauSves, uTuod movkvdebi! es
leqsi Cemi sicocxlea, Cemi sisxli da
xorci, suli da gulia...
gaocebuli Sevcqerodi TvalebSi. es
warmosadegi vaJkaci, romelic weRan cecxls afrqvevda, uceb galRva, guli auCuyda,
mTeli sxeuliT aTrTolda da Cemi saweri magidis minas Txilisodena ori kurcxali daeca... tiroda lado...
- miT uaresi maTTvis, - zluquniT ganagrZo man, - es leqsi Tu amomigdes, dadgeba dro da yvela gaigebs, ras Seaxes TavianTi xeli! amas uTuod momavalSi xalxi imRerebs, xelidan xelSi gadava. Semaqeben, ganmadideben. rom ar dabeWdon kidec,
xelnawers aitaceben. ai naxav, miSa! SeiZleba am netar dros verc ki moveswro,
magram Sen Cemze jamrTeli xar da sakuTari TvaliT ixilav, sakuTari yuriT moismen amas, darwmundebi Cemi sityvebis simarTleSi...
Svilebi gyavdes ise mravali,
ramdenic dafrens caSi torola,
dRes saqarTvelo bavSvebs moiTxovs,
Cven ki Zlivs vSobeT TiTo-orola!
im xanebSi lado asaTiani cota materialurad xelmokleobas ganicdida. xelfasi da honorari cudi hqonda, magram
fulis yadri ar icoda da xandaxan mTel
kviras jibeSi kapikic ar edo. redaqciebidan bufetSi sasauzmod mexuTe sarTulze avidodiT. mebufete, msxvili, faSfaSa dedakaci gaiane, poetebis didi Tayvanismcemeli iyo. Zalze uyvarda poezia
da bevri leqsi zepirad icoda. saocaria,
wera-kiTxva TiTqmis ar eswavla, mainc mSvenivrad erkveoda leqsis avkargianobaSi.
lados leqsebi moswonda da ramdenimes zepiradac ambobda. lado sargeblobda
am yuradRebiT da gaianes sTxovda xolme,
nisiad masauzme, fuls Tvis bolos erTad
mogarTmevo. gaiane, romelsac nisia WiriviT sZulda, da arc erT CvenTagans ufulod axlos ar gvikarebda, lados uars
ver eubneboda.
gadioda ori kvira, sami. mebufetes cda
aRar SeeZlo, angariSis gasworeba mosTxova,
Tanac dasZina, Tu vals ar gadaixdi, xvalidan aRarafers mogcemo. lado sagonebels mieca. uceb gaaxsenda gaianes sisuste da mimarTa: ginda leqss dagiwer, Tu
mogewona, nisia gamigrZeleo.
- aba, Tu biWi xar, aqve, am wuTSi damiwere, Tu arada, saWiro ar aris.
ladom jibidan QqaRaldis nagleji
amoiRo, kedels miakra da Tvalis daxamxamebaSi es striqoni gamoacxo:
`fuli ar gaqvs gadaxdili,
adeqi da gaiare,
amas ambobs gulmosuli
mebufete gaiane.~
gaianes ise moewona eqspromti, rom lados aRuTqva, sam DdRes muqTad gaWmev,
nisia ki ramdenic ginda, waiReo. meore
dRes mebufetem lados leqsi redaqciis
mxatvars lamazad daawerina da bufetSi
gaakra, nisiad aravin gamekaroso...
revaz margiani:
lado asaTianis gaxsenebisas Cemdauneburad isev siWabukes vubrundebi - Cemi
sicocxlis Soreul wlebs. gonebaSi cocxldeba mravali mogoneba. tkbilica da
mwarec, Tvalwin mexateba ramdenime ganuyreli Tanatoli, romlebic Cemda samwuxarod, ukve aRar arian am qveynad. dResac maTi
xma Camesmis yurSi, roca xelaxla vfurclav xolme Wabuki mgosnebis wignebs...
quTaisidan axladCamosuli ocdaerTi
wlis Wabuki gavicaniT me da Cemma megobrebma. Cven maSin Jurnal `Cveni Taobis”
irgvliv viyaviT Sekrebilni. saerTo ena
gamovnaxeT masTan. gacnobisTanave davuaxlovdiT da SemdgomSi davmegobridiT. Cveni
damakavSirebeli upirvelesad poezia iyo.
lados im wlebSi, quTaisSi bevri usiamovneba
gadaxdomoda Tavs da marTali giTxraT,
didad ganebivrebuli da aRelvebuli meCvena
pirveli gacnobisTanave.
guliTadi, pirdapiri da gulwrfeli
Wabuki iyo, mamulisa da poeziis siyvaruliT anTebuli, am uangaro siyvaruls ar
SeiZleba ar epova gamoZaxili poeziaSi.
uleqsod misTvis dRe ar Tendeboda da
ar Ramdeboda.
megobruli Sexvedrebis dros, Wiqa Rvinoze, xSirad ixsenebda leCxums, cxeniswylis napirebs, sadac iRebs saTaves misi
leqsebis Cqarze Cqari da Tavbrudamxvevi
mdinareba. xSirad igonebda mSoblebs, gansakuTrebiT dedas, ramdenime quTaisel megobars, romlebsac misTvis gaWirvebis Jams
gaewodaT xeli... Cven kargad gvesmoda misi gulisTqma. mRelvarebis mizezic male
amovicaniT da amitom gansakuTrebuli sifaqiziT vepyrobodiT. vcdilobdiT Segvemsubuqebina misTvis gulistkivili. lado xSirad avadmyofobda da es gvawuxebda yvelas.
Cveni megobroba didxans ar gagrZelebula, didi samamulo omi wamogvewia Wabukebsa da gavifanteniT.
ulmobelma senma mainc Tavisi gaitana
da 1943 wlis ivnisis erT dRes samudamod daxuWa Tvali. mZvinvare omis gamo
dacarielebul TbilisSi cotaRa Tu iyo
darCenili lados guliTad megobarTagan,
romlebsac cremli unda daeRvaraT, damudamod damSvidobebodnen udrood daferflil mgosans da gansasvenebel adgilamde TavianTi mxrebiT mietanaT lados kubo. icodnen, kargad icodnen lados Wirisuflebma da megobrebma, rom isini ganumeorebel siWabukes marxavdnen, magram isic
kargad icodnen, xalxis gulSi samudamod binas rom hpovebda lados erTi amosunTqviT dawerili almodebuli da cecxlovani leqsebi da Wabuki mgosnis saxeli Sors gaityorcneboda.
me ki omma SemiSala xeli gamovTxovebodi Zvirfas adamians.
is xuTiode weliwadi, ladosTan gatarebuli xuTiode weliwadi samudamod
aRibeWda Cems gonebaSi da vidre cocxali var, daviwyebis buruss ar davanebeb.
lado asaTianis poezia ager oTx aTeul welze metia, rac ase Zlierad xmianobs saqarTveloSi da TavdaviwyebiT ewafeba poeziis moyvaruli mkiTxveli.
saocaria buneba! arcTu iSviaTad didi
sunTqvis SemoqmedisaTvis xanmokle fizikur sicocxles imetebs... magram TiTqos
Zalasa da energiasac, STagonebasa da SemarTebasac ar iSurebs, raTa Semoqmedma
moaswros ufro meti, vidre drois, sicocxlis am mcire monakveTzea SesaZlebeli.
Semoqmedis es bedi ewia lado asaTianis fizikur da poetur sicocxles!
lado asaTianma Tavisi sicocxlis ocdaeqvs weliwadSi poetur qmnilebaTa erTi SesaniSnavi wigni Seqmna da dagvitova,
wigni, romelic karga xania xelidan xelSi gadadis. saidumloeba am wignis gamar-
jvebisa yvelasaTvis naTelia. Wabuki poetis mTrTolvare xeli Seexo im sims,
romelic xalxis sulTan da gulTan iyo
gabmuli da metad Taviseburi, axleburi
da miseuli JReradoba misca.
lado asaTianma arcTu moulodnelad
moargo gasaRebi mkiTxvelis gulsa da
leqsad gardaqmnili sixaruli da tkivili upirvelesad mis Tanamedroveebs da
momaval Taobebs uanderZa. poeti uaRresad Tanamedrove iyo. Cveni qarbuqiani dReebis monawile, Tavis eris sicocxliT
sunTqavda, jansaRi patriotuli motivebiT amdidrebda qarTul sabWoTa poezias
da gansakuTrebiT axalgazrdobis siyvaruls imsaxurebda.
lado asaTianis poeturi sityva msuyea
da xalxur metyvelebaze damynili. dauZabavi da dune leqsi misTvis ucxoa da
miukarebeli. STagonebis frTebi yovelTvis
maRla ezideboda mis Ronier striqonebs.
adamianisaTvis ganuyofeli sixarulica da
tkivilic erTadaa lados leqsSi.
lado asaTianis poezia erovnulia da
TavisTavadi, momxiblavia da ankara, xolo
istorizmi organulia da bunebrivi. yovelive amis gamo dgas igi Cveni saukunis
poeziis saukeTeso ostatebis gverdiT, rogorc maTi umcrosi megobari.
lado asaTianis erT-erT saRamoze uCvenes SemorCenili kinodokumentebis patara
fragmenti. mravalricxovanma damswre sazogadoebam ixila Wabuki lado asaTiani.
swored iseTi, rogoric Cven gvaxsovs mis
tol-megobrebs gacnobisa da da megobrobis
pirveli dRidan. Cven SevcqerodiT lados
lamaz saxes, did Sublsa da Wkvian, odnav
naRvlian Tvalebs da sevda Semogvepara.
saRamos Semdeg Sin mimavals Tan mimqonda
kacTa modgmisaTvis marad ganuyofeli gulistkivilica da sixarulic... mtkioda
guli, imisaTvis, rom TviT igi ar iyo am
zeimis monawile, xolo sixaruli momaniWa lado asaTianisadmi xalxis usazRvro
da uangaro siyvarulma.
avqsenti miSvelaZe:
wuxel Rvino ar dalia,
gagvepara viT melia;
axla Rvinos marto wrupavs,
viTom aris paxmelia.
leqciaze lados erTi RvarWnili leqsi
mivwere, romlis erTi taepi axlac maxsovs
`alionSi” Seviare, saqme vnaxe
metad `Rado”,
erT magidas mijdomoda gogia da
Cveni lado;
gogis Tvali mielula, lado
idga qadagado,
kuTxeSi Tari ukravda –
jan gogia, baro, lado.
imave furcelze ladom raRaca miawera da gamomigzavna. ai lados minaweri:
`Cemo Zmao, avqsenti
momwons Seni aqcenti,
poeti ki ver gamoxval,
amad nuRar gacdebi,
daixsome es sityvebi,
arc naklebi, arc meti.~
me es minaweri Zalian momewona. leqciis
Semdeg g. SalamberiZes wavukiTxe. man sxvebsac
gaagebina da amis Semdeg lados leqsis
sityvebiT bevri Tanakurseli mommarTavda
kidec: `Cemo Zmao avqsenti”... da a.S.
irakli ugulava:
...sanatoriumis klubSi didi facifuci iyo. TviTmoqmedi saRamos gasamarTavad emzadebodnen; eZebdnen momRerlebs, deklamatorebs, feletonistebs, iluzionistebs, saxeldaxelod patara saestrado
orkestri Seadgines. me TviTmoqmedeba Tavisi koncertebiT universitetSi mobezrebuli mqonda, amitom iqaurobas ar vekarebodi, ramdenjerme momakiTxes, uariT gavistumre, bolos damiyolies, magram Cemi
piroba wavuyene: gamovidodi mxolod im
SemTxvevaSi, Tu poeti lado asaTiani momcemda Tavis leqss wasakiTxad. meore dRes
19
koncertis xelmZRvanelma lados xeliT
dawerili usaTauro leqsi gadmomca, romelsac qveS aseTi minaweri hqonda - `wakiTxvis Semdeg daubrundes avtors”. ver gavige,
es misi poeturi kaprizi iyo, Tu me mcdida. mainc wakiTxva gadavwyvite. jer erTi,
imitom, rom masTan Serigeba mindoda, meorec,
mivxvdi, rom TviTonac aseT ganwyobilebaze
iyo, Torem leqss ar gamomigzavnida.
koncerti daiwyo.
konferansiem Cemi gvari gamoacxada. pirvelad wavikiTxe i. griSaSvilis `qorwili Cvens ubanSi” orkestris TanxlebiT;
rac SemeZlo, Tavi ar damizogavs. fleita
raRac aRmosavlur hangs ukravda, dafdafi braxunobda, me gaSlili xelebiT videqi avanscenaze da mTeli xmiT gavyvirodi
`aanTeT, Cqara, SuSxunebi da maSxalebi!”
mayurebelma gulTbilad gamacila. erTi wuTis Semdeg isev avanscenaze videqi.
orkestri ar ukravda, darbazSi siCume
sufevda, konferansies araferi gamoucxadebia, ise daviwye lados leqsis kiTxva: `rogor ar minda, Cems siWabukes daaCndes Seni
Savi Crdilebi! es ra uSreti cecxliT
dambuge, pirs marideben qaliSvilebi!..” wynarad, mkafiod gamovTqvamdi TiToeul sityvas.
aravis ufiqria taSis dakvra. darbazi
garinduli, gaqvavebuli iyo. fexakrefiT
gavedi scenidan.
meore dRes SevxvdiT me da lado, Zmakacurad CamovarTviT xeli, viTom Cven Soris araferi momxdariyo, CamovsxediT da
didi xnis unaxavebiviT gulTbili sauba-ri
gavabiT. erTi suli mqonda, mekiTxa wuxandeli STabeWdilebis Sesaxeb. magram igi ar
Cqarobda, aTas rames miyveboda, bevri saerTo
nacnobi gamovCxrikeT, bolos mivediT iq, saidanac Cveni saubari unda dawyebuliyo.
- kargad waikiTxe griSaSvilis leqsi,
momewona.
- Tqveni leqsi? – aRar vacade.
- me, Cemo kargo, mag leqss kbilTa RrWeniT vwerdi, vebrZodi, verkinebodi, imas, uxilavs, uxsenebels, vinc es seni pirvelad
adamianebSi gaavrcela; me igi samkvdrosasicocxlo omSi gamoviwvie, davwyevle:
`o. ganved Cemgan, Zliero seno, Cems Semdeg
nurvin nu mogixsenos”. Sen ki TviTon acremldi da mayurebelic aatire, Semdeg
TavCaqindruli wafratundi scenidan, iseTi
STabeWdileba Semeqmna, rom kulisebSi suli SegexuTa da iatakze zRarTani moadine. ara, Zmobilo, lados sicocxle surs,
mas etrfis, ugalobs; moica, moica, vici
rac unda giTxra. amitom vinc wers, iman
unda waikiTxos. leqsi piesa ki ar aris,
sxvebisTvis rom dawero. me roca vwer, Cemi leqsisTvis melodiac maqvs da intonaciac, da, rac mTavaria, mizani!
am SemTxvevis Semdeg male davSordiT
erTmaneTs, mere me igi aRar Semxvedria.
paata uruSaZe:
lado asaTiani, axlodan, am sityvis namdvili mniSvnelobiT, 1939 wlis zafxulSi abasTumanSi gavicani. `mTawmindelebs”
samusaifo bevri ram gvqonda.
1940 wlis zafxulSi abasTumanSi lados ufro davuaxlovdi. igi pirvel sanatoriumSi cxovrobda, axla `varZia” hqvia.
oTaxSi samni iyvnen - lado asaTiani da
amJamad profesorebi: prokofi ratiani da
oTar baTiaSvili. icodnen ra lados xasiaTis Tavisebureba, sanatoriumis mTavari
eqimi mixako mgelaZe, mkurnali eqimi raisa
qarcivaZe da mTeli samedicino personali gansakuTrebuli gulisyuriT epyrobodnen. mkurnali eqimi raisa qarcivaZe
pirdapir gadagebuli iyo masze. ambobda:
`asakiT axovani Wabukia, gonebiT brZeni,
ise ki mizeziani bavSvia, bavSvi”.
erT dRes mkurnal eqims raisa qarcivaZes ladom Tavisi leqsebis wigni moutana
uwarwerod, qals Zalze gaukvirda, magram
araferi uTqvams. am amagdar eqims eZRvneba
lado asaTianis cnobili leqsebi: `warwera
erTi samaris qvisa”, `abasTumanSi patara
galia” da `abasTumani”.
lado, misive sityviT rom vTqvaT, `martosuli” kaci iyo, marto dadioda abasTumnis
quCebSi, tyeSi, sazogadoebas erideboda.
maxsovs, erTxel, abasTumnis `alvis xeTa xeivanSi” axalgazrda qal-vaJTa jgufi qarTul simRerebs vmRerodiT. ladom
gamoiara, SeCerda, gvismenda. vmRerodi da
Tan lados Tvals ar vaSorebdi, saxe xan
sevdiani, xanac momRimari uxdeboda...
eremia qareliSvili:
- umtero kaci ar vargao, uTqvamT.
ladoc ar gaxldaT iseTi jabani, mteri
ar hyoleboda. mtermoreuli ki ar yofila. nu gavazviadebT, misi funagoriebiT
oriodes Tu SexvdebodiT ganawyenebuls.
arc is unda gagvikvirdes Tu daundobels
isic ar indobda, samagieros gadaxda codvad ar iTvleba! is ki misi funagoriebis
siwmindiTa da STagonebiT gamoirCeoda,
ar hgavda zog-zogTa uxiag da uwmawur
funagoriebs. lados ar hqonda arc erTi
iseTi funagoria, romlis xmamaRla wakiTxvac saTakilo yofiliyo.
giorgi SalamberiZe:
lado da me xSirad vyofilvarT sufrasTan martoni. Tu orkacian sufras Tamada sWirdeboda, mis movaleobas yovelTvis lado asrulebda. sadRegrZeloTa
repertuaric erTferovani iyo:
- saqarTvelos gaumarjos! – ityoda Tamada.
- gaumarjos! – kvers davukravdi da gaismoda dakuTxuli Wiqebis Waxuni, romlebic
TiTqmis erTdroulad gamosufTavdeboda.
- dedaenas gaumarjos!
- gaumarjos!
- poezias gaumarjos!
- SoTas gaumarjos! (rusTavels, aba
sxvas vis!).
- Cveni mSoblebis sadRegrZelo iyos!
- amiT turfebs gaumarjos! (`turfebis” sadRegrZelos ki vsvamdiT, magram
arc pirvelma icoda, vin iyo meoris `turfa” da arc meorem – pirvelisa).
`- amiT damwuravs gaumarjos!~
da WiqaQWiqaze icleboda.
simon Ciqovani:
ocdaaTiani wlebis miwuruls TiTqos
moulodnelad gaielva mweralTa sasaxleSi lado asaTianma da gamoCenisTanave
miipyro Cveni yuradReba, Tavisi utyuari
niWis Zala maSinve gvagrZnobina da WleqiT antebuli saxe mweralTa ojaxSi SemoanaTa. yovelTvis STagonebiT gabruebu-
li da mudam poetur simReras mowadinebuli mogvevlina igi da axalgazduli
sificxe Seitana qarTul sabWoTa poeziaSi. mgalobeliviT yelaRerili da mxrebSi
odnav moxrili Semodioda igi mweralTa
sasaxleSi, xelebis mowyvetil moZraobas
gabzarul poetur xmasayolebda da poeziis Seunelebeli cecxliT iwvoda. TiTqo
yovelTvis wuxda, mudam SfoTavda da ganuwyvetliv mihqonda ieriSi uCinari metoqis winaaRmdeg. lado asaTiani mudam brZolisaTvis mzadmyofs hgavda da Seupovroba misi xasiaTis Tandayolili Tviseba
iyo. mas uyvarda striqonebiT paeqroba, werda mwvave epigramebs da gamkenwlavi sityva
qamandiviT momarjvebuli hqonda, magram
mis gulSi Rrma fesvebze aRmocenebuli
iyo faqizi patriotuli grZnoba, siyvarulis unazesi gancda da megobrebisadmi
daueWvebeli erTguleba. lado asaTianis
STagoneba bunebis xmebiT ivseboda da mis
poeziaSi axali gazafxuli Semohqonda.
magondeba Cveni pirveli Sexvedrebi da
daaxloeba, magondeba, rogor mikiTxavda
igi daumTavrebeli leqsebis striqonebs
da rogor iwvoda misi suli poeziis gavarvarebul ToneSi. misi sicocxlis ukanaskneli sami wlis ganmavlobaSi Cven xSirad
viyaviT erTad. sxvadasxva Taobidan gamosulni. TiTqos Tanamgzavrebi vxdebodiT
da gzebze siarulsa da baasSi veCveodiT
erTmaneTs. xSirad mweralTa sasaxlidan
gmirTa moednamde qveiTad CavdiodiT da
saubarSi sakmaod grZeli manZili SeumCnevlad mokldeboda. lado asaTians daxvewili gemovneba hqonda da saubris awyoba advilad exerxeboda. mas yvelaferi
uyvarda, rac qarTveli xalxis talants
amJRavnebda da rac am xalxis zneobriv
sifaqizeze metyvelebda. Cveni saubrebi umTavresad qarTul poezias da qarTul mxatvrobas exeboda. TiTqos qarTveli xalxis
istoriis furclebis Srialic axlo gaismoda da saqarTvelos momxiblavi buneba Cveni saubrebis monawile xdeboda.
lado asaTianma icoda, rom fexiT mqonda
movlili svaneTisa da leCxumis mTebi, miyvarda lajanuris xeobaSi daburul wiflis tyeSi da leCxumis axmianebuli cxeniswylis napirebze miRebul STabeWdilebaTa moyola. isic miwvevda saubarSi da
Cems STabeWdilebebs sakuTari mogonebebiT
avsebda da amdidrebda.
maxsendeba, rogor vimeorebdiT Cven qarTuli xalxuri poeziis Sedevrebs da
leCxum-svaneTis mTebis kalTebze moelvare ucnaur yvavilebs am xalxuri poeziis
striqonebs vadarebdiT. lado asaTianma
icoda moulodneli gaoceba. saqarTvelos
bunebis mSvenebiT aRtaceba da am aRtacebis SorisdebulebiT, SeZaxilebiT gamoxatva. mas xSirad sakuTari mogonebebic
akvirvebda da Tavis moyolil ambavs gakvirvebis niSans TviTonve ayolebda xolme. igi ixsenebda sofelSi zamTarSi buxris win mofusfuse mamas da leCxumis
mTebSi aprilis rtoebis pirvel amRerebas. lado asaTiani saubris dros Taviseburad amJRavnebda bavSvobaSi miRebuli
STabeWdilebebiT gamowveul gakvirvebasa
da aRtacebas. es ori Tviseba mas bavSvobidanve SerCenoda, igi Tavis xalxs da
samSoblos pirveli siyvaruliT Sescqeroda, da swored amitom mohyveboda amdeni
siTbo da mimzidveloba poetis jan-RoniT savse striqonebs.
roca lados avadmyofoba moeria da
loginSi Caawvina, me ramdenjerme vinaxule igi, rom miwuruli sicocxlis wuTebi Sememsubuqebina misTvis da poeziaze saubriT gamerTo igi. lado asaTiani TiTqos
sawolSi SemoWril sens ebrZoda da iolad
ar undoda daetovebina sicocxlis gazafxuli, dauZlurebuli da sawolSi mwolare, maisis sicxian dReebSi cxra Zma
xerxeuliZis vaJkacobaze sagalobels
Txzavda da misustebul xmas leqsebis
kiTxviT xarjavda, xan Zvel leqsebs igonebda:
`gafrindeba siymawvile SfoTiani,
wrfeli guli, cxeli guli gacivdeba”.
am sityvebiT igi cxovrebas ki ar eTxoveboda, aramed leqsis TqmiT sicocxlis gaxangrZlivebas cdilobda da poeziaze saubriT sikvdilis moaxloebas iviwyebda. sicxiani da dauZlurebuli naRvlian striqonebs imeorebda da gasafrenad gamzadebul suls striqonebis kiTxviT ibrunebda. TiTqos igi striqonebs
sanTlebiviT anaTebda da karze momdgar
sibneles amiT iSorebda. magram poetis
sicocxle swored am sanTlebze daiwva,
misi cxovreba adre dasrulda, amRerebuli guli adre dadumda da rogorc vTqviT,
gadaixmaura gazafxulze. ar dascalda
`STagonebis davaJkaceba”. lado asaTians
SeeZlo kidev bevri gaekeTebina da ufro
mogonebebi
20
mogonebebi
didi wvlili Seetana qarTul poetur
kulturaSi, magram misi xanmokle SemoqmedebiTi sicocxle Zvirfasia da uWknobeli. es sicocxle, rogorc poeziis siWabuke, xalasi poeturo xma da siyvarulis
simRera aRibeWda Cvens xsovnaSi da Cveni
sulis mudmivi Tanamgzavri gaxda.
giorgi jiblaZe:
pirveli Cveni Sexvedra 1935 wels redaqciaSi moewyo; ladom leqsi gadmomca,
davitove, vTxove Sin mxleboda dasvenebis
dRes salaparakod da poeziis sakiTxebze
msjelobisaTvis. ar maxsovda romeli iyo
es leqsi, magram rom davbeWde misi pirvelive gadmocemuli nawarmoebi, es udavod
mimaCnda. axlaxan gaarkvies (S. quriZem),
rom es leqsi yofila `Cven kvlav movediT”, romelic 1935 wlis 15 seqtembers
gamomiqveynebia gazeT `stalinelSi”. Semdeg amas mohyva misi sxva adrindeli leqsebis redaqcia, aseve dabeWdvac. es iyo erTi
sfero, romelsac uneblieT meorec mohyva.
TiTqos sasikvdilo agoniaSi, 1943 wels,
ucnuarad gadmoiRvara misi saarako leqsi `qarTuli ena”, romelic ioane-zosimes msgavsad mSobliur metyvelebas ganadidebs. aravis moufiqrebia eTqva, garda
lado asaTianisa, rom saqarTvelos bumberazi mTebis wiaRSi dabadebuli qarTuli
ena – es aris usazRvro siyvarulis, amRerebuli leqsis, STagonebuli sadRegrZelos, Slegi CanCqerebis, amayi myinvarebis,
uZvelesi tomis, qarTuli farisa da mwife yanis, varskvlavisa da mTvariani Ramis,
erTi sityviT, universaluri, maSasadame,
`xmaTa xaverdebis da RmerTebis ena”. ase
Rrma xedva da kalmis Zlieri mosma mxolod didi poeturi talantis xvedria
da lado asaTianSi es xvedri farTod gaxelili TvaliT icqireboda.
roca gadaivlian Cveni Taobis mRelvare dReebi, dascxrebian vnebaTaRelvani da
istoriis ulmobel sasworze yvelaferi
gadaiwoneba, maSinac naTlad dainaxaven, rom
lado asaTiani namdvilad brwyinvale poeti
iyo, romelsac ar dascalda didi SemoqmedebiT savse Tasi bolomde daecala.
magram rac moaswro, imiTac ukvdavi darCa
qarTul poeziaSi, vidre poetis saxeli am
qveynad gandidebuli iqneba, rogorc odesRac qnari eolosisa!
dimitri benaSvili:
lado asaTiani gavicani 1938 wels. saSualoze maRali, susti agebulebis tani
hqonda, saxe cocxali, Tvalebi ki saocrad
mkvircxli da STamagonebeli.
niko agiaSvilisagan bevrjer msmenoda
misi saxeli da poeturi talantis qeba.
poetebis qeba agiaSvils saerTod ar uyvarda da Cvens viwro wreSi `wunmdebels”
veZaxdiT sjulmdeblis nacvlad. me mikvirda, Tu ratom aqebda ase xelaRebiT quTaisel poets, romelsac literaturuli
Tbilisi ar icnobda.
Semdeg ki, roca lado gavicani, visaubre
masTan da wavikiTxe misi jer kidev daustambavi leqsebi, umal gamaxsenda tician tabiZis fraza erTi axalgazrda niWieri poetis gamo: `is lomis bokversa hgavda, romelic emzadeboda naxtomisaTvis
poetur samyaroSi”.
lado asaTianma Tavisi poeturi talantis WeSmariti aRiareba 1939-40-41 wlebSi
Jurnal `Cveni Taobis” furclebze dabeWdili leqsebiT hpova. es aRiareba jer
viwro wreSi moxda, Semdeg ki wyalze davardnili simZimis mier gaCenili talRebis msgavsad, TandaTanobiT farTovdeboda
lado asaTianis saxeli, TbilisSi 4 wlis
muSaobis Sedegad lado aRiarebuli iqna
pirvelxarisxovan poetad.
me mqonda bednieri SemTxveva Jurnal
`Cveni Taobis” redaqtorobis dros, jer
kidev literaturuli TbilisisaTvis sruliad ucnobi, magram niWieri lado asaTianisaTvis Semewyo xeli, mis mier gawalduli gzis gawmendaSi. brwyinvale leqsebi, romlebiTac axla Tavs iwonebs axali
qarTuli poezia, TiTqmis yvela daibeWda Jurnal `Cven TaobaSi”. amgvari leqsebis beWdva im
periodSi, rbilad rom vTqvaT, `modaSi” iyo.
rogorc adamiani, is iyo uaRresad gulkeTili da maSinac ki, rodesac is gulwrfel
SeniSvnebs werda, ukvirda xSirad, ratom
xvdeboda mwerlebis erTi nawili samduraviT, rodesac misi azriT, es mxolod
uwyinari SeniSvnebi iyo.
adamianur sisusteebsa da Secdomebs, romelTac buneba gvZens, lado asaTiani yvelaze advilad misatevebel naklad Tvlida.
Tanamedrove qarTvel poetTa Soris lado iyo yvelaze metad sicocxlisa da
cxovrebis moyvaruli. magram epikureizmi,
Tu usulgulo praqticizmi ewinaaRmdegeboda mis mRelvare bunebas. sicocxles
is umzerda, rogorc Seuwyvetil energias,
rogorc emanacias, amitom locavda is
sakuTar dabadebis dRes, roca gaCnda am
qveyanaze, rogorc sicocxlis eleqsiri.
literaturis istoriam iSviaTad icis
poeti, romlis filtvebi dacrecili yofiliyos da mainc TavdaviwyebiT Sehyvarebodes sicocxle da misTvis emReros sikvdilis aCrdilis moaxloebis Jamsac ki.
lado asaTiani aseTi poeti iyo. es warmoadgenda mis adamianur Rirsebas. misTvis
yvela WeSmaritebaze maRla samSoblos
cneba idga. saqarTvelos misTvis siyvarulisa da Semoqmedebis magiuri Zala iyo.
am Zalas umorCilebda niWsac, sindissac,
sicocxlesac. mas saqarTveloze permanentuli simRera SeeZlo da ar iRleboda
am simReraSi. samSoblosadmi siyvaruli
alamazebda mis cxovrebas da zomaze metad
gulisxmieri xdeboda megobrebis mimarT.
profesiuli siZulvili metoqeebisadmi
mas arasodes ar ganucdia. potenciurad
ori axalgazrda poeti `ejibreboda” erTmaneTs. ladosa da mirzas `metoqeoba”
Semoqmedebis procesSi xSirad daZabuli
xdeboda, magram WeSmariti siyvaruliT
uyvardaT maT erTmaneTi. maxsovs, mirza
gelovanma momitana leqsi `lado gudiaSvili”. wavikiTxe, Zlier momewona, gadavwyvite misi dabeWdva. TviTon mirzas gavatane stambaSi, karebSi rom gadioda, win
lado Semoxvda mas. oriveni ukan movabrune da lados vTxove, xmamaRla waekiTxa
mirzas leqsi. lado leqsis SesaniSnavi
mkiTxveli iyo. yalbi oratoroba leqsis
kiTxvis dros mas organulad ezareboda.
ladom leqsi waikiTxa. maRali kiseri
ucbad Semoabruna mis ukan mdgar mirzasaken da gulwrfelad akoca, odnav gasagonad yurSi CasCurCula: `ra kargi leqsi
dagiweria, Se cigano”. es leqsi daibeWda
da sayovelTao aRiareba hpova.
minda, gulistkiviliT movigono Jurnal `Cveni Taobis” axalgazrdoba ormocian wlebSi. maT daWabukebac ver moaswres da poeturi sicocxlis pirvel gazafxulze sikvdils Seerkinen. TiTqmis yvela maTgani potenciaSi namdvili Semoqmedi iyo da Tanamedrove qarTul mwerlobas ueWvelad gaamdidrebdnen klasikuri
ZeglebiT. is rac maT gaakeTes am dargSi,
specialuri Seswavlisa da gansjis sagani jer kidev ar gamxdara Cveni literaturuli kritikis daudevrobisa da sizarmacis gamo.
de, lados mogonebis dRe, udrood dakarguli mTeli axalgazrda Taobis gaxsenebis dRed dawesdes. lado xom maTi
sulieri xelmZRvaneli da megobari iyo,
literaturis istoriaSi isini Sevlen
`Cveni Taobis” saxeliT da ase gaagrZeleben arsebobas maradisobaSi.
guram asaTiani:
lado asaTianis poezia qarTuli mwerlobis Zlier fesvzea amozrdili.
meoce saukunis poetebidan mis STagonebaze gansakuTrebiT tician tabiZem da
giorgi leoniZem moaxdina gavlena. zogierT mis leqsSi Cans `leqsi mewyerisa” da
`ninowmindis” zemoqmedebis kvali. es arc
aris gasakviri: am asakSi yvela cdilobs
winamorbedTa gamocdilebis aTvisebas.
sakvirvelia is, rom 26 wlis poetma,
romlis gverdiT Cveni drois aRiarebuli
didostatebi idgnen, mainc moaswro Tavisi gansxvavebuli sityva miewvdina mkiTxvelisaTvis.
araerTgzis aRniSnula lado asaTianis
leqsisaTvis damaxasiaTebeli gamoxatvis
silaRe, uSualoba da omaxiani kilo.
marTlac, yvela es niSani misi maneris
organul Tvisebad iqca. magram, poeturi
originalobis TvalsazrisiT lado asaTianis SemoqmedebaSi mTavaria ara TavisTavad gamoTqmis es garegani niSnebi, aramed
is mZafri, mtkivneuli Sinagani gancda, romlis xarjzec da romlis daZlevis Sedegadac aris mopovebuli misi leqsis amgvari
intonacia.
ar unda gamogvrCes mxedvelobidan, rom
lado asaTianis TiTqmis yvela leqsis maJorul tonalobas gadalaxuli sevda udevs safuZvlad. marTalia, sevdis motivi, aq
poeturad uaryofilia, gauqmebulia (sxva, ufro
Zalumi motiviT), magram igi am saxiTac ar
wyvets Tavis arsebobas, mainc igulisxmeba da
rogorc faruli Tema qveSecneulad moqmedebs mkiTxvelis ganwyobilebaze.
swored gancdis es Sinagani siRrme amdidrebs lado asaTianis leqsis emociur
Sinaarss da mas ganumeorebel, individualur elfers aniWebs.
svebednieri adamianis optimizmi iSviaTad iwvevs TanagrZnobas. uiRbloTa Civilic mxolod sibralulis momgvrelia.
sruliad sxva gancdaa, romelsac CvenSi
sakuTari mwuxarebis daTrgunviT miRweuli sicocxlis, sixarulis, maradiuli
brZolisa da ganaxlebis rwmena aRZravs.
aseTi poezia simxnevis momniWebelia.
lado asaTianis poeturi bunebisaTvis
arsebiTad ucxo iyo `gulamoskvnili simRera”. marTalia, bevr mis leqsSi garkveviT igrZnoba im mijnasTan miaxloeba, romlis iqiTa poezias Seukavebeli qveiTi an
wregadasuli aRfrTovaneba cvlis. magram
axalgazrda poets (yvelaze mZafri poeturi afeqtis drosac ki) iSviaTad daurRvevia es saxifaTo zRvari.
qarTvelma unda icodes `saidan movida”, unda sjerodes Tavisi amqveyniuri
mowodebis, unda swamdes, rom mis sxeulSi
mborgavi mama-papaTa udreki suli arasodes ar dacxreba. es kargad esmoda lado
asaTians:
daukariT! jer xom sisxli
gvidgas ZarRvSi,
jer xom saros foTlebi ar
gascvenia,
jer xom mcxeTis sveticxovlis did taZarSi
saqarTvelos cxeli guli asvenia!
daukariT da imRereT ise magrad,
rom filtvebi gvetkinos da dagveberos!
daukariT, rom Wabukni viyoT marad,
rom cxovrebam verasdros
ver dagvaberos!
giorgi leoniZis Semdeg Cvens poeziaSi
swored lado asaTianma scada da SeZlo
kidec gansakuTrebuli simZafriT gamoexata qarTuli xasiaTis uberebloba, Taviseburi dramatizmi Seitana am gancdaSi
da erTxel kidev dagvarwmuna, rom arc
erovnul asaks da arc istoriis umZimes
qartexilebs ar gamoufitavs Cveni sasicocxlo Zalebi.
gansakuTrebuli ieri dahkravs lado
asaTianis patriotul lirikas. qarTuli
poeziis am tradiciul rkalSi man Seitana yofna-aryofnis ZvelisZveli mitivi,
romelic Wabukuri uSualobiT daukavSira mamulisadmi erTgulebisa da Tavdadebis ideas.
lado asaTianma SeZlo ubralod pasu-
21
xi gaeca im kiTxvaze, romelic mas siymawvilidan awvalebda. sikvdil-sicocxlis
mZafrma dilemam sruliad bunebrivi gamosavali hpova mis leqsSi.
Tavs ar moiklavs qarTveli,
ara!
is SeiZleba brZolaSi mokvdes
erTi imediT: sicocxle
marad
gagrZeldes qveynad da
ganmeordes!
lado asaTianis leqss erTi iSviaTi
Tviseba aqvs: igi aRelvebs iseT mkiTxvelsac, romelic Cveulebriv gulgrilia poeziisadmi.
aseTi bedis poetebi iSviaTad ibadebian.
man SesZlo qarTveli adamianis sulis
ufaqizes simebs Sexeboda, mis keTilSobilur instinqtebze emoqmedna da Tavisi mkiTxvelis cxovrebaSi humanurobis, kacTmoyvareobis romantikuli idealebi gaeRviZebina.
lado asaTianisaTvis lirika, saerTod
poezia, iyo ara mxolod TviTgamoxatvis,
aramed mkiTxvelTan guliTadi saubris
da kidev ufro metad misi aRfrTovanebis,
STagonebis, sulieri aRzevebis saSualeba.
amis gamo is daJinebiT eZebda yvelaze
ufro sada, bunebriv, Cveulebrivi metyvelebisaTvis organul sityvebs. bunebrivi
intonaciis miRweva warmoadgenda poetis
erT-erT umTavres sazrunavs.
lado asaTianis stili misi drois
axalgazrda qarTveli kacis azrovnebis,
grZnobebisa da metyvelebis stilia. ase
msjelobdnen maSin cxovrebis av-kargze.
ase saubrobdnen siyvarulze, ase fiqrobdnen
warsulze da momavalze.
poetis suli – Taobis sarkea. da roca
ocdaaTi wlis Semdeg yurs vugdeb mis
xmas, roca isev gesmis es guliTadi Zaxili: `hei, Zmobilo, Sexede, ramdeni yayaCo
gaSlila!” – kidev ufro mwvaved da aSkarad grZnob, ra kargi biWebi dadiodnen Senamde qarTlis gzebze, ra cota yofnidaT
bednierebisaTvis.
lado asaTiani qarTvel poetTa im Taobas ekuTvnoda, romlis gemovnebas imTaviTve sisadavisa da sinaTlis myari principebi daedo safuZvlad. `cisferyanwelebisagan” gansxvavebiT, mas ar gauvlia rTuli formaluri eqsperimentebis skola.
qarTuli literatura am dros garkveviT adga xalxurobisa da realizmis gzas.
tician tabiZis mowodeba - `ise ubralod, rogorc muxranze”... ganxorcielebul
sinamdviled iqca.
ara rTuli simboloebi da miniSnebebi,
ara idumali naxevartonebi an zaumuri
bgerawera, aramed sada, wrfeli, yvelasTvis
gasagebi `nedli” sityva warmoadgenda am
dros poetebis Rvwisa da Ziebis sagans.
vaJa-fSavelas gardacvalebidan ociode
wlis Tavze poeturobis idealad kvlav
miwasTan, fesvebTan siaxlove iyo aRiarebuli.
es siaxlove igrZnoba lado asaTianis
bevr leqsSic. ubraloeba iyo misi poeziis ara SeZenili, aramed Tandayoli Tviseba.
sityvis sinedle mas Tan mohyva, radgan
Tavisi bunebiT is sicocxlis, miwis, amqveyniuri mSvenierebis momRerali iyo.
erT Tavis usaTauro leqsSi lado
asaTianma ase gagvacno bunebasTan siaxlovis cxoveli grZnoba:
`me miyvars, roca yanaSi
gaxval,
da mogagebebs simindi
laxvars.
me miyvars, roca yanaSi
gaxval,
da dilis namiT gailumpebi...
Tu es erTxelac ar
gangicdia,
sityvis uTqmelad
daiRupebi.
an roca iwyeb simindis morods
da fexze sveli miwa geyreba...
Tu es igrZeni, cxovrebis
bolos
cvriani sityva ar gageyreba.
lado asaTians ekuTvnis ramdenime poeturi saxe, romelic mudam ielvarebs
qarTul sityvakazmul mwerlobaSi.
ramden poets awvalebda qarTlis velmindvrebze xanZariviT abrialebuli patara mewamuli yvavilis xilva, ramdeni Tvali moutacia mis Seudarebel silamazes!
`krwanisis yayaCoebis” avtorma TiTqos
miagno maT farul azrs, miuxvda, igrZno da
Cvenc gagviziara am silamazis saidumlo.
SavCoxiano vaJkaco, Wriloba
xom ar Segxsnia?
es sisxli aris Tu marTla
yayaCoebis cecxlia?
yayaCos Suqi poetisaTvis Cvens miwawyalze daRvrili madlis, kldemamosilebisa da amasTan erTad rainduli gznebis
simboloc iyo.
mas swamda am didi sinaTlis ukvdavebisa da sjerodaT, rom mis Semdgom maval
moZmeTac `sikeTeT daebedebodaT” dedabunebis alersiani Rimili.
rezo WeiSvili:
rodesac damoukideblad, sxvisi daxmarebisa da daZalebis gareSe leqsebs pirvelad vizepirebdi, lado asaTians gasrulebuli hqonda cxovreba. igi daibada
quTaisSi da iqve gaatara Tavisi xanmokle sicocxlis didi nawili; iq igrZno
pirveli siyvaruli, pirveli leqsis dastambvis sixaruli da iqve miiRo pirveli da
uZlieresi tramva – cocxlad dakarguli dedis tragediiT gamowveuli. studentobisas cxovrobda jer ureckis quCaze, ZerJinskis quCidanve gaemgzavra dedaqalaqs, ZerJinskis quCazeve (TbilisSi) dalia suli. `vcxovrob urickis quCaze, xarazovis baRis win” (werili dedas). `lado quTaisis sadgurTan cxovrobda ZerJinskis quCis 35-e nomerSi, erT patara,
naqiraveb kolofSi” (n. agiaSvili). `viwro
oTaxSi (TbilisSi) TiTqos kuboSi var
cocxlad mdebare, mzes monatruli” (werili n. agiaSvils); mowafeobisas gadaikiTxa: `... yaramaniani, amirandarejaniani, davriSiani, Timsariani, dilariani... da mravali aseTi, `iani”, xolo visramians axla
vkiTxulob da vukirkiteb...” wignebis amoCemeba icoda Turme studentobisas da
Semdgom xan stendalis `wiTeli da Savi”
eWira xelSi, xan `qarTlis cxovrebao” wers niko agiaSvili. ocnebobda ibsenis,
grigis, amundsenis, nansenis qveynebze, esizmreboda fiordebi, indoeTs da himalais
mwvervalebs exarbeboda... menatreba vnaxo
parizi, romi, saberZneTi, espaneTi, Camovivlidi
Caild-haroldiviT”... es iyo fuWi, auxdeneli ocneba, ucxo qveynebis xilvis
zRapari. realuri gza dedamiwaze misTvis
bardnala-quTaiss-Tbilisze gadioda da
mxolod amisTvis madlobas swiravda Semoqmeds: `.. oRondac, Cvens qveyanas araferi sjobia... ra kargia Cemi bardnala, Tbilisi, quTaisi...”
sulier siaxloves grZnobda da amJRavnebda baraTaSvilTan (`kaci ara myavs, rom
vuTxra sityva, gaigos Cemi, Sveba magrZnobinos...”) firosmanTan, terenti granelTan. baraTaSvils ramdenime, firosmans ramdenimeze meti, terenti granels erTi leqsi
uZRvna, sadac mas Zma uwoda:
`Tovs da TovaSi gigoneb, Zmao,
Cans daTovlili saydari Seni...
TeTri xalaTiT dgaxar amaod,
gaTovs, gaTovs da aravin gSvelis.~
manamde:
~...Tovs da anaTebs sadRac kandeli,
didi sasaxlis brwyinavs karebi.
Sen ki, viT Tovlis TeTri fanteli,
daRupvisaken mieqanebi.~
sulieri oblobis gamomxatvel am leqsSi, ase rom esadageba baraTaSvilis, firosmanis da terenti granelis Semoqmedebas, galaktioniseuli ritmi da intonacia igrZnoba. `...davikref xelebs da grigaliviT gamaqaneben lurja cxenebi! RamenaTevi
da namTvralevi Cems samareSi Cavesvenebi...”
mxolod sikvdilis Semdeg gamouces
wignebi: jer patarebi, Semdeg mozrdilebic; daibeWda mogonebebi maszed, mogonebaTa wignebic gamovida da uamravi kiTxvis
niSnebi amohyva mogonebebs. bundovani frazebi, orazrovani winadadebebi amotivitvda qaRaldidan. aman iman, mavanma da mavanma,
zogierTma da zogierTmao, umtro, umuxTla da ase Semdeg... vino, ratomo, ar
Tqmula. ar amboben, ver amboben CvenTvis,
Cveni TaobisaTvis gasagebi, dRevandeli dRisaTvis sruliad gaugebari mizezebis gamo.
Tavadac ar uyvarda axloblebze, mSoblebze gulaxdili saubario. ar uyvarda
SeiZleba, magram arc SeeZlo, uflebac ar
hqonda laparakisa, dardis gamxelisac ki.
leqsi davwere sasaflaozeo, - atyobinebs
megobars abasTumnidan `sasafalodan nakaduli mohqris, rogorc sicocxleo”... leqss gamogigzavnidi, magram axla Wkvianad
yofna sjobia, rom Camoval, maSin wagikiTxavo. SiSi, undobloba, gaugebroba – yvelaferia am erT frazaSi: `..axla Wkvianad
yofna sjobia”. axsovda, icoda da am Wkvianad yofnaSi gasrulda kidec sicocxle.
institutidan garicxuli arasaimedo studenti umaRlesSi aRdgenisaTvis ibrZvis
Seupovrad, energiulad; dakarguli dedis
saxelis xsenebas ki ufrTxis, Wkvianad
aris, wuxs, SefarviT iklavs dards: `... hau,
ramdeni cremlebi vRvare, roca gavyevi
wuxilis demons, neta sada xar an romel
mxares, sulze utkbeso dedilo Cemo”.
Zmas wers: `...dedis ambavi ra aris, rogor aris, werili Tu modis rame? sawyali, sad aris netavi?”
ar daadga pirveli wignis gamosvlas
saSveli. `ra eSmaki mouvida ma erTcaxe
wigns, magan gamiCina me Wleqi!..” - wers meuRles. gadis dro. molodinisaTvis usaSvelo grZeli dro da xelT aqvs leqsebis wignis sasignalo egzemplari. mxolod
egzemplari. pirvel sixaruls, vin icis,
rigiT meramdene, sastiki da veragi dartyma mosdevs. aRar arsebobs wigni. pirveli da erTaderTi wigni. dauWres, gaunadgures ukanaskneli sixaruli. samareze
damayareT gaubedurebuli wignis nakuwebio, - uTqvams. aRarc wignia, aRarc nakuwebi, aRarc sasignalo egzemplarebi Cans. es
dasasrulia. axla axloa finali. swrafad
migoravs bedis borbali ukvdavebisaken:
`...Tovs da anTebs sadRac kandeli,
didi sasaxlis brwyinavs karebi.
Sen ki, viT Tovlis TeTri fanteli,
daRupvisaken mieqanebi.~
`...davikrifav xelebs da grigaliviT
gamaqaneben swrafi cxenebi, RamenaTevi da
namTvralevi Cems samareSi Cavesvenebi...”
Tanamokalme giorgi nafetvariZes uTxra
erTxel: aba ra unda davweroT me da Sen
axali, jer araferi gvinaxavs, gvian davibadeT, cixe, katorRa, omebi, revolucia, yvelaferi gavlili da momxdari dagvxvdao.
grZnobda da ar icoda, albaT, gasigrZeganebuli ar hqonda SeiZleba kataklizmebis oromtrilSi rom iyo moxvedrili.
SemoqmedebiTi zenitisaken miiwevda avadmosagonar 37-Si da 27 wlis sicocxle
ar ewera. aki Tavadac iwinaswarmetyvela:
`...vici, Cemi cxovreba xanmokle iqneba da
Tveebs saukuneebad viTvli”.
mainc werda, wvalobda, ver ambobda, dardobda, enatreboda, ar imCnevda, win ki didi
da damangreveli omi eloda. omi msxvrevisa, mouSuSebeli tkivilebisa, gamousworebeli danaSaulisa. kidev ufro ulmobeli da usamarTlo seni idga xvrelis
boloSi. adre gamoxnav, adre gamogxravo,
aniSnebda. es iyo Wleqi, - SiSis, SimSilis,
sicivis, ugnurebis, gulgrilobis, usamarTlobis logikuri Sedegi.
`...vici Cemi cxovreba iqneba xanmokle”.
mainc werda, uyvarda, sZulda, igeriebda.
...radgan mergoo viyo poeti, Cemi cxovrebis sabediswerod.
urickisa da ZerJinskis quCebis gasayarTan Tu SesayarTan vizrdebodiT. utransporto quCa-ezo iyo isedac. dReSi
ramdenjerme Caivlida da amoivlida pedinstitutSi mimavali, pedinstitutidan
amomavali Wabuki im quCaze, dReSi ramdenjer Seavlebda netavi Tvals Cemi bavSvobis moRiavebul WiSkars maRali, xmeli,
satinisbluziani studenti, maSin ucnobi,
sikvdilis Semdeg saTayvanebeli poeti.
ZerJinskis quCaze, sadguris zemoT, siciveSi, quTaisur qarbuqSi yurs ugdebda
orTqmavlis SiSins, uyurebda ZaRlebis
Cxubs, guli dedaqalaqisaken miuwevda, bedi
ki ZerJinskis quCidan ZerJinskis quCisaken
miaqanebda.
da ukve kacur kacTagan SeTxelebul
Tu daclil omisdroindel Tbilisur
quCebSi dadioda sanTlisferi saxiT, cxeli SubliT, anTebuli TvalebiT; sanTeliviT
iwvoda, Tve wlad, weli saukuned gahyavda,
sadRac didi sasaxlis mbrunav karTan
brwyinavda kandeli, Tovlis erTi fanteliviT akvdeboda Tavad miwas da dneboda.
sikvdilis win natrobda mamaso, dabejiTebiT imeorebdnen erTsa imaves. egrec
iqneboda, magram ocdaeqvsi wlis, xuTi
Tvisa da ramdenime dRis ymawvili dedas
xom moinatrebda.
`...o, vici es da amitom minda, ukanasknelad mainc gixilo, deda, qristes xativiT
wmindav da es tanjvebi Sen gagimxilo”.
Tan waiRebda dedisadmi saTqmel gaumxelel satkivars, gaCenis dRes daiwyevlida, gafrenili, magram sixaruliani dReebis CinCxalsac aabJRvrialebda gonebaSi
da es leqsic gaaxsendeboda erTi wamiT
mxolod:
radgan mergoo viyo poeti,
Cemi cxovrebis sabediswerod...
...radgan sxva rame simReris
garda,
axlac ver Svelis tkivilebs
Cemsas,
mjera, am diad bunebis
karTan
me TviT sikvdilsac
gardavqmni leqsad...
da leqsad, simRerad gardaqmnili sikvdilia swored qarTveli poetis ukvdaveba; sanTlisferi sxeulis CaRvenTili
mogonebaa, gatanjuli sulis sxovnaa...
mogonebebi
22
Cemi samSoblo
tkbilia, rogorc dedis rZiT balRi tuCSeuSrobeli,
tkbilia, rogorc cis nami, rogorc alersi mSobelis,
tkbilia, rogorc velebze jejilis mwvane fafari,
tkbilia, rogorc Zilispirs Zveli qarTuli zRapari.
barSi bulbulTa jaria, mTaSi iremi yvirisa,
tkbilia, rogorc surneli axladmoxdili Rvinisa,
tkbilia, rogorc surneli axladgamomcxvar purisa,
tkbilia, rogorc nugeSi bedisgan daRupulisa.
tkbilia, rogorc beReli amovsebuli Tavamdi,
tkbilia, rogorc simRera da SeZaxili Tamadis:
- Cemi samSoblo zurmuxtis da margalitis sadari,
amrigad ayvavebuli mxare meore sad ari?
Cemi samSoblo qveyana ra lamazia, ra kargi,
ca-firuz, xmeleT-zurmuxti, nairferebiT naqargi,
tkbilia, rogorc rusTveli, tkbilia, rogorc akaki,
xalxi SromaSi garTuli, amRerebuli fanduri,
iadonebis galoba da iavnana qarTuli.
rogorc kriala mTis wyaro, cadmiWedili naZvebi,
da iis wyaliT ferili laJvardis libri Rawvebi,
tkbilia, rogorc xalxisTvis Tavdadebuli lomguli,
tkbilia, rogorc urmuli, tkbilia rogorc Conguri.
saamo aris, viT rTveli, mwife mtevnebis najuri,
dilisken xoxbis yivili, simRera gariJraJuli,
ialaRebze Rrublebad mimofantuli naxiri
da gazafxulis pirzeda tyidan gugulis Zaxili.
tkbilia, rogorc wisqvilSi mTvarian Ramis gaTeva,
tkbilia, rogorc aprilSi tyemlebis SemonaTeba,
tkbilia, rogorc mtevani vazze asxmuli Savada
da siyvaruli uebro, mosuli TavisTavada.
xalxia enamziani, gmiri da aramkvexara, didia Cemi samSoblo, tkbilia Cemi qveyana.
Cemi samSoblo zurmuxtis da margalitis sadari,
amrigad ayvavebuli mxare meore sad ari?
1936
Cemi oqros qveyana
Cemi qveynis oqroyanav, didi garjiT moweulo,
siwiTlisgan dabrawulo, kandamskdaro broweulo,
nacrisferi Rrublis Znebo, fiWvis tevrSi gareulo;
megobrebo, mezoblebo, Sinauro, gareulo,
cxeniswyalis xeobao, daRarulo, daserilo,
xvaviano puris yanav, glexis xeliT dawerilo,
xvamlis mTaze gadasulo TeTro nislo afriano,
Seni TeTri bairaRi, sanam unda afrialo?!
erTo qalo, TeTro qalo, qalo bageTafliano,
TavTavebiT oqrosferad mosirmulo mTav frialo;
mTebo, mTebo, ruxo mTebo, nislebis Tavsafrianno
zvaro, zvaro jiSiano, ojaleSis jiSis zvaro,
zvaro mtevnebgiSriano, glexi kacis sanukvaro;
fiWvis tyeo, fiWvis tyeo, nislebi rom itvirTeo,
nislis namSi ganbanilo, mTao gulmkerdgadaSlilo,
mTis gul-mkerdSi damalulo oqro, vercxlo, qvanaxSiro,
saqarTvelos sixarulo – cxeniswyalo da enguro,
da mamulis siyvarulo, xalxis gulSi danergilo;
mSobliuro mindor-velo, sicocxleo saamuro,
mwvervalebze anamRero mwyemsi biWis salamuro,
mosavalo Wirnaxulo, dilis cvariT danamulo
da bulbulo, xmawkrialav, buCqnarebSi ganabulo
TviTmfrinavo caSi laRo, mTebTan axlo mifrenilo,
qveviT qveynis edem-baRo, ia-vardiT mofenilo,
kvaxis lerwo gabardulo, Caqarvulo taroebo,
miwis mkerdze gafantulo Releebo, wyaroebo,
Semodgomav Semoqmedo, Semodgomav madiano,
mterma gnaxos, Semogxedos, guli daudardiano.
cxeniswyalis sanapirov da Rameo mTvariano,
amdeni xnis danapiro – gogonav SavTvaliano.
aqoCrilo rTxmelis tyeo, bardebo da ielebo,
megobrebo, mezoblebo, axovano jeelebo,
bednieri xalxis garjav, gmirobis da Zmobis yanav, iZlieros misma majam, vinc dagTesa mogiyvana!
WirnaxuliT datvirTulo beRlebo da naliebo,
gamrjelisTvis gatenilo, uqnarisTvis carielo,
xelo, vaSliT gaferilo, talaveris Ceroebo,
samxreTisken gafrenilo yelmoRera weroebo,
megobrebo, mezoblebo, Sinauro, gareulo,
nacrisfero Rrublis Znebo, fiWvis tyeSi gareulo,
vardebo da yvavilebo, bardebo da ielebo,
axovano vaJkacebo, uSiSaro jeelebo,
kolxelebo, qarTlelebo, kaxelebo, mTielebo, TqvenTvis minda avamRero leqsi Cemi axleburi,
TqvenTvisa maqvs gulis kari sasimRerod gaRebuli,
minda leqsiT gesaubroT, dagirxioT xma salxeno
da qarTveli mgosnis Cangi am simReriT vasaxeloT!
1936
leqsebidan
„Zveli da axali quTaisi“
1. diliT
ca iwmindeba da sisxam diliT
mze erekeba Rrublebis faras.
vardis baRnarSi ecema Crdili,
quCas palma da yvavili faravs.
me aq davwere leqsi pirveli,
vardebsac esmiT am gulis feTqva,
var am vardebis gulTamxilveli
da msurda maTze simRera meTqva.
imdeni meTqvas leqsi magari,
ramdenjer me aq minavardnia,
minaxavs xalxi naamagari;
axlac vuRimi qalaqs vardians
da ityvis Cemi leqsi RaraniT:
- vaSa vardebis momtan gvardias!
2. CuqurTmismWreli
ar icis misma mklavebma daRla
da ukakunebs, rogorc kodala.
CuqurTmismWreli asula maRla
TeTri qvis gulis dasakodavad.
niadag ismis Zaxili da xma.
eSxiandeba Senobis guli.
Jamidan Jamze rom naxos xalxma
CuqurTma qvaze amoqarguli!...
1936
* * *
zeviT ca mxuravs - kriala, Ria,
irgvliv mTebia mkerddaglejili,
Cemi samSoblo ialaRia,
zed saamuri xarobs jejili,
da Tu moawyda mteri ialaRs, ver SesZlos gulma boRmis dateva,
movixmar leqsebs, rogorc iaraRs,
movixmar leqsebs, rogorc satevars!
1936 w.
rusTavelis samare
me bedauriT Cavuqrole mgosnis samares,
vimxiarule, vigalobe Zmobis Sairi,
vrcel tramalebze gavirbine fiqriT frTamaliT,
me bedauriT Cavuqrole mgosnis samares.
vnaxe mnaTobi, gabadruli saxe Tamaris
da gazafxulis yvavilebi nairnairi,
me bedauriT Cavuqrole mgosnis samares,
vimxiarule, vigalobe Zmobis Sairi.
1937 w.
dasvenebis dRe
vdgavar da vxedav rogor Tendeba
es dRe – mTisa da baris zeimiT...
yovelTvis tkbilad gamaxsendeba
misi ubadlo Tvaliseiri.
erTxel mosuli, didi siCqariT
qreba, midis da Tvalebs Sordeba,
magram iseve, rogorc ciskari,
kvlav ibadeba da meordeba.
es dRe maRldeba, rogorc sicocxle,
rogorc sindisi da erTguleba,
daivlis saxlebs, jdeba mindorze
da gaaCaRebs mxiarulebas.
isvenebs xalxi, poeti marto
fiqrobs da iwvis leqsis mSvenebiT
da vambob: qveynad poetis garda
yvelas hqonia dRe dasvenebis!
poeti leqsis striqonebs ebrZvis
uxilavs, faruls, jer daustambavs,
mere wava da SromadRes etyvis
dasvenebis da garTobis ambavs.
1938
* * *
me miyvars, roca yanaSi gaxval
da moagebebs simindi laxvars.
me miyvars, roca yanaSi gaxval
da dilis namiT gailumpebi...
Tu es erTxelac ar gangicdia,
sityvis uTqmelad daiRupebi.
an roca iwyeb simindis morods
da fexze sveli miwa geyreba...
Tu es igrZeni, cxovrebis bolos
cvriani sityva ar gageyreba.
me qalis Tmebis surnelis msgavsad
vetrfi moxnuli miwis oxSivars,
amiCqardeba sisxli veluri
da vaJkacuri leqsi momSiva.
me qalis Tmebis surnelis msgavsad
maTrobs simindis ulvaSis suni...
leqsis saTqmelad rom vemzadebi,
var ojaleSiT guldasisxluli.
me mxolod misi saxeli miyvars,
visac sicocxle amgvarad mihyavs,
da mxolod misi cecxli medeba,
visac ase swams Semoqmedeba.
1938
fSavuri balada
vaJa-fSavelas
gadmohyva RamiT Rrublebis burans
uzarmazari mxar-beWis rxeviT,
daeca zRaprul devebis bunags
Savnabdiani calTvala devi.
Seazanzara kldeTa kedeli,
daatriala grigali qarTa,
rogorc xevsuri rkinismkvneteli
dadga devebis bunagis karTan.
da ra ixila man devis qali,
Sedrka, aTrTolda, xmalze Sehfica:
- miyvarxar, rogorc Cemi Cargali
da saqarTvelos mxurvale miwa!
Sescina devis wunia qalma
broliviT TeTri kbilebis eSxiT,
daswva vaJkaci trfialis alma,
qali ki gahqra bunagis bnelSi.
da ros frangulis gaisma Cqami,
wams aRrialda devTa laSqari:
vin gvestumrao am wkvaram RamiT,
vin Semolewa bunagis kari?
- es me var, vaJa, calTvala gmiri, SesZaxa, SesZra, Tan Seerkina,
da roca morCa, gaRuna kbiliT
mamapapuri frangulis rkina.
- Sevqmnilvar xelad, gavWrilvar velad,
damirbevia Rame wkvarami,
mo, devis qalo, mo, Cemo yvelav,
mo, gamiqarve gulis varami.
mieWra xeli gavsebul mTvares,
Semoaxvia mindias mxrebi...
Caxeda qalis amRvreul Tvalebs,
aitaca da gadasWra xevi.
gamoedevnen devi mdevrebi,
kvlav datrialda Subi da fari,
dalewa xmlebi da satevrebi,
kvlav aitaca taiWze qali.
gadinadira bneli tevrebi
da sixarulis zaTqiT da zariT
Rames utevdnen RamismTevlebi,
roca SeaRo Cargalis kari
mamapapuri simReris ZaliT:
„- mayrebad myvanan arwivni,
qalis Zmobili qaria,
movdivar, momyavs yvelai
da amad gamixaria,
momyavs dedali xoxobi
devis pirbadri qalia„
ai Cargalic, sanTlebi Canan...
Srialebs tye da farfatebs qari,
Semoegeba vaJas baCana
ConguriT beber muxasTan mdgari.
da ros gamoCnda brZeni misani...
wuTiT gaixsna bunebis kari
da axmaurda aragvis wyali,
rogorc fSavelas leqsebis pwkari.
uecrad moswyda bedaurs mgosnis
tani da qali muxasTan dasva,
gadaexvia daRala kocniT
da wyaros wyali peSvebiT asva.
TviTonac mohkla umal wyurvili
da dadga beber muxasTan, zeviT,
Sav CabalaxiT pirSeburvili
Savnabdiani calTvala devi.
ra Jami iyo, ra gazafxuli,
ra siyvaruliT ganukurneli,
iwvoda guli, Rvioda xnuli,
da idga naxnav miwis surneli.
uxurda vaJkacs alali guli,
isev mounda Sebma da rkena,
Seatriala caSi franguli,
magram moesma yvavilTa ena:
- dascxri, mgosano, nu Relav Sena!
Sedrka, akoca yvavilebs gaSlils,
Caago xmali aRerebuli
da gaexvia naxvav miwaSi
sayvarlis trfobiT gaxelebuli.
23
saqarTveloSi
saqarTveloSi ibadebodnen
da Semdeg mudam swuxdnen amaze:
„ex... wuTiT mainc dabrundebodes
Cveni bavSvoba da silamaze!„
Tavs ar moiklavs qarTveli, ara,
is SeiZleba brZolaSi mokvdes,
erTi imediT sicocxle marad
gagrZeldes qveynad da ganmeordes
saqarTveloSi roca kvdebodnen,
ufro da ufro wuxdnen amaze:
„ex, wuTiT mainc dabrundebodes
Cveni bavSvoba da silamaze!„
Cven vaJkacoba ZvelTagan mogvdevs,
yvelam gaigos, yvelam icodes!
Cven SeiZleba brZolaSi movkvdeT,
magram arc maSin vtovebT sicocxles!
radgan sicocxle ase navardobs,
sikvdilis yvela kari darazeT
da im bednier dRes gaumarjos,
roca Cven gavCndiT am qveyanaze!
1939
rusTavelis prospeqti
is, SenobebSi Camjdari TeTrad,
didi rusTvelis saxels atarebs,
modian, magram masTan Sexvedra
ver gaubedavT quCebs patarebs.
yoveli quCa kacis TvalebiT
modis aqeTken da gzas undeba,
mova, Sexedavs mas mokrZalebiT
da mere isev ukan brundeba.
zogi warsulis ambebs mohyveba:
rogor iwvodnen cecxlSi, RadarSi,
vaxuStis quCa mtkvars gamohyveba
da moSorebiT etrats gadaSlis.
besikis quCa ambobs Sairebs,
marto simRera ar damSvendeba, da WavWavaZis quCas Cairevs,
Tvals gaayolebs da gaCerdeba.
zogic butbutiT, - rogor davberdiT, (maradi yrmoba surdaT moxucebs)
da SurT rusTvelis prospeqtis bedi
CaxruxaZis da SavTelis quCebs.
SurT, magram mainc modian dinjad,
Snosa da iers hmateben qalaqs,
da rogorc erTxel dasaxul mizans,
irgvliv uvlian uwmindes alags.
1939
ar vici, ase ram Semayvara
yvela xevsuri da yvela svani,
qarTveli qali Tvalebmayvala,
Cemi Tbilisi da firosmani,
ar vici ase ram Semayvara!
mokvda Tu ara, yvelam acxona,
cocxali arvin ar miikara,
me firosmanis quCaze vcxovrob
da yovel diliT vxvdebi nikalas.
Zilgatexili da areuli
Wiqa arayiT gaixsnis madas,
mere SekrTeba, viT mTvareuli
da orTaWalis lamazebs xatavs.
qarTuli zeca, qarTuli zvari,
mtkvari mRvrie da mtkvari ankara...
Cemi Tbilisi da firosmani,
ar vici, ase ram Semayvara!
1939
kalmaxebi
sasoflo-sameurneo gamofenaze
saqarTvelos pavilionis
SesavalTan marmarilos
auzSi dgafunobs kalmaxi.
gaisma uceb „lile“ amayi,
mTebis bunebis himni svanuri
da adgafunda wyalSi kalmaxi,
mkvircxli da marad mousvenari.
erTi meores Seexo frTebiT
da kalmaxebi Seyara alyad,
Tu gaaxsendaT svaneTis mTebi
da SfoTiani enguris talRa?!
gagigoniaT kalmaxi Sedges?
ver moisvenebs, Tu ar gacura...
da daejaxa auzis kedlebs
fara feradi mamakacurad.
vin ityvis aba, ra xmas mohgavda
maTi farebis cema gmiruli, enguri iyo, igi borgavda,
mudam Slegi da Tavganwiruli.
Zala hqonia vaJkacur „liles“,
wuTiT Tevzebmac aidges ena,
moigonebdnen enguris Crdilebs,
moigonebdnen mSobliur keras.
da mxned utevdnen patara sivrces
Cqari talRebis laRi mdevrebi,
wvril-wvril varskvlavebs isrodnen cisken
da laplapebdnen viT satevrebi.
gaiocebda xalxi mSromeli
maTs gaxelebas da amRerebas,
da moskoveli staxanoveli
idga, umzerda sakvirvelebas.
idga auzTan maRali kaci,
mzisgan damwvari didi xelebiT,
ukvirda, rogor elavdnen wyalSi
nair-nairi cisartyelebi.
da bolos, roca Sromis arsenam
TvaliT ganWvrita gza samermiso,
STabeWdilebis wignSi Cawera,
- saqarTveloSi Tevzic mReriso.
1939
vaJa-fSavelas naambobi
vin damibeda gzebi poetis,
vin gamamzada sabediswerod!
nuTu am qveynad misTvis movedi,
rom unda mxolod leqsebi vwero?
nuTu sxva rame, simReris garda,
ver uSvelida tkivilebs Cemsas?
an ratom aris, rom yovel qalTan
gamijnureba mCvevia leqsad?
umegobroba ar miglovia
da arc moleqse myavs winapari.
me zRapari Tu gamigonia,
babuaCemis Tqmuli zRapari,
da mxolod jiSi mimagrebs striqons,
jiSi gmiruli, jiSi qarTuli,
babuaCemi vaJkaci iyo,
satevariT da cxeniT ganTqmuli.
man did muxnarSi mohkla taxebi
da maTi xorciT mzrdida niadag,
mitom ar miyvars me artaxebi
da mitom vargvar adamianad.
man erTxel gangeb damkoda mxarSi
da ucodveli sisxli madina,
svel balaxebSi damtova bavSvi
da mwvervalebi gadinadira.
mas Semdeg bevris mklavi avcele,
Svebac vigeme da gaWirvebac,
da vidre leqsad ar gadavwere,
manamde mklavda me es Wriloba.
babuaCemma bunebis kari
gamiRo oxvriT da simZimiliT
da STamagona, rom leqsi aris
kacis da qveynis gulistkivili.
man Semayvara samSoblo Cemi,
romlisTvis bevrma sisxli daRvara,
man Semayvara bunebis cremli
da salamuric man Semayvara.
samSoblos trfobiT guli davsere,
maTrobda, rogorc Rvino yvaruli
da vidre leqsad ar gadavwere,
manamde mklavda eg siyvaruli.
leqsma ki Sekra Wriloba civi
da gaanaTa Cemi kacoba,
da Cemi gulis yovelgvar tkivils
mxolod da mxolod leqsma ajoba.
verc dedis xelma, verc satrfos eSxma
ver gamiyuCa Wabuks iara,
da Cemi gulis gmiruli kvnesa
martoden leqsma gaiziara.
mec mitom vbedav arwivul yivils,
roca guls gahkravs civi niavi,
rom leqsi Svelis yovelgvar tkivils
rom leqsi TviTon tkivili ari.
da radgan mergo viyo poeti –
Cemi cxovrebis sabediswerod,
radgan am qveynad misTvis movedi,
rom unda mxolod leqsebi vwero,
radgan sxva rame, simReris garda,
axlac ver Svelis tkivilebs Cemsas, mjera, am diad bunebis karTan
me TviT sikvdilsac gardavqmni leqsad!
qarTlis gzaze
hei, Zmobilo, Sexede, ramdeni yayaCo gaSlila,
rac uflis cixes gamovcdiT, ufro da ufro gaxSirda;
mindvrebs, gorakebs, ferdobebs efineba da edeba,
gzaSi yayaCos Sexvedra sikeTed dagvebedeba:
sul axalgazrda viqnebiT, guli ar dagviberdeba!
hei, Zmobilo, Sexede, ramdeni yayaCo gaSlila,
rac ufliscixes gamovcdiT, ufro da ufro gaxSirda;
modi, Cven esec vikmaroT da sxva dideba ar gvinda,
yayaCom Tu mogvanaTos lamazi qalis SuqiTa.
1940
salaRobo
xom lamazia es Cemi coli, magram me ufro lamazi minda, atmis xesaviT afeTqebuli da moqneuli gavaziviTa,
xom lamazia es saqarTvelo, magram me ufro lamazi minda, farTod gaSlili da moxatuli Tamar dedoflis darbaziviTa.
„kacis guli aseTia,
viT morevi Savi zRvisa:
ragind kargi coli hyavdes,
mainc moundeba sxvisa!„
daukariT, rom Zvel xanjals elda eces,
gaisarjos da brZolaSi daixarjos!
gaumarjos saqarTvelos mzes da zecas
saqarTvelos Zlierebas gaumarjos!
daukariT! jer xom sisxli gvidgas ZarRvSi,
jer xom saros foTlebi ar gascvenia,
jer xom mcxeTis sveticxovlis did taZarSi
saqarTvelos cxeli guli asvenia!
daukariT! da imRereT ise magrad,
rom filtvebi gvetkinos da dagveberos!
daukariT, rom Wabukni viyoT marad,
rom cxovrebam verasdros ver dagvaberos!
daukariT! da imRereT madiani,
ficxel omSi rom mReroda maCabeli.
daukariT Zveleburi dardiani,
daukariT arwivebis asafreni!
cxra laxvari rom damartyan cxrajer gulSi,
mtris jinaze cxrajer mwared gavicineb.
daviRlebi saqarTvelos siyvarulSi,
sasTumalze erTxelac ar daviZineb!
dukariT! moaswariT, Torem heri...
da siberec Zu mgeliviT mogvixteba.
daukariT Zveleburi mosalxeni:
- Savgvremanebs Savi Coxa mogvixdeba!
daukariT Zveleburi loTani,
saaTnova rom mReroda SaiTanTan,
daukariT! gana yvela loTi ari?!
gana yvela siyvaruliT daiSanTa?!
daukariT Zveleburi loTiani,
Torem dardi RrubeliviT gasivdeba,
gafrindeba siymawvile SfoTiani,
wrfeli guli, cxeli guli gacivdeba!
„vaJkacsa guli rkinisa,
abjari unda xisani,
Tvalni qorebul mxedavni,
zed muxlni Savardnisani„,
xom lamazia es Cemi coli, magram me ufro lamazi minda, atmis xesaviT afeTqebuli da moqneuli gavaziviTa,
xom lamazia es saqarTvelo, magram me ufro lamazi minda, farTod gaSlili da moxatuli Tamar dedoflis darbaziviTa.
1940
Tqven geubnebiT, Zmebo mgosnebo
ra qarTveli xar da ra Wabuki,
Tu mamuls Tavi ar anacvale, es awvalebda cotne dadians,
mec qarTveli var da es mawvalebs.
rom vdgevar axla Tbilisis karTan,
Sen gekiTxebi, cao naTelo,
am uxeiro leqsebis garda
ras gavukeTeb me saqarTvelos?
rom vdgevar axla Tbilisis karTan,
Tqven geubnebiT, Zmebo mgosnebo,
am uxeiro leqsebis garda
dagvrCa safiqri da saocnebo.
ra qarTveli xar da ra Wabuki,
Tu mamuls Tavi ar anacvale, es awvalebda cotne dadians,
mec qarTveli var da es mawvalebs.
1940
wvimaSi
dRes mikvirs, ise rogor gadavrCi,
rom odnavadac ki ar davsveldi
iseT quxilSi, iseT avdarSi
me – am droebis meaTasedi.
qar-wvima iyo Tu srola isris,
samagaliTod SenaquCebis!
24
me moviare saavdro nislSi
dedaqalaqis yvela quCebi.
da mere, roca Cveuli rigiT
gavxsen rusTvelis quCis urduli,
daigruxuna Tbilisis irgvliv
da wamovida wvima SurduliT.
gavxede: TrTodnen qar-wvimis xmaSi
quCebi bevrjer gadanaTeli,
marto gamzirze ar wvimda maSin
da marto gamzirs adga naTeli.
magram uecrad iquxa isev
met gaxelebiT da gamZafrebiT
da gamziridan Rrublian cisken
gaCndnen qaris da wvimis Zafebi.
bevri veome Zlier zenaqars,
Cems mSobel quCas Tavs vevlebodi,
bolos safari rom ar menaxa,
Sesabralisad davsveldebodi.
avdarTan gmirul brZolebiT daRlils
arsad rom Tavi ar damexara:
gadamefara qaSveTis TaRi,
gadamefara da damexmara.
wvima ki rboda rogorc afTari,
cas gauSava nazi Rawvebi,
da me vxedavdi, welSi gamtydari
rogor wvebodnen qarSi naZvebi.
orbelianis saflavTan mdgarma
qalaqs gavZaxe leqsi qarTuli,
da rawams yalyze amdgarma qarma
moinaxula Cemi sarTuli –
im wams warsuli didebis ZaliT
SeuCereblad avfrindi camde,
mere avenTe, viT nakverCxali,
da nariyalas kedelTan davdeq.
1940
firosmanis megobrebTan
es ra eSmakma aaborga amaRam qari,
amiwioka, damirbia man STagoneba!
Tbilisis quCebs davedevne, vixme amqari
daviwyebuli firosmanis mosagoneblad.
aq, am quCebSi, dadioda, rogorc sizmari
(saqarTvelos cas aqetrfoda misi ocneba),
Camoxeuli, tanmaRali, marad xizani,
martoden guli da bajaRlo patiosneba.
mival, mxvdebian sazandrebi, quCis mgosnebi,
bnelTan mebrZoli usinaTlo meTareebi,
„tvindasetyvili„ nikalais Zveli dostebi,
da cocxldebian firosmanis mware dReebi.
vetyvi, „rogorme moigoneT, Zia-kacebo,
loTi mxatvari, martosuli da megobari.
miTxariT rame firosmanis bedis garSemo,
da mere SevsvaT misi xsovnis Sesandobari!„
- „TviTrjuli„ iyo, aumRvria sisxli Tbilisma,
sul marto iyo, marto svamda, marto gaTavda,
funjis mosmis dros hqonda raRac jado-Tilisma,
arays dalevda da qveyanas dagixatavda!
- Semogxedavda darcxvenili, ver gaigebdi,
ra Wkvisa iyo, ra hazrebis da ra gunebis,
uyvarda mtkvari, mtkvarze tivi, tivze tikebi,
goWi, mwvanili da frTiani oragulebi!
- roca zafxuli dadgeboda Tbilis-qalaqSi.
javrobda: xedav, yvelaferi rogor xmebao.
gaexveoda iremiviT mwvane balaxSi:
sofelSi veRar mivdivar da meamebao...
- arc koxta iyo sacodavi da arc arTvali,
amayi iyo, Cven morCilad videqiT masTan,
ex... axla gaxda nikalai didi mxatvari,
ufasod gaqra, ufasod, da axla dafasda!
- netavi am dros moswreboda mis nacnobebTan!
(vai, ra uRvTod daiRupa sawyalma Tavi!)
Tbilis-qalaqis yvela mxatvars is ajobebda,
ar darCeboda araferi dauxatavi!
yvebian ase firosmanis drois qadagni,
yvela maTganSi dauviwyar nikalas vxedav...
dgas firosmanis moxatuli Tbilis-qalaqi, es poeziis uwmindesi adgilis deda!
me vusmen yvelas, warmovidgen cxovrebas misas,
cocxldeba Cem win mkrTali saxe ferebis mgosnis,
CaTreuliviT davemxobi Tbilisis miwas
da didi niko firosmanis naterfals vkocni!
1940
firosmanis duqani
me miyvars Seni grili duqani,
Seni sifaTi da marifaTi,
Tvalebi cecxliT ganaSuqari
da welze vercxlis qamari farTe...
Sua bazarSi duqani gqonda,
bevri ram gqonda RvTis mocemuli:
Wreli kalmaxi – aragvis mkvidri,
boloki wiTlad almodebuli,
qorfa mwvanili da SuSa kitri,
patarZalma rom dakrifa diliT,
yaraCoRelis cremliT rom tiris...
Sua bazarSi duqani gqonda,
bevri ram gqonda RvTis boZebuli:
dilaadrian gadasakravi,
atami wiTlad almodebuli,
xuWuWTmiani patara kravi
da kaxur RviniT savse tikWora,
gasiebuli, viT qveynis Wori...
Sua bazarSi duqani gqonda,
eleT-meleTis qari rom qroda,
magram ilaRe, ibedovlaTe,
„gadagibrunda Wkva da goneba„,
gaaniave mTeli dovlaTi,
qars gaatane mTeli qoneba...
ver gamodeqi da ver ivaWre,
saqveynod sWame kacma sircxvili,
gakotrdi, rogorc noe CxikvaZe,
dadeqi, rogorc noes wisqvili.
ar momanaTo mag saRadare
Tvalebi, cecxliT ganaSuqari,
ar SemekiTxo, rad Sevadare
noes xuxulas Seni duqani!
amwvanebula Zveli xexili,
gacocxlebulan Zveli biWebi, xelgaSlili da gulgaReRili
dgaxar da muStars epatiJebi...
ex, ramdeni ram dagixatia,
gamdidrebulxar feris dovlaTiT,
axla yvelasTvis cxadze cxadia:
arc vaWari xar, arc bedovlaTi!
movdivar, SenTan, Cemo Zmakaco,
sxva megobari qveynad nu ginda,
movdivar SenTan, Cemo Zmakaco,
da xarbad momaqvs Seni duqnidan
SuSa kitri da qorfa mwvanili,
patarZlis xeliT gamoyvanili...
1940
2.
rionis pirad SfoTavs qalaqi, aTas WirSi da lxinSi naqebi,
yovel axalwels saguldagulod ganaTebuli CiCilakebiT.
mis ganTiadebs nu daiviwyeb da arasodes ar daberdebi:
is TeTri Coxa isev gacvia, isev prialebs wuRa-mestebi,
isev mesxeTis quCiT midixar da mogZaxian igiv sworebi,
Segxvdeba vinme ojaxisSvili, koxta ymawvili moewonebi,
xelSi agiyvans, Sublze gakocebs, uzalTuns mogcems agre daglocavs:
„mraval axalwels daeswar Svilo, da esaxele imerlis ojaxs!“
rionis pirad ki quxs qalaqi, aTas WirSi da lxinSi nagebi,
yvelgan naxevrad Riaa kari da cimcimeben CiCilakebi,
mxolod bagratis taZris nangrevni garindebulad mkvdrul myudroebiT,
maT STaginerges Sen siyvaruli, yrmao, gardasul ima droebis!
qarTvel cxenosans
amxedrebulo vaJkaco, wver-ulvaSi rom gixdeba,
roca gulxarbi mtarvali xmaldaxmal
gadmogixteba,
asCexe, sanamdisinac marjvena gadagiwvdeba,
gaxsovdes, rom xar vaJkaci, nurasdros dagaviwydeba!
gaxsovdes, lampionebiT ganaTebuli aspinZa, mamulisaTvis qarTveli mters rogor
gaumaspinZlda.
galaRebuli TeTroniT gadaerie laSqarSi,
rom duSmanT Tavbru daesxas Seni frangulis kaSkaSiT.
moskovs da Tbilis-qalaqsa win aRemarTe farada,
dasWeqe, daagugune mamapapuri „varada“.
Sen, uSiSaro vaJkaco, wver-ulvaSi rom gixdeba
roca gulxarbi mtarvali xmaldaxmal gadmogixteba,
asCexe, sanamdisinac marjvena gadagiwvdeba,
sabWoTa armiisa xar, nurasdros dagaviwydeba!
1941
ori saaxalwlo
1.
sanam ar Caqrebian imereTis odebi,
yovel axalweliwads marad momagondebi.
Sori gzidan mosuli, mama-papis jilagi –
ucxod ganaTebuli patara CiCilaki.
ucxod ganaTebuli, sxvaze ar gasacvali:
mwvane suros foToli... kurkantelas marcvali...
uzarmazar odaSi muxis cecxli gugunebs,
bavSvi gaocebuli mxolod Sen Semogyureb.
dgaxar damSvenebuli qamar-xanjal-yawimiT,
rogorc TeTrCoxiani imereli ymawvili.
foCiani kanfetic zed gasxia masrebad,
albaT, caSi Tu moxda Seni galamazeba!
uzarmazar odaSi muxis cecxli CaxCaxebs,
Zveli „mravalJamier“ aRebs yvela gasaRebs.
me xan papis wvers vumzer, xan Sen gimzer, CiCilaks,
da viRvrebi binulis nakadiviT sicilad.
sulac ar gamigia, ra maxarebs, ras veli...
ase Tvalgauryvneli, sixaruliT Tvalsveli,
mxolod Sen Semogcqeri, Seni Suqis mjera me,
Sori gzidan mosulo, varskvlaveTis mcenarev!
sanam ar Caqrebian imereTis odebi,
yovel axalweliwads marad momagondebi!
saqarTvelo iyo maTi saocnebo saxeli
Zvelad Turme, roca mtrebis uTvalavi jarebi
modiodnen rom gaeRoT saqarTvelos karebi,
mamakacebs gverdiT hyavdaT, viT foladis farebi, da mtrebs maTTan erTad scemdnen saqarTvelos qalebi, ise mtkice iyvnen, Turme, viT metexis kedeli,
gmiri Tamar vaSlovneli da maia wyneTeli.
maTi xmali cecxls afrqvevda, mteri TrToda verani,
saqarTvelos cis fers hgavda feri maTi meranis.
sadac unda yofiliyvnen marad dauzraxvelni –
saqarTvelo iyo maTi sayvareli saxeli.
brZolis velze midiodnen rainduli ocnebiT,
midiodnen da mihqondaT Calisferi droSebi.
bevrjer sisxliT SeRebilan maTi avgarozebi.
sadac unda yofiliyvnen, Tund samaris karamdis,
osmaleTis miwa iyo, Tu mindori marabdis.
saqarTvelo iyo maTi sayvareli maradis.
sadac unda aRemarTaT satevari da gorda,
vaJkacurad miiwevdnen, vaJkacurad gahqondaT,
sparseTSi Tu daRestanSi, krwanisTan Tu SamqorTan,
saqarTvelos erTi muWa cxeli miwa Tan hqondaT.
sikvdilis win rusTavelis Sairebis ZaxiliT,
miwas gulSi Caikravda qarTleli Tu kaxeli, saqarTvelo iyo maTi saocnebo saxeli.
Svilebs omSi agzavnidnen warbSekruli dedebi,
agzavnidnen, abarebdnen dedur daimedebiT:
Tu isari mogxvdeT zurgSi, ar daiWraT mkerdebi,
xelmeored nu genaxoT saqarTvelos qedebi!
ise mtkice iyvnen, Turme, viT metexis kedeli,
gmiri Tina wavkiseli da maia wyneTeli.
maTi xmali cecxls afrqvevda, mteri TrToda verani,
saqarTvelos cis fers hgavda feri maTi veranis.
mamulisTvis daiRupnen vaJkacobis msaxvelni,
saqarTvelo iyo maTi uwmindesi saxeli.
guramiSvilis Civili
vaxtang meeqvsem erTxel xevSi
sumbuli naxa TeTri da wminda.
moTxara, frTxilad aiRo xelSi,
rom savardeSi mieca bina.
fiqrobda mefe: „yvavili mwveli
grZel ylortebs gaSlis, gainavardebs:
viTarc ambori, misi surneli
gadaefrqveva mdidrul savardes!“
fiqrobda, magram vai, rom tyvilad:
ar esalbuna yvavils alersi,
Tavi daxara da moiwyina,
rogorc Wabukma ucxo mxareSi.
bevri efera mefe mgosani,
Tavs damReroda, rogorc bulbuli,
magram saamo surnel-fSosani
mainc daWkna da gaxma sumbuli.
mec sumbuliviT davigolvebi
da mec gamaxmobs ucxo zmaneba,
Tu saqarTvelos lurji gorebi
droze ar naxa Cemma Tvalebma.
davWknebi, rogorc daWkna vardebSi
xevis yvavili mzisken mzirali,
da vaxtangiviT sadRac Cavkvdebi
CemTa mkvidrTagan dautirali.
mSoblur baRidan gadmoyvanili
ucxo miwaze ver gavixareb,
vidre davmWknarvar Seni yvavili,
momxede, Cemo samSoblo mxarev!
krwanisis yayaCoebi
samasi aragvelis xsovnas
hei, Tqven aragvelebo, gaumaZRarno omiTa,
Tqvens saflavebTan mosvla da muxlis modreka mominda.
SavCoxiano vaJkaco, Wriloba xom ar Segxsnia!
es sisxli aris, Tu marTla yayaCoebis cecxlia?
SavCoxiano vaJebo, ase ram gagaxalisaT,
Jriali xom ar mogesmaT oJa jurxais farisa?
simRera xom ar mogesmaT patara kaxis xmalisa?
iqneb me Tvali matyuebs, zeca mabrmavebs kriala,
maSin Tqven TviTon aRsdeqiT da marqviT omaxianad,
Tu arc yayaCos cecxlia da arc axali iara,
ma es beberi krwanisi ra Zalam aabrdRviala?
hei, Tqven aragvelebo, gaumaZRarno omiTa,
Tqven saflavebTan mosvla da muxlis modreka mominda!
25
26
giorgi umikaSvils
nino xabelaSvils
@vfvekbc# be,bkt
lbcrpt lf rfctnfpt
qveynis ekonomiurma gaWirvebam qarTvelebi samSoblodan Sors, 9 aTasi kilometrisa Tu 9 sasaaTo sartyelis moSorebiT gadaisrola.
RvTisanabarad mitovebulebs samSoblosTan uxilav
Zafebad erTaderTi qarTuli gazeTi `mamuli~ moevlinaT.
gazeTisadmi siyvarulis gamocxadebis lamazi dasturia es saRamoc, romelSic qarTveli emigrantebi monawileoben, samSoblodan okeanisgaRma, msoflios megapolisSi - niu iorkSi.
daqorwinebas vulocavT Cvens kolegas, miunxenSi gamomavali Jurnal `qarTulis~ redaqtor-gamomcemels nino xabelaSvilsa da giorgi
umikaSvils, sixaruls, bednierebas da SvilTa
simravles vusurvebT.
`mamulis~ redaqcia
milocvebi
dabadebis dRes vulocavT Cveni gazeTis erTgul
megobars, mSvenier qalbatons rusudan CogovaZes
CogovaZes,
sixaruls da monatrebul
quTaisSi dabrunebas vusurvebT. mraval dabadebis
dRes - mravalJamier!
mamulis~ redaqcia
`mamulis~
patara salomes dabadebas
vulocavT Cveni gazeTis erTgul
megobars gela joxaZesa da nana
koraxaSvils! male biWic mogvelocos gela batono!
redaqcia
naTia
kuxianiZe
monatrebul quTais
s
quTaiss
DVD-is an videokasetis Rirebulebaa 15$, safosto
momsaxureoba nebismieri raodenobis SekveTaze 5$,
unda SeavsoT es anketa, amoWraT, daurToT Ceki an mani
orderi `manuCar kaWaxiZis~ saxelze da gamogzavnoT:
MAMULI, P.O. Box 13121. Jersey City, NJ 07303
(Tqveni saxeli da gvari)
(qalaqi,
Stati,
RmerTma gikurTxos da dagilocos alagi,
Seni gelaTi, saTaflia da bagrati,
ra memarTeba, sxva araferi ar minda,
- minda cxovreba SenTan daviwyo Tavidan.
mcviva cremlebi, Tavs vekiTxebi, ras Svrebi?
Sens ezoebSi dabudebulan SaSvebi,
Seni mze TiTqos sul sxvanairad anaTebs,
viTvli qarians, yvela Rameebs ganaTevs.
yvela qadili Sens siSoreze - amixda,
nacnobi saxlebi TiTqmis taZrebad gamixda,
cxovreba SenTan nazi sizmariviT gavida,
- var gamoWrili Seni sicocxlis ZarRvidan.
ra Tilisma gaqvs, rom araferi ar minda,
- minda cxovreba SenTan daviwyo Tavidan,
RmerTma gikurTxos da dagilocos alagi,
Turme yofilxar Cemi ocnebis qalaqi.
qaliSvilis, patara Tekles dabadebas
vulocav Cems vano goderZiSvilsa
da Sorena barbaqaZes
barbaqaZes. starti WeSmaritad kargadaa aRebuli,
magram jer Sorsaa finiSamde. yvelaferi ise rom moxdes, rogorc
es im lamaz zRapar-multfilmSia, erTxel kidev unda dagvaZaxebino:
esec biWi! xoda, erT mxares mze, meore mxares mTvare, ukan kidev
varskvlavebi garantirebuli iqneba.
manuCar.kaWaxiZe
tctw ujuj=
(saxlis nomeri da quCa, Apt N)
Zip-kodi)
vuZRvni Cems sayvarel
mamikos dabadebis 50
wlisTavTan dakavSirebiT
27
or diskad
gancxadebebi
or diskad
iyideba Cexuri proeqtis 4-oTaxiani bina Temkis dasaxlebis me4m/r, me-8 sarTuli, guramiSvilis
metrosTan axlos. naxevrad garemontebul mdgomareobaSi. fasi35.000$ damikavSirdiT:
TbilisSi 64-64-68, (877)78-9774; (893)17-95-46 ikiTxeT sveta,
amerikaSi (917)407-2023 xaTuna
moniSneT
moniSneT
es is koncertebia, romelTa Canawerebic yvela qarTul ojaxSi unda iyos!
am firebze erTnairad Cans qarTuli
sulica da qarTuli tkivilic!
redaqtori
TiToeuliDVD-is Rirebulebaa 20$, safosto momsaxureoba
nebismieri raodenobis SekveTaze 5$, unda moniSnoT TqvenTvis
sasurveli DVD-is ujredi, SeavsoT es anketa, amoWraT,
daurToT Ceki an mani orderi da gamogzavnoT.
iyideba oroTaxiani bina axalaSenebul korpusSi saburTaloze, respublikur saavadmyofosTan, evroremontiT, ucxovrebeli,
me-9 sarTulze aTsarTulianSi.
cnobebisaTvis: 267-474-9318
(Tqveni saxeli da gvari)
Gela SACHALELI
3405 Kings Hwy, Apt 3C
Brooklyn, NY 11234
turistuli
iyideba 1000 kv.m. miwis nakveTi kaklebSi (bagebsa da wyneTs
Soris), zurab wereTlis saxelosnosTan axlos. fasi 70.000$
informaciisaTvis darekeT:
Tbi-lisSi: (899)95-00-98;
(899)22-74-74 nino, amerikaSi:
(917)407-2023 xaTuna
(saxlis nomeri da quCa, Apt N)
(qalaqi,
agenti
Zip-kodi)
Stati,
veZeb droebiT (live-in) samsaxurs
moxucis momvlelad niu iorkSi, niu
jersSi an mis SemogarenSi, dekemberianvarSi. dasvenebis dRis gareSe, var
kargi inglisuriTa da saTanado gamocdilebiT. SemexmianeT telefonze:
347-262-8045 sofo.
msxvili varikozuli venebis mkurnalobis
uaxloesi da yvelaze Sedegiani meTodi operaciamde
tkivilis gareSe!
nawiburebis gareSe!
narkozis gareSe!
eqim
Semdeg
merab boTeris
msxvili varikozuli venebis lazerul centrSi viyenebT
yvelaze efeqtur, uaxles msoflio klasis teqnologias
da mkurnalobis meTodebs, vatarebT kompleqsur mkurnalobas ukanaskneli Taobis lazeris saSualebiT.
- mikroqirurgia ultrabgeris gamoyenebiT;
- Tanamedrove skleroTerapia.
- proceduris xangrZlivoba – 30-90 wuTi
- proceduris dros SemogTavazebT kinofilmebis naxvas
proceduris Semdeg SeiZleba saxlSi an samsaxurSi wasvla 10 wuTSi.
msxvili varikozuli venebis mkurnaloba
saWiroa droulad, vidre ar warmoiqmna:
dRisiT: 917-974-7166
1950 86th street, 2FL
saRamos: 718-621-6846
Brooklyn, NY 11214
faqsi: 718-621-6846
el.fosta: mnc7@earthlink.net
vamzadeb inglisurSi
nebismieri donisa da asakis
msurvelebs
tel: 718-784-1337 lela
yavisferi laqebi kanze; fexis kanis gamsxvileba da
SemWidroeba; sisxldena dazianebuli venebidan; wylulebi;
imkurnaleT, vidre ar gaxda ganukurnavi!
wvril varikozul kapilarebs `qselebs” warmatebiT ganvkurnavT
lazeriT da sklerotirebiT. msxvili da wvrili varikozuli venebis
am meTodiT mkurnalobas anazRaurebs umetesi sadazRvevo kompania.
eqimi merab boTeri - qirurgi, 35 wliani muSaobis gamocdilebiT yofil ssrk-sa da aSS-Si. qirurgiis amerikuli sabWos
diplomirebuli. agreTve atarebs Tiaqaris, buasilis, swori
nawlavis daavadebebis da kanis warmonaqmnebis operaciebs.
660 92nd Street, Bay Ridge, Brooklyn, NY 11228
(konsultacia, gamokvleva da mkurnaloba)
102-51 Queens Blvd, Forest Hills, Queens, NY 11375
(konsultacia da gamokvleva); 1-718-238-1555
vsaubrobT
qarTulad!
28
ukve gaixsna
TeTri
gedi
axali qarTuli restorani braitonze
-
qarTuli suli
qarTuli atmosfero
qarTuli gemo
qarTul restoranSi
uaxloes xanSi igegmeba RonisZiebebisa da
banketebis pirdapiri saeTero Cveneba saqarTveloSi (internetisa da restoranSi damontaJebuli kamerebis saSualebiT)
daiwyo SekveTebis miReba dabadebis dReebis, giorgobisa da saaxawlo banketebze.
410 BRIGHTON BEACH AVE,
BROOKLYN, NY 11235. Tell 718-648-5484, 917-815-4415
HTLFMNJH-UFVJVWTVTKB
VFYEXFH RFZF[B't
saqarTveloSi `mamuls~ warmoadgens sagamomcemlo saxli
`asaval-dasavali~ KFIF YFLFHTBIDBKBC patronaJiT
gazeTis am nomris Seqmna SesaZlebeli gaxda pirveli eleqtronuli gamomcemlobisa
da misi xelmZRvanelis, WeSmariti mamuliSvilis, baton kaxa daviTuris daxmarebiT.
MAMULI
P.O. Box 13121,
Jersey City, NJ 07303
www.mamuli.com
@__^ OKBC
1
YJTV,THB
stumrad Tqvens ojaxebSi
lado mobrZandeba Tbiliss!
2
bavSvobis ankara feradovnebaSi
Semoxiznulan diadi ocnebebi da
trialeben gonebaSi, ise trialeben, rogoradac iwvis da duRs
misi mCqefareba, sabolood yalibdebian isini mxolod da mxolod
memorialur saxovanebad, rogorc
bavSvobis Rirsaxsovari - rom odesRac yofilxar bavSvi. azri ki ixveweba saWaSnikod gamzadebuli
wyurvilSi daRvinebuli mzeferil
siTxesaviT, sityva daxvewili romaa Camoqnil-Camoqandakebuli erTbaSad asafeTqeblad gamzadebuli. ucnauria ymawvilkacuri gaqaneba da miTumetes mzardi wadili imisa, rom yoveldRiur sulisSemxuTav wamierebaSi eZebo maradi Rirebulebani, radgan grZnob
SenSi, bunebrivad Tu xelovnurad
ganmartoebul sakuTar axalgazrdobaSi sawuTros inversiul brunvas.
rac erTxel ukve yofila, sxva drosac ganmeordeba, araTu klasikuri
remarkebiT, aramed modernizebuli
kaleidoskopiT, meti poeturi TavdaviwyebiTa da feradovnebiT.
aucilebeli araa miaRwio naoWebiT ametyvelebuli siWarmagis WaSniks. aucilebeli araa, radgan unaoWo saxismetyvelebas SeuZlia gacilebiT meti, gacilebiT meti lirizmiT. amitomac miyvars axalgazrdobaSi gaCerebuli Taoba, erTbaSad rom wamovida Cveni kulturis
realobaSi gardasuli saukunis
siymawvileSi. ra saWiroa miaRwio
naoWebis asaks, Tu yvelaferi SeiZleba Caatio erT mTlian Zlier
amosunTqvaSi da amiT daamTavro
yvelaferi?!
maS, gaumarjos droSi SeCerebul axalgazrdobas. amas vambob
me - axalgazrdobiT damTvrali axalSobili saukunis ymawvili, da
esaa gadaZaxili mTels epoqebze,
raTa mivawvdino Cemi xma maT - marad axalgazrdebs.
CvenSi ar yofilan miSel lerma,
arc Sandor petefi (Tumca diadma omma aseTi saxelebic moitana,
magram uTanasworo tonalobaSi).
CvenSi gacilebiT fasoben daufasebeli tato baraTaSvili, Salva karmeli, lado asaTiani... daskvna erTia
- CvenSi ymawvilkacebs ar klavdnen,
Cven ubralod ar vufrTxildebodiT maT. esaa xrtili Cveneuli
maradi axalgazrdebis. samTave biografia TiTqos erTi xeliT iyo
naweri. gansxvaveba ki tkivilTa simZafris rakursSi gamoixata mxolod.
pirvel SemTxvevaSi oblobaa, sulTan Widilis Taviseburi simkacre.
wvasaviT iRvenTeba mTeli poezia
baraTaSvilis, ukacrielebas rom
uwinaswarmetyvelebs maradi axalgazrduli gaqaneba. msoflio poeziaSi pirvelma da erTaderTma
sakuTar sulTawvas daudo saTave
tatom, rac Semdeg sul sxva niadagze imTaviTve eqosaviT ganavrco
edgar pom.
CvenSi axalgazrdebi ar kvdebian tyviiT, CvenSi SimSiliT daosebulni iRupebian aucileblad, esec
mxolod maSin, Tu xar poeti, Tu
WrilobebSi ayvavileb Jinsa da gaqanebas axalgazrduls, cecxlsa
maradisobaSi SeCerebuli
manuCar
kaWaxiZe
axalgazrdobis martirologi
da wvas maradiuls. da aucilebelia aseTi sigiJis karTan winaswargauTvicnobierebeli gadaego usaxelod, uSvilZirod, usaxlkarod, upatronod, usamSoblod. es ucilobeli
pirobaa tragizmisaTvis, raTa sicocxlis Semdeg hpovo maradi axalagzardoba - Seni WeSmariti saxeli.
tkivilis simZafrec isaa, rom giyvars da gebraleba Soreul landebSi mikarguli da sityvaSewyvetili
cxovlad moqmedi energia. cxovrebis
nisleulSi dakargvac isaa, TiTqos
saerTod arc yofilxar Sen tato
baraTaSvili, da mxolod sicocxlis
mere, ai, am oboli sicocxlis mere
Tbilisur garemocvaSi Sens mierad
ametyvelebuli mTvaresaviT gamoanaTeb saqarTvelos Rameul caze. da
roca TvalsawierebaSi gamoCndebi, mere ukve aRarsad waxval, radgan SeniT
oboli samSoblo geloda, vinaidan
saWiroebisa da aucileblobis zRurblze Sedgebi im Seni dauxarjavi
axalgazrdobiT, yvelaze didi lirizmi romaa Seni poeziis, didi idumalebiT metyveli poeziiT - Seni
leqsebis rveulSi carieli furclebiT. ai, maradi axalagazrdobis
safuZveli qarTul realobaSi.
meore SemTxvevaSi gaucxoebaa, sakuTar TavTan da garesamyarosTan
gaucxoeba. aq ufrore metad grZnobebi iWrebian fantastikur eiforiaSi, aRarc bohema alamazebs sulis
sispetakes. silamaze Tavadaa ucnauri epoqaluri gaucxoeba pirmSvenierebis, - iqve rom Rrublebs moefareba ganwirulobis miTiuri ymawvili Salva karmeli, romlisTvisac
ymawvilkacoba saxadi da avadmyofoba
iyo, jer rom xmis tembri ar dawmendiliyo kacobamde. qarebi qrodnen maradi axalgazrdobis zRurblTan, civ samaresaviT garinduliyo
mkvdari briuge - qalaqi monstri.
zamTrispiruliviT zuzunobda Ramis
qarbuqi da suls arTmevda poetur
xilvebSi gadasaxlebuls. sicocxlis niSansveti am siuJetSi iyo
mxolod is, rom xeebi moZraobdnen
da totebSua gamoCenili zeca aSrialebda sicivis efemeras, rogorc
mtkivneuli sulidan gamotanil sizmrebis ganacxads. sicxaded grZnob
drois aTvliT abrundSi gadaWedil
cTomilebas - ferdakarguls droTa
trialSi. wamieri gaelveba gonebis
gulmaviwyobiT Semoifargla, amitom
konturebi sagnebsa da arsebebs Soris waiSala. sikvdiliT gamowveuli daviwyebis surneli trialebs
Salva karmelis magidaze da daumTavrebeli leqsis gayviTlebul carieladnarCen furclebze. Zvelmodurad mowyobili oTaxis interieri SeboWili axalgazrdobis sicocxlis Semdeg awyvetas hgavs. Camqrali RadariviT maradi axalgazrdobis Semobrunebas veRar gauZlebs
quTaisis qariani, iqneb Tavqariani qu-
Cebi, alag-alag narCenebad datovebuli nasunTqi xsovnis saburvelSi
rom toveben aietis cremliviT sevdian amoJamebas - erT bloknotad
Sekrebil da verdamTavrebul lirikul krebuls - `babiloni~: tkivilTa simZafre aq isaa, rom Tvalsa da
xels Sua gamogvepara sicocxlis
muxti sazrdo axalgazrdobis; esec
aucilebeli pirobaa tragizmisaTvis.
mesame SemTxvevaSi Rrma siaxlovea
nebismieri CvenTaganis naturasTan.
ufro metic, ggonia igi Tavad Cven
varT maradi mzeWabukebi, romlis
cxovrebac Cven unda ganvloT Tavad. sicxade erTSi mdgomareobs lado asaTianis fenomenSi ar ikiTxeba msofliuri sevda, msofliuri
sicariele, msofliuri ganmartoveba. igi suliT xorcamde winaprebis
aCrdilebis muzaradiT aris mosili.
Tu tkivilis simZafrobis wina ori
gza minoriT aris gajerebuli da
ganwirulobis Tematika laitmotivad
gasdevs yvela muxls naqmnisas, es
mesame gza gabrjnilia mxolod maJoriT da Tu ganwiruloba raRac momentSi ikiTxeba, isic zomieri dramatizmiT aris mocemuli, radgan Tavi
da Tavi lados cxovrebis arsisa
aris sicocxleSi darCena. ixiblebi
misi dauSreteli optimizmiT. ixiblebi imitom, rom es optimizmi sasikvdilo sarecelze mijaWvuli ymawvilkacis gancdebia. Tu raime afiqrebs am maradi Wabuks, yvelaze naklebad da wamieri gaelvebiT, es misi
moaxlovebuli bedisweraa. maSin, roca es bediswera sxva SemTxvevaSi
Trgunavda tatos da Salva karmels.
lado asaTiani ar aris arc suli
oboli, arc sruli gaucxoeba. igi
TiToeuli CvenTagania, romelsac mxrebiT moaqvs mSobliuri siamayiT
samyaro da Tan icis, Tvalxatula
mananas bavSvur sianceSi gadainacvlebs mamis landi, landi, romelic
cxovrebas gaulamazebs yvelas masTan ziarebuls. swored Tvalxatula
manana ar anaTebda lados winamorbedebs. isev bedisweris ulmobelobam bevri misi megobaric maradi ymawvilad datova, isini erT mZlavr
pleadad Seqmna qarTuli sityvierebis
kanonzomierebam. megobrebSi aRzevebulma moi pova Tavisi WeSmariti saxeli, ise rom dro da Jami ver Seecila mas amaSi. myarad mdgari Seegeba sicocxlis gadagrZelebas sicocxlis Semdeg, maSin roca uWirisuflod da usaxelod maradi ymawvilebad darCnen msoflio sevdaSi
CaZiruli tato da Salva karmeli
da elodnen Jams sakuTari saxelis
moZiebisa, rac lados yvelaferi es
sicocxleSive hqonda damkvidrebuli.
tkivilis simZafre aq isaa, rom
eZeb lado asaTians Sens siaxloves,
yvelgan, sadac ginaxavs mis leqsebSi, sadac unda iyos, da imav dros
ar aris da ar gjera, ver ijereb,
rom lado asaTiani Senca xar da
isicaa, ese igi Cven varT, igi sazogado saxelad iqca mxolod qarTvelTaTvis da esaa is umTavresi tkivili, rac SeCerebul axalgazrdobas misdevs. man Sekra wred
maradi mzeWabukebi qarTuli TvalTaxedvidan. ase Tu ise tatos samreklos gadaswvda diadi SegrZneba poeturi xilvebis, amavdroulad
Salva karmeliseuli imeruli siyvaruli Caawna sakuTar TvalisCins.
Sevisisxlxorceb wyurvas siWabukisas da xmaRla vityvi gaumarjos SeCerebul axalgazrdobas - maradisobaSi!!!
ratom unda miaRwio naoWebis
asaks, Tuki yvelaferi SeiZleba wamierebis sisxarteSi amoiTqvas, roca ianusi veRar moaswrebs Camoiyalobis Tavisi orsaxovneba da
mxolod WeSmaritebad afeTqebul
mxolo-saxeSi da mis metyvel nakvTebSi gamoixatavs orsaxovnebas
dabadebisas da sikvdilisas.
ra saWiroa icxovro tolstois,
goeTes da hiugos asakamde, roca
SeiZleba ar dagtanjos siberis
marwuxebma da umtkivneulod, Tvalis erT gadavlebis sazomze yvelaferi erTbaSad amoTqva ise, rogorc tatom, ise rogorc Sandor
petefma, ise rogorc lado asaTianma. siberis tkivilebi da uZlureba ar Rirs, roca maradis saxels axalgazrdobaSive poulob,
TviT axalgazrdoba gapovninebs am
saxels. yvelaze warmtaci da mimzidvelia romantiuli gagebiT aseTi sicocxlis dasaruli.
saukunis dilis susxSi sunTqavda filtvebi, iWedeboda gzebi, ixlarTeboda aTasi bedi erTi-meoreze gadaWdobili, Tvals rom ver
gaadevnebdi erTi maTganis yvela
gadakveTasac, ise. ixlarTeboda sicocxlis WidiliT mxcovanoba da
axalgazrdoba, ar ki uSlidnen
xels erTurTs. xmatkbilad, xmaawyobilad, Tu xma-mkvaxed mainc
Tanaarsebobdnen legendad qceuli saxelebis mTeli panorama. legendebi ki midiodnen da maT axali legendebi cvlida. obivateli
gadaRlamde ganebivrebuliyo kulturuli cxovrebis mravalferovnebiT. dilis susxi ki celavda
da celavda Soreul gza-Saraze
saTiTaod yvela maTgans da TandaTanobiT sazogadoeba maradi mzeWabukebis Taobis amara darCa. imanac
meteoriviT gaielva gonierebis caze da dilis susxma SeWama ukanaskneli amonasunTqi.
me mivesalmebi loginad Cavardnilebs Tu fexze damdgarebs, romlebmac maradisobaSi SeaCeres TavianTi axalgazrdoba... da dgas gamoRma mxares yovelgvar wesebsa
da kanonebs gareSe kaci wyalSi,
romelsac cecxli ukidia...
3
4
mogonebebi
lado avaliani:
quTaisidan maSindeli da dRevandeli
poeziis meqas – Tbiliss Semoxiznuli
ubinao poeti Turme xan sad aTevda Rames,
xan sad. erTxel dilaadrian rom Semxvda
kirovisa da maCablis quCebis SesayarTan
da Tavaziani salmis Semdeg tkivilgareuli ironiiT SemomCivla – aRarc maxsovs,
meramdene Ramea, rac ar mZinebiao. SeuZlebeli iyo amis gagonebaze guli ar gtkenoda. tramvaelebis saerTo sacxovrebelSi var `Camomxtario” (am sityvasac ironiulad gausva xazi), marcxnivac avadmyofi miwevs gverdiT da marjvnivaco. erTi
mainc, marcxniv rom wevs, ise axvelebs
mTeli Rame, wuTiT Tvalis moxuWvas ar
macliso; Tanac oTaxSi papirosis boli
ise dgas, rogorc orTqmavlis kvamli depoSio. sxvaTaSoris es uneblie wamoCivlebac sityvas mohyva, Torem mas saerTod
aseT rameze wuwuni, Civili da Tavis Sewyaleba ara sCveoda, piriqiT, yvela viTarebaSi Tavi ise amayad eWira, meti ar SeiZleboda. winaprebis geni mis arsebaSi aqac
mTeli Tavisi sidiadiT Canda. axlac, rom
Sevxede, ise moabijebda, tramvaelebis saerTo sacxovreblis droebiTi binadari ki
ara, cixe-koSkis mflobeli gegonebodaT.
mixeil alaviZe:
ladosa da me xSirad mogvismenia domenti TomaSvilis saubari. domenti sof.
Wolevidan iyo da okribas kargad icnobda, erTxel man gviTxra: okribelisa da
xvlikis araki, albaT, gagigoniaT, sinamdvilea. masSi aqauri glexkacis siRaribe
igulisxmeba. okribaSi mwiria miwa da
glexs uWirs cxovreba. sxvebi dascinian
okribelebs. maTi gagebiT, `okribeli” sacodavs, glaxaks niSnavs, zogs es saxeli
eTakilebao.
maSin ladom Tqva: me rom okribeli
viyo, ara Tu Semrcxveba, aramed viamayeb
kidec. vityvi: icodeT, me okribeli var da
mdidari. okribaSia gelaTi da gelaTSi
daviT aRmaSenebels sZinavs, Tamar mefec
gelaTSi daukrZalavT. yvela kuTxidan
mohyavdaT sneulebi mowameTSi da daviT
da konstantines avedrebdnen. solomon
pirvelma xresilis omSi amowyvita TaTrebi da ixsna samefo. qvanaxSiric aqaa da
Caic. vinc es icis, mas `okribac” Seuyvardeba. mere ra poeturi sityvaa! megrels
daurqmevia, `kiribi” megrulad batkania, `okriba” sabatkne adgils anu saZovars ewodeba.
lados azriT, quTaisSi panTeonisaTvis
yvelaze SesaniSnavi adgilia e.w. wminda
giorgis eklesiis ezo, romelic qalaqs
Tavze dahyurebs. es aris quTaisis mTawminda. moRvaweni aq unda dakrZalon. me
vinatreb am miwas mimabaron da epitafad
mqondes leqsi:
`xSirad mReroda besikis xmaze,
gmobda, kicxavda oxer-tialebs,
iyo, cxovrobda am qveyanaze
poeti vinme moxetiale.~
es strofi lados ar daubeWdavs da
mxolod Cems mexsierebas SerCa.
vasil amaSukeli:
stundenti lado asaTiani erTxans Cems
mezoblad cxovrobda, minadora lorTqifaniZesTan naqiraveb binaSi, masTan erTad –
cagereli amxanagi raJden Skubuliani. minadoraseuli saxli axla grigol goleTians ekuTvnis, misi ezo akravs Cems karmidamos.
TeTramiwis kalTaze mdebareobs kortoxi, sadac Tavdeba mdinare rionis napiridan aRmavali uqimerionis qvis kedeli.
am warmtaci gadasaxedidan xelisguliviT gaSlilia Zveli quTaisis sanaxebi –
bagratis taZari, lado asaTianis quCaze
mdebare e.w. wminda giorgis saxelobis
eklesia, besik gabaSvilis gora, gaRma quTaisi. moSorebiT Cans gelaTi, rionis
xeoba da kolxeTis veli. Soreul TvalsawierSi aRmarTulan asxi, xvamli, naqeralas qedi, aWara-axalcixis mTebi...
quTaiSi didxans moRvaweobda Cemi mezobeli – cnobili Jurnalisti da mwerali petre baxturiZe. petre saqalaqo
gazeTis redaqciaSi muSaobda. mis ojaxs
drodadro ewveodnen gamoCenuili qarTveli da rusi mwerlebi. petre cnobili
prozaikosis konstantine lorTqifaniZis
ganuyreli megobari iyo.
petre baxturiZes dauaxlovdnen arqielis goris mkvidri damwyebi mwerlebi:
lado asaTiani, mixeil alaviZe, vasil lorTqifaniZe. dasvenebis dReebSi amodiodnen:
giorgi jiblaZe, nika agiaSvili, giorgi
samxaraZe, vladimer SavguliZe, sergo fxakaZe, mamia asaTiani, pavle xmalaZe, bondo
nafetvariZe... TavSeyras bagrationis taZris ezoSi varCevdiT. iq petre Wabukiani
dagvxvdeboda. sasoflo-sameurneo teqnikumis direqtori, mwerali jaju jorjikia xSirad CvenTan iyo.
petre baxturiZis daxasiaTebiT micnobda lado. icoda, rom akaki wereTels
vaxldi da misi mogzauroba gadaviRe.
Cemi simamris konstantine marjaniSvilis
Zvelebur imerul odaSi sxvadasxva dros
stumrad yofilan akaki wereTeli, lado
mesxiSvili, kote marjaniSvili... aqve dekanoz nestor yubaneiSviliseul saxlSi
swavlobda galaktioni.
studenti lado asaTiani da raJden
Skubuliani Cems ojaxSi Sinaurebad iTvlebodnen. mTeli kuTxe wyalsadenis gamoyvanamde Cemi Widan iRebda wyals. lado da raJdeni ezo-baRis movlaSic mexmarebodnen.
naTlad maxsovs pirveli STambeWdavi
faqti. akaki wereTlis gardacvalebis 20
wlisTavis mzadebas gazeTi `sityva da
saqme” farTod aSuqebda. 1934 wlis miwuruls ladom Sin momitana gazeT `sityva
da saqmis” meSvide nomeri (20 noembrisa).
masSi moTavsebuli iyo Jurnalist lado
bzvanelis statia `akakis mogzauroba raWa-leCxumSi” da mxatvar kote qavTaraZis
mier gadaRebuli fotosuraTi – akaki mxleblebiTurT, romelTa Soris mec var. lados
CemTvis amitom eyida erTi cali gazeTi.
radgan gataceba Sevatyve, vaTxove lado bzvanelis krebuli.
lados yuradRebiT waekiTxa krebuli.
samsaxuridan dabrunebisas SevCerdi Cems
WiSkarTan. axalaZis saxlis aivanze isxdnen petre baxturiZe, lado asaTiani da
mixeil alaviZe. lado bzvanels aqebdnen.
petre sayuradRebo adgilebs poulobda
krebulSi.
lado asaTianma Tqva: akaki bednieri
mgosani iyo. sicocxleSi moeswro dafasebas. lado bzvanels saxelad es krebulic eyofa. lado bzvaneli wers: filmi
akakim ixila da moewonao. `radiumSi”
kinosuraTebs xSirad vnaxulob. axla kidev ufro Semiyvarda es Senoba, radgan
Tqvens biografias gavecanio.
petre Wabukiani:
lado asaTians axlo vicnobdi. me, lado da misi Tanatolebi erTmaneTs xSirad vxvdebodiT uqimerionze, saTafliasa
da gelaTSi. bagratis taZarTan gamodiodnen konstantine lorTqifaniZe, vasil
amaSukeli, petre baxturiZe, kaku jaju
jorjikia... me veswrebodi Sekrebebsac mweralTa kavSiris ganyofilebaSi, romlis
Tavmjdomare dia Cianeli iyo. aq dadiodnen: domenti TomaSvili, lado bzvaneli,
daviT mesxi, bondo keSelava, evgeni furcxvaniZe, giorgi samxaraZe, severian isiani,
vanion daraseli, vladimer SavguliZe, pavle
xmalaZe, sergo fxakaZe... lado iq monawileobda. saqalaqo gazeTis redaqciaSi ki roca movsulvar, lado yovelTvis iq minaxavs.
1937 wels saiubileo literaturul
saRamoebze momismenia lados kiTxva. gamodioda leqsebiT `iliasadmi” da `puSkini CemTan”.
lado asaTianma qarTul poeziaSi pirvelad axsena sityva `dinozavri”. nika
agiaSvili imowmebs striqonebs ucnobi
leqsidan, rac lados dauweria saTafliasa da dinozavrebze 1937 wels.
es cnobebi Zvirfasia im azris gasamtkiceblad, rom 1933 wels aRmoCenils
TviTon me vuwode `dinozavris nakvalevi” da termini `dinozavric” me Semovitane sayovelTao xmarebaSi.
nakvalevis geologiuri Seswavla 1938
wlidan daiwyo. me var dinozavris mekvlec da naTliac.
vinc dainteresdeba dinozavrTa nakvalevis istoriiT, mas gamoadgeba lado asaTianis fraza `viT nafexuri dinozavrebis”.
asaTianTa samSoblo kuTxe leCxumia.
isini aq gamravlebulan da saxloben oc
sofelSi (aRvi, bardnala, gaguleCi, derCi,
dexviri, dRnorisi, vani, zogiSi, labeWina, lailaSi, maxaSi, meqvena, nasperi, orxvi, tviSi,
usaxelo, qviSari, qoreniSi, WyviSi, cageri).
lados sofeli `bardnala” bardnars
anu bardebian adgils niSnavs.
lados siamovnebda, rom Tamar mefis epoqaSi iyo gvari `asaTisZe”, rac mas fsevdonimadac hqonda. `asaTi” adamianis sakuTari saxelia (arabuli sityvaa) da `loms”
niSnavs. arsebobs gvaric `asaTaSvili”.
oficialur dokumentebSi yvelgan gatarebulia naTliis saxeli `vladimeri”.
mas ki leqsi am saxeliT arasodes daubeWdavs. `lado” Sinaurulad erqva. `vladimers” imitom moerida, rom im dros
TbilisSi cxovrobda da moRvaweobda
filologiur mecnierebaTa kandidati vladimer asaTiani (man disertacia daicva ilia
WavWavaZis `mgzavris werilebze” da Semdeg
ki cxovrebis qartexilSi gaqra). mkvlevar
levan asaTianisagan gasarCevadac igi `lados” srulad werda (ar amoklebda).
silovan axvlediani:
maxsovs, erTxel axalgazrda ebraelma
poetma mixeil kakitelaSvilma Sin migviwvia dabadebis dRis aRsaniSnav vaxSamze. damwyeb literatorTa garda movidnen
ufrosi Taobis poetebic, romelTa Soris
ladoc iyo. ebrauli ojaxis lxinSi
yvela Cvengani pirvelad monawileobda da
gangvacvifra uCveulo kerZebma da maspinZelTa qcevis adaT-wesebma. Tamadad Cveni
maspinZlis naTesavi didad ganaTlebuli
kaci airCies, romelmac mogvxibla TavazianobiT da qarTvel ebraelTa saTavgadasavlo ambebis xatovani TxrobiT. rigrigobiT SevsviT ojaxis dedis, qalbaton
fenos sadRegrZelo. sul bolos lado
wamodga. man Tqva: qarTveli da ebraeli
dedebi CvilTa akvnebs erTi cis qveS arwevdnen, erTmaneTis Wirsa da lxins iziarebdnen da TavianT pirmSoebs erT `nanas”
umReren da am ojaxis WaRara dedaboZis
sadRegrZeloSi Tavs nebas mivcem CavurTo Cveni saerTo samSoblos sadidebeli...
ladom didi gatacebiT waikiTxa `tkbilia rogorc...”. roca kiTxva daasrula,
Cvens taSs Ria fanjrebidan SemoWrili
taSic SeuerTda, rac im quCis mkvidrTa
gulis xmas gamoxatavda. dasasruls ladom ilaparaka ebraeli eris istoriis
iseT detalebze, rom TviTon maspinZlebic
ganacvifra. momdevno dReebSi bevrma sTxova
lados mieTiTebina, sad iyo im wignebis
adgilsamyofeli, romlebSic amoikiTxa maTi
winaprebis ase saocari istoria.
daviT bregaZe:
man ucnaurad mxar-aweuli siaruli
icoda. es mxaris aweva misi Sarvlis erT
tots amoklebda da mas ufro maRal,
warmosadeg kacad aCenda. iRliaSi mudam
wigni hqonda amoCrili. gamorCeulad ar
ecva, etyoboda, ar iyo materialurad uzrunvelyofili, an, kacma rom Tqvas, ra
SesaZlebloba unda hqonoda soflis maswavleblis Svils.
qarTuli poeziiTa da leqsiT aRtacebuli axalgazrdebi Sesvenebisas, institutis win, laRad moSriale cacxvis qveS
iyridnen Tavs. mRerodnen giorgi nafetvariZis xelmZRvanelobiT da leqsobdnen
lado asaTianis meTaurobiT. ladom guliTadi Seqeba icoda damwyebi mgosnebisa
da Tu leqss mouwonebda da Seuqebda, gaTavebuli iyo saqme, leqsis avtors TiTqmis
namdvil poetad SeeZlo warmoedgina Tavi.
akaki gawerelia:
lado asaTiani gavicani quTaisidan misi TbilisSi gadmosvlis wels. igi iyo
maRal-maRali, gamxdari Wabuki STagonebuli TvalebiT, ukve cnobili niWieri
leqsebiTa da enamaxvilobiT.
ar maxsovs, quTaisidan gadmohyva mZime
seni Tu TbilisSi damkvidrebis Semdeg
Seeyara igi. miuxedavad amisa, lado asaTiani darCa xalisian axalgazrdad, sayvarel megobrad, TanamoasakeTa Soris yvelaze TvalsaCino poetad, romelsac ufrosi
Taobis araerTi qarTveli mwerali gulwrfelad pativs scemda.
Cemdami gaugebari, droebiTi da winaswari gularZnilobis Semdeg lado asaTiani male darwmunda, rom SedarebiT wina
Taobis qarTvel mweralTagan Turme CemTanac SeiZleboda uangaro megobroba.
TbilisSi l. asaTians male daetyo maSin ganukurneli avadmyofobis niSnebi. am
garemoebam yvela misi asakis megobari da
amxanagi Rrmad daamwuxra. l. asaTians
urCies abasTumnis sanatoriumSi mkurnaloba da dasveneba. me kargad vicnobdi
erT-erT iqaur keTilSobil eqim arCil
mxeiZes, romelTanac baraTi gavatane lados.
abasTumanSi gamgzavrebamde, TbilisSi Cven
xSirad vxvdebodiT erTmaneTs, umTavresad
mweralTa kavSirSi, `oriantis” kafeSi an
funikuliorze. da mudam martooden orni vusxediT magidas.
igi udrtvinvelad itanda avadmyofobas da CemTan erTxelac ar dauCivlia.
samwuxarod, es vaJkacuri dueli didxans ar gagrZelebula.
me mogonebas vwer. Segnebulad ar vigoneb
l. asaTianis leqsebis krebulis `winaprebis” akrZalvas (am wignis erT-erTi pirveli
egzemplari me miviRe avtorisagan, Semdeg igi
gamomarTva lados poeziis Tayvanismcemelma
da mkvlevarma grigol xerxeuliZem `krebulis saTuTad movlis” mizniT).
am mborgav da ganawameb axalgazrda
niWier kacs ekuTvnis usaTauro leqsi,
romelic abasTumnidan Cemdami gamogzavnil erT baraTSia motanili da Semdeg
aqedan daibeWda igi ufro gvian poetis
leqsebis krebulebSi.
es leqsi disonansad ismis l. asaTianis saerTod optimistur lirikaSi, radganac igi areklavs Zlieri sulis ukanasknel drtvinvas da im rangis poetur
aRsarebas warmoadgens, rogoricaa g. tabiZis Seudarebeli `me veli saswauls”.
ai isic:
vidre sikvdili gamaxvevdes bnels mosasxamSi,
vidre sikvdilis Wvali gulze damesobodes,
ukanasknelad damawvineT Cems oda saxlSi,
ukanasknelad, vidre Tvalni damevsebodes.
ukanasknelad papiCemis gajorkil taxtze
damigeT magrad, damaxureT Savi nabadi,
ukanasknelad, udrtvinvelad mamyofeT ase,
vidre sikvdili SfoTian suls gaminabavdes.
rodesac leqsis am mogonebisaTvis gadaweras Sevudeqi, man iseve Sezara mTeli
Cemi arseba, rogorc abasTumnidan miRebuli paketis gaxsnisas!
vasil gvetaZe:
yauxCiSvilis skolaSi rusul enasa
da literaturas gvaswavlida pedagogi
5
lida asaTiani, lados mSobeli deda. bavSvi xom, saerTod, barometriviTaa yvelafris mimarT, miT umetes, roca saqme maswavlebels exeba.
rac marTalia, marTalia, wrfeli siyvaruliT gviyvarda lida maswavlebeli –
Cveni keTili, saTno, mzrunveli aRmzdeli.
vaglaxad warbs ar gaxsnida, arc Tavis
wil sitkbos daaklebda aravis.
diliT gogita dedas mohyavda skolaSi.
klasamde Semoacilebda da mere samaswavlebloSi avidoda. bolo zaris Camorekva
da lida maswavleblis gamoCenac erTi iyo.
Svils Casacmels Caacmevda. merxidan
wignebs amokrefda. xelCakidebuli gauyveboda deda-Svili gzas riongaRma, mesxeTis quCisaken.
ase meordeboda yoveldRe.
da ai, Semodgomis erT dilas skolaSi
aRar movida lida maswavlebeli...
samagierod Svilebs mosdiodaT dedis
werilebi - imediani, usayveduro, romelTac
ojaxSi mSobliuri siTbo SemohqondaT.
lado ki, sul raRac ociode wlis
lado, gulgaserili werda:
`hau, ramdeni cremlebi vRvare,
roca gavyevi wuxilis demons.
netav sada xar, an romel mxares,
sulze utkbeso dedilo Cemo?
aviReb yviTel werilis furclebs,
vinaxav gulTan, marcxena mxares...
SemaJrialebs tanSi da uceb
vgrZnob Seni xelis sitkbos da alerss~.
Tavi moeyaraT mwerlebs - saxelianebsac, iseTebsac, maincdamainc gulze rom ar
exateboda xalxs.
yvelam Tavisi Tqva. gazeTs umravlesoba emadliereboda.
erTma saxelianma mweralma ise, rom
amas misgan aravin moeloda, lados misamarTiT Tqva: redaqciam Zalian farTod gauRo kari - iqamde miiyvanes, xalxis saficar
poetebs lamisaa beWebze xeli mouTaTunoso.
da Tavisi sityvis `gasamagreblad” daasaxela lados leqsi `puSkini CemTan”, romelic
im DdRes `stalinels” daebeWda.
ladom gaxeda im cnobil mwerals da
mxrebi aiCeCa. TqmiT araferi uTqvams, saxeze ki Cveulma Rimilma gadauara.
ase gaRimeba marto lados SeeZlo.
piriskani sanTeliviT ferovani gauxdeboda. Tvalis gugebSi naperwklebi iwyebdnen wkrials. Tvali ambobda imas, rasac sityva ver ityoda. wuxilica da
sixarulic saxeze exateboda. saxeze amoikiTxeboda gaocebac, ironiac, siamayec, is
gulisdamWeWkavi sevdaca da naRvelic, romelic aseT dros yovelTvis masTan iyo.
me am ubralo SemTxvevaze arc aqamde
amomiRia xma da arc axla amoviRebdi.
Tumca, kacma rom Tqvas, araa es `ubralo”
SemTxveva da albaT, lados gaRizianebac
swored amnairi `wvrilmanebidan” daiwyo.
dasamali araa isic, rom mweralTa erTma
sakmaod Zlierma nawilma quTaisSi, Tavidanve ver uCvena guli Wabuk poets, romelic
marTla sxva varskvlavze iyo dabadebuli.
moxda ise, rom didxans adgilobriv
gazeTSi beWdvac sanatreli gauxda lados. rogor `moxerxda” es - Cven, yvelam,
didebmac da patarebmac, kargad vicodiT. viTom, ladom ar icoda? icoda!.. magram im
ganumeorebeli RimiliT uyurebda yvelafers.
misi xumroba marTla xumrobaa gonebacincxali, adamianuri. rodi gsusxavs, gafxizlebs da gaRviZebs! sityva laRia da
frTiani, nakeTebi da nawvalebi ki ara.
damcinavi da moqilike arasodes yofila . saamisod lados arc dro hqonda da
arc ganwyobileba. saTqmels pirSi etyoda da, morCa, amis iqiT aRar gaiwevda.
jer erTi: lado gasakenwlavs kenwlavda. uxdeboda kidec. sxvanairi madli da
elvareba hqonda mis gaxumrebasac. misgan
fariviT moqneuli saxumaro leqsi naRdi
poeziaa - amaRlebuli, msubuqi da haerovani. meorec, mter-moyvris cnoba misi Tandayolili Tviseba iyo da ara niRabi.
Tu mters edavebi, Se kaco, pirdapir
Tqvi da moaTave. Tavs marto ratom ideb.
eg rebus-gamocanebi ra sakadrisia? Tu moyvare moyvared migaCnia, maSin raRad ZiZgni!
mter-miyvares erTnairad daxvedra rom ar
unda, winaprebisagan mainc ver viswavleT?
lado gudiaSvili:
masTan axlo urTierToba Tumca arasodes mqonia, magram sicocxleSive Zalian miyvarda. misi leqsebi maSin xelnaweris saxiT mohqondaT xolme CemTan...
`Sen roca am wigns xelSi aiReb, cocxalTa Soris me ar viqnebi,
magram mkiTxvelo, mixvdi, gaige, adre wasuli kacis fiqrebi...~
lado asaTiani... marTlac
uRmerTod `adre wasuli”
lado asaTiani... bolo periodSi mainc Zalian xSirad vxedavdi... abasTumnidan axlad dabrunebuli
Tavs Zalian sustad grZobda, aRmarTze siaruli ar
SeeZlo da megobrebma sastumro `oriantis” SenobaSi erTi patara oTaxi uSoves... is oTaxi kargad moCanda Cemi fanjrebidanac.
xsovnaSi mtkivneulad CamrCa misi grZeli gamxdari
TiTebi da didroni Tvalebi, raRacnairi sevdiT rom
SemoganaTebdnen uecrad...
Turme, im oTaxidan xSirad
umzerda Cems fanjrebs, mosvliT ki erTxelac ar mosula... ekrZalebodao, - miTxra
misma meuRlem aniko vaCnaZem...
mxolod misi gardacvalebis Semdeg gamimxila: Tu wignis gamocema meRirsa, minda lado gudiaSvilma gaaformoso...
CemTvis es survili didi pativi iyo. poetis erTerTi pirveli wigni, ase rom
Seiyvara qarTvelma mkiTxvelma, me gavaforme, poetis
portretic davxate.
xSirad maxsendeba misi
saxe da minda raRaciT kidev gamovxato Cemi siyvaruli misdami... meoredac
davxate misi portreti: davxate, agreTve, misi qaliSvilis - mananas portretic...
yurSi Camesmoda misi leqsi `manana orbelianis suraTze” (sxvaTa Soris, odesRac manana orbeliansac Cems quCaze, TiTqmis Cemi saxlis pirdapir ucxovria, is saxli axlac
dgas kecxovelis quCis kuTxeSi, oRond,
warwera, ar iqna da ar eRirsa, rom es
yvela gamvlelma icodes). guli mtkiva,
rom sicocxleSi erTxelac ar momixda
masTan Sexvedra...
klavdia devdariani:
lado yovel diliT mweralTa kavSirSi TanamSromlebze adre modioda, diliT
samsaxurSi mosulebs iq gvxvdeboda. erT
dRes didad aRelvebuli dagvixvda,, win
da ukan dadioda, Tavis did xel-mklavs
haerSi afaTurebda, viRacas xmamaRla edaveboda. movvardi:
- ra dagemarTa, lado?!
- guli damiWres, xalxo, guli damiWres, klavdia!
- ra mogivida, lado, aRar ityvi?
mxrebSi damwvda, Semarxia, mTeli taniT
caxcaxebda.
- wigni damiWres, klavdia, Cemi `winaprebi” damiWres.
gavSri. sanugeSo sityva veRar gamovnaxe. amis Semdeg lado mweralTa kavSirSi
aRar mosula.
yovel dRe davdiodi lados sanaxavad,
ZerJinskis quCa #3-Si, viwro, patara, grZel
oTaxSi, romelic lados imxanad misces.
lado mweralTa kavSiris cxovrebiT cxovrobda. me vuambobdi yovelgvar wvrilmansac ki – vin movida, vin ra Tqva. rogor
undoda mweralTa kavSirSi mosvla, rogor natrobda.
lados mnaxveli ar aklda. mis mimarT
did mzrunvelobas iCenda simon Ciqovani,
Salva dadiani, akaki gawerelia. aniko vaCnaZis sasaxelod unda iTqvas, didi TavdadebiT uvlida, im Znelbedobis Jams meuRles.
diliT mweralTa kavSirSi midioda, gzaze
aniko vaCnaZis mama Semomeyara, momaZaxa.
- klavdia, - lado Zalian
cudad aris, CvenTan wadi,
me eqimTan gavrbivar.
mweralTa kavSirSi aRar
Sevsulvar, pirdapir lados saxlisaken gaveSure.
lados oTaxis kari Ria
iyo. lado taxtze gadaewvinaT. mis sxeuls taxti
ver itevda, fexTan skami
edga. gaSotili iwva da
mkerdze aniko damxoboda.
- lado, klavdia, movida
klavdia! – ladom Tvali
gaaxila, Wers gauswora, aivanze gamovedi, ar mindoda
Cemi tirili gaegona.
male anikos mama gamovida:
- aRar aris!
am dros kibeze lados
mama amovida. Svilis sanaxavad Camovida soflidan,
magram vai, rom lados aRaraferi esmoda...
margo TomaZe:
maSin gazeT `norCi leninelis” redaqtorad vmuSaobdi, Tebervlis dResaswauli axlovdeboda da sazeimo nomrisTvis leqsi
mWirdeboda.
- me ara maqvs, - miTxra
sajaiam. – lado guSin Camovida quTaisidan, vaJa-fSavelasaviT leqsebiT gamotenili ube Camoitana, SeiZleba magas hqondeso.
- alioSa sajaia, raRac
geSleba, - uTxra ladom.
- mainc ra meSleba?
- is rom, vaJas erTi leqsic rom hqonoda, mis ubes
mainc gamotenili eTqmoda.
ver mogivida kargi Sedareba.
CemTvis ucxo ar iyo maTi aseTnairi
Sekinklaveba. lados mivubrundi da vTxove,
momitaneT leqsi, Tu gaqvT, sxvagan aRar
moviZieb-meTqi. erTxans mdumared idga magidasTan, xval mogitano, Sempirda. meore
dRes marTlac momitana leqsi. mSvenieri,
lamazi xeliT dawerili. momewona, mxolod erTi sityvis Secvla vTxove, JReradoba aklia-meTqi.
momeciT, - gamomarTva. wamodga da leqsi nakuwebad aqcia. TiTqos civi wyali
gadamasxeso, Sevcbi.
eg ra hqeni-meTqi, SevZaxe aRelvebulma.
me leqss vidre redaqciaSi dasastambad
waviReb, manamde vasworeb, mere arao. arasodes damaviwydeba misi anTebuli, cecxlovani
Tvalebi, gaelvebas hgavda. ra Tqma unda,
mewyina misi gaguliseba, magram momewona
kidec. es CemTvis uCveulo ambavi iyo. poetis Tavisebur xasiaTs wavawydi. meore
dRes redaqciidan gvian gamovedi. mosaRamovebuli iyo. Soridan SevniSne, `rusTavelis raindebi” (ase veZaxdi maT) sayvarel WadarTan idgnen. lado asaTianic iq
iyo. SeumCnevlad Cavla mindoda, magram
moxda is, rasac ar velodi. lado ucbad
adgilidan moswyda, didi nabijebiT swrafad wamomewia, win gamiswro, SeCerda da
gza gadamiRoba.
me miyvars Tqveni salami, ase ubrad nu
CamivliT, - miTxra da xeli gamomiwoda.
ra meTqmoda, tyuilad xom ar davarqvi
maT raindebi. mec miyvarda maTi salami,
RimiliT davSordiT erTmaneTs. is nakuwebad qceuli leqsi ki, dRemde lodiviT
mawevs gulze.
gogi kobiaSvili:
`abasTumani – xabazTubani...
mzem fanjrebidan SemoanaTa.
Cemi sawoli da sasTumali,
Cemi palata, TeTri palata”.
lado asaTiani
me igi yovelTvis Tvalwin midgas - maRali, ukan gadavarcxnili odnav aCeCili
TmebiT, didi SubliT, Savi, briala, metyveli TvalebiT, zedmetad gamxdari ybebiT,
lamazi susti cxviriT, mokumuli tuCebiT da mogrZo nikapiT. saocrad didi
xelebi hqonda da mainc lamazi iyo, gansakuTrebiT maSin, rodesac igi cxared kamaTobda, da misi cxovrebis bolo wlebSi
is xSirad minaxavs am pozaSi.
murman lebaniZe:
1940 wlis Semodgoma iyo, oqtomberi
iqneboda, raki `krwanisis yayaCoebi”, romlis gamoqveynebasac am weriliT vigoneb,
Jurnal `Cveni Taobis” meaTe nomerSia dabeWdili. rusTavelis prospeqtze, WavWavaZis daRmarTis ZirSi videqiT axalgazrda
poetebi; poeti-meTqi, amas Cemze ar vambob.
Cems Taobaze, jerjerobiT, `maRal” literaturul sferoebSi baiburi ar ismoda.
prospeqtis baton-patronad aq lado asaTianis Taobis Svidiode wevri idga. erTerT maTgans vicnobdi da misi meoxebiT
meZleoda saSualeba, Raribi naTesavis kvalobaze, maT Soris vyofiliyav. Tbilisuri oqros Semodgoma idga, - dostoevski
ityvis, - eseTi, rogorc mxolod axalgazrdobaSi SesaZloa idgeso. yvelas `Cveni
Taobis” axali nomeri eWira xelSi, im
gverdze gadaSlili, sadac lados is erTaderTi leqsia dabeWdili. mesamed, meoTxed
kiTxulobdnen im marTlac xanZris gaCenasaviT leqss da aWarxlebulebi erTmaneTs sityvas ar acdidnen...
da, ucbad, tyidan rom iremi gamovides
da Sen Tofdayudebuli Tambaqos axvevde,
ase moulodnelad prospeqtze lado asaTiani gamovida. gamovida ki arada, gamosuli
iyo, laRiZis wylebis mxridan gamoeyo
xalxs. maRali da warmosadegi, beWebSi
odnav moxrili, magram RirsebiT Tavaweuli moabijebda - arxeinad da viTomcda
yvelafrisadmi ganurCeveli, TiTqos am dRes
mis cxovrebaSi araferi momxdariyos. arada,
axadastambuli `Cveni Taobis” sanaxavad
gamosuliyo Sinidan, - esec umal gairkva.
WavWavaZis daRmarTis ZirSi qvis oTxsafexurian kibeze unda Semdgariyav da
`soiuzpeCatis” kioskis sarkmels miadgebodi. ladom dagvinaxa, magram manZili
moimizeza da, sanam Jurnali ar iyida, ar
mogvsalmebia. Sebrunda da kioskis sarkmels miadga. rom Camogviara, `krwanisis
yayaCoebze” laparaki damcxrali iyo Cvens
wreSi. raRacnairi uxerxuli dumili
idga. Jurnali gaSlili hqonda lados,
Tvali moswyvita Jurnals, Tavi gadmogviqnia da gza veris aRmarTisaken ganagrZo.
Jurnali Sin mivitane, aTasjer mainc
maqvs gadaSlili enguris xeSeS qaRaldze
dastambuli is leqsi, aseve aTasjer mainc
gamxsenebia da samudamod aRmebeWda mexsierebaSi im Sexvedris ucnauroba. gamoucgagrZeleba me-18 gverdze
mogonebebi
6
vnaxe, Cemi leqsi dagibeWdavT, fulic miviRe. gmadlobT, yvelas. Sen gamomSvebi xar,
ara? ras akeTeb, rogor muSaob? Zveli muSakebi Tu arian mand – asoTamwyobebi? me Tu
vaxsovarT? Cems leqss rom awyobdnen, ras
geubnebodnen? Tu Zma xar, ar damimalo.
* * *
Cemze ufro gzaareuli adamiani ar arsebobs am qveynad. araferi gamegeba am cxovrebis, metadre im cxovrebisa, kargad Wama-smas
da Tbilad yofnas rom eZaxian adamianebi.
* * *
TeatrSi mayurebeli mainteresebs, mayurebeli – adamiani bednierebiT gaxarebuli, ubedurebiT – acremlebuli. adamiani mainteresebs, radgan adamianTa Ziebaa Cemi garduvali
mizani.
* * *
nislebi... rZisferi nislebi...
eSmaksac wauRia nislebic da mziT gamdnari nislebis wvimac – gulSezarebulis
cremlebs rom magonebs.
sicocxle eZaxis adamianebs, sicocxle amoZravebs materikebs, sicocxle mReris gamarjvebis xmaZarRvian simReras, sicocxle wvdeba
saukuneebidan – saukuneebamde, sicocxle darbis planetebidan – planetebze...
* * *
gamixarda, Cemi leqsebi rom wagikiTxavT,
gamixarda, uh... rogor gamixarda... gamixarda,
rom ar dagaviwydiT...
* * *
qveynad veZebdi samoTxes, samxreTisaken edemsa,
efratis gaRma gavxede gadaxrukulsa qedebsa, -
es sami ga-ga-ga da eqvsi sa-sa-sa-sa-sa-sa
– rusTavelisad JRers striqonebSi; kai ostati iyo swored Cveni moxuci rafieli.
* * *
qarTveli glexi. namdvili glexi. kargad
vicnob imerel glexs, leCxumels, megrels,
gurulsa da raWvels... qarTlelsa da kaxels – ufro wignebiT.
prudoni ambobda: me myavs 14 winapari glexTa STamomavloba. damisaxeleT Tund erTi
ojaxi, romelsac amaze ufro keTilSobili
winaprebi hyavdao.
* * *
erTma kritikosma (kidev erTma!) Cemi poema `kolxida” gaabiabrua. ar Rirda am poemaze kalmis wveris daRla, melnis daxarjva,
TovliviT qaTqaTa qaRaldis dasvra... amdenic araferia is poemao...
amis Semdeg, iqneb, gveRirsos da talaxidan amogviyvanos msgavs kritikosTa simZlavrem, maTma didebam da maTma siqvelem!
* * *
rogor gamixarda, `don kixotSi” rom vnaxe fraza: qva moxvda litras Tu litra
moxvda qvas, mainc vai litris bralio. `qilila da damanaSi” aseTi – Waros naTqvami
araki - `xelmwife da didebuli”: `me da Seni
saqme Wiqasa da qvasa hgavs, Tumca qva Wiqasa
eca, anu Wiqa qvasa dahkra, organve Wiqa daileweboda da qva uvneblad dadgeba”.
* * *
aqilevss ki rusTavelis gmirebi mirCevnia:
`sjobs sicocxlesa naZraxsa sikvdili saxelovani” – aqilevsma ar icis. oRond cocxali iyo, mkvdarTa samefoSi ar darCes da... mkvdar
loms cocxali ZaRli urCevnia. amis msgavsi
uTxra man raRac aidesSi Casul odisevss.
* * *
istoriuli romani, romelic aamaRlebs ers!
gamogonili ki ara, namdvili! ara iseTi mefeebi, mxolod da mxolod garyvnilebi rom
arian, Tavadebi – moRalateni da glexoba –
ajanyebuli da gayaCaRebuli! aseTi qveyana
piradi baraTebidan
aqamde daiRupeboda!
* * *
akaki! akaki da sul akaki!
sadac didostati akaki iyo, masTan iyvnen:
mamia gurieli, dutu megreli, griSa abaSiZe,
Waladideli, caxeli, maCxaneli, volski-umwifariZe, Cveni domenti TomaSvili da kidev... da
kidev... sxva cnobili da ucnobi qveostatebi.
* * *
soflidan Camovida poeti giorgi SatberaSvili. iq maswavlebladaa. cota gamxdaria, gasoflelebulia. axlda patara biWi – zebede,
papis saxeli hqvia. leqsebs xom ar wers Seni
Svili-meTqi, gavexumre, magas ki ara, mec aRar
mcalia leqsebis sawerado, momigo giorgim.
* * *
ra iqneboda tolstoisa da goeTes xnis baironi, puSkini, baraTaSvili an lermontovi?
* * *
`gamo SeiTamaSe, arvin etyvis mamaSens!” me-19
saukuneSi aravis
ara aqvs aseTi riTmebi. aq
rafiel erisTavi sworupovaria. kidev aqvs im
droisaTvis axali: merani – veravin – feraven,
xirim – Wirime da a.S.
* * *
`vinc Rvinos ar etaneba, yvela Rvinis msmeli
loTi da vagabundi hgonia. yurZnisa da Rvinis
qveyanaSi loTebi ufro naklebia, vidre uvenaxo da uvazo mxareSi”, - es gercenis naTqvamia.
* * *
ra momwons `kako yaCaRSi”?: `RuRuni igi CamrCenia guls, mwuxare aris, viT glovis zari”;
`miTxar, dedalo, ras akeTebdi?” da `da Seungria gulis ficari”; `Seni gamCenis Wirime, Seni!”; `oriv waiRo erTma naRvelma”...
* * *
ar mexarbeba pindarosis bedi, odebs tiranebisa da cnobil didkacTa dakveTiTa da garigebuli fasiT rom werda. sazizRaria daqiravebuli poeti!
* * *
dRes baRSi gadaviReT suraTi me, mirzam, Salva
demetraZem, iakob (Jaki) balaxaSvilma. vzivarT
merxze da SevyurebT fotoaparats. esaa da es,
meti raRa gvinda!
* * *
saxarebas qarTuli sityvisaTvis ufro vkiTxulob. `netar iyvnen glaxakni” – Cemi saqme ar
aris. cxovreba warmarTiviT unda giyvardes.
* * *
unda davwero zRaprebi leqsad:
rogori iqneba galeqsili `asfurcela” da
`irmisa” – ori saukeTeso qarTuli zRapari?
* * *
Cvens nikas `ormoci wlis vunderkindi” Searqva alioSa sajaiam. masve ekuTvnis nikaze
Tqmuli: `mdivani gvyavda nikola, vaqebdiT – ara
iyo ra!”
* * *
mSvenieri xalxuri simRerebi: `feradSindi”,
`vaxtanguri”, `Svidkaca”, `winwyaro”, `brolis
yelsa” da sxvebi, - metad Znelad Sesasrulebeli da CaxlarTuli simRerebia.
* * *
`bedi qarTlisa”, `aCrdili” da kidev sxva
romeli? `Tornike erisTavi!” es sami poema eyofa
mecxramete saukunis saqarTvelos.
* * *
qveyanas morwmune adamiani unda marTavdeso,
gviTxra erTxel quTaisis kaTolikeTa taZarSi
patrma don damiane saakaSvilma.
* * *
`sulmnaTno, madli Tqvens gamCens, dideba ersa, Tqvens mSobels” – es sityvebi unda waewe-
ros iliasa da akakis erTobliv Zegls, Tuki
odesme daidgmeba aseTi.
* * *
mSvidobiT, qalav, de arxvats darCes
Cemi lurjais dakruli tori! –
es Cveni kargi gabrielisaa, jabuSanuris.
* * *
damamaxsovrda: uSangi CxeiZis elvare Tvalebi, odnav moRimari, vaJkacurad lamazi saxe, Snoiani aRnagoba. quTaisis TeatrSi vnaxe erTxel.
* * *
kargi sityvebia: lajanuri, labeWina, lexidrisTavi, leSkaSi, laRumela, lexidari, lailaSi, larCvali, lajana, lasxana, laxefa,
lasuraSi, - mTeli leCxumi...
* * *
`Semodgomis saRamoa mSvidi,”
xidan xeze gadafrinda Citi...”
es – terenti granelia! Zalian momwons!
* * *
sasadiloSi rom kaci iyo, warbs zemoT
xali hqonda, TiTqos buzi ajda. rogor mindoda amefrina: erTxel `aqSac” ki SevuZaxe...
* * *
alioSa sajaias Tvalebi – ribirabo, danisluli, danaSaulze waswrebuliviT damorcxvebuli.
* * *
erTis sufraze Tqmuli: iseTi gamoxedva
aqvs, yvelafers ikadrebs: giRalatebs, mogatyuebs, or groSad gagyidis.
* * *
nariyala – narig-yala (miuvali cixe sparsula): sololaki – sulu-laxi (sarwyavi
arxi – imave enaze).
* * *
`ra ferisaa qveyana, netav maCvena TvaliTa?” – ra sevda vigrZeni vaJas am striqonebis wakiTxvisas!..
* * *
xom genialuria, daviT kldiaSvilis aristo rom boxoxs daaxeTqebs miwaze?
* * *
leonardos `saidumlo seroba” sveticxovlis kedelze rom exatos, ra didebuli
saqme iqneboda!
* * *
`bunebis kari”, - iSviaTia aseTi saxelwodeba. bevr wigns ar hqvia aseTi didebuli
saxeli.
* * *
minda, mqondes saqarTvelos istoria bavSvebisaTvis... ise, dikensma rom dawera da
Seadgina.
* * *
vici, Cemi cxovreba xanmokle iqneba...
* * *
unda davwero qarTuli komikuri romani
leqsad.
* * *
unda gavmravldeT malTusis jinaze!
* * *
firosmans yvelaferi guluxvada hqonda:
puri varo, Rvino varo!
* * *
davdivar im adgilebSi, sadac nikalas daudgams fexi.
* * *
sanCo-pansa – imereli glexia, zemouri, an
okribeli.
* * *
andaza: mdivnebi wavlen, wamovlen, mwerlebi darCebiano.
Tamar koraxaSvilis foto
7
rusTavelis prospeqtze siaruli
nu momiSalos RmerTma,
viyo mudam mxiaruli,
qarTveli poeti merqvas.
puris natexi da erTi litra Rvino
simdidred CamiTvaleT,
Tu meti vinatro, an es viTakilo, ver vnaxo samoTxis mTvare...
mxolod drodadro damaretianos
qaSveTis Semoxedvam –
rusTavelis prospeqtze xetiali
nu momiSalos RmerTma!
8
* * *
aniko, Zvirfaso! dRes xom sami ricxvia, baqoSi varT Casuli (pirveli saaTia), mivdivarT
rostovs da mere sad, ar vici. sicxe maqvs da
Tavi mtkiva.
vagon-restorani am matarebels ar hqonia da
xom ici...
sxva ra mogwero, rom Caval da movewyobiT,
maSin mogwer dawvrilebiT yvelafers. momikiTxe megobrebi, iyavi kargad da sul kargad.
gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i
3. 11. 1939, liski
* * *
aniko, Zvirfaso! rostovidan liskSi CavediT,
gzaSi Zalian cudad viyavi, axla liskSi var
(Ramis 5 saaTia) da voroneJisaken mivdivarT.
netavi sad mivdivar, vicode mainc, an ra momelis?!
Sen, albaT, kargad xar, dadixar Tbilisis cis
qveS arxeinad...
suraTebi Tu gamoitane? iyavi kargad da kargad. momikiTxe nika da sxv.
gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i
6. 11. 1939. liski.
* * *
anikuSa! gazeTi da werili miviRe, rodis daiwye aseTi mokle werilebis wera? Sen Tu
cud xasiaTze xar, mere me ra davaSave? cud
xasiaTze rom iyavi, maSin ufro mwerdi, mgoni, da
axla ra mogivida, a? pasuxs mogwero, ras qvia,
pasuxs momwer... xom ici, rom me miyvarxar da
miyvarxar ara ise, rogorc uyvarT, aramed ufro
metad da sxvanairad, amitom aseTi rameebi ar
aris saWiro.
axla erT rames getyvi: am Tvis bolos Svebuleba aiRe... iqneb, Cemi wignis darCenili honoraris aReba moaxerxo, Senc xom miiReb fuls
da Camodi. aq, saWmeli, xom ici, iSoveba... Tu
fexmZimoba Zalian ar Segawuxebs da Tu sustad
ar iqnebi, agvisto aq rom gavataroT, araferi
giWirs, mec SenTan erTad uzomod gavixareb...
ase Tu moxerxdeba, es gavakeToT, Zalian gTxov,
SenTvisac kargi iqneba. mere aqedan erTad wavideT. sxvagan wasvlaze ki ver dageTanxmebi, Senze gabrazebuli var, dRes Sens werils veli,
Tu miviRe, Segirigdebi.
ase. gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i.
12. 7. 1940. abasTumani.
* * *
anikuSa genacvale! miviRe Seni gamogzavnili
`Taoba” werilebiTurT. miviRe yurZnis wveni,
rad gindoda amdeni yurZnis wveni, a? ras xarjavdi amden fuls, gqondes mainc?! eh, Cemo
aniko, araviTari saWiro ar iyo amdeni `xlaforTi”, ra saWiroa, Tu RmerTi gwams, a? uSenod am erTi Tvis mets ver gavCerdebi.
aniko, genacvale! gamige da momwere, - radiani
Tu aris TbilisSi, gazeTSi giorgi natroSvilia Tu is. momwere es male.
naxe Jaki da hkiTxe Tavisi misamarTi da momwere, quCa vici, magram nomeri ar maxsovs kote
mesxis... ar vici.
o, Wirime, kapiki fuli ara maqvs ukve da sami
Tumani valic maqvs.
erTi kidev; `TaobaSi” gamige, #6-Si leqsi
Tu ibeWdeba Cemi, anda sajaiam Tu miutana nikas
leqsi, ori aqvs mand Cemi. moiwere amazec. nika
agiaSvils ra mouvida, arafers mwers? prezidiumi Tu iyo?
ase, Cemo gogo, Sen rom amdeni raRaceebi gamomigzavne, me ra gamogigzavno?
alioSa SovSia, xom?
ase Cemo aniko! rogorc me geubnebi, ise moiqeci, nu geSinia, jer ar movkvdebiT.
gkocnis S e n i l a d o i a.
24. VII. 1940 abasTumani.
* * *
aniko genacvale! miviRe fuli da gavagrZele
kidec vada 1-mde. Zalian kargad var, oRond Seni
ambavi mawuxebs. Sewuxebuli iqnebi, magram yvelafers dagaviwyeb, rac gaWirveba ginaxavs.
leqsebi Tu miiRe, Tu miitane, rogoraa saqme?
xom ici, rogorc vwerdi, ise `Cvens TaobaSi”.
im erTi leqsis garda, romelic magaTi angariSiT #7-Si unda daibeWdos, kidev aqvT erTi leqsi `asaTianuri” da Tu ar dabeWdaven, gamoarTvi.
biWebi xom ar Camosulan TbilisSi? albaT, 1saTvis Camovlen, alioSa xom ar Camosula? leqsebi ar damibnio, gigzavni cnobas, magram rad ginda?
gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i
14. 8. 1940. abasTumani
werilebi
a n ik o s
* * *
Cemo aniko! waikiTxe axla es werili da gaige,
erTxel dasamudamod, rogor aris saqme da rogor
unda moiqce. rom mwer, zamTarSi mand darCio, zamTarSi aq Zalian mkacri sicive icis, saWiroa kargi
Tbili oTaxi, SeSa, navTi, saWmeli, eseni ki zamTarSi aq Zneli saSovnelia,
bazari ixureba, sursaTi TiTqmis ar iSoveba, SeSa
ar aris. tyeebi romaa, xom ar ggonia, aq bevri SeSa
iyos? ojaxebi, romelbic aq cxovroben, aqedanve
imarageben SeSas, sursaTs da yvelafers. CemsaviT
martokacis cxovreba aq zamTarSi SeuZlebelia.
ase mirCia yvelam, eqimebmac, sxvebmac, mere me, kidevac
rom mqondes es pirobebi, xom ici, ranairi kacica
var, Cemi Tavis movlac rogor SemiZlia, xom ici?!
aq zamTarSi mxolod iseTi ojaxebi arian, romlebic sakmaod SeZlebulni arian da ramdenime
welia cxovroben. zamTarSi aq imdeni xalxi ki ar
aris, erTi duqania da meti araferi, mere, sxvas rom
Tavi davaneboT, samsaxurze aq erTi ambavia, erTi
adgilis ganTavisuflebas oci kaci Sehyurebs...
rogorc xedav, me aq zamTarSi ase ver davrCebi. Tu
Sen SegiZlia moawyo es yvelaferi, oTaxic iSovno,
SeSac, samsaxuric da sursaTic, didi siamovnebiT,
magram... verc Sen da verc me amas ver SevZlebT.
TbilisSi unda davbrunde. unda vimuSao sadme
da reJimiT unda vicxovro. ase ki ar kvdeba xalxi,
eqimobs da cocxlobs. nametan axsna-ganmartebebs
da msjelobebs Tavi daanebe, me Senze ufro minda
yvelaferi. ukve aRar SemiZlia wera, ise momeSala
nervebi. TbilisSi davbrundebi, davwynardebi, da
sadac dawynarebulad viqnebi, iq ukeTesia CemTvis
da Cemi avadmyofobisaTvis.
ra vqna, Sen Zalian Sewuxdebi, fexmZimed xar,
saerTod xalxis Sewuxeba kidev sircxvilia. da
amitom TbilisSi ecade isev binis Sovnas.
movrCebi, nu geSinia. arCilma kidev gamsinja da
ukeTesi mdgomareobaao, mere Cemi avadmyofoba, xom
ici, sxvanairia, nel-nela midis. Cemi gamogzavnili
amanaTi Tu miiRe. fuli ar maqvs 5 maneTis meti da
fexsacmelic damexa. ase, Cemo aniko, me uSenod erT
Tvesac ver gavCerdebi, ginda aq iyos da ginda
sxvagan, asea es!
Seni l a d o.
1940. abasTumani
* * *
aniko! miviRe Seni werili. me ara miSavs. dRes
daviTvale da ukve 10 axali leqsi aRmomaCnda...
kaco, ra eSmaki mouvida `erTcaxe” wigns, magan gamiCina me Wleqi, ukve Tvenaxevari gavida da kidev araa.
dRes var kargad, fostalionma miTxra, didi werilia Senio, wigni megona, mivedi da Seni da rezos
werilebi iyo.
moiwere dawvrilebiT, bavSvi rogoraa. wigni Tu
iqna, gamomigzavne.
Seni l a d o a s a T i a n i
10. 3. 1941. abasTumani.
aniko, genacvale! gigzavni leqsebs (sul 6
leqsia), mieci simon Ciqovans... `mnaTobisaTvis”. unda daibeWdos aucileblad ase – eqvsive, winaaRmdeg SemTxvevaSi, ar minda; Tu raime
Seicvleba, Tundac erTi sityva, arc maSin minda,
araferia aq Sesacvleli, arc sadaoa rame. agvistos nomerSi rom dabeWdon, kargi iqneba.
kidev gimeoreb, Tu ase daibeWdeba, Torem ar
minda. icode, gavgiJdebi, rom sxvanairad rame
moxdes, qveyanas Sevawrialeb. Tu dabeWdva gadawyviton, maSin manqanaze rom gadaabeWdvineben,
mere nikas Seadarebine, Torem Secdomebi iqneba
da gavgiJdebi. Tu ase ar daibeWdos, maSin gamoarTvi, ar dakargo, Seinaxe, nuravis aCveneb, Cumad
da wynarad gaakeTe es. kidev gimeoreb, Tu ase
ar daibeWdeba, ar minda, kargad daimaxsovre.
sxvas aravis misce, simoni sjobia, an karlo.
sagzurisas ras Svrebi, ukve miTavdeba vada.
rogorc gwerdi, erTi Tvis iSovne kidev, meti
ar minda, male, Torem aq axla erTi ambavia.
werilebi da cnoba Tu miiRe? sagzuri Tu
moxerxdes Torem gzis fuli gamomigzavne da
an quTaisSi waval da mand Camoval.
ase, genacvale, saCqarod gaakeTe es, aniko. leqsebs araferi Cxikini ar dauwyo, ar gadamrio,
SviliviT gabareb, icode! wignis saqme rogoraa?
aCvene leqsebi, xalxi rom ar iqnes, maSin,
rogorc gwerdi simons an karlos; Tu moxerxda ase dabeWdva, dautove, Tu ara da ise Cumad
waiRe Sin da Seinaxe. romel nomerSic daibeWdeba, sul erTia, mxolod ase da amgvari raodenobiT unda daibeWdos.
ase da ase! werilebi moiwere.
gkocnis mravals Seni l a d o a s a T i a n i
(werili uTariRoa)
* * *
Cemo aniko! gamomigzavne qeTo dadianis xeliT `manikrupa” da werili, albaT, miiRebdi. am
werils ise vwer, saCqarod, borjomSi Caagdebs
kaci. me ara miSavs, var ise, nelTbilado, rom
ityvian... es xveleba ver moviSore.
aniko, ase, am Tvis damlevisaTvis, Tu moaxerxo,
cota fuli gamomigzavne gzis fulad da gzaSi
rom meyos; SeiZleba sul male damWirdes wamosvla. xom ici, es ras niSnavs?! SeiZleba, sxvanairad
datrialdes saqme. ise ki ar minda fuli. iqneb,
wamosvlac iqnes saWiro, sul male, es icode.
me ki ar minda, Zalian kargad var am sicxeSi aq
da amitom vTxov gangebas, cota xans, sanam es
sicxeebi gaTavdebodes, nu gamomagdebs aqedan,
Tanac gaZlierebul kvebaze var gadayvanili.
aniko, genacvale, iqneb axla sasaciloc iyos
wignebis gagzavn-gamogzavna, magram erTi wigni
mWirdeba, Zalian mWirdeba, erT raRacas vwer da
is Tu ar meqna, verafers ver gavakeTeb. es wigni aris Cemi magidis ujraSi, romelSi - ar vici, erT-erTSi iqneba, pirvelad zeviTa ujraSi
naxe – marcxniv rom zeviTa ujraa. wigns saTauri ara aqvs, kani Semoxeuli aqvs, patara, Txeli,
TeTri wignia, Tavze aweria, mgoni, `qarTvelebi
uZveles droSi”, Tu `qarTvelebis uZvelesi
adgilmdebareoba”. ai, wigni gamomigzavne vinmes
xeliT, Tu qali xar. Tu davrCi aq, Zalian
damWirdeba. gigzavni wignis zomas (qaRalds),
rom ufro kargad miagno. mand medo sul magidaze patara, Txeli, TeTri wigni. ase, aba, Sen ici,
Tu gamikeTeb amas.
manana rogor aris? avad iyoo, iwerebodi...
kargad daukvirdi, sxva ar gamomigzavno. Tu
zeviT ujraSi araa, mere marjvena qveiTaSi naxe.
iyavi kargad. werili momwere, akoce mananas.
gkocnis Seni l a d o a s a T i a n i
18. 7. 1942, abasTumani.
9
10
q. quTaisi, gazeT `industriuli
quTaisis” redaqcia
Zmao, gogi! Seni leqsi uSecdomod daibeWdao, rom mwer, esaa, biWo uSecdomod?!
waTebis magier - waqebi weria, na-duRi
rom dageweraT, ukeTesi iqneboda,
winmbrZolis magivrad - winbrZoli. ise
ises magivrad isev da sxva. gansakuTrebiT es
`isev” amaxinjebs azrs. zeviT sam st-riqonSi isev aris naxmari da Tqven, al-baT,
ifiqreT, meoTxeSic, `isev” iqnebao, da gauSviT ase. meoTxeSi unda iyos `ise guldagul Sevardnen”. Tqven gagiwydaT miwa, Tqven!
sofelSi yofilxar, biWo, gazeTis muSaki xar, cota dawvrilebiT rom moiwero, ar SegiZlia?! ra aris es ori pwkari!
me ara miSavs, oTaxi miviRe ZerJinskis
q. #3-Si, magram jer kidev `saxlaforToa”
da damrCeba Tu ara, ar vici. Tu moaxerxo, gamoiare aqeT. mand wesierad iyavi,
werilebi moiwere.
mogikiTxes anikom da mananam. momikiTxe
Cvenebi da redaqciis xalxi. iyavi kargad.
Seni Zma lado asaTiani
5. 12. 1942, Tbilisi
* * *
Tbilisi, maCablis quCa #13,
`Cveni Taobis” redaqcia.
Zvirfaso nikolai! gigzavni mweralTa
kavSiris momarTvas... uTxari alios kidev
Cems Sesaxeb, aCvene es cnoba da – saerTod – ase: mesame nomrisaTvis aucileblad unda viqne. gulis fancqaliT veli.
`mnaTobi” gamomigzavne, rogorc ki daibeWdos, xom ici, vdnebi, sanam miviRebde.
aba Sen ici, nikalaSa, aba Sen ici!
salami alios, giorgi natroSvils,
aleqsande gomiaSvils, Cems ucnob da pativcemul saxlikacs aseve patiosani da
alalmarTali kacisagan. am dReebSi maqeT
vapirebT gamoseirnebas Saliko kaxaevi da
me. vestumrebiT Cvens sayvarel Tbiliss
da dagvxvdiT mand, Tu buWebi xarT.
magrad xels garTmevs Seni
lado asaTiani
31. 3. 1938, quTaisi.
* * *
Tbilisi. mweralTa kavSiri,
`Cveni Taobis redaqcia
nikalai! rostovSi varT, irgvliv Tovlia da yinva saSineli.
ar viciT, sad mivdivarT, me avad var,
sicxe maqvs 37,5, ufro uaresad viyavi
gzaze, eqimic ki gamoiZaxes CemTvis maxaCyalidan.
araferia, gavuZleb!
Seni lado asaTiani
5. 11. 1939, rostovi gavliT.
* * *
Tbilisi, mweralTa kavSiri,
`Cveni Taobis” redaqcia
nikalai Cemo! rogorc iqna CavediT
`ukanasknelsa gansasvebelsa alagsa”. avadmyofobam gamiara da axla ara miSavs ra,
miuxedavad saSineli siciveebisa, da siciveSi, xom ici Sen, rogori vaJkacia ladimie
asaTiani. amitom, ranairad var, nikalai,
rom icode, Tvalebi dagisveldeba. daviT guramiSvilis `qarTlis Wiris” ocdameTormete taepi waikiTxe da ise var,
iq rom weria.
ise, Cemi saqme, jer ar aris garkveuli,
sad Camricxaven, ar vici, radganac avad
var, meubnebian, mwyobrSi ar gatarebeno,
sadme sxva saqmeze dagniSnaveno. mec dRedReze vucdi am `saqmes”...
mirza ukve wasuli iqneba da SeiZleba
axla fineTis omSi iyos. Cems mdgomareobaSi
yofnas brZolebSi monawileoba mirCevnia!
gamomigzavne misamarTi, - werils mivwer. fuli jerjerobiT maqvs, Tu Semomelia, icodeT, aravis mogeridebiT.
marTla, samxedro forma macvia, romelic, unda giTxra, cotaTi kidec mixdeba da namdvil bumberazs vgavar.
Seni Zma lado asaTiani
10. 11. 1939, ostrogorski.
* * *
am werilTan erTad gigzavni erT fo-
werilebi
da Sen vikingebad ar gamovdgebodiT, miT
umetes, koWebamde wyalSi curvac Zlivs
rom ici. Tumca isisc wamikiTxavs, erT
yvelaze saxelganTqmul mekobres, romelic Turme Tavzarsa scemda mTel xmelTaSua zRavs, curva ar scodnia da cofianiviT eSinoda wyalSi Casvlis...
me – dawyevlili lado asaTiani –
erTi kviraa, rac geaxeliT Tbiliss.
TiTqmis xuTi Tve gavatare abasTumanSi
absoluturad martom – sul wignebTan,
araviTari gaumjobeseba ar mimiRia janmrTelobis mxriv. Cemi filtvebis mitosuraTs. es lado asaTiania, wiTeli
armiis rigiTi jariskaci, ruxmazariani
qarTveli Wabuki, Tavze budionuri qudi
axuravs, safeTqelTan xelTaTmaniani xeli miudevs, gamojgimula da gesalmeba:
`salami da gamarjoba, nikalai, Zmao! es
me var, Seni umcrosi Zma, ladimie”.
`aha, naxe Cemi saxe, Tu mogwondes(!),
Seinaxe, da Tu ara, aras davdev, buxarSiac SeuZaxe!~
(es striqonebi erTi Zveli albomidan maxsovs, Cemi ar gegonos).
raRac RmerTi Semewia, Zalze kargad
var. Tanac is mixaria, rom yvelani pativsa
mcemen da kargi avtoritetica maqvs axla amxanagebSi, ase rom, Tu gamaTavisufles da wamovedi, namdvilad guli damwydeba...
guSinwin viyavi qalaq voroneJSi, bevri
viare mis quCebSi. aqvea poetebis – am
qalaqis mkvidrTa - kolcovisa da nikitinis saflavebi, oRond axla isini TovliTaa dafaruli. tevrad mimdgari verxvebi miriadi yvavebiTaa minabduli yvelgan da yovel nabijze. gagikvirdeba, riT
ikvebeba amdeni frinveli! amaod ebrZvis
maT am didi parkis administrator-zedamxevdeli. netavi rogori iqneba es
midamoebi zafxulSi?
xelaxla gadavikiTxe kolcovisa da
nikitinis sevdiani, glexuri leqsebi, davaTvaliere maTi da stankeviCis literaturuli muzeumi (stankeviCic aqauri
iyo), kramkois saxelobis samxatvro galereaSi davaTvaliere repinis, levitinas, polenovis, aivazovskis da TviT kramskois (isic voroneJelia) Sedevrebi.
kino-TeatrebSi vnaxe qarTuli filmebi
- `vin aris damnaSave”, `eliso” da `jim
SvanTe”. gasaocaria, sad hqondaT gadanaxuli amden xans es suraTebi? vumzerdi
maT da Tavi saqarTveloSi megona.
eh, Cemo nikliauznika! ramdeni rame
minda mogwero, magram Tavs ar Segawyen.
arc gecleba wakiTxvisaTvis.
ise ki, SesaZloa, or kviraSi gnaxo... sityva samxedro-sagarnizoro komisias ekuTvnis.
lado asaTiani, 22. 11. 1939.
safosto yuTi 27/2, meeqvse aseuli.
* * *
gamarjoba, nikoloz Zvirfaso! guSin
momitana gogucam Seni werili da Zalian gamaxara. sami Tvea srulebiT aRar
vicodi Seni ambavi. anikom momwera abasTumanSi, frontze ariso, sxva araferi
ar vicodi. vwuxdi, rasakvirvelia...
kargia, rom Ronivrad da magrad yofilxar, isic kargia, rom karg xasiaTze
xar, magram ufrTxildi, araferi mogewios, agiaSvilo! aba, miTxari, ra Cveni saqmea
omi! isic aseTi sastiki omi. Cven senakebSi unda visxdeT da wignebSi viqeqebodeT Sandliani sanTlebis sinaTleze, an
sadme mwvane ezoSi `bJokakales” ZirSi
viwvevT pirdabCenili da unda vicodeT,
rodis Cagvivardeba mwife `bJokakale”
pirSi. an kidev bunebaSi, siwynaresa da
sinedleSi vocnebobdeT da vocnebobdeT...
hoda, omi araa, Zamia, me da Seni saqme. me
xedviT me male unda mivicvalo, Zvirfaso, da, aba Sen ici, cremlebs Tu daRvri.
roca Camoxval, Sen naxav hegzametrebiT
warweril epitafias Cemi samaris qvaze.
axla, rac Seexeba Cems poetur moRvaweobas, vici – gainteresebs. bevri araferi damiweria, arc iseTi ram maqvs
amjerad, Sen rom mwer, rac Tqveni gazeTisaTvis gamodgeba, da amitom nu damemdurebi. davwere ramdenime leqsi: `gulbaaT WavWavaZe”, `qarTveli oqrosmaZieblebis simRera”, `irmebis SeTqmuleba”,
`sumbuli”, da erTic 300- striqoniani
istoriuli poema Tu balada `basianis
brZola”, Tamar mefis droidan... es nawarmoebi gasul kviras Tavidan bolomde
mikrofonTan wavikiTxe da movaxsene saqarTvelos. `mnaTobSi” ibeWdeba. sxvebica maqvs, kai-kai `asaTianuri”.
Tu avadmyofobam ar SemiSala xeli
da arc sxva rame uxiagoba ar gamomityvra saidanme, minda calke wignad gamovce `aspinZa”, es balada da sxva aseTi
leqsebi. dampirdnen gamocemas. wigns `winaprebi” unda davarqva. `winaprebis” gegma
ukve mofiqrebuli maqvs. wigni ar iqneba
didi, zomiT Zalze patara – Sig moTavsdeba sul 16 leqsi: `salaRobo”, `cxra
Zma xerxeuliZe”, `qarTveli oqrosmaZieblebis simRera”, `aspinZa”, `gulbaaT WavWavaZe”, `krwanisis yayaCoebi”, `cixis sizmari”, `qarTuli ena”, `basianis brZola”,
`manana orbelianis suraTze”, `babuaCemi”,
`bardnala”, `saqarTvelo iyo maTi saocnebo saxeli”, `pirveli mWedlebi”, `sarwyuli”, `ivane javaxiSvilisadmi”...
Tu cocxali davrCi da Senc cocxals
momiswari, roca Camoxval, kai lamaz wigns
dagaxvedreb... mgoni, ar iqneba cudi. vinZlo
misma gamosvlam es uRimRamo sicocxle
odnav gamixangrZlivos. esaa Cemi imedi.
ehei, agiaSvilo, ase es! ramdeni kilometriTa varT erTmaneTs daSorebuli?
momenatre! axla, albaT, sadRac zRvispireTis mTebSi iqnebi Sebudebuli da germanel snaiperebs emalebi. RmerTmani momenatre. uTuod - Senc genatreba lado asaTiani da aqaurobac... Camodi, Camodi, mag ZaRlTapir faSistebs uSenodac mouvlian!
werili Sevwyvite (mweralTa kavSirSi vwer) simon Ciqovanis mosvlis gamo,
romelmac, movida Tu ara, Tumani mTxova.
miveci Tumani - SemTxveviT mqonda, da
mere Cemi zemoxsenebuli `basianis brZola” wavukiTxe. genialuriao, miTxra.
werili kidev Sevwyvite. beso JRenti
movida da mkiTxa, ras Txzavo. me vuTxari, werils vwer nikas-meTqi. sad aris
nikao, frontze-meTqi, mokiTxvao da sxva.
axla simon Ciqovani movida isev. Tu
kaci xar, gulwrfeli mokiTxva miswereo,
werilis xasiaTze ara var da jer ver
vwero. mec gwer gulwrfel mokiTxvas.
axla kidev modis ager viRac, magram
ase veRar gavagrZeleb, radgan, SeiZleba,
piesis weras miveCvio, da xom ici...
anikosa da Cems qaliSvils gadaveci
Seni mokiTxva. mogikiTxes imaTac didi
siyvaruliT. aq rom Cavedi, axali funagoriebi damaxvedres – ai erT-erTi maTgani:
kaCenili katis knutad
kants kiTxulobs kanti-kuntad...
jer `ar vici”, vis exeba.
sxva raRa mogwero, nikoloz Cemo, gogucac movida ager da unda mivce werili. Tu Zma xar, Tavi daanebe mand fxakurs da wamodi aqeT – motocikletiT.
ase da ase:
nikaia moxalisev,
male Tbiliss moxval isev!..
iyavi magrad da magrad.
gwers Seni lado asaTiani
24. 9. 1942, Tbilisi.
* * *
nikoloz dimitris Zev!
ramdenime xnis winaT Sengan gamogzavnili werili gadmomces. gamixarda, rom
kargad yofilxar da magrad.
icav Savi zRvisa da kavkasionis misadgomebs. mag midamoebSi Cveni sayvareli lermontovic ibrZoda Tenginis polkSi. albaT, im
sofel Tenginkas, werilSi rom axseneb, lermontovis polkidan daerqva saxeli.
Cems ambavs kiTxoulob... Zalze gimadli,
mandedanac rom ar miviwyeb, oRond ra
mogwero, ra giTxra, mec aRar vici, rogor var da rogor wava Cemi saqme. amis
gamo dumils vamjobineb...
axla Tbilisi dacarielebulia, magram kidev darCnen efrosineebi... o, rogor mZuls da mezizReba zogi xepre da
boTlis Tayvanismcemeli, kargad nasadilevi adamianis saxe rom aqvs. sazarelia
misi tanisamosi, aRnagoba, yvelafriT rom
kmayofilia, TiTqos rom araferi ar aklia, yvelaferi Tavis adgilze rom aqvs,
magram ar gaaCnia Sno, lazaTi da mSveniereba, TvalebSi uazroba Casdgomia...
he, unikaluro nikalai! bevri, Zalian
bevri minda gavakeTo. magram... `rodisRa,
Cemo moWirnaxulev?” am ambebs erTi xangrZlivi kacis sicocxlec ki ar eyofa, me
11
ki... `damqrola qarman sastikman”. magram,
rasac movaswreb, vecdebi… ise ki Zalian
unugeSoa Cemi yofna. xandaxan, rogorc
ityvian, marto sakuTari landi Tu Crdili damrCa megobrad da isic mzian dReSi.
avdarSi sul marto var da suli amomZvra, paraSutze Camokidebul adamians vgavar, cisa da miwas Sua gaxiruls.
dRes `baxtrionis” wakiTxva momenatra: Sesavali striqonebi, kvirias sizmari,
lelas gamoCena, luxumi da gveli... esaa
TiTqos yvelaferi da kidev, Sin rom
Sevabijeb, Cemni Citunia-mzewvia, Cemi pawawina manana...
mSvidobiT sayvarelo da tkbilad mosagonaro. Seni Zma lado asaTiani
16. 12. 1942, Tbilisi.
* * *
nikalai, Zvirfaso! rom icode, rogori gazafxulia TbilisSi, yvelaferi yvavis,
yvelaferi xalisobs. ra iqneba Cems bardnalaSi! Cvens ReleebSi axla amodis
fSala, gafurCqvnila Zewna da tirifi,
qalebi krefen adreul ekalas, ifrqveva
axlad moxnuli miwis suni, male daiCekebian pirveli bartyebi, CeroSi skupskupiT daxtian TeTr-TeTri Tiknebi...
sul menatreba da melandeba aseTi suraTi: Tendeba, yvelaze uwin Citebis WikWiki da JRurtuli Camesmis yurSi, - Tvalebs
vWyet, zeze wamovvardebi, fexSiSveli, Tavqudmoglejili gavvardebi karSi! mze axlad amodis, gumareSis WalebSi Crdilebi
wagrZelebulan, gavrbivar mdeloze, cvriani
balaxi SemiCiCxinebs fexis gulSi da
mTlad gavilumpebi... erTi aseTi soflis
dila Rirs mTel sicocxled. esaa miwis
sinedle da surneleba, - vaJasa da firosmans rom uyvardaT! `cvrian balaxze Tu
fexSiSvela ar gaiare, raa mamuli?!”
me ki... ZlivsRa davRoRav... botanikur
baRSic veRar gavdivar, raRa gamanedlebs?!..
ukve ayvavda gliciniebi mweralTa saxlis verandaze. vzivarT baRSi da vusmenT cocxal klasikosTa dinj baasa da
mogonebebs. xandaxan aivnidan konstantine
gamsaxurdia gadmogvxedavs da gadmogvZaxebs: `vefxvebo”! `Wabukebo”! da kai gamarjobas gvetyvis, rogorc SeSvenis kacur
kacs. magram vinRaa `Wabuki” da `vefxvi”?
hemingueis `kilimanjaros Tovliani
mTebi” xom gaxsovs? isev movkide xeli
da, Tu SevZeli, unda vTargmno. dedanSi
unda kiTxulobde aseT nawarmoebebs da
iqidan unda Targmnide. jer Targmani
raa, da Targmanis Targmani raRa iqneba, mdidari kacis naCuqari gamonacvali tanisamosi rom aCuqo Senze Rarib naTesavs, imas emgvaneba.
nel-nela vTargmni blokis. Cveni galaktionisa ar iyos, bloki marTla RmerTia...
bondo svaneTSia da iq maswavleblobs,
mirza isev brZolebSia da misi leqsebi
drodadro gaielveben gazeTebSi. natifi
da moxdenili, pirmwyazari sajaia, Cveni
koki – alioSa, mokiTxvas giTvlis...
Zalze mosawyen ramerumes `gwerav”,
mara nu miwyen. meti saintereso aq arafe-
ria. saintereso da sayuradRebo axla
maqauri ambebia. netavi Sen, rom bevr rames sakuTari TvaliT naxav da mere mosagonari da gasaxsenebeli aRar dageleva.
saerTod, veRar vZleb Sin myofi, viwro oTaxSi, TiTqos kuboSi var, cocxlad mdebare, mzis monatruli. rom movkvde, netavi amaze uaresi Tu iqneba is
kubo?! amis bralia, albaT, TiTqos yovel
RamiTa da dRisiTac, roca odnav wavTvlem,
sul Tavaxdili kuboebi mezmaneba.
axla CemTvis uZilobis gamo saukunis Rame Camodis da Tvals davxuWav Tu
ara, saSineli sizmrebi ar masveneben... sul
erTi da igive, sul erTi da igive –
ucvlelad: viTomc, vwevar erTs Sav rkinis kuboSi, garSemo uamravi kelaptari
anTia, maT liflifze Sav katebs mxrebze
SeudgamT is kubo da amazrzeni knavil-
CxaviliT, kudebis sxmartaliTa da Sesazari TvalTa brialiT, `kubo”, `kubos-s”
erToblivi SemaZrwunebeli ZaxiliTa da
gniasiT mimaqroleben sadRac... Semdeg is
katebi qrebian, kubo JRrialiT enarcxeba
miwas da is katebic daxocilni macvivian
Tavze. kubo ivseba maTi gaxrwnili, rbilrbili, amyralebuli leSiT, gavurbi mZoris saSinel myral suns, magram muxlebi
mekveTeba, Zirs vecemi da viRviZeb oflSi galumpuli. jer aravisTvis gamimxelia es ambavi.
Sen ici, rogor miyvarda cxovelebi
da maT Soris katebi!..
gaxsovs, Cemi sayvareli beranJes leqsTa Zvel krebulSi iyo mSvenieri suraTi – erTi simReris ilustracia: bavSvebs rom ewveva Savi kata! patara bavSviviT maxarebda im striqonebis wakiTxva
da suraTis daTvaliereba. axla am saSinelma sizmrebma yvelaferi SemaZages
da SemazizRes...
menatreba amxanagebi, studentobis megobrebi: raJden Skubuliani, miSa alaviZe, SoTa quriZe, sxvebi da sxvebi... menatrebiT yvelani, magram bevri TqvenTagani
aRara xarT Cems axlos, zogi omis gzebze xarT damdgari da sxvebi ki sxvadasxva
mxares mimogfantaT cxovrebis mdinarebam am mZime wlebSi!..
iyavn mSvidobiT, jvarimc geweros...
ver getyvi, naxvamdis-meTqi, gnaxavRa ki?
Seni Zma lado asaTiani
20. 3. 1043, Tbilisi.
* * *
akaki gawerelias
Tbilisi, maCablis q. #13
Zvirfaso akaki! rogorc mogexseneba,
abasTumanSi var. Tovli araa, mowmendili, mziani amindebia – gazafxulis amindebi. Cemi cxovreba amJamad Semdegnairad mimdinareobs: vxetialob, vTamaSob
biliards, vkiTxulob da vwer xandaxan
`raRac-raRaceebs.” calke oTaxi maqvs
da var beriviT...
Seni `Samili” wavikiTxe, momewona. SesaniSnavi iqneba Seni didi wigni. Samilze
didi xania minda davwero leqsi, Senma
werilma amaRebina kalami xelSi, magram...
sxva Sen rogora xar, akaki? verlens
vkiTxulob, (SesaniSnavi wigni maCuqe, gasagiJebeli leqsebia. briusovis werilic
Zalian momewona).
TbilisSi am Tvis bolos Camoval, manamdi unda vimartvilo aq, meti jani
araa, Zalian ki momwyinda. Cems wigns Tu
eSveleba rame, albaT, im droisaTvis iqneba.
mogarTmev, sadme Tbilisis kafeSi rom davsxdebiT `samduravebisaTvis ama soflisa”.
megobrobiT lado asaTiani
* * *
mixeil alaviZes
mixeil nestoroviC!
iyaviT kargad da sul kargad; sxva
raRa gisurvo, isedac gamarjvebuli xar.
mxolod erT rames gTxov – Cems Zmas,
giorgi meqis-Ze asaTians daexmaro institutSi mowyobaze da, erTi sityviT,
unda moawyoT! aba, ras mikeTebT mand!
uniWo biWi araa, ar SegarcxvenT, gamocdebsac kargad Caabarebs da a.S.
mapatie aseT minjRreul-monjRreuli
werilisaTvis, - Sen Cveni miSiko ara xar?!
iyavi kargad. momikiTxe petia da sxvebi.
Seni lado asaTiani
10. 7. 1039, Tbilisi.
* * *
mirza gelovans
sayvarelo Zmao mirza!
gagikvirdeba albaT, Tbilisidan werils rom gwer, magram wuTisoflis
brunvam ase isurva da me, samxedro samsaxuridan ganTavisuflebuli, isev davbrundi tfiliss, var ise, saSualod.
ara miSavs ra, davdivar usamsaxurod da
ufulod Tbilisis quCebSi da mainc ar
vwuxvar, radgan saqarTveloSi var, xom
ici, sxva saqarTvelo sad aris...
sainteresoa Seni ambavi. rogor SeeTvise, gedevanoviC, jarsa, leitenantoba xom
ar migiRia meyvseulad, axla `mnaTobSi”
vzivar da vwer werils. Cems irgvliv
mTeli galereaa SesaniSnavi adamianebisa. konstantine lorTqifaniZe da demna
Sengelaia raRac moTxrobas Cahkirkiteben, karlo kalaZe axla Semovida (gorSi
iyo, `nagoralia”), `mnaTobis” me-9 nomris honorars wers. ase rom – Caibara
Jurnali, romelic axlaxan moitana Saosanma Sikrikma. nika agiaSvili divanze zis
da ioseb noneSvils elaparakeba homerosze, gabriel jabuSanuri `mnaTobs” kiTxulobs. aleko Sengelia dneba honoraris
gamoweris molodinSi da ase, amgvarad,
aris dausrulebeli moZraoba da wva poetTa, prozaikosTa, kritikosTa, poeziis moyvarulTa, memanqaneTa da mravalTa...
mirzajan, ra kargi iqneboda, rom Senc
moxvide axla aq, Zveleburad avivlideT,
CavivlideT... yoCaRad iyavi, yoCaRad! leqsebi dawere da gamogzavne. me aq var,
icode, yovel wuTs gavaxseneb Sens Tavs
yvelas. Cveni leqsebi me-10 nomerSi unda dabeWdiliyo. xom ici, gadaudviaT
me-11-Si... amaze me avtexe erTi ambavi da
awi aRar ganmeordeba eseTebi.
sxva Sen, albaT, werils iq gamogzavnidi,
sadac viyavi. me gamovaswari im werils.
axla, mirza, momwere werili, werile-
biT mainc vibaasoT da amasobaSi es droc
male gaiars. dRes mivdivarT dedaSenTan
me da nika agiaSvili, mimaqvs Seni suraTi
da gvinda, gavaxaroT mSobeli Seni.
iyavi rkinasaviT. gkocnis Seni Zma
lado asaTiani
22. 12. 1939, Tbilisi.
* * *
kote ximSiaSvils
Zmao kote!
jer mogilocavT bednierebas da gisurvebT orTaves, colsa da qmars, erT
baliSze daberebas. hai gidi, rom marTlac kargi qorwili gamovtove, magram
Jaki rom ar gyolia, es ki ver mogsvlia
kargi! kotejan, Jaki qorwilis rupori
iqneboda, Sin da gareT.
Seni pirveli werili rom miviRe, Zalian gamexarda. Cven uTuod saerTo gvaqvs
rogorc cxovrebaSi, ise literaturaSi.
Zalian Sors viyaviT erTmaneTisagan. Seni
ar vici da me amaze gulic momdioda, xom
ici, Cvens patara wreSi bevri araa iseTi,
rom `rameze” fiqrobdes, `rame” awuxebdes... ufro sworad, me miyvars patiosani
mwerlebi, me mgonia, gamigeb, ra patiosnebaze vlaparakob... es is patiosnebaa, romlisganac Zalian Sorsaa dRes bevri qarTveli mwerali... momwons me Seni `jonqa”
swored am patiosnebisaTvis...
mwer, rogora xar qeifze, wer Tu arao?
vera var,. kotejan, mTlad kargad, magram
weriT xandaxan gavkrav xolme... ise ki,
mogexseneba, agaraki sakmaod aCerCetebs
kacs, sul sxvaa, Sens ezoSi, sakuTar
kaklis xis qveS rom wevxar, magram sadaa axla sakuTari ezo?! ezo ar vici
da rezo, rogorc Sen matyobineb, maSaSvilTan erTad wasula svaneTSi...
miviRe `Taoba” me-5-e, savse koreqturuli SecdomebiT, damimaxinjes yvelaferi: `qnaris” magier `qari” sweria da
kidev sxva mravali, magram `wvimaSi” rom
mainc gadavrCi, RmerTs madloba!
ase, kotejan, nu daviviwyebT erTmaneTs Tbilisamde... seqtemberSi, albaT, TbilisSi viqnebi.
magrad garTmev xels
Seni lado asaTiani
25. 7. 1940, abasTumani.
* * *
kotes sicocxle!
mogexseneba, abasTumanSi vmartvilob,
zamTari aRaraa, gazafxulia, saerTod `gazafxulia Cvens qveyanaSi”. maqvs calke
oTaxi da vkiTxulob umetesad, bevri
araferi damiweria, `raRac-raRaceebi” mainc movaxerxe... Sen rogor xar? romanis beWdva Tu daamTavre? sasaxleSi Tu
dadixar da ra ambavia? wignis gamocemis saqme rogor midis? Cems wigns xom
uyureb, jerac arsad Cans... ojaxad rogor xarT, ojaxad? mTavari esaa!
eh, kotejan, ar vici, ra mogwero... ra
unda mogwero, roca qveynis gadabrunebaze
vocnebobdi da axla abasTumanSi vzivar
tubinstitutSi. mainc, es instituti rom
ver moviSore – jer xom pedinstitutSi
viyavi da axla kidev tubinstitutSi!
ase da ase, iyavi kargad. gulwrfeli
salami Sens meuRles, Tumca saRamoze ar
dameswariT col-qmari. momikiTxe biWebi:
voldemari, rezo, griSa da yvela, vinc kai
biWia, werili moiwere. garTmev xels
Seni lado asaTiani
6. 7. 1941, abasTumani.
* * *
revaz margians
Zmao rezo!
miviRe Seni baraTi swored im dros,
roca SenTvis werilis moweras vapirebdi da, ha, gwer kidec. sayvedurs ver
miviReb, Zmao, ar damviwyebixar. sxva?! saRamoebs marTavT da marTavT. alioSa mwers,
rezo saRamosaTvis emzadeba, datvirTuliao. jabuSanuris saRamo... axla Sengelias saRamoc iqneba Turme, magram leqsebs TviTon rom ver waikiTxavs?! Tumca
mere ra, Jaki waikiTxavs, albaT...
me var saSualod, arc iqiT, arc aqeT.
12
magram mainc gwer, rom guli vijero.
momkla, biWo amdenma siregvnem! nikas waakiTxe es werili, qaqans rom daiwyebs,
maSin. kaco, `Taobis” redaqciaSi rom wer
werilebs, saxli dageqca?! Tu, marTla,
saxlSi ar dadixar Sen, qeifob, xom?!
kokis werilebs xSirad vRebulobT...
momikiTxe dimitri da eremia, vaxtangi,
voldemari, Zigva, nika, noneSvili... Sen, albaT, muSaob leqsebze, mec davwere raRac…
Zveli da axali Canafiqrebi... momikiTxe
gabrieli, kote ximSiaSvili, gamige mirzas misamarTi da momwere, Tu Zma xar.
funagoria axla ar maqvs, Torem gamogigzavnidi, male meqneba.. ase! gkocnis
Seni ladi asaTiani, uTariRoa.
* * *
Zmao akaki!
mapatie amden xans ver Segesityve, rogor xar, ras Svebi, xom ar midixar.
ukve momwyinda, idiotobaa irgvliv. CemTan erTad isvenebs prokofi ratiani.
ici, albaT, vincaa. avad aris isic. kargi
biWia, oRond laparaki uyvars iseTebis,
Cven rom viciT... Senze Tqva: mdaa, margiani! ia evo znaiu, neCego sebe, niWieri,
imedis momcemi axalgazrdaa, daxmareba
sWirdebao... – vixrCobi siciliT..
rac Seexeba `vinme” kritikoss, sulelia mag sawyali... magisi ase da ise!
magisi gasabiTurebeli Tu var, magasac
naxavs mag uTavo, magi! biWo, me, kaci, romelic leqsisTvis var dabadebuli, romelsac naxevarjer ar mZinavs, romelsac
striqoni ar damiweria yalbi, erTi cudi saqme ar Camidenia, magan unda gamabiTuros, mag sulelma?! rodis werdnen,
Tu Zma xar, grigol orbeliani da griSaSvili firosmanze, a?!
an Tu ginda sxvebi werdnen, gana Cemi
firosmani vinmesas hgavs, an me ise mesmis
firosmani, rogorc sxvebs esmodaT?! Tu
amas Cvens mwerlobaSi erTi Wkviani kaci ityvis , me xels viReb yvelaferze.
magram mag sulelma ar icis, rom firosmanze TiTo-orola striqoni Tu vinmes
aqvs aqa-iq, Torem mTeli Tavisi SemoqmedebisaTvis aravis ar daukavSirebia firosmani, me ki Cems cxovrebasa da am
uiRblo kacis cxovrebas Soris movnaxe
raRac naTesauri. me firosmanis `primitivi” mesmis rogorc maRali xelovneba. yoveli didi kulturuli poeti
ase rom akeTebdes (es termini firosmans ar udgeba, magram araferia!) leqsebs, rogorc firosmani Tavis suraTebs,
raRa gviWirda maSin! firosmanis uzrunveloba minatria me Cemi leqsebisaTvis,
kacs fexebze hkidia yvelaferi – xatavs,
morCa da gaTavda. ramdeni `kulturuli”
mxatvari inatrebda mis suraTebs.
vimeoreb, yoveli WeSmariti kulturuli poeti ase unda werdes leqss, rogorc
niko firosmani wers Tavis suraTebs. Tumca firosmani naswavli mxatvari ar iyo,
magram niWma gadawyvita yvelaferi, niWi
qmnis kulturas. ra Tqma unda, udidesi
bednierebaa, roca kulturuli poeti xar,
niWieric da firosmanis suraTebis gvarad
ubralo da cocxal leqsebs qmni.
ai, es aris, rezo, Cemi natvra! gana siyvarulze rom werdnen, Cven aRar unda vweroT imave siyvarulze?! mec vwer da sxvanairad rom vwer, amis gamocnoba Wkvians ar
gauWirdeba da sulelebisTvis me ar vwer...
es unda yvelam icodes.. me marTali kaci
var, Cemi leqsebis Tema mudam saqarTveloa... iWia-biWia, cru patriotizmi Cemi
saqme ar aris. ai, aseTi Tanamedrove poeti
var da aseTi Tanamedroveoba mwams me, morCa
da gaTavda! vinc es ar icis, sulelia, es
bevrma ar icis, ar icis oTxmocdaaTma
procentma mainc. nika agiaSvilma kargad
icoda es, magram magas mgoni gauSra saxelovani qaixosro agiSvilis sisxli! magas
esmoda kacis da maganac ugverda axla?!
asea, rezo, arc SeiZleba, sxvagvarad
iyos, ase da ase iqneba sikvdilamde, es
var me! es, rasakvirvelia, Sen kargad ici,
albaT gwams, rom axla yvelaze ufro
mainteresebs Seni ambavi. anikos ori werili gamovugzavne da oriveSi vwerdi,
kakos ambavi gamagebineTqo. pasuxi ar
mimiRia. tfilisSi, rasakvirvelia, mSvidoba iqneba, dadixar albaT TinaTinTan
erTad, marjvena xeliT Tavs ifxan da
icini. am gaxsenebaze momikiTxe TinaTini. hai, hai kakojan, marto rom ikruSoneb am or Tves. Cemi ambavi: kargad var,
davdivar martodmarto tyeSi, haeri kargia,
siwynarecaa, cota ki vitanjebi ukacod,
magram ra vqna. abasTumanSi yvelaferi Tavis
adgilzea. sul moCmaxuli iyo is ambebi.
mweralTa sasaxleSi ra ambavia, albaT koSmaria iseve, xom aravin wasula
an wauyvaniaT armiaSi an frontze vinme
mweralTagani. Seni Sinaurebi xom ar
gagigzavnia agarakze. ase ako, Zmao, raRa
bevri gavagrZelo, bevri laparaki arcaa
sargebliani. did werils, oTx gverdians Semdeg mogwer. momikiTxe konstantine, viqtor gabeskiria, gr. abaSiZe, da
sxvani da sxvani.
gwers Seni lado asaTiani.
* * *
Zmao akaki!
sxva Sen rogor xar akaki, 25 Tebervali Tu izeime, me im dRes verlens vizepirebdi (SesaniSnavi wigni maCuqe, gasagiJebeli leqsebia, briusovis werilic Zalian
momewona) gareT ki bednierebas zeimobda
abasTumnis muSur-glexuri inteligencia.
leqsebis wignebma xom ar Segawuxa, `simonikes” wigni albaT TavqveS geqneba! viRacas uTqvams: `leqsTa krebuli gastena
kuliT, ar gamovida pasternakuli”-o.
me, rogorc zeviT gwerdi, umetesi dro
tyvilad var. sazeimo araferi damiweria,
raRaceebi `davCxapne”, ai, erTi maTgani:
`vidre sikvdili gamaxvevdes
bnels mosasxamSi,
vidre sikvdilis Wvali
gulze damesobodes,
ukanasknelad damawvineT
Cems oda saxlSi,
ukanasknelad, vidre
Tvalni damevsebodnen.
ukanasknelad papiCemis
gajorkil taxtze
damigeT magrad,
damaxureT Savi nabadi
ukanasknelad, udrtvinvelad
mamyofeT ase,
vidre sikvdili SfoTian suls
gaminabavdes.~
es ise wamomcda. ho, marTla Seni wignis saqme rogor aris, Tu eSvela rame,
Cemsas xom ar daadga saSveli da isaa. me
minda Cqara gamovides Seni wigni imitom,
rom `nametani” Segvawuxa `esTetikis saxelmZRvaneloebma”.
mgoni Segawuxe mikibul-mokibuli ambebiT, magram mapatie, droJamisagan Sewuxebul kacs yvelaferi epatieba.
gamigrZelda werili, Tavi Segawyine.
Tu moicalo da xasiaTzec iqne, moiwere.
lado asaTiani
* * *
Zmao akaki!
kidev miviRe Seni baraTi da kidev
gavixare, Seni ar iyos, kidev ugunebod
da usicocxlod var, miuxedavad imisa,
rom bunebaSi siwyanerSi vcxovrob.
zogierTi Cemi aRfrTovanebebi Cemi
xasiaTidan gamomdinareoben, ise ki saerTod sul mowyenili var, miT umetes
axla, axla!
mesmis Seni yvelaferi, da mwadia male
gnaxav, rom gaviSalo da gavixsna, pirutyvoba SemSlis.
akaki, Zvirfaso, me 26-Si ukve TbilisSi viqnebi, mets aq gamCerebeli ara var,
mesmis Savi zRvis SoriT guguni. mapatie, rom leqss ver gigzavni, arc damiweria oris meti da gadawera mezareba,
rom Camoval, maSin wagakiTxeb. anda ra
dros leqsebia axla. Tumca Cven mainc...
magram SexvedrisTvis iyos.
gigzavni Cems suraTs.
momikiTxe iginive da daTiko tanjuli, gaCeCilaZe – Cemi sayvareli kaci.
iyavi kargad da kargad.
marad Seni megobari lado asaTiani.
1941 w. 19 marti abasTumani.
* * *
Zmao akaki!
samagieros gadaxda gekuTvnis, magram
me ar var iseTi kaci, romelsac didxans
gahyveba gulis mosvla. amitom ar gixdi samagieros da gpasuxob.
me ukve gadavwyvite, rom albaT jarSi
waiyvanes akaki da misTvis ar mpasuxobsTqo. magram RvTiT Sen Turme isev TbilisSi xar da kargadac xar.
omianobis dros sagrZnobia sulieri
mRelvareba da amitom ufro unda mivutevoT erTmaneTs. mesmis Seni yvelaferi. Cemo akaki mesmis da mesmis...
me kargad var, ara miSavs, sagrZnoblad movimate, vwevar sul gareT haerze
da xarbad vWam mTis haers. neta Senc aq
iyo, daisvenebdi da mere ufro Ronivrad
Seutevdi siZneleebs.
abasTumanSi wels Zalze siwynarea, cota-cota qalebicaa da Savi Rvinoc, amanaa jerjerobiT rom gamaCera aq.
tfilisSi am Tvis bolosTvis vfiq-
rob, iqneb ufro adre, Tvis bolosaTvis
ki aucileblad. sxva rom ar iyos, dumili momwyinda.
daweriT araferi damiweria, Seni ar
iyos, weris ki ara, kiTxvis gunebac araa.
miuxedavad amisa, mainc wamomcda raRac. davwere leqsi saxelwodebiT `sasaflao”. didi xania mindoda damewera
da abasTumanSi erTma SemTxvevam ganmaxorcielebina. aqauri sasaflao vnaxe.
ucnauria. mTaSi ramdenime saflavia.
gvirgvinebis narCenebi. niaRvarisagan miwis zedapirze amoyrili Tavis qalebi,
ybebi, (erTs `daplombili” kbili vunaxe). vicine. hoda yvela es araferi iqneboda, rom erTi ar iyos am uimedo
sanaxaobaSi: saflavebs Soris mohqris
patara, mTis nakaduli. or nawilad yofs
sasaflaos. mohqris, rogorc sicocxle.
me mgonia SesaniSnavia, aseT rameebs igoneben xolme, me ki vnaxe. leqss gamogigzavni, magram axla Wkvianad yofna sjobia. rom Camoval, maSin wagikiTxav.
ase Cemo akaki, Cven salaparako ar dagveleva, magram rom SevxvdebiT, maSinisTvis iyos. me mgonia male SevxvdebiT.
arCili xSirad gkiTxulobs. mogikiTxa.
iyavi vaJkacurad. momikiTxe konstantine gamsaxurdia mirandaTi.
polikarpe da mitia gabeskiria.
marad Seni megobari
lado asaTiani.
1941 w. abasTumani.
* * *
Zvirfaso nikalaSa!
aRmadgines, momexsna yvela braldebebi,
xurciZes sayveduri miartyes Cemi udanaSaulo garicxvisaTvis, daavales direqcias yoveldRiuri mzrunveloba gamoiCinos Cemze... mxolos sti pendias ar
maZleven arc ganacdens da arc awi.
gigzavni mweralTa kavSiris mimarTvas da dimitris da Cems xelmoweril
baraTs. aba Sen ici. nikalaSa da Senma
kacobam, Tu ar damiviwyeb. uTxari alios kidev Cems Sesaxeb, aCvene es cnoba da
saerTod da ase. mesame nomrisTvis aucileblad unda viqne nikalaSa, gulis
fancqaliT moveli, mnaTobi gamomigzavne,
rogorc ki daibeWdos, xom ici vdnebi,
sanam miviRebde, Sens JurnalSi ki Sen
ici da sxvagan rom giTxari. aba Sen
ici nikalaSa, aba Sen ici. Tu Zma xar
werili rogorc ki miiRo da maq uTxra,
maSinve gamomigzavne, Torem gavTavdebi.
gigzavni agreTve Cemi aRdgenis qaRaldsac, magaT nu aCveneb ra saWiroa.
salami alios, natroSvils, gogiaSvils, Cems ucnob da pativcemul saxli-
kacs patiosani da alalmarTali saxlikacisagan.
magrad xels garTmev
lado asaTiani
1938. 31 III. quTaisi
aSS saxelmwifo departamenti
13
sakonsulo saqmeTa biuro
instruqciebi 2008 wlis
`mwvane baraTis~ saemigracio
viz
is gaTamaSebis programaSi
vizis
monaw
ileobis msurvelTaTvis
monawileobis
kongresis mandatis qveS arsebuli saimigracio vizis programa yovel wels xorcieldeba saxelmwifo departamentis mier
imigraciisa da moqalaqeobis aqtis (INA) 203-e (g) nawilSi gaTvaliswinebuli pirobebis Sesabamisad. 1990 wels gamocemuli
imigraciis aqtis 131-e nawilis
mixedviT (Pub. L. 101-649) imigraciisa da moqalaqeobis aqtis
(INA) 203-e nawilSi Sesworeba
Sevida - romlis mixedviTac gaTvaliswinebulia aSS-i axali tipis imigrantebis miReba, romlebsac `sxvadasxvagvar imigrantebs”
(DV) uwodeben. am sakanonmdeblo
aqtis Sesabamisad, im qveynebis moqalaqeebisaTvis, saidanac aSS-i naklebad Semodian imigrantebi, yovelwliurad gaicema aSS mudmivi cxovrebis uflebis mimniWebeli 55 000 viza.
yovelwliuri saimigracio
programis saSualebiT aSS-i mudmivi cxovrebis uflebis mimniWebel vizebs iReben is pirebi, romlebic programis monawileTaTvis gaTvaliswinebul martiv, magram mkacrad gansazRvrul pirobebs akmayofileben.
ganmcxadeblebi saimigracio vizebis misaRebad SeirCevian kompiuteruli latariis mixedviT –
SemTxveviTi SerCevis principiT.
magram vizebi nawildeba eqvsi geografiuli regionis mixedviT –
vizebis ufro didi raodenoba ki
eZleva im regionis warmomadgenlebs, saidanac naklebia imigrantebis Sedineba aSS-i. xolo im
qveynebisaTvis, saidanac bolo xuTi wlis ganmavlobaSi 50 000-ze
meti imigranti Sevida aSS-i, vizebi
saerTod ar gaicema. vercerTi
qveyana (TiToeuli regionis farglebSi) ver miiRebs mTeli saimigracio vizebis raodenobis Svid
procentze mets weliwadSi.
saimigracio vizebis 2008 wlis
gaTamaSebaSi monawileobis ufleba
ara aqvT qvemoT CamoTvlili qveynebis warmomadgenlebs, radgan am
qveynebidan bolo xuTi wlis ganmavlobaSi 50 000-ze meti imigranti Cavida aSS-i.
es qveynebia:
brazilia, kanada, CineTi (kontinentze dabadebulebi), kolumbia, dominikis respublika, el salvadori, haiti, indoeTi, iamaika, meqsika, pakistani, filipinebi, peru,
poloneTi, ruseTi, samxreT korea,
didi britaneTis gaerTianebuli
samefo (CrdiloeT irlandiis garda) da masze damokidebuli teritoriebi da vietnami. hong kongisa da makaus specialur administraciul regionebsa da taivanSi
dabadebul pirebs am gaTamaSebaSi
monawileobis ufleba gaaCniaT.
saxelmwifo departamentSi
eleqtronuli registraciis sistema SarSandeli gaTamaSebis
dros ganaxorcieles - im mizniT,
rom saimigracio vizebis gaTama-
Sebis procesi ufro efeqturi
da usafrTxo gamxdariyo. saxelmwifo departamenti iyenebs specialur teqnologiasa da sxva
saSualebebs, raTa gamoaaSkaraos
is ganmcxadeblebi, romlebic TaRliTobas Cadian arakanonieri emigraciis miznebiT an romlebic ramodenime ganacxads agzavnian.
saregistracio periodi
2008 wlis saimigracio vizis
programis saregistracio periodia 2006 wlis 4 oqtombris SuadRidan (EST droiT) 2006 wlis
3 dekembris SuadRemde (EST droiT). saimigracio vizis 2008 wlis
gaTamaSebaSi monawileobis misaRebad yvela ganacxadi Sevsebuli unda iyos eleqtronulad
Semdeg misamarTze: www.dvlottery.state.gov. qaRaldze dabeWdili ganacxadebi ar miiReba. ganmcxadeblebs vurCevT, ganacxadebi
saregistracio periodis dasawyisSive Semoitanon, radganac saregistracio periodis bolos Semotanili ganacxadebis uzarmazari ricxvis gamo SeiZleba sistemis muSaoba sagrZnoblad Seneldes. arcerTi ganacxadi ar
miiReba 2006 wlis 3 dekembris
SuadRis (EST droiT) Semdeg.
moTxovnebi
ganmcxadeblebisaTvis
ganmcxadebeli unda iyos am
dokumentis 21-e gverdsa da mas
Semdgom mocemul siaSi Sesuli
qveynis moqalaqe. ixileT `regionebis mixedviT mocemuli qveynebis sia – romelTa moqalaqeebsac aqvT gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba.”
im qveynis moqalaqe, saidanac
ganacxadebi miiReba: SemTxvevaTa
umravlesobaSi es niSnavs im qveyanas, sadac ganmcxadebeli daibada. magram arsebobs ori sxvadsxva SemTxvevac, ris Tanaxmadac
pirovnebas aqvs ganacxadis gamogzavnis ufleba. pirveli, Tu pirovneba dabadebulia iseT qveyanaSi, romlis moqalaqeebisaganac
ganacxadebi ar miiReba, magram misi meuRle ki iseT qveyanaSia dabadebuli, romlis moqalaqeebsac
gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba aqvs, maSin ganmcxadebels SeuZlia miuTiTos meuRlis dabadebis qveyana im pirobiT,
Tu ganmcxadebeli da misi meuRle erTdroulad miiReben vizebs
da erTdroulad Cavlen aSS. meore, Tu pirovneba dabadebulia
iseT qveyanaSi, romlis moqalaqeebsac gaTamaSebaSi monawileobis
miRebis ufleba ara aqvT, maSin
man gancxadebaSi SeiZleba miuTiTos is qveyana, sadac misi romelime mSobeli daibada, Tuki es
qveyana Sedis im qveyanaTa siaSi,
romlis moqalaqeebsac 2008 gaTamaSebaSi monawileobis miRebis
ufleba eniWebaT.
ganmcxadebeli unda akmayofilebdes ganaTlebisa an samuSao
gamocdilebis kuTxiT arsebul
im moTxovnebs, romlebic saimigracio vizis programaSia miTiTebuli.
ganmcxadebels damTavrebuli
unda hqondes saSualo skola an
iseTi saswavlo dawesebuleba, romlis damTavrebis sertifikatic
saSualo skolis atestatis tolfasia - da romelic ganisazRvreba, rogorc 12 wliani dawyebiTi
da saSualo ganaTlebis kursis
warmatebiT dasrulebiT; an bolo xuTi wlidan ori wlis ganmavlobaSi unda muSaobdes iseTi
profesiiT, romelsac sWirdeba minimum orwliani treningis gavla
an orwliani samuSao staJi. aSS
Sromis departamentis “O*Net
OnLine” monacemTa bazis meSveobiT SegiZliaT sakvalifikacio
samuSao staJis dadgena.
Tu ganmcxadebeli am moTxovnebs ar akmayofilebs, maSin man ar
unda warmoadginos Tavisi ganacxadi am programaSi monawileobis misaRebad.
Tu ganmcxadebeli zemoT CamoTvlil moTxovnebs ar akmayofilebs, maSin man am programaSi monawileobis misaRebad ganacxadi
ar unda Semoitanos.
ganacxadis Setanis
procedura
saxelmwifo departamentSi miiReba saimigracio vizis misaRebad
saWiro ganacxadis formebis mxolod eleqtronuli versiebi, romlebic kompiuteriT unda SeavsoT Semdeg misamarTze: www.
dvlottery.state.gov saregistracio periodis ganmavlobaSi - romelic iwyeba 2006 wlis 4 oqtombers, dRis 12 saaTze EST
(GMT-5 droiT) da mTavrdeba 2006
wlis 3 dekembers dRis 12 sT-ze
EST (GMT-5 droiT).
Tu ganmcxadebeli gamoagzavnis erTze met ganacxads, maSin
yvela mis ganacxads miecema diskvalifikacia, miuxedavad imisa, rom
es ganacxadi SeiZleba sxvis mier
iyos gamogzavnili. ganmcxadeblebs
SeuZliaT TviTon Seavson da gamoagzavnon ganacxadi da SeuZliaT sxvas gamoagzavninon igi.
Tu ganacxadi daniSnul misamarTze miRebuli da daregistrirebulia, ekranze unda gamoCndes
misi miRebis damadasturebeli dokumenti, romelzec iqneba aRniSnuli ganmcxadeblis saxeli, gvari, dabadebis TariRi, qveyana, romelsac ganmcxadebeli Tavs miakuTvnebs da miRebis TariRi da
dro. ganmcxadebels SeuZlia amobeWdos gancxadebis miRebis es
damadasturebeli dokumenti (veb
gverdze arsebuli `brauzeris’ `amobeWdvis’ funqciis gamoyenebiT).
qaRaldis furclebze dabeWdili ganacxadebi ar miiReba.
ganacxadi gauqmdeba, Tu moTxovnisamebr ar iqneba warmodgenili yvela saWiro fotosuraTi.
saimigracio ganacxadis ganacxadis Sevsebuli formis eleqtronul versiasTan erTad warmodge-
nili unda iyos ganmcxadeblis,
misi meuRlisa da 21 wlamde Svilebis bolodroindeli fotosuraTebi, misi biologiuri da
kanonierad naSvilebi Svilebisa
da gerebis CaTvliT (im Svilebis
garda, romlebic ukve arian aSS
moqalaqeebi an aqvT aSS mudmivi
cxovrebis kanonieri ufleba) im SemTxvevaSic ki, Tu Svili
aRar cxovrobs ganmcxadebelTan
erTad an ar apirebs emigracias
am programis farglebSi. ar miiReba jgufuri an ojaxis fotosuraTebi. warmodgenili unda
iyos ojaxis yoveli wevris foto
cal-calke.
yoveli ganmcxadeblis, misi meuRlisa da Svilebis cifruli
fotosuraTi (gamosaxuleba) gamogzavnili unda iyos internetiT saimigracio vizis ganacxadis
formasTan erTad. SeiZleba warmoadginoT cifruli kameriT gadaRebuli fotosuraTi an cifruli skaneriT kompiuterSi Setanili fotosuraTi.
instruqciebi cifruli fotosuraTis
warmodgenisaTvis
fotogamosaxuleba unda akmayofilebdes Semdeg kompoziciur
da teqnikur moTxovnebs da SeiZleba iyos miRebuli qvemoT mocemuli erT-erTi saSualebiT:
SeiZleba gadaiRoT axali cifruli foto
SeiZleba fotosuraTi cifruli skaneriT SeitanoT kompiuterSi.
kompoziciuri moTxovnebi:
warmodgenili cifruli gamosaxuleba unda akmayofilebdes Semdeg kompoziciur moTxovnebs, winaaRmdeg SemTxvevaSi mas miecema
diskvalifikacia:
- Tavis mdebareoba
mdebareoba::
pirovneba, romelsac suraTs
uReben, pirdapir unda uyurebdes
kameras.
misi Tavi ar unda iyos aweuli arc maRla, arc dabla da ar
unda iyos gadaxrili arc marjvniv da arc marcxniv.
misi Tavi unda ikavebdes fotosuraTis mTeli farTis daaxloebiT 50 %.
- foni
foni:
pirovnebas suraTi unda gadauRon neitraluri, Ria feris fonze.
muq an moxatul fonze gadaRebuli suraTi ar miiReba.
- fokusi
fokusi::
fotosuraTi fokusSi unda iyos.
- dekoratiuli niSnebi
niSnebi::
ar miiReba iseTi fotosuraTebi, sadac pirovneba gadaRebulia saTvaliT an ukeTia iseTi
sagnebi, romlebic saxes ufaraven.
- Tavsaburavebi da qudebi:
misaRebad iTvleba mxolod religiuri datvirTvis mqone TavsaburaviT gadaRebuli fotosuraTi, isic ise unda iyos gakeTebuli, rom ar faravdes ganmcxadeblis saxis romelime nawils.
ar miiReba iseTi TavsaburaviT
gadaRebuli fotoebi, romelsac
ara aqvs religiuri datvirTva
da aris raime gvarovnuli tomisa an sxva raime simbolikis aRmniSvneli safari.
ar miiReba iseTi fotosuraTebi, sadac ganmcxadebeli gadaRebulia samxedro, sahaero flotisa an sxva organizaciebis TavsaburaviT.
- teqnikuri maxasiaTeblebi:
warmodgenili cifruli fotosuraTi unda Seesabamebodes Semdeg maxasiaTeblebs, winaaRmdeg SemTxvevaSi sistema avtomaturad amoagdebs ganacxadis Sevsebul formas da Seatyobinebs amis Sesaxeb
ganmcxadebels.
axali cifruli fotosuraTis gadaReba. Tu iRebT cifrul
fotosuraTs, igi unda akmayofilebdes Semdeg teqnikur moTxovnebs:
gamosaxulebis
(failis) formati:
gamosaxuleba gadaRebuli unda iyos formatSi JPEG – Joint
Photographic Experts Group.
gamosaxulebis (failis) zoma:
gamosaxulebis failis maqsimaluri zoma unda iyos samocdaori aTas xuTasi (62 500) baiTi.
gamosaxulebis
gadawyvetileba:
320 piqseli simaRliT 240
piqselze siganiT
gamosaxulebis
feris siRrme:
ufro misaRebia feradi suraTi, magram aseve SesaZlebelia SavTeTri suraTi, romelic kompiuterSi unda iyos Seyvanili 24biTiani maxasiaTebliT. xolo 2biTiani da 8-biTiani maxasiaTeblis SavTeTri suraTebi ar iqneba miRebuli.
fotosuraTis skanireba
skanireba::
sanam fotosuraTis skanirebas
ganaxorcielebdeT, icodeT, rom
igi unda akmayofilebdes Semdeg
moTxovnebs:
nabeWdi fotosuraTis zoma:
2 inCi 2 inCze (50 mm x 50 mm)
nabeWdi fotosuraTis feri:
fotosuraTi unda iyos feradi an SavTeTri.
amobeWdili fotosuraTi unda akmayofilebdes kompoziciur
moTxovnebsac. Tu fotosuraTis
zoma, ferebis Semcveloba da kompoziciuri moTxovnebi Seesabameba moTxovnebs, daaskanereT igi.
skaneri unda Seesabamebodes Semdeg moTxovnebs:
skaneris gadawyvetileba:
igi unda iyos 150 wertili
erT inCze (dpi).
gamosaxulebis
failis formati:
gamosaxuleba Sesrulebuli
unda iyos JPEG formatSi.
gamosaxulebis
failis zoma:
gamosaxulebis failis maqsimaluri zoma unda iyos samocda-
instruqciebi `mwvane baraTis~ gaTamaSebisaTvis
14
regionebis mixedviT mocemuli im
qveynebis sia, romlis moqalaqeebsac aqvT vizis gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba
afrika
alJiri; kenia;
angola; lesoto;
benini; liberia;
bocvana; libia ;
burkina; faso; madagaskari;
burundi; malavi;
kameruni; mali;
kape; verde; mavritania;
centraluri afrikis
respublika mavriki;
Cadi; maroko;
komorosi; mozambiki;
kongo; namibia;
kongo, kot divuaris
demokratiuli nigeri
respublika
(spilos Zvlis sanapiro);
nigeria; jibuti;
egvi pte; ruanda;
ekvatoriuli gvinea;
san-tome da prinsi pi;
eriTrea; senegali;
eTiopia; seiSelis
kunZulebi;
gaboni; siera; leone;
gambia; somali;
gana; gvinea; sudani;
gvinea-bisau; svazilendi;
Tanzania; uganda;
Togo; zambia;
Tunisi; zimbabve;
azia
avRaneTi siria
bahreini taivani
bangladeSi tailandi
butani;
gaerTianebuli arabuli
emiratebi; brunei;
iemeni; birma kamboja;
aRmosavleT Timori;
hong kongis (sianganis)
specialuri
administraciuli regioni;
indonezia; irani;
erayi; israeli;
iaponia; quveiti;
iordania; laosi;
libani; malaizia;
maldivis k-bi;
monRoleTi; nepali;
CrdiloeT korea;
omani; katari;
saudis arabeTi;
singapuri; Sri lanka;
evropa
albaneTi; rumineTi;
andora; san marino;
sasomxeTi; Sveicaria;
serbeTi; montenegro;
avstria; slovakeTi;
azerbaijani; slovenia;
belarusi; espaneTi;
belgia; SvedeTi;
bosnia da hercegovina;
bulgareTi; tajikeTi;
xorvatia; TurqeTi;
kvi prosi; TurqmeneTi;
CexeTis respublika;
ukraina; dania;
uzbekeTi; vatikani
(misi teritoriebis
CaTvliT sazRvargareT);
estoneTi;
portugalia (misi teritoriebis CaTvliT sazRvargareT);
fineTi; safrangeTi
(misi teritoriebis
CaTvliT sazRvargareT);
saqarTvelo; germania;
saberZneTi; ungreTi;
islandia; irlandia;
italia; yazaxeTi;
yirgizeTi; latvia;
lixtenSteini; litva;
luqsemburgi;
makaus specialuri administraciuli regioni;
makedonia,
yofili iugoslaviis
respublika;
malta; moldova;
monako; niderlandebi
(misi teritoriebis CaTvliT
sazRvargareT)
CrdiloeT irlandia;
norvegia;
CrdiloeT amerika
bahamis kunZulebi
okeania
avstralia
(misi teritoriebis CaTvliT
sazRvargareT);
fiji;
kiribaTis respublika;
marSalis kunZulebi;
mikroneziis federaluri
saxelmwifo;
axali zelandia (misi
teritoriebis CaTvliT
sazRvargareT);
palau; nauru;
papua; axali gvinea;
solomonis kunZulebi;
tonga; tuvalu;
vanuatu; samoa;
samxreT amerika,
centraluri amerika da
karibis zRvis qveynebi
antigua; barbuda; grenada;
argentina; gvatemala;
barbadosi; gaiana;
belize; hondurasi;
bolivia; nikaragua;
panama; Cile; paragvai;
kosta rika; venesuela
kuba; sent kits; nevisi;
dominika; sent-lusia;
ekvadori; sent-vinsent;
grenadinebi; trinidadi;
Tobago; surinami; urugvai.
im qveynebis sia, romlis moqalaqeebsac ara aqvT vizis gaTamaSebaSi
monawileobis miRebis ufleba
didi britaneTi, poloneTi da ruseTi. (did britaneTs
ekuTvnis Semdegi damokidebuli teritoriebi: angila, bermudis kunZulebi, britaneTis virjiniis kunZulebi, keimenis
kunZulebi, folklendis kunZulebi, gibraltari, monserati,
pitkernis kunZuli, wminda elenes kunZuli, tuksisa da kaikos kunZulebi); CineTi (kontinentze dabadebulebs), indoeTi,
pakistani, samxreT korea, fili pinebi, vietnami, kanada, meqsika,
brazilia, kolumbia, dominikis respublika, el salvadori,
haiti, iamaika da peru.
gverdiT mocemulia regionebis mixedviT dalagebuli im qveynebis sia, romlis moqalaqeebsac
aqvT 2008 wlis `daiversiTi~ vizis gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba. am qveynebis
gansazRvra ganapiroba saxelmwifo departamentis geografiis ganyofilebis mier mowodebulma
informaciam. xolo im qveynebis sia, romlis moqalaqeebsac ara aqvT saimigracio vizis 2008
wlis programaSi monawileobis miRebis ufleba, ganisazRvra `aSS moqalaqeobisa da saimigracio
samsaxuris mier~ `imigraciisa da moqalaqeobis aqtSi~ gaTvaliswinebuli formulis mixedviT.
im qveynebis, sia, romlis moqalaqeebsac ara aqvT `daiversiTi~ vizis gaTamaSebaSi
monawileobis miRebis ufleba (im mizezis gamo, rom `ojaxis mier dafinansebuli
vizebisa~ da `samuSao’~vizebis kategoriebis mimRebi pirebis Zalian didi raodenoba
am qveynebidanaa Camosuli), mocemulia dasaruls.
ori aTas xuTasi baiTi (62 500).
gamosaxulebis
gadawyvetileba:
300 piqseli 300 piqselze.
gamosaxulebis feris siRrme:
ufro misaRebia feradi suraTi, magram aseve SesaZlebelia SavTeTri suraTi, romelic kompiuterSi unda iyos Seyvanili 24biTiani maxasiaTebliT. xolo 2biTiani da 8-biTiani maxasiaTblis Sav-TeTri suraTebi ar iqneba
miRebuli.
ganacxadis Setana
saimigracio vizis gaTamaSebaSi monawileobis miRebis mxolod
erTi gza arsebobs. ganmcxadeblebma
unda waradginon saimigracio vizis ganacxadis formis eleqtronuli versia; es forma SegiZliaT naxoT mxolod Semdeg veb gverdze: www.dvlottery.state.gov.
Tu forma mTlianad ar aris Sevsebuli, maSin ganmcxadebeli diskvalificirebuli iqneba. A
vizis misaReb gaTamaSebaSi
monawileobis misaReb formebSi
ganmcxadeblebma unda miuTiTon Semdegi informacia:
1. gvari da saxeli – gvari,
saxeli, meore saxeli;
2. dabadebis TariRi – dRe, Tve,
weli;
3. sqesi – mdedrobiTi an mamrobiTi;
4. dabadebis adgili – qalaqi,
sofeli;
5. dabadebis adgili, qveyana –
qveynis dasaxeleba unda Seesabamebodes im dasaxelebas, romelic
amJamad ewodeba im qveyanas, romelSic ganmcxadebeli daibada;
6. qveyana, romelzec vrceldeba
DV- mwvane baraTis gaTamaSebis moTxovnebi iqneba igive qveyana sadac
Tqven daibadeT. Tu Tqven daibadeT
im qveyanaSi, romelzec ar vrceldeba DV- mwvane baraTis gaTamaSebis moTxovnebi, gTxovT ixiloT
xSirad dasmuli SekiT-xvebis #1;
7. ganmcxadeblis fotosuraTi;
8. safosto misamarTi – misamarTi, qalaqi/sofeli, raioni/provincia/
Stati, safosto kodi, qveyana;
9. qveyana sadac amJamad cxovrobT;
10. telefonis nomeri (ar aris
aucilebeli);
11. el. fostis misamarTi (ar
aris aucilebeli);
12. Tqveni ganaTlebis xarisxi
dReis mdgomareobiT:
unda miuTiToT Tu romeli
Seesabameba Tqveni ganaTlebis yvelaze maRal dones: 1. dawyebiTi
ganaTleba 2. saSualo skola
atestatis gareSe 3. saSualo skola atestatiT 4. profesiul teqnikuri ganaTleba 5. arasruli
umaRlesi ganaTleba 6. diplomirebuli umaRlesi ganaTleba 7.
aspirantura 8. magistratura 9.
doqtorantura 10. profesori;
13. ojaxuri mdgomareoba – ar
aris daqorwinebuli, daqorwinebuli, gayrili, qvrivi, kanonierad
gancalkevebuli
14. ganacxadSi unda CaweroT
saxeli, gvari, dabadebis TariRi
da adgili Tqveni meuRlis da
yvela biologiuri Svilebis, aseve ayvanili Svilebis da gerebis,
romlebic ar arian daqorwinebuli da romelTa asakic 21 wels
ar aRemateba – im Svilebis garda,
romlebic arian aSS moqalaqeebi
an aSS mudmivi cxovrebis ufleba aqvT. aseve unda miuTiToT
zemoT aRniSnuli monacemebi yvela meuRlis da Svilebis, romelTanac xarT gayrili da TqvenTan
ar cxovroben da romlebic ar
apireben TqvenTan erTad emigracias amerikaSi. maTi monacemebis
ar Seyvana anketaSi gamoiwvevs maT
diskvalifikacias gasaubrebis
dros. Svilebi, romlebic arian
daojaxebulebi da 21 wlis zeviT ar arian kvalificirebuli
da maTi monacemebi ar unda SeitanoT Tqven ganacxadSi. ixileT
xSirad dasmuli SekiTxvebis #11
15. monacemebi meuRlis Sesaxeb – saxeli, gvari, dabadebis TariRi, sqesi, dabadebis adgili (qalaqi/sofeli), dabadebis adgili
(qveyana), fotosuraTi.MTu ar miuTiTebT meuRles ganacxadSi, rogorc Tqveni aseve yvela ojaxis
wevris ganacxadi diskvalificirebulad CaiTvleba.
16. monacemebi Svilebis Sesaxeb – saxeli, gvari, dabadebis TariRi, sqesi, dabadebis adgili (qalaqi/sofeli), dabadebis adgili
(qveyana), fotosuraTi. Tu SeiZleba miuTiTeT yvelas Svili, romelic aRniSnulia #14-Si.
* SeniSvna: ganacxadebSi miTiTebuli unda iyos ganmcxadeblis meuRlisa da im biologiuri da ayvanili Svilebisa da gerebis gvari, saxeli, dabadebis TariRi da adgili, romlebic ar
arian daqorwinebulebi da romelTa asakic 21 wels ar aRemateba
(im Svilebis garda, romlebic arian
aSS moqalaqeebi an aSS mudmivi
cxovrebis ufleba aqvT), im SemTxvevaSic ki, Tu ganmcxadebeli
Svilis meore mSobelTan oficialurad aRar imyofeba qorwinebaSi, an Tu misi meuRle an Svili
aRar cxovrobs masTan erTad da/
an ar apirebs masTan erTad emigracias. mxedvelobaSi miiReT is
faqti, rom daqorwinebul Svilebs
an Svilebs, romelTa asakic 21
welze metia, ar ekuTvniT DV
vizis gaTamaSebaSi monawilebis
miReba. Tu ar miuTiTebT monacemebs Svilebis Sesaxeb, maSin Tqveni kandidatura diskvalificirebuli iqneba.
ganmcxadeb
ganmcxadeb-lebis SerCeva
yvela ganacxadidan gamarjvebuli ganmcxadeblebi SeirCevian
kompiuteris saSualebiT SemTxveviTi SerCevis (randomulad) principis mixedviT. SerCeul (gamarjvebul) ganmcxadeblebs Seatyobineben amis Sesaxeb fostiT 2007
wlis maisidan ivlisamde da gadascemen Semdgom instruqciebs, maT
Soris informacias aSS saimigracio gadasaxadTan dakavSirebiTac. is pirebi, romlebic ar iqnebian SerCeuli, aranair Setyobinebas ar miiReben. aSS saelCoebi
da sakonsuloebi ver mogawvdian
gamarjvebuli kandidatebis sias.
gamarjvebuli (SerCeuli) ganmcxadeblebis meuRleebsa da 21 wlamde
asakis Svilebs aqvT ufleba moiTxovon vizebi, raTa gaemgzavrnon
gamarjvebulebTan erTad. DV-2008
wlis vizebi gaicema 2007 wlis
1 oqtombridan 2008 wlis 30
seqtembramde.
imisaTvis, rom viza miiRoT, gaTamaSebis (SemTxveviTi SerCevis)
Sedegad SerCeuli ganmcxadebeli
unda akmayofilebdes aSS kanonmdeblobaSi gaTvaliswinebul yvela moTxovnas. ganacxadebis ganxilva da warmatebuli ganmcxadeblebisa da maTi ojaxis wevrebisaTvis (vinc moTxovnebs akmayofilebs) saimigracio vizebis gacema unda moxdes 2008 wlis 30
seqtembris SuaRamemde. araviTar
SemTxvevaSi ar SeiZleba saimigracio vizebis gacema an maTSi
Setanili Sesworebebis damtkiceba am TariRis Semdeg. am TariRis Semdeg arc gamarjvebulebis
ojaxis wevrebs aqvT saimigracio
vizebis miRebis ufleba.
mniSvnelovani
SeniSvna
yovelwliur saimigracio vizis programaSi monawileobis misaRebad aranairi gadasaxadi ar
aris dawesebuli. am programis
gansaxorcieleblad aSS mTavroba ar qiraobs gareSe konsultantebs an kerZo samsaxurebs. yvelanairi Suamavali an sxva piri,
romelic saimigracio vizis ganacxadis formebis Sesavsebad daxmarebas SemogTavazebT, amas gaakeTebs aSS mTavrobis nebarTvisa
da Tanxmobis gareSe. mTlianad
ganmcxadebelzea damokidebuli gamoiyenos Tu ara saimigracio vizis ganacxadis formebis momzadebisas gareSe Suamavlebisa da
sxva pirebis daxmareba.
yvelanairi pirobis dakmayofilebiT pirdapir ganmcxadeblebis
mier internetis saSualebiT gamogzavnil ganacxadebsa da Suamavlebis mier (romlebmac amisaTvis gasamrjelo miiRes ganmcxadeblebisagan) Sevsebul da
internetiT gamogzavnil ganacxadebs aqvT gamarjvebis erTnairi
Sansi – SerCeva moxdeba kentukis
sakonsulo centrSi kompiuteris
saSualebiT. saregistracio periodSi miRebul yvela ganacxads
aqvs gamarjvebis erTnairi Sansi
Tavis regionSi – SerCeva moxdeba SemTxveviTi SerCevis principiT kompiuteris saSualebiT. magram Tu erTi ganmcxadeblisagan
movida erT ganacxadze meti, maSin am ganmcxadebels diskvalifikacia miecema, miuxedavad imisa
Tu vis mier iqna gamogzavnili
ganacxadi.
instruqciebi `mwvane baraTis~ gaTamaSebisaTvis
15
1. ras niSnavs termini `dabadebuli ama da am qveyanaSi”? aris
Tu ara gaTvaliswinebuli iseTi
SemTxvevebi, rodesac pirebs, romlebic ar arian dabadebuli im qveynebSi, romlebsac aqvT programaSi
monawileobis ufleba, SeuZliaT ganacxadis gagzavna?
`dabadebuli” Cveulebriv niSnavs imas, rom romelime konkretuli pirovneba daibada romelime
konkretul qveyanaSi, miuxedavad imisa, Tu romeli qveynis moqalaqea
amJamad es piri an romel qveyanaSi
cxovrobs. saimigracio miznebidan
gamomdinare, es termini – `dabadebuli” - SeiZleba miuTiTebdes im
pirzec, romelsac aqvs ufleba `miaweros Tavi” sxva qveyanas, qveyanas,
romelSic is dabadebuli ar iyo
– imigraciisa da moqalaqeobis aqtis 202-e (b) nawilis Sesabamisad.
magaliTad, Tu mTavari ganmcxadebeli daibada iseT qveyanaSi, romelsac wels ara aqvs ufleba monawileoba miiRos am programaSi,
mas SeuZlia Tavi im qveyanas `miaweros”, sadac misi meuRle (meoradi ganmcxadebeli) daibada, magram
mas ar miscemen DV-1 vizas, Tu misi
meuRle ar Seesabameba saimigracio
vizis moTxovnebs da mas ar miscemen DV-2 vizas da Tu orive erTad ar Cadis aSS-i saimigracio
vizebiT. aseve, ganmcxadeblis mcirewlovani Svili SeiZleba `mieweros” im qveyanas, sadac misi erTerTi mSobeli daibada.
da bolos, nebismierma ganmcxadebelma, romelic daibada im qveyanaSi, romelsac 2008 wlis programaSi monawileobis ufleba ara
aqvs, SeiZleba Tavi im qveyanas `miaweros” sadac misi erT-erTi mSobeli daibada, im SemTxvevaSi, Tu
ganmcxadeblis dabadebis dros arcerTi mSobeli ar iyo iseTi qveynis moqalaqe, romelsac programaSi monawileobis ufleba ara aqvs.
saerTod, pirovneba iTvleba im qveynis moqalaqed, sadac is daibada an
sadac man kanonierad miiRo moqalaqeoba – pirovneba ar iTvleba im
qveynis moqalaqed, sadac is mxolod
droebiT, profesiuli an saqmiani vizitiT imyofeba da Tavisi kompaniisa
an mTavrobis saxeliT moRvaweobs.
im ganmcxadebelma, romelic Tavis Tavs sxva alternatiul qveyanas `miawers”, es informacia unda
miuTiTos saregistracio ganacxadis formaSi. ixileT #6
2. xom ar aris Setanili raime
cvlilebebi an xom ar aris axali
moTxovnebi saimigracio vizis misaRebad saWiro ganacxadebis registraciis procedurebSi?
saimigracio vizis 2008 wlis
gaTamaSebaSi monawileobis misaRebad yvela ganacxadi Sevsebuli unda
iyos eleqtronulad Semdeg misamarTze: www.dvlottery.state.gov. qaRaldze dabeWdili ganacxadebi ar
miiReba.
ramdenime damatebiTi
SekiTxva savaraudo pasuxiT
daemata 2008 wlis savizo
gaTamaSebis instruqcias.
• qveyana sadac Tqven amJamad
cxovrobT?
• ra umaRles saswavlo xarisxs
flobT dRes-DdReobiT?
Tqven unda airCioT Tqveni ganaTlebis umaRlesi xarisxi dReis mdgomareobiT qvemoT CamoTvlili 10 variantidan:
1. dawyebiTi ganaTleba 2. saSualo skola atestatis gareSe 3.
saSualo skola atestatiT 4. profesiul teqnikuri ganaTleba 5.
arasruli umaRlesi ganaTleba 6.
diplomirebuli umaRlesi ganaTleba
7. aspirantura 8. magistratura 9.
doqtorantura 10. profesori
• `kanonierad cal-calke mcxovrebi” termini cvlis `cal-calke
mcxovrebs”, romelic ewera gaTamaSebis wina instruqciebSi SekiTxvaSi `Tqveni ojaxuri mdgomareoba?” kanonierad cal-calke mcxovrebi niSnavs, rom arsebobs sasamarTlo gadawyvetileba amis Sesaxeb.
anu es niSnavs, rom gamarjvebuli
piris meuRle, romelic oficialurad calke cxovrobs, ver miiRebs imigrantis statuss Tavisi
meuRlisgan.
3. saWiroa Tu ara ojaxis yvela wevris xelmowera da fotosuraTebi Tu mxolod mTavari ganmcxadeblisa?
saimigracio vizis ganacxadis
eleqtronul formaze ar aris saWiro xelismowera. xolo mTavarma ganmcxadebelma, misma meuRlem
da 21 wlamde asakis Svilebma ki
fotosuraTebi unda warmoadginon.
4. ratom ara aqvT zogierTi
qveynis moqalaqeebs am programaSi
monawileobis miRebis ufleba?
saimigracio vizebis mizania misces emigraciis saSualeba iseTi
qveynis warmomadgenlebs, romlebic
didi raodenobiT imigrantebs ar
agzavnian aSS-i. kanonmdeblobis Tanaxmad, saimigracio vizebi ar mieniWeba im qveynebis moqalaqeebs, romlebidanac moqalaqeebis `maRali
procenti” Sedis aSS-i. kanonmdeblobis Tanaxmad, es is qveynebia, saidanac bolo xuTi wlis ganmavlobaSi aSS sacxovreblad Camovida 50 000 adamiani, romlebmac miiRes `ojaxis mier dafinansebuli~ da `samuSao~ vizebis kategoriebi. yovelwliurad aSS moqalaqeobisa da imigraciis samsaxuri
(USCIS) umatebs `ojaxuri~ da `samuSao~ vizebiT Camosul adamianTa
ricxvs wina xuT weliwadSi Camosul pirTa raodenobas – amis mizania
im qveynebis gamoyofa, romelTa moqalaqeebsac saimigracio vizebis gaTamaSebaSi monawileobis ufleba ara
aqvT. yovelwliurad, saimigracio vizebis gaTamaSebis wina periodSi calke
ganisazRvreba im qveynebis sia, romelTa moqalaqeebs ara aqvT am gaTamaSebaSi monawileobis miRebis ufleba –
am qveynebis sia SeiZleba yovelwliurad icvlebodes.
5. SezRudulia Tu ara monawileTa ricxvi 2008 saimigracio
vizebis gaTamaSebaSi?
kanonmdeblobis Tanaxmad, saimigracio programis farglebSi yovelwliurad gamoiyofa mudmivi cxovrebis uflebis mimniWebeli maqsimum 55 000 viza. magram,
`nikaraguas Sesworebisa da centraluri amerikis daxmarebis aqtis~ (NACARA) - romelic kongresma 1997 wlis noemberSi miiRo – Tanaxmad ( dawyebuli 1999
wlidan - uvado periodiT) yovelwliurad gamoyofili 55 000 saimigracio vizidan 5 000 viza gadaecema `nikaraguas Sesworebisa da
centraluri amerikis daxmarebis
aqtis~ programas. 55 000 gamoyofili vizidan 5 000 vizis dakleba da pirvandeli raodenobis 50
000-mde dayvana daiwyes 2000 wlidan da DV-2008 wlis gaTamaSebis
drosac ZalaSi rCeba.
6. ra SezRudvebia dawesebuli
regionebis mixedviT 2008 wlis
saimigracio vizebis gaTamaSebisas?
aSS moqalaqeobisa da imigraciis samsaxuri (USCIS) yovelwiurad gansazRvravs limitebs regionebis mixedviT saimigracio vizebis gaTamaSebisaTvis; es limitebi
ganisazRvreba imigraciisa da moqalaqeobis aqtis (INA) 203 (g) nawilis Sesabamisad. mas Semdeg, rac aSS
moqalaqeobisa da imigraciis samsaxuri (USCIS) gamoTvlebs daasrulebs,
gamoqveyndeba vizebis limitirebuli
raodenoba regionebis mixedviT.
7. rodis miiReba ganacxadebi
2008 wlis saimigracio programisaTvis?
2008 wlis saimigracio vizebis
gaTamaSebis periodi daiwyeba 2006
wlis 4 oqtombris SuadRes (EST
droiT) da dasruldeba, 2006 wlis
3 dekembris SuadRemde (
droiT). yovelwliurad am programaSi monawileobas iRebs milionobiT adamiani. ganacxadebis uzarmazari raodenobis gamo Zalian didi Sroma ixarjeba warmatebuli
kandidatebis SerCevasa da maTi sabuTebis damuSavebaze. ganacxadebis
Semotanis vadis orTviani periodi saSualebas mogvcems droulad
SevatyobinoT pasuxi gamarjvebul
ganmcxadeblebs da miscems saSualebas rogorc ganmcxadeblebs, ise
Cvens saelCoebsa da sakonsuloebs
moamzadon vizis gasacemad saWiro
ganacxadebi. ganmcxadeblebs vurCevT, ganacxadebi saregistracio periodis dasawisSive Semoitanon, radganac saregistracio periodis bolos Semotanili ganacxadebis
uzarmazari ricxvis gamo SeiZleba
sistemis muSaoba sagrZnoblad Seneldes. arcerTi ganacxadi ar miiReba 2006 wlis 3 dekembris SuadRis (EST droiT) Semdeg.
8. SeuZliaT Tu ara programaSi
monawileoba im pirebs, romlebic
aSS imyofebian?
diax, ganmcxadebeli SeiZleba imyofebodes aSS an sxva qveyanaSi da
Sesabamisad, gancxadeba SeiZleba gamoigzavnos aSS-danac da sazRvargareTidanac.
9. saimigracio vizis gaTamaSebisas ramdeni ganacxadis Semotanis ufleba aqvs ganmcxadebels erT
weliwadSi (TiToeuli gaTamaSebis dros)?
kanonmdeblobis Tanaxmad, TiToeuli gaTamaSebis dros (weliwadSi erTxel) ganmcxadebels aqvs
mxolod erTi ganacxadis Semotanis ufleba. im ganmcxadebels, romelic gamoagzavnis erTze met ganacxads, miecema diskvalifikacia.
erTze meti ganacxadis gamomgzavni
pirebis dasadgenad saxelmwifo departamentSi iyeneben maRalganviTarebul Tanamedrove teqnikur saSualebebs. erTze meti ganacxadis
warmomdgeni ganmcxadeblebi iqnebian diskvalificirebuli, xolo
saxelmwifo departamentSi mudmivad awarmoeben am faqtebis amsaxvel eleqtronul dokumentacias.
ganmcxadeblebs aqvT ufleba yovelwliurad miiRon monawileoba
am programaSi (saregistracio periodis ganmavlobaSi).
10. SeuZliaT Tu ara meuRleebs cal-calke warmoadginon ganacxadebi?
diax, meuRleebs aqvT cal-calke ganacxadebis warmodgenis ufleba, Tu TiToeuli akmayofilebs
programis moTxovnebs. Tu erT-erTs
SearCeven, maSin meore meuRles ekuTvnis meoradi statusi.
11. ojaxis romel wevrebze unda iyos miTiTebuli informacia
saimigracio vizis gaTamaSebaSi gasagzavn ganacxadis formaSi?
ganacxadis formaSi unda CaweroT meuRle (coli an qmari), da
21 wlamde asakis yvela dauqorwinebeli Svili – gamonakliss warmoadgenen is Svilebi, romlebic
ukve arian aSS moqalaqeebi an aqvT
aSS mudmivi cxovrebis kanonieri
ufleba. ganacxadis formaSi unda
CaweroT meuRle im SemTxvevaSic,
Tu amJamad daSorebuli xarT mas.
Tu meuRlesTan oficialurad xarT
gayrili (anu gaqvT am faqtis damadasturebeli sasamarTlos mier
kiTxvebi
a
d
an sasamarTlos brZanebiT damowmebuli werilobiTi dokumenti), maSin misi miTiTeba saWiro ar aris.
aucileblad unda CaweroT yvela
Tqveni dauqorwinebeli Svili, romlebsac jer ar SesrulebiaT 21
weli - imisda miuxedavad arian
isini Tqveni biologiuri Svilebi,
Tqveni meuRlis Svilebi Tu Tqveni qveynis kanonmdeblobis Sesabamisad oficialurad naSvilebi Svilebi; gamonaklisi exeba mxolod im
Svilebs, romlebic ukve arian aSS
moqalaqeebi an aqvT aSS mudmivi
cxovrebis kanonieri ufleba. 21
wlamde asakis yvela Svili unda
miuTiToT im SemTxvevaSic ki, Tu
isini ukve aRar cxovroben TqvenTan erTad an Tu isini ar apireben
TqvenTan erTad emigracias am programis farglebSi.
is faqti, rom Tqven Tqveni ojaxis wevrebs ganacxadis formaSi
miuTiTebT, ar niSnavs imas, rom isini TqvenTan erTad unda wamovidnen
aSS-i. maT SeiZleba erCivnoT SemdgomSi Camosvla. magram Tu Tqven
programaSi monawilebis ganacxadSi ar miuTiTebT ojaxis romelime wevrs (visi miTiTebac saWiroa)
da gamarjvebis SemTxvevaSi miuTiTebT ojaxis am wevrs vizis misaRebad saWiro formaSi, Tqven diskvalificirebuli iqnebiT. (es exeba
mxolod im pirebs, romlebic Tqvenze
damokidebuli pirebi arian programis ganacxadis wardgenis dros,
da ara im pirebs, romlebic ganacxadis wardgenis Semdgom gaxdnen
Tqvenze damokidebulebi). Tqvenma
meuRlem SeiZleba Seavsos calke
ganacxadi, miuxedavad imisa, rom igi
Tqveni ganacxadis formaSi miTiTebuli ukve iqneba – orive ganacxadi aucileblad unda Seicavdes
informacias Tqveni ojaxis im wevrebze, romlebic Tqvenze arian damokidebulebi. ix. SekiTxva #10.
12. aucilebelia Tu ara, rom
ganmcxadebelma TviTon gamoagzavnos ganacxadis forma? SeiZleba,
Tu ara, rom ganacxadis forma sxva
pirovnebam gamoagzavnos ganmcxadeblis saxeliT?
ganmcxadeblebs SeuZliaT TviTon Seavson da gaagzavnon ganacxadebi an SeiZleba maT magivrad sxva
pirmac gaagzavnos ganacxadi. ara
aqvs mniSvneloba, Tu vin gaagzavnis
ganacxads – pirdapir ganmcxadebeli Tu misi advokati, megobari,
naTesavi da a.S. – mTavaria, erTi
ganmcxadeblis saxeliT Semovides
mxolod erTi ganacxadi. Tu ganacxads SearCeven, maSin amis damadasturebeli werili gaigzavneba
mxolod im safosto misamarTze,
romelic ganacxadis formaSi iqneba miTiTebuli.
13. ra moTxovnebi arsebobs ganmcxadeblis ganaTlebasa da samuSao gamocdilebasTan dakavSirebiT?
kanonmdeblobis Tanaxmad, ganmcxadebels unda hqondes sul mcire
saSualo skolis an misi Sesabamisi ganaTleba, an igi bolo xuTi
wlis ganmavlobaSi ori weli namuSevari unda iyos iseT sferoSi,
rasac Wirdeba sul mcire orwliani saswavlo kursis damTavreba an
ori wlis samuSao gamocdileba.
`saSualo skolis an misi Sesabamisi ganaTleba” niSnavs dawyebiTi
da saSualo ganaTlebis 12-wliani
kursis warmatebiT dasrulebas aSSi
an dawyebiTi da saSualo ganaTlebis oficialuri kursis – romelic amerikis saSualo skolis
saSualo ganaTlebas utoldeba -
pasuxebi
warmatebiT dasrulebas sxva qveyanaSi. gaTamaSebaSi monawileobis misaRebi ganacxadis formasTan erTad ar aris saWiro ganaTlebisa
da samuSao staJis damadasturebeli dokumentebis gamogzavna; es dokumetebi unda warudginoT konsuls vizis misaRebad daniSnuli
gasaubrebis dros. samuSao staJis
safuZvelze programaSi monawileobis misaRebad saWiro Sesabamisobis dasadgenad gamoyenebulia gansazRvrebebi Sromis departamentis
O*Net OnLine monacemTa bazidan.
Sromis departamentis O*Net
OnLine Database monacemTa baza samuSao gamocdilebas hyofs e.w. xuT
`samuSao zonad”. marTalia Sromis departamentis veb-gverdze bevri Tanamdebobebia CamoTvlili, mxolod gansazRvruli raodenoba ganixileba rogorc kvalificiuri,
rogoricaa mocemuli `samuSao zona 4 an 5, klasificirebuli specialur profesiul momzadebaSi rangiT 7.0 da zeviT.
saimigracio vizis gaTamaSebisaTvis kvalificirebuli samuSaoebi naCvenebia O*Net OnLine Database . imisaTviis, rom naxoT Tqveni
samuSao am sias ekuTvnis Tu ara
gaakeTeT Semdegi: moniSneT `Find
Occupations” da Semdeg moniSneT
`Job Family”. magaliTad moniSneT
`arqiteqtura” da `inJineria” da
daaWireT `GO”. Semdeg daaWireT
saTanado bmuls konkretuli TanamdebobisTvis. igive nimuSiT daaWireT `Aerospace engineering” da
daaWireT `GO”. konkretuli TanamdebobisTvis bmulis moniSvnis
Semdeg, SearCieT `Job Zone” raTa
moZebnoT Sesabamisi nomeri da profesiuli momzadebis rangi.
14. rogor SearCeven warmatebul ganmcxadeblebs?
kentukis sakonsulo centrSi
yoveli regionidan miRebul yovel
ganacxads mieniWeba individualuri nomeri. saregistracio periodis dasrulebis Semdeg yoveli regionidan miRebuli yvela ganacxadidan kompiuteri SemTxveviTi SerCevis principiT (randomulad) SearCevs ganacxadebs. es moxdeba yoveli regionisaTvis calcalke pirvelad SerCeviTad SerCeuli ganacxadi iqneba pirveli daregistrirebuli sabuTi, meore SerCeul
ganacxads mieniWeba meore saregistracio nomeri da a.S. saregistracio periodis ganmavlobaSi miRebul yvela ganacxads aqvs warmatebis erTnairi Sansi (TiToeul
regionSi). rodesac ganacxads SearCeven, ganmcxadebels kentukis sakonsulo centridan gaugzavnian
Setyobinebis werils, sadac aRniSnuli iqneba vizis misaRebad saWiro instruqciebi. kentukis sakonsulo centrSi manamde moxdeba TiToeuli saqmis (gancxadebis) damuSaveba, sanam SerCeul ganmcxadeblebs ar ecnobebaT, Tu rodis unda
mividnen gasaubrebaze sakonsuloSi; an Tu SerCeuli kandidatebi
aSS-i imyofebian – sanam am pirebs
ar ecnobebaT, Tu rodis unda mividnen `aSS moqalaqeobisa da imigraciis samsaxurSi~ (USCIS) statusis Sesacvlelad.
yuradReba! Setyobineba SemTxveviT SerCevaSi moxvedris Sesaxeb
ar igzavneba el. fostiT (imeiliT). Tu aseT Setyobinebas miiRebT el. fostiT, icodeT rom is
namdvili ar aris.
15. SeuZliaT Tu ara gamarjvebul ganmcxadeblebs TavianTi sta-
instruqciebi `mwvane baraTis~ gaTamaSebisaTvis
16
tusis Secvla `aSS moqalaqeobisa
da imigraciis samsaxurSi~ (USCIS)?
diax! im SemTxvevaSi, Tu pirebs
ekuTvniT TavianTi statusis Secvla
`imigraciisa da moqalaqeobis aqtis~ 245-e nawilis Sesabamisad, fizikurad aSS myof gamarjvebul
ganmcxadeblebs SeuZliaT mimarTon
`aSS moqalaqeobisa da imigraciis
samsaxurs~ (USCIS) Tavisi statusis Sesacvlelad da mudmivi
cxovrebis uflebis statusis misaRebad. ganmcxadeblebma unda gaiTvaliswinon da warmoadginon imis
garantiebi, rom `aSS moqalaqeobisa da imigraciis samsaxurs~(USCIS)
eqneba maTi saqmis mTliani ganxilvis saSualeba – aSS gareT myofi
maTi derivantebis (is naTesavebi,
romlebsac maTTan erTad ekuTvniT
vizis miReba) saqmeebis CaTvliT –
2008 wlis 30 seqtembramde, radganac am dRes mTavrdeba saregistracio vada DV-2008 programaSi monawileebisaTvis. 2008 wlis 30
seqtembris SuaRamis Semdeg aRar
iqneba SesaZlebeli vizis nomris
miReba DV-2008 programisaTvis.
16. miiReben Tu ara Setyobinebas is ganmcxadeblebi, romlebic
ver gaimarjveben?
ara! ganmcxadeblebi, romlebic
ver gaimarjveben (ar iqnebian SerCeuli), ar miiReben Setyobinebas
amis Sesaxeb. yvelanairi tipis Setyobineba igzavneba ganacxadis formaSi miTiTebul misamarTze ganacxadis Setanis periodis dasrulebidan 5-7 Tvis ganmavlobaSi. Tu
saregistracio periodis Semdeg 57 Tvis ganmavlobaSi ganmcxadebeli ar miiRebs Setyobinebas, es niSnavs imas, rom man ver gaimarjva.
17. ramdeni ganmcxadebeli SeiZleba SeirCes?
DV-2008 wlisaTvis gamoyofilia 50 000 saimigracio viza, magram faqtiurad SerCeuli iqneba
amaze meti raodenobis adamiani. iqidan gamomdinare, rom 50 000 SerCeulidan SeiZleba vizis misaReb moTxovnebs zogierTi piri ar akmayofilebdes an zogma SeiZleba aRar
mimarTos vizis misaReb procedurebs, kentukis sakonsulo centrSi
SeirCeva 50 000-ze meti ganacxadi,
raTa iyos imis garantia, rom gaicema yvela gamoyofili 50 000
viza. magram es Tan imasac niSnavs,
rom ar arsebobs sakmarisi raodenobiT vizebi yvela im pirisaTvis,
romelic Tavidan SeirCeva (radganac Tavidan 50 000-ze meti ganacxadi SeirCeva). yvela SerCeuli
ganmcxadebeli dauyovnebliv miiRebs informacias SerCeulTa siaSi Tavisi adgilis Sesaxeb. gasaubreba SerCeul ganmcxadeblebTan
daiwyeba 2007 wlis oqtombris
pirvel ricxvebSi. kentukis sakonsulo centri gaugzavnis SerCeul
ganmcxadeblebs gasaubrebis TariRis aRmniSvnel werilebs sakonsuloSi daniSnul gasaubrebamde 4-6
kviriT adre. vizebi gaicema yovelTviurad (Tu iqneba sakmarisi
raodenobis vizebi) im pirebisaTvis, romlebic mzad iqnebian vizis
misaRebad. mas Semdeg, rac yvela 50
000 saimigracio viza gaicema, im
wlis programa daxurulad gamocxaddeba. saerTod, vizebis gacema SeiZleba 2008 wlis seqtembramdec dasruldes. is SerCeuli ganmcxadeblebi, romelTac surT vizis miReba, mzad unda iyvnen dauyovnebliv imoqmedon. kentukis sakonsulo centrSi SemTxveviTi SerCevis principiT (rendomulad) SerCevis Sedegad gamarjveba ar aris
imis garantia, rom ganmcxadebeli
vizas miiRebs.
18. arsebobs Tu ara minimaluri
asakobrivi zRvari saimigracio vi-
zis programaSi monawileTaTvis?
minimaluri asakobrivi zRvari
am programaSi monawileebisaTvis
ar arsebobs. magram arsebobs moTxovna, rom yovel mTavar ganmcxadebels ganacxadis Setanis periodSi unda hqondes damTavrebuli saSualo skola an unda hqondes
samuSao staJi – aqedan gamomdinare 18 wlamde asakis ganmcxadeblebis umravlesoba SeiZleba diskvalificirebuli iqnas.
19. aris Tu ara dawesebuli
raime gadasaxadi DV programaSi monawileobisaTvis?
gaTamaSebaSi monawileobis misaRebi eleqtronuli ganacxadis Setana ufasoa.Gsavizo gadasaxadebis
gadaxda savaldebuloa saimigracio vizis misaReb gasaubrebaze uSualod sakonsulo ganyofilebis salaroSi. gamarjvebul ganmcxadeblebs kentukis sakonsulo centri
damatebiT gaugzavnis detalur instruqciebs aucilebeli gadasaxadebis Sesaxeb.
20. aqvT Tu ara am programaSi
monawile ganmcxadeblebs gansakuTrebuli ufleba gamonaklisis saxiT moiTxovon vizis gaTamaSebaSi
monawileobis miReba, im SemTxvevaSi,
Tu maT raime mizeziT ar ekuTvniT am
gaTamaSebaSi monawileobis miReba?
ara. ganmcxadeblebze vrceldeba saimigracio vizebis miRebisa da
maTze uaris Tqmis igive pirobebi,
rac yvelasTvisaa gaTvaliswinebuli `imigraciisa da moqalaqeobis
aqtiT~. aranairi gansakuTrebuli
debulebebi ar aris gaTvaliswinebuli im safuZvlis uarsayofad, romelic ar aZlevs uflebas pirovnebas miiRos monawileoba vizis gaTamaSebaSi - `imigraciisa da moqalaqeobis aqtiT~ gaTvaliswinebuli Cveulebrivi debulebebis garda.
21. SeuZlia Tu ara im pirs, romelic ukve daregistrirda sxva kategoriis saimigracio vizis misaRebad,
monawileoba miiRos am programaSi?
diax. aseT pirebs SeuZliaT miiRon monawileoba am programaSi.
22. ra drois ganmavlobaSi aqvT
ufleba gamarjvebul ganmcxadeblebs, rom mimarTon DV kategoriis vizebis misaRebad?
2008 wlis saimigracio vizebis
gaTamaSebaSi gamarjvebul pirebs ufleba aqvT mimarTon vizis misaReb
procedurebs mxolod 2007 wlis
fiskalur weliwadSi anu 2007
wlis oqtombridan 2008 wlis seqtembramde. gamarjvebulma ganmcxadeblebma unda miiRon saimigracio
viza an Seicvalon statusi aRniSnuli fiskaluri wlis bolomde
(2008 wlis 30 seqtembramde). gamarjvebul ganmcxadeblebs, romlebmac fiskaluri 2008 wlis ganmavlobaSi vizebi ar aiRes, ara aqvT
ufleba Semdegi wlisaTvis gadaitanon es procedura. garda amisa,
mTavari ganmcxadeblebis meuRleebma da Svilebmac am kategoriis
vizebi unda miiRon 2007 wlis
oqtombersa da 2008 wlis seqtembers Soris. aSS farglebs gareT
myofi ganmcxadeblebi kentukis sakonsulo centridan miiReben sakonsuloSi daniSnuli gasaubrebis
TariRis aRmniSvnel werils daniSnul gasaubrebamde 4-6 kviriT adre.
23. ra msvleloba eZleva dawyebul saqmes DV gamarjvebulis gardacvalebis SemTxvevaSi?
gamarjvebuli piris gardacvalebis SemTxvevaSi mTeli saqme uqmdeba.Oigive vrceldeba meuRleze
da bavSevebze, romlebsac SeeZloT
mieRoT vizebi.
24. rodis gaixsneba interneti
(on-line) saimigracio vizebis ganacxadis formebis Sesavsebad?
gverdi saWiro ganacxadis for-
mebis Sesavsebad gaixsneba (on-line)
2006 wlis 4 oqtombris dRis 12
saaTidan EEDT droiT (GMT-4)
2005 wlis 3 dekembris dRis 12
saaTamde EEST droiT (GMT-5).
25. SeiZleba Tu ara saimigracio vizebis misaRebad saWiro ganacxadis formebis internetidan
gadmowera da Senaxva `maikrosoft
vord~-is programaSi (an sxva programaSi) da misi SemdgomSi Sevseba?
ara; Tqven am formas sxva programaSi ver SeinaxavT misi Semdgomi Sevsebis da gadagzavnis mizniT.
saimigracio vizebis misaRebad saWiro ganacxadis formebi warmoadgenen `veb~ formebs. es maT ufro
`universalurs~ xdis `vord procesoris` formatSi Seqmnil formebTan SedarebiT. garda amisa, aris
aucilebeli piroba, rom formebi
unda Seivsos da gamoigzavnos internetSive (on line).
26. Tu skaneri ara maqvs, SeiZleba Cemi fotosuraTi amerikaSi myof
naTesavs gavugzavno dasaskanereblad,
romelic am fotosuraTs Semdeg
disketaze Seinaxavs da eleqtronuli fostiT gadmomigzavnis (SemdgomSi ki, me mas ganacxadis formasTan erTad gamovagzavni)?
diax, amis gakeTeba SegiZliaT,
oRond fotosuraTis formati unda
akmayofilebdes arsebul moTxovnebs da igi eleqtronulad unda
gamoigzavnos on-line Sevsebuli vizis ganacxadis formasTan erTad.
anu, im droisaTvis, rodesac ganmcxadebeli Seavsebs ganacxadis formas internetSi da mis gamogzavnas
daapirebs, mas ukve mzad unda hqondes fotosuraTis eleqtronuli
versia. fotosuraTisa da ganacxadis formis cal-calke gagzavna
ar SeiZleba. yovelma ganmcxadebelma unda gamoagzavnos mxolod
erTi ganacxadi. Tu erTi ganmcxadeblisagan Semova ramodenime ganacxadi, maSin am pirovnebas miecema
diskvalifikacia da igi 2008 wlis
saimigracio vizis programaSi monawileobas ver miiRebs. mTliani
ganacxadi (anu fotosuraTi da
ganacxadis forma) SeiZleba internetiT gamoigzavnos aSS-danac.
27. SemiZlia, Tu ara ganacxadis
formis erTi Sevsebuli nawilis
on-line Senaxva (internetSi), ise, rom
Semdeg SemeZlos mas davubrunde da
darCenili nawili Sevavso?
ara, amis gakeTeba ar SeiZleba.
saimigracio ganacxadis forma isea
daformatebuli, rom igi unda gaigzavnos uSualod Sevsebis Semdeg. Tumca, radganac forma ori
nawilisagan Sedgeba da radganac
internetis qselis muSaobaSi SeiZleba raime Seferxebebi moxdes,
daSvebulia samocwuTiani (60) pauzis arseboba Sevsebuli formis
CatvirTvasa (`daunloudi~) da mis
miRebas Soris E-DV veb gverdze
(rodesac internetiT gagzavniT formas da mas E-DV veb gverdze
miiReben). Tu es pauza 60 wuTze
metia da ganacxadis formas internetiT ar miiReben E-DV veb
gverdze, maSin SemdgomSi miRebul
ganacxadis formas Zala aRar eqneba. aseTi moTxovna imitom arsebobs, rom ganacxadis mTliani forma
(fotosuraTi da ganacxadis forma) SemTxveviT ar CaiTvalos adre
gamogzavnili nawilobrivad Sevsebuli ganacxadis dublikatad. magaliTad, davuSvaT, ganmcxadebeli
Tavis colTan da erT SvilTan
erTad agzavnis E-DV ganacxadis
Sevesebuli formis pirvel nawils
da Semdeg iRebs meore nawils, magram meore nawilis gamogzavnis
dros adgili aqvs Seferxebebs, radganac droulad ver pouloben bavSvis fotosuraTis Semcvel do-
kumets (fails). Tu Sevsebuli meore nawilis gagzavnidan mis miRebamde E-DV veb gverdze 60 wuTi
(an naklebi) gavida, maSin aranairi
problema ar Seiqmneba, magram Tu
meore nawils E-DV veb gverdze
60 wuTis gasvlis Semdeg miiReben,
maSin ganmcxadebels Seatyobineben,
rom es forma baTilad CaiTvala
da man xelaxla unda Seavsos da
gamoagzavnos ganacxadi. 2008 wlis
saimigracio vizis instruqciebSi
naTlad da sruladaa naTqvami, Tu
ra informacia sWirdeba ganmcxadebels am formis Sesavsebad. kargad gaecaniT instruqciebs, moagroveT mTeli saWiro informacia
da formis Sevsebis dawyebamde kidev erTxel SeamowmeT, xelT gaqvT
Tu ara saWiro informacia.
28. debulebis Tanaxmad Tu gagzavnili cifruli fotosuraTebi
moTxovnebs ar Seesabameba, sistema
avtomaturad amoagdebs saimigracio vizis ganacxadis formas da
Seatyobinebs amis Sesaxeb ganmcxadebels. niSnavs Tu ara es imas, rom
ganmcxadebels kvlav SeeZleba Tavidan gagzavnos ganacxadis forma?
diax; ganacxadis formis xelaxali gagzavna SeiZleba. Tu ganacxadis forma avtomoturad amovarda, is ar iTvleba E-DV veb
gverdze oficialurad miRebul
formad. Tu arsebobs raime problema gamogzavnil cifrul fotosuraTTan dakavSirebiT (Tu igi ar
Seesabameba moTxovnebs), maSin igi
avtomaturad amovardeba (ar miiReba) E-DV veb gverdidan. magram,
internetis bunebidan gamomdinare,
ar xerxdeba imis winaswar gansazRvra, Tu ramden xanSi miva ganmcxadebelTan Setyobineba formis armiRebis Sesaxeb. Tu ganmcxadebeli
SeZlebs TviTon aRmofxvras dabrkoleba da xelmeored gagzavnos
ganacxadis pirveli an meore nawili 60 wuTis ganmavlobaSi, maSin
aranairi problema aRar Seiqmneba.
winaaRmdeg SemTxvevaSi, ganacxadi
Tavidan unda Seivsos da gaigzavnos. ganmcxadebels SeuZlia imdenjer Seavsos da gaagzavnos ganacxadi, ramdenjerac iqneba saWiro, sanam
daniSnulebis adgilas ar miiReben
mTlian ganacxads da ar ga-mougzavnian ganmcxadebels ganacxadis miRebis damadasturebel Setyobinebas.
29. gamougzavnian Tu ara ganmcxadebels eleqtronul Setyobinebas E-DV mTliani ganacxadis
miRebis Taobaze am ganacxadis gagzavnisTanave Tu ara?
E-DV veb gverdze zustad Sevsebuli mTliani E-DV ganacxadis
miRebis Semdeg ganmcxadebels imwuTSive gamougzavnian Setyobinebas am ganacxadis miRebis Taobaze.
magram, internetis bunebidan gamomdinare, ar xerxdeba imis winaswar
gansazRvra, Tu ramden xanSi miva
ganmcxadebelTan es Setyobineba. Tu
mas Semdeg, rac Tqven daaWireT TiTi Rilaks `Submit” (gagzavna) bevri wuTi gavida da Tqven Tqveni
gancxadebis miRebis damadasturebeli Setyobineba ar miiReT, araferi ar daSavdeba imiT, Tu kidev
erTxel daaWerT TiTs am Rilaks
(`Submit” - gagzavna). E-DV sistema
`ar daibneva~ imis gamo, Tu Tqven
am Rilaks meorejer daaWerT TiTs,
imitom rom cnobilia, rom Tqven
ar miiReT ganacxadis miRebis damadasturebeli Setyobineba. ganmcxadebels SeuZlia ecados imdenjer
gaagzavnos ganacxadi, ramdenjerac
iqneba saWiro - sanam daniSnulebis
adgilas ar miiReben mTlian ganacxads da ar gamougzavnian ganmcxadebels ganacxadis miRebis damadasturebel Setyobinebas.
30. rogor gavigo rom gaTamaSe-
bis SerCevidan gasvlis dasturi
namdvilia? anu rogor davrwmunde
rom me namdvilad movxvdi SemTxveviT SerCeulTa Soris?
sayuradReboa, rom brma, anu SemTxveviTi SerCevis etapidan gasvlis
Sesaxeb Setyobineba el. fostiT
ar igzavneba. aseTi SerCeuli pirebi Setyobinebas miiReben fostiT
pirvelad el. ganacxadSi miTiTebul misamarTze 2007 w. maisidan
ivlisamde. Setyobinebas mxolod
brmad SerCeuli pirebi miiReben.
SerCevis miRma darCenilebi Setyobinebas ar miiReben. aseve gaiTvaliswineT, rom Tqvens qveyanaSi arsebuli aSS saelCoebs da sakonsuloebs ar eqnebaT SerCeuli, anu
gamarjvebuli pirebis siebi, romlebsac SeeZlebaT gaTamaSebaSi Semdgomi monawileobis miReba.
kentukis sakonsulo centri SerCeulebs gaugzavnis werilebs, sadac axsnili iqneba savizo ganacxadis gagrZelebisaTvis Semdgomi
qmedebebi. im werilobiT miTiTebebSi
naTqvami iqneba, rom ganmcxadeblebi
yvela savizo gadasaxadebs piradad gadaixdis uSualod sakonsuloSi, ris dasturadac sakonsulos buRaltrisgan da konsulisgan miiRebs Sesabamis aSS mTavrobis
qviTrebs. ar gaagzavnoT savizo gadasaxadebi fostiT, `vestern iunioni”-T an raime sxva saSualebebiT.
gaTamaSebaSi monawileobis el.
ganacxadebi keTdeba aSS mTavrobis
mier gamoyofil veb-gverdis Semdeg
misamarTze: www.dvlottery.state.gov.
kidev erTxel gaiTvaliswineT, rom
kentukis sakonsulo centri werilobiT miTiTebebs ugzavnis mxolod gaTamaSebis Semdeg etapze gasvlisaTvis SerCeul pirebs. kentukis sakonsulo centri an aSS
mTavroba Setyobinebas ar gzavnis el.
fostiT, anu imeiliT da imeilis am
mizniT gamoyeneba DV-2008-is gaTamaSebaSi gaTvaliswinebuli ar aris.
aSS mTavroba da savizo momsaxurebebi gacnobebT, rom mxolod
is veb-gverdebi, romlebis dasaxelebaSi aris sityva `.gov” warmoadgenen oficialur samTavrobo vebgverdebs. SeiZleba sxva bevri arasamTavrobo gverdebic (`com”, `.org”
an `.net”) iZleodes sruliad marTebul da realur miTiTebebs, magram miuxedavad amisa icodeT, rom
aSS saxelmwifo departamenti arc
kurirebs da arc afinansebs im masalebisa da informaciis gamoqveynebas,
romelic aseT gerdebzea mocemuli.
zogierTi veb-gverdebi Seecdeba
SecdomaSi Seiyvanos mosaxleoba
da moaCvenos, rom isini oficialurebi arian da el. fostis gamogzavnis meSveobiT dadebiTad ganawyos
TavianTi SeTavazebebis mimarT. maT
SeiZleba mogTxovon im saimigracio informaciis da formebis mowodebis safasuris gadaxda, romlebic samTavrobo gverdebze sruliad ufasoa. ufro metic, maT
SeiZleba ubralod Tqveni Tanxis
moparva surdeT da Tqvens mier
gadaxdili Tanxis Sesabamisi momsaxureba arc miiRoT. Tanxis gadaxdis Semdeg Tqven es gverdi SeiZleba veRarc ixiloT. aseve gaiTvaliswineT, rom nebismieri piradi informaciis gacema internetSi emuqreba Tqvens internet usafrTxoebas.
dagexmarebiT
gaTamaSebaSi
monawileobaSi,
Tanxa mTlianad
moxmardeba gazeT
`mamulis~ arsebobas
arsebobas!!
1-347-724-0770
17
Zalian xSirad uars vambob xolme mamaCemis gaxsenebaze...
Tu ram vici, isev axloblebis
– dedas, babuas, mamidas monayoliT da kidev nika agiaSvilis CemTvis uZvirfasesi wigniT `Wabukebi
darCnen marad”.
xSirad vismen televizoriT an
literaturul saRamoebze Cveni
sasiqadulo poetebis axloblebis
gamosvlas, maT xom mosayoli da
gasaxsenebeli bevri aqvT, me ki am
bednierebas moklebuli var, sul
patara davkarge mama, visiTac dRes
ase amayi da bednieri viqnebodi...
vfiqrob da ver gamigia, maxsovs
mama Tu Cems warmodgenaSi vxatav
mas – Zalian axalgazrdas, meocnebe Tvalebians, mudam leqsis kiTxviT gatacebuls, xan Zalian mxiaruls, xan Zalian sevdians, mwuxare TvalebiT Cemsken momzirals...
aseTia igi Cems ocnebaSi, aseTi
minaxavs igi sizmarSic. aseTad
warmovidgen mas - samaresTan mjdomares, samaresTan, romliskenac
mudam miviCqari, da TiTqmis iq Camesmis misi vaJkacuri gulidan amoxeTqili ukanaskneli sityvebi:
`moigone mamaSeni –
SuSa oqrod gasazrdelo,
Tqvi, rom mokvda siyvaruliT,
Seuyvarda saqarTvelo.
Tqvi da ise gaicine,
mananao Tvalxatulav,
rom me gulze gadmiqrolos
sicocxled da nakadulad!”
gaicineo - am survils ver vusruleb, ver vicini, radgan Tvalebica da gulic cremlebiT mevseba.
yovelTvis vcdilobdi, ar Semercxvina is saxeli, romelic man
damarqva... magram Tuki es mainc
ver SevZeli, ver gavacocxle misi
ocneba, erTSi mainc ar miRalatnia misTvis – miyvars da meyvareba Cemi samSoblo ise, rogorc
unda uyvardes yovel qarTvels,
rogorc uyvarda igi mamas, mec
masaviT `daviRlebi saqarTvelos
siyvarulSi, sasTumalze erTxelac ar daviZineb…”
babua, deda da mamida TavianT
uwmindes movaleobad Tvlidnen
CemSi mamis xatebis gacocxlebas.
amas mgoni, miaRwies kidec, bevri
ram vici mamaze, Zalian bevri...
mamidas - mediko asaTians, bardnalaSi Cveni stumrebis ucvlel
maspinZels, xSirad davyavdi mSobliur sofelSi. lados erT-erT krebuls `mTvarian Rameebs” - mamidam
daurTo bolo Tqma, romelSic wers:
- gansakuTrebiT gauWirda qarTvel
kacs bolo wlebSi; uSenobiT odnav
gayuCebulma iaram axali tkiviliT
iCina Tavi. vfiqrob, axlac Zalian
sWirdebi qveyanas. aTi sicocxle
rom mqondes, aTives mogcemdi, oRond
dRes cocxali yofiliyavi...
babuaCemi - meqi asaTiani fexiT
damatarebda im adgilebSi, sadac
mamas ganmartoebiT uyvarda jdoma;
davadgebodiT cagerisaken mimaval
gzas, Camojdeboda qvaze saxraosTan,
gahyurebda cxeniswyals da mis xmaurs ayolebda mamas striqonebs: `gaxsovs cxeniswylis napiri, Tevzaoba da aprili?...” da Semdeg Cafiqrebuli agrZelebda: `aq, babu, trialebda wyali, didi morevi iyo; CvenTan leCxumSi, morevs mobrunvales
eZaxian. aq dadioda biWi sacuraod.
erTxel Cveni mezoblis bavSvi gadaarCina daxrCobas, babu”...
fexdafex Camomatarebda namkaSuris wisqvilebs, dauzarlad mi pasuxebda, ra iyo sarekela, xvimra, dolabi, Rari... unda icode, babu, yvelaferi, - metyoda, - Tu ginda ise Tqma
SegeZlos, ise cocxlad danaxva, rogorc mamaSeni xedavda... da tkbili
xmiT ityoda:
`mklavs namkaSuri -mindvris imedi,
foTlebis namiT adidebuli
da cecxlis piras nedli simindi,
glexis biWiviT atirebuli”.
yvelafers lados leqss miusadagebda... ezoSi Sesvlisas `saxlis
win nagrigalari, gafiTrebuli Wadari” gvelodeboda...
dedac gamudmebiT miambobda mamaze, cdilobda Cems xsovnas araferi gamorCenoda mamiseuli... dRes
rom lados mdidari arqivi gvaqvs,
es dedas damsaxurebaa. man Tavi
mouyara mamas memkvidreobas, Sekriba lados lamazi xeliT naweri
leqsebi, piradi baraTebi, fotoebi,
mkiTxvelebTan mimowera, nika agiaSvilis, simon Ciqovanis, Salva afxaiZis, vaxtang WeliZis, revaz inaniSvilis, giorgi jiblaZis... werilebi
da mogonebebi, publikaciebi masze,
ladosadmi miZRvnili 100-mde leqsi,
maT Soris ana kalandaZis, ioseb
noneSvilis, murman lebaniZis, jansuR Carkvianis, giorgi SatberaSvi-
lis, rezo amaSukelis leqsebi, saqarTvelos sxvadasxva kuTxis skolebSi gamarTuli misi xsovnis saRamoebis mosawvevi baraTebic ki...
ramdenime Tbilisuri mogonebac...
1948 wels, mamaCemis gardacvalebidan xuTi wlis Tavze, misi gaxsenebis pirveli saRamo gaimarTa mweralTa sasaxleSi...
xalxis simravlis gamo darbazSi Sesvla SeuZlebeli iyo; xelidan xelSi gadamatares da ise Semiyvanes. 7 wlisas jer gacnobierebuli ar mqonda, ra xdeboda... erTi
ki vicodi, unda wamekiTxa mamas `yayaCo”. saRamoze mogonebebiT gamovidnen simon Ciqovani, konstantine
gamsaxurdia... sergo zaqariaZem Cveuli ostatobiT waikiTxa `sasaflao” da Semdeg `yayaCo”. ase rom
Cemi saTqmeli batonma sergom Tqva,
amis gamo gavjiutdi da leqsi aRar
wavikiTxe...
kargad maxsovs Cemi meore sajaro `marcxic”. Tbilisis pionerTa
da moswavleTa sasaxleSi mamas xsovnis saRamo gaimarTa. norC literatorTa wris wevri viyavi. Cemi pedagogebi iyvnen qalbatonebi qeTevan ananiaSvili da facia paiWaZe.
qalbatonma qeTevanma, cxadia, mec
mimaRebina monawileoba am saRamoze, magram... sityvis SuaSi xma amikankalda, miT umetes, rom Tvali
movkari Cemi skolis direqtors qalbaton Tamar daraxveliZes, romelic pirvel rigSi ijda da tiroda (ara da saocrad mkacri da momTxovni iyo!) ver mivxvdi, ratom
tiroda da aman ufro amaRelva...
rogorc iqna, sityva davasrule da
amis Semdeg sajarod aRar gamovsulvar... `marcxis” meSinoda... da,
mgoni, arc arasodes meyofa Sinagani Zala, xmamaRla vTqva is, rasac
mamaze vfiqrob...
da kidev, 1968 weli... mama vakis
sasaflaodan gadaasvenes didubis
panTeonSi. gadasvenebas eswrebodnen
batonebi: nika agiaSvili, mamia asaTiani, levan kiknaZe, lado sulaberiZe, giorgi SalamberiZe, deda, biZa
– zaqaria vaCnaZe, mamida da me. aman
imdenad SemZra, rom saxlSi dabruneba gamiWirda, angariSmiucemlad ga-
vyevi Cems meuRles da baton mamia asaTians. iqve axlos, didubeSi e.w. `TeTr duqanSi” patara
magidis garSemo sul eqvsni visxediT. mezobel sufrasTan sxvadasxva profesiisa da asakis ramdenime kaci ijda. batoni mamia
maSin ukve avad iyo, veRar laparakobda, Tvalebi cremlebiT hqonda savse. es uyuradRebod ar darCeniaT gverdiT msxdomT, albaT,
icnes da mizezi hkiTxes. batonma
mamiam momcro baraTze dawera dRes lado asaTiani didubis panTeonSi gadavasveneTo... im droisaTvis mamas krebuli gamoica koka
ignatovis mxatvrobiT da guram
asaTianis bolo TqmiT. me sasignalo wignebi yovel maTgans davurige. kargad maxsovs im mezobeli magidis Tamadam Tamaz ToxaZem aseTi fraza Tqva: Cveni Svilebi lados mTawmindaze aasvenebono. mere... saocreba moxda: Tamadad mama daasaxeles da Semdeg
yvelam saTiTaod mamas TiTo leqsi waikiTxa. erT-erTma maTganma
ki – beqar kapanaZem (gvari axlac kargad maxsovs!) `basianis
brZola” Tavidan bolomde warmoTqva... dameTanxmebiT, poetisaTvis
amaze didi bedniereba ar arsebobs... me ki im wuTebSi mamaCems
pirispir Sevxvdi...
da, saerTod, yvelaferi, rac
mamaze vici, mxolod leqsebiT cocxlobs, im leqsebiT, romlebic SemorCenil suraTebs mivusadage masTan arc Tu ise iSviaTi saubrisas...
marTlac, yvelaze mets da ukeT
misi leqsebi gviamboben mamaze –
TviTonac xom ase sjeroda:
`rom leqsi Svelis
yovelgvar tkivils,
da leqsi TviTon tkivili ari”
minda, rom momaval Taobas mamaCemis msgavsad uyvardes samSoblo, avisa da kargis garCeva SeeZlos, samSoblos keTildReobisaTvis daixarjon da yvelas SeZlebodes xmamaRla eTqvas:
`... da im bednier dRes gaumarjos, roca Cven gavCndiT am qveyanaze...”
manana asaTiani
18
mogonebebi
dasawyisi me-4 gverdze
deli viyavi da - `ra moxda, raSi iyo saqme, ratom ar SeCerda amxanagebis wreSi,
ratom mogvesalma ase ucxosaviT, ratom
erTma kacma mainc ar dauZaxa, ratom ar
miuloces?” - vekiTxebodi Tavs. is DdRe
xom Cveulebrivi dRe ar iyo qarTuli
poeziisaTvis, im dRes moevlina saqarTvelos uWknobi Sedevri `krwanisis yayaCoebi”
Semdeg da Semdeg CemTvis TandaTanobiT
naTeli gaxda, rom araferia gasakviri imaSi, Tu, vTqvaT, grigol orbelians Tavi ar
Seuwuxebia, didi poetis niSati SeeniSna
sakuTar diswulSi da rom es saqme orbelianis sapirispiro Taobam moimoqmeda ilia
WavWavaZis xeliT. kacni varT da, arc is
aris gasakviri, rom mtrebis jibrze yvelaze metad swored simon Ciqovani miealersa lados, omi iyo da sasikvdilod
ganwiruls karaqs uzidavda ZmasaviT... mere, gardacvalebis wlisTavze, aTasgzis aCexil-daCexili wingi gaumTela, sakuTriv
Zvirfasi winasityva dauwera da ase gamosca
is wigni 1944 wels...
mixeil mamulaSvili:
im xanebSi didi kamaTi gvqonda qarTuli saliteraturo enis sakiTxebze. me
TavgamodebiT vicavdi azrs, kiloebidan
mxolod imis Semotanaa saWiro, rac samwerlo enas ara aqvs-meTqi. lados vumtkicebdi, ratom unda vixmaroT, magaliTad,
`mklavis dakarwaxeba”, rodesac saliteraturo enaSi didi xania gabatonebulia
da dResac ixmareba `damklaveba”? an upiratesoba ratom unda mivceT bias komSis
winaSe, kvaxs - gogris, qviSnas - alublis,
Rlavs - loqos, quxnas - samzareulos, viRaceebsa da raRaceebs - viRacebisa da raRacebis winaSe?
lados Cemi azri pirvelad WkuaSi ar
daujda, Seecada SemkamaTeboda da Cemi Sexeduleba gaebaTilebina:
- ras Caacivdi mag dialeqtizmebs, Cveni
ubedureba eg ki ara, barbarizmebia. gana weraqvi Tu ver gavixsene, wakati rom vTqva,
amiT rame daSavdeba? wakatic xom qarTulia, marTalia, kuTxuria, magram mainc mSobliuri; `kirkas” wakati mainc sjobia!
samwuxaro mxolod is aris, rom zogierTi ver arCevs leqsikur dialeqtizms morfologiuri, sintaqsuri an orTografiuli dialeqtizmisagan. sadRac akaki wereTels `mara” `Tvara” aqvs naxmari, amitom
hgoniaT, saliteraturo enaSic `mara” da
`Tvara” unda gamoviyenoT! samagierod, kvaxi da bia, wakati da doxore, cira da
majagani, migelveba da misadageba Cvens dedaenas ufro ar gaamdidrebs? amboben, qarTuli enis leqsikuri maragi 200.000 sityvaze metiao, maSasadame, igi msoflios
kulturul erTa enebs Soris simdidriT
TiTqmis arc erTs ar CamorCeba. aba, scade,
biasa da kvaxis rigi sityvebi gandevne qarTuli enidan da naxav, Cveni leqsikoni
ra Raribi mogeCveneba! ra Tqma unda, upiratesoba saliteraturo formebsa da literaturaSi ganmtkicebul sityvebs unda
mivaniWoT, magram nu vemterebiT misaReb
dialeqtizmebsac, umaTod Cveni dedaenis
simdidreze siamayiT veRar vilaparakebT!
poetebSi yvelaze metad vaJa uyvarda.
SeiZleba iqvas, misi fetiSi iyo, miuwvdomeli mwvervali, saucxood, raRac Taviseburi xmiT kiTxulobda xolme vaJas striqonebs, Tavis leqsebSi xSirad cdilobda
miebaZa misTvis.
ici es mxare - tyemlis fifqiT
gadapentili,
sadac bagratis taZars sZinavs
mefuri ZiliT,
uqimerions dahfarfatebs niavi nazi,
Srialebs dafna, Caxvevia xes usurvaze,
- icnob am mxares? Tu ginaxavs
Sen es midamo?
iqiTken wamo, Cemo kargo, iqiTken wamo!
Cemi quTaisi,
albaT ici, raa,
iq tyemali yvavis,
iq kriala caa.
Tbilisis xom miyvars,
quTaisi sxvaa –
daTeSiZis gora
ocnebaTa zRvaa!
erT dRes saSinlad ganrisxebuli Semovida. saxe SeSloda, Tvalebi ise uelavda, rom Sexedvisac ki SemeSinda. mizezi
verafriT vaTqmevine. cota rom damSvidda,
ubidan Tavisi leqsebis krebulis koreqtura amoiRo, win damido da daayola.
- gesmis, biWo, vis xelSi Cavvardi?! Cems
erT-erT saukeTeso leqss krebulidan amoRebas upireben! es igivea, guli amomglijon! `salaRobos” aravis davuTmob, Tu
marTla ar gauSves, uTuod movkvdebi! es
leqsi Cemi sicocxlea, Cemi sisxli da
xorci, suli da gulia...
gaocebuli Sevcqerodi TvalebSi. es
warmosadegi vaJkaci, romelic weRan cecxls afrqvevda, uceb galRva, guli auCuyda,
mTeli sxeuliT aTrTolda da Cemi saweri magidis minas Txilisodena ori kurcxali daeca... tiroda lado...
- miT uaresi maTTvis, - zluquniT ganagrZo man, - es leqsi Tu amomigdes, dadgeba dro da yvela gaigebs, ras Seaxes TavianTi xeli! amas uTuod momavalSi xalxi imRerebs, xelidan xelSi gadava. Semaqeben, ganmadideben. rom ar dabeWdon kidec,
xelnawers aitaceben. ai naxav, miSa! SeiZleba am netar dros verc ki moveswro,
magram Sen Cemze jamrTeli xar da sakuTari TvaliT ixilav, sakuTari yuriT moismen amas, darwmundebi Cemi sityvebis simarTleSi...
Svilebi gyavdes ise mravali,
ramdenic dafrens caSi torola,
dRes saqarTvelo bavSvebs moiTxovs,
Cven ki Zlivs vSobeT TiTo-orola!
im xanebSi lado asaTiani cota materialurad xelmokleobas ganicdida. xelfasi da honorari cudi hqonda, magram
fulis yadri ar icoda da xandaxan mTel
kviras jibeSi kapikic ar edo. redaqciebidan bufetSi sasauzmod mexuTe sarTulze avidodiT. mebufete, msxvili, faSfaSa dedakaci gaiane, poetebis didi Tayvanismcemeli iyo. Zalze uyvarda poezia
da bevri leqsi zepirad icoda. saocaria,
wera-kiTxva TiTqmis ar eswavla, mainc mSvenivrad erkveoda leqsis avkargianobaSi.
lados leqsebi moswonda da ramdenimes zepiradac ambobda. lado sargeblobda
am yuradRebiT da gaianes sTxovda xolme,
nisiad masauzme, fuls Tvis bolos erTad
mogarTmevo. gaiane, romelsac nisia WiriviT sZulda, da arc erT CvenTagans ufulod axlos ar gvikarebda, lados uars
ver eubneboda.
gadioda ori kvira, sami. mebufetes cda
aRar SeeZlo, angariSis gasworeba mosTxova,
Tanac dasZina, Tu vals ar gadaixdi, xvalidan aRarafers mogcemo. lado sagonebels mieca. uceb gaaxsenda gaianes sisuste da mimarTa: ginda leqss dagiwer, Tu
mogewona, nisia gamigrZeleo.
- aba, Tu biWi xar, aqve, am wuTSi damiwere, Tu arada, saWiro ar aris.
ladom jibidan QqaRaldis nagleji
amoiRo, kedels miakra da Tvalis daxamxamebaSi es striqoni gamoacxo:
`fuli ar gaqvs gadaxdili,
adeqi da gaiare,
amas ambobs gulmosuli
mebufete gaiane.~
gaianes ise moewona eqspromti, rom lados aRuTqva, sam DdRes muqTad gaWmev,
nisia ki ramdenic ginda, waiReo. meore
dRes mebufetem lados leqsi redaqciis
mxatvars lamazad daawerina da bufetSi
gaakra, nisiad aravin gamekaroso...
revaz margiani:
lado asaTianis gaxsenebisas Cemdauneburad isev siWabukes vubrundebi - Cemi
sicocxlis Soreul wlebs. gonebaSi cocxldeba mravali mogoneba. tkbilica da
mwarec, Tvalwin mexateba ramdenime ganuyreli Tanatoli, romlebic Cemda samwuxarod, ukve aRar arian am qveynad. dResac maTi
xma Camesmis yurSi, roca xelaxla vfurclav xolme Wabuki mgosnebis wignebs...
quTaisidan axladCamosuli ocdaerTi
wlis Wabuki gavicaniT me da Cemma megobrebma. Cven maSin Jurnal `Cveni Taobis”
irgvliv viyaviT Sekrebilni. saerTo ena
gamovnaxeT masTan. gacnobisTanave davuaxlovdiT da SemdgomSi davmegobridiT. Cveni
damakavSirebeli upirvelesad poezia iyo.
lados im wlebSi, quTaisSi bevri usiamovneba
gadaxdomoda Tavs da marTali giTxraT,
didad ganebivrebuli da aRelvebuli meCvena
pirveli gacnobisTanave.
guliTadi, pirdapiri da gulwrfeli
Wabuki iyo, mamulisa da poeziis siyvaruliT anTebuli, am uangaro siyvaruls ar
SeiZleba ar epova gamoZaxili poeziaSi.
uleqsod misTvis dRe ar Tendeboda da
ar Ramdeboda.
megobruli Sexvedrebis dros, Wiqa Rvinoze, xSirad ixsenebda leCxums, cxeniswylis napirebs, sadac iRebs saTaves misi
leqsebis Cqarze Cqari da Tavbrudamxvevi
mdinareba. xSirad igonebda mSoblebs, gansakuTrebiT dedas, ramdenime quTaisel megobars, romlebsac misTvis gaWirvebis Jams
gaewodaT xeli... Cven kargad gvesmoda misi gulisTqma. mRelvarebis mizezic male
amovicaniT da amitom gansakuTrebuli sifaqiziT vepyrobodiT. vcdilobdiT Segvemsubuqebina misTvis gulistkivili. lado xSirad avadmyofobda da es gvawuxebda yvelas.
Cveni megobroba didxans ar gagrZelebula, didi samamulo omi wamogvewia Wabukebsa da gavifanteniT.
ulmobelma senma mainc Tavisi gaitana
da 1943 wlis ivnisis erT dRes samudamod daxuWa Tvali. mZvinvare omis gamo
dacarielebul TbilisSi cotaRa Tu iyo
darCenili lados guliTad megobarTagan,
romlebsac cremli unda daeRvaraT, damudamod damSvidobebodnen udrood daferflil mgosans da gansasvenebel adgilamde TavianTi mxrebiT mietanaT lados kubo. icodnen, kargad icodnen lados Wirisuflebma da megobrebma, rom isini ganumeorebel siWabukes marxavdnen, magram isic
kargad icodnen, xalxis gulSi samudamod binas rom hpovebda lados erTi amosunTqviT dawerili almodebuli da cecxlovani leqsebi da Wabuki mgosnis saxeli Sors gaityorcneboda.
me ki omma SemiSala xeli gamovTxovebodi Zvirfas adamians.
is xuTiode weliwadi, ladosTan gatarebuli xuTiode weliwadi samudamod
aRibeWda Cems gonebaSi da vidre cocxali var, daviwyebis buruss ar davanebeb.
lado asaTianis poezia ager oTx aTeul welze metia, rac ase Zlierad xmianobs saqarTveloSi da TavdaviwyebiT ewafeba poeziis moyvaruli mkiTxveli.
saocaria buneba! arcTu iSviaTad didi
sunTqvis SemoqmedisaTvis xanmokle fizikur sicocxles imetebs... magram TiTqos
Zalasa da energiasac, STagonebasa da SemarTebasac ar iSurebs, raTa Semoqmedma
moaswros ufro meti, vidre drois, sicocxlis am mcire monakveTzea SesaZlebeli.
Semoqmedis es bedi ewia lado asaTianis fizikur da poetur sicocxles!
lado asaTianma Tavisi sicocxlis ocdaeqvs weliwadSi poetur qmnilebaTa erTi SesaniSnavi wigni Seqmna da dagvitova,
wigni, romelic karga xania xelidan xelSi gadadis. saidumloeba am wignis gamar-
jvebisa yvelasaTvis naTelia. Wabuki poetis mTrTolvare xeli Seexo im sims,
romelic xalxis sulTan da gulTan iyo
gabmuli da metad Taviseburi, axleburi
da miseuli JReradoba misca.
lado asaTianma arcTu moulodnelad
moargo gasaRebi mkiTxvelis gulsa da
leqsad gardaqmnili sixaruli da tkivili upirvelesad mis Tanamedroveebs da
momaval Taobebs uanderZa. poeti uaRresad Tanamedrove iyo. Cveni qarbuqiani dReebis monawile, Tavis eris sicocxliT
sunTqavda, jansaRi patriotuli motivebiT amdidrebda qarTul sabWoTa poezias
da gansakuTrebiT axalgazrdobis siyvaruls imsaxurebda.
lado asaTianis poeturi sityva msuyea
da xalxur metyvelebaze damynili. dauZabavi da dune leqsi misTvis ucxoa da
miukarebeli. STagonebis frTebi yovelTvis
maRla ezideboda mis Ronier striqonebs.
adamianisaTvis ganuyofeli sixarulica da
tkivilic erTadaa lados leqsSi.
lado asaTianis poezia erovnulia da
TavisTavadi, momxiblavia da ankara, xolo
istorizmi organulia da bunebrivi. yovelive amis gamo dgas igi Cveni saukunis
poeziis saukeTeso ostatebis gverdiT, rogorc maTi umcrosi megobari.
lado asaTianis erT-erT saRamoze uCvenes SemorCenili kinodokumentebis patara
fragmenti. mravalricxovanma damswre sazogadoebam ixila Wabuki lado asaTiani.
swored iseTi, rogoric Cven gvaxsovs mis
tol-megobrebs gacnobisa da da megobrobis
pirveli dRidan. Cven SevcqerodiT lados
lamaz saxes, did Sublsa da Wkvian, odnav
naRvlian Tvalebs da sevda Semogvepara.
saRamos Semdeg Sin mimavals Tan mimqonda
kacTa modgmisaTvis marad ganuyofeli gulistkivilica da sixarulic... mtkioda
guli, imisaTvis, rom TviT igi ar iyo am
zeimis monawile, xolo sixaruli momaniWa lado asaTianisadmi xalxis usazRvro
da uangaro siyvarulma.
avqsenti miSvelaZe:
wuxel Rvino ar dalia,
gagvepara viT melia;
axla Rvinos marto wrupavs,
viTom aris paxmelia.
leqciaze lados erTi RvarWnili leqsi
mivwere, romlis erTi taepi axlac maxsovs
`alionSi” Seviare, saqme vnaxe
metad `Rado”,
erT magidas mijdomoda gogia da
Cveni lado;
gogis Tvali mielula, lado
idga qadagado,
kuTxeSi Tari ukravda –
jan gogia, baro, lado.
imave furcelze ladom raRaca miawera da gamomigzavna. ai lados minaweri:
`Cemo Zmao, avqsenti
momwons Seni aqcenti,
poeti ki ver gamoxval,
amad nuRar gacdebi,
daixsome es sityvebi,
arc naklebi, arc meti.~
me es minaweri Zalian momewona. leqciis
Semdeg g. SalamberiZes wavukiTxe. man sxvebsac
gaagebina da amis Semdeg lados leqsis
sityvebiT bevri Tanakurseli mommarTavda
kidec: `Cemo Zmao avqsenti”... da a.S.
irakli ugulava:
...sanatoriumis klubSi didi facifuci iyo. TviTmoqmedi saRamos gasamarTavad emzadebodnen; eZebdnen momRerlebs, deklamatorebs, feletonistebs, iluzionistebs, saxeldaxelod patara saestrado
orkestri Seadgines. me TviTmoqmedeba Tavisi koncertebiT universitetSi mobezrebuli mqonda, amitom iqaurobas ar vekarebodi, ramdenjerme momakiTxes, uariT gavistumre, bolos damiyolies, magram Cemi
piroba wavuyene: gamovidodi mxolod im
SemTxvevaSi, Tu poeti lado asaTiani momcemda Tavis leqss wasakiTxad. meore dRes
19
koncertis xelmZRvanelma lados xeliT
dawerili usaTauro leqsi gadmomca, romelsac qveS aseTi minaweri hqonda - `wakiTxvis Semdeg daubrundes avtors”. ver gavige,
es misi poeturi kaprizi iyo, Tu me mcdida. mainc wakiTxva gadavwyvite. jer erTi,
imitom, rom masTan Serigeba mindoda, meorec,
mivxvdi, rom TviTonac aseT ganwyobilebaze
iyo, Torem leqss ar gamomigzavnida.
koncerti daiwyo.
konferansiem Cemi gvari gamoacxada. pirvelad wavikiTxe i. griSaSvilis `qorwili Cvens ubanSi” orkestris TanxlebiT;
rac SemeZlo, Tavi ar damizogavs. fleita
raRac aRmosavlur hangs ukravda, dafdafi braxunobda, me gaSlili xelebiT videqi avanscenaze da mTeli xmiT gavyvirodi
`aanTeT, Cqara, SuSxunebi da maSxalebi!”
mayurebelma gulTbilad gamacila. erTi wuTis Semdeg isev avanscenaze videqi.
orkestri ar ukravda, darbazSi siCume
sufevda, konferansies araferi gamoucxadebia, ise daviwye lados leqsis kiTxva: `rogor ar minda, Cems siWabukes daaCndes Seni
Savi Crdilebi! es ra uSreti cecxliT
dambuge, pirs marideben qaliSvilebi!..” wynarad, mkafiod gamovTqvamdi TiToeul sityvas.
aravis ufiqria taSis dakvra. darbazi
garinduli, gaqvavebuli iyo. fexakrefiT
gavedi scenidan.
meore dRes SevxvdiT me da lado, Zmakacurad CamovarTviT xeli, viTom Cven Soris araferi momxdariyo, CamovsxediT da
didi xnis unaxavebiviT gulTbili sauba-ri
gavabiT. erTi suli mqonda, mekiTxa wuxandeli STabeWdilebis Sesaxeb. magram igi ar
Cqarobda, aTas rames miyveboda, bevri saerTo
nacnobi gamovCxrikeT, bolos mivediT iq, saidanac Cveni saubari unda dawyebuliyo.
- kargad waikiTxe griSaSvilis leqsi,
momewona.
- Tqveni leqsi? – aRar vacade.
- me, Cemo kargo, mag leqss kbilTa RrWeniT vwerdi, vebrZodi, verkinebodi, imas, uxilavs, uxsenebels, vinc es seni pirvelad
adamianebSi gaavrcela; me igi samkvdrosasicocxlo omSi gamoviwvie, davwyevle:
`o. ganved Cemgan, Zliero seno, Cems Semdeg
nurvin nu mogixsenos”. Sen ki TviTon acremldi da mayurebelic aatire, Semdeg
TavCaqindruli wafratundi scenidan, iseTi
STabeWdileba Semeqmna, rom kulisebSi suli SegexuTa da iatakze zRarTani moadine. ara, Zmobilo, lados sicocxle surs,
mas etrfis, ugalobs; moica, moica, vici
rac unda giTxra. amitom vinc wers, iman
unda waikiTxos. leqsi piesa ki ar aris,
sxvebisTvis rom dawero. me roca vwer, Cemi leqsisTvis melodiac maqvs da intonaciac, da, rac mTavaria, mizani!
am SemTxvevis Semdeg male davSordiT
erTmaneTs, mere me igi aRar Semxvedria.
paata uruSaZe:
lado asaTiani, axlodan, am sityvis namdvili mniSvnelobiT, 1939 wlis zafxulSi abasTumanSi gavicani. `mTawmindelebs”
samusaifo bevri ram gvqonda.
1940 wlis zafxulSi abasTumanSi lados ufro davuaxlovdi. igi pirvel sanatoriumSi cxovrobda, axla `varZia” hqvia.
oTaxSi samni iyvnen - lado asaTiani da
amJamad profesorebi: prokofi ratiani da
oTar baTiaSvili. icodnen ra lados xasiaTis Tavisebureba, sanatoriumis mTavari
eqimi mixako mgelaZe, mkurnali eqimi raisa
qarcivaZe da mTeli samedicino personali gansakuTrebuli gulisyuriT epyrobodnen. mkurnali eqimi raisa qarcivaZe
pirdapir gadagebuli iyo masze. ambobda:
`asakiT axovani Wabukia, gonebiT brZeni,
ise ki mizeziani bavSvia, bavSvi”.
erT dRes mkurnal eqims raisa qarcivaZes ladom Tavisi leqsebis wigni moutana
uwarwerod, qals Zalze gaukvirda, magram
araferi uTqvams. am amagdar eqims eZRvneba
lado asaTianis cnobili leqsebi: `warwera
erTi samaris qvisa”, `abasTumanSi patara
galia” da `abasTumani”.
lado, misive sityviT rom vTqvaT, `martosuli” kaci iyo, marto dadioda abasTumnis
quCebSi, tyeSi, sazogadoebas erideboda.
maxsovs, erTxel, abasTumnis `alvis xeTa xeivanSi” axalgazrda qal-vaJTa jgufi qarTul simRerebs vmRerodiT. ladom
gamoiara, SeCerda, gvismenda. vmRerodi da
Tan lados Tvals ar vaSorebdi, saxe xan
sevdiani, xanac momRimari uxdeboda...
eremia qareliSvili:
- umtero kaci ar vargao, uTqvamT.
ladoc ar gaxldaT iseTi jabani, mteri
ar hyoleboda. mtermoreuli ki ar yofila. nu gavazviadebT, misi funagoriebiT
oriodes Tu SexvdebodiT ganawyenebuls.
arc is unda gagvikvirdes Tu daundobels
isic ar indobda, samagieros gadaxda codvad ar iTvleba! is ki misi funagoriebis
siwmindiTa da STagonebiT gamoirCeoda,
ar hgavda zog-zogTa uxiag da uwmawur
funagoriebs. lados ar hqonda arc erTi
iseTi funagoria, romlis xmamaRla wakiTxvac saTakilo yofiliyo.
giorgi SalamberiZe:
lado da me xSirad vyofilvarT sufrasTan martoni. Tu orkacian sufras Tamada sWirdeboda, mis movaleobas yovelTvis lado asrulebda. sadRegrZeloTa
repertuaric erTferovani iyo:
- saqarTvelos gaumarjos! – ityoda Tamada.
- gaumarjos! – kvers davukravdi da gaismoda dakuTxuli Wiqebis Waxuni, romlebic
TiTqmis erTdroulad gamosufTavdeboda.
- dedaenas gaumarjos!
- gaumarjos!
- poezias gaumarjos!
- SoTas gaumarjos! (rusTavels, aba
sxvas vis!).
- Cveni mSoblebis sadRegrZelo iyos!
- amiT turfebs gaumarjos! (`turfebis” sadRegrZelos ki vsvamdiT, magram
arc pirvelma icoda, vin iyo meoris `turfa” da arc meorem – pirvelisa).
`- amiT damwuravs gaumarjos!~
da WiqaQWiqaze icleboda.
simon Ciqovani:
ocdaaTiani wlebis miwuruls TiTqos
moulodnelad gaielva mweralTa sasaxleSi lado asaTianma da gamoCenisTanave
miipyro Cveni yuradReba, Tavisi utyuari
niWis Zala maSinve gvagrZnobina da WleqiT antebuli saxe mweralTa ojaxSi SemoanaTa. yovelTvis STagonebiT gabruebu-
li da mudam poetur simReras mowadinebuli mogvevlina igi da axalgazduli
sificxe Seitana qarTul sabWoTa poeziaSi. mgalobeliviT yelaRerili da mxrebSi
odnav moxrili Semodioda igi mweralTa
sasaxleSi, xelebis mowyvetil moZraobas
gabzarul poetur xmasayolebda da poeziis Seunelebeli cecxliT iwvoda. TiTqo
yovelTvis wuxda, mudam SfoTavda da ganuwyvetliv mihqonda ieriSi uCinari metoqis winaaRmdeg. lado asaTiani mudam brZolisaTvis mzadmyofs hgavda da Seupovroba misi xasiaTis Tandayolili Tviseba
iyo. mas uyvarda striqonebiT paeqroba, werda mwvave epigramebs da gamkenwlavi sityva
qamandiviT momarjvebuli hqonda, magram
mis gulSi Rrma fesvebze aRmocenebuli
iyo faqizi patriotuli grZnoba, siyvarulis unazesi gancda da megobrebisadmi
daueWvebeli erTguleba. lado asaTianis
STagoneba bunebis xmebiT ivseboda da mis
poeziaSi axali gazafxuli Semohqonda.
magondeba Cveni pirveli Sexvedrebi da
daaxloeba, magondeba, rogor mikiTxavda
igi daumTavrebeli leqsebis striqonebs
da rogor iwvoda misi suli poeziis gavarvarebul ToneSi. misi sicocxlis ukanaskneli sami wlis ganmavlobaSi Cven xSirad
viyaviT erTad. sxvadasxva Taobidan gamosulni. TiTqos Tanamgzavrebi vxdebodiT
da gzebze siarulsa da baasSi veCveodiT
erTmaneTs. xSirad mweralTa sasaxlidan
gmirTa moednamde qveiTad CavdiodiT da
saubarSi sakmaod grZeli manZili SeumCnevlad mokldeboda. lado asaTians daxvewili gemovneba hqonda da saubris awyoba advilad exerxeboda. mas yvelaferi
uyvarda, rac qarTveli xalxis talants
amJRavnebda da rac am xalxis zneobriv
sifaqizeze metyvelebda. Cveni saubrebi umTavresad qarTul poezias da qarTul mxatvrobas exeboda. TiTqos qarTveli xalxis
istoriis furclebis Srialic axlo gaismoda da saqarTvelos momxiblavi buneba Cveni saubrebis monawile xdeboda.
lado asaTianma icoda, rom fexiT mqonda
movlili svaneTisa da leCxumis mTebi, miyvarda lajanuris xeobaSi daburul wiflis tyeSi da leCxumis axmianebuli cxeniswylis napirebze miRebul STabeWdilebaTa moyola. isic miwvevda saubarSi da
Cems STabeWdilebebs sakuTari mogonebebiT
avsebda da amdidrebda.
maxsendeba, rogor vimeorebdiT Cven qarTuli xalxuri poeziis Sedevrebs da
leCxum-svaneTis mTebis kalTebze moelvare ucnaur yvavilebs am xalxuri poeziis
striqonebs vadarebdiT. lado asaTianma
icoda moulodneli gaoceba. saqarTvelos
bunebis mSvenebiT aRtaceba da am aRtacebis SorisdebulebiT, SeZaxilebiT gamoxatva. mas xSirad sakuTari mogonebebic
akvirvebda da Tavis moyolil ambavs gakvirvebis niSans TviTonve ayolebda xolme. igi ixsenebda sofelSi zamTarSi buxris win mofusfuse mamas da leCxumis
mTebSi aprilis rtoebis pirvel amRerebas. lado asaTiani saubris dros Taviseburad amJRavnebda bavSvobaSi miRebuli
STabeWdilebebiT gamowveul gakvirvebasa
da aRtacebas. es ori Tviseba mas bavSvobidanve SerCenoda, igi Tavis xalxs da
samSoblos pirveli siyvaruliT Sescqeroda, da swored amitom mohyveboda amdeni
siTbo da mimzidveloba poetis jan-RoniT savse striqonebs.
roca lados avadmyofoba moeria da
loginSi Caawvina, me ramdenjerme vinaxule igi, rom miwuruli sicocxlis wuTebi Sememsubuqebina misTvis da poeziaze saubriT gamerTo igi. lado asaTiani TiTqos
sawolSi SemoWril sens ebrZoda da iolad
ar undoda daetovebina sicocxlis gazafxuli, dauZlurebuli da sawolSi mwolare, maisis sicxian dReebSi cxra Zma
xerxeuliZis vaJkacobaze sagalobels
Txzavda da misustebul xmas leqsebis
kiTxviT xarjavda, xan Zvel leqsebs igonebda:
`gafrindeba siymawvile SfoTiani,
wrfeli guli, cxeli guli gacivdeba”.
am sityvebiT igi cxovrebas ki ar eTxoveboda, aramed leqsis TqmiT sicocxlis gaxangrZlivebas cdilobda da poeziaze saubriT sikvdilis moaxloebas iviwyebda. sicxiani da dauZlurebuli naRvlian striqonebs imeorebda da gasafrenad gamzadebul suls striqonebis kiTxviT ibrunebda. TiTqos igi striqonebs
sanTlebiviT anaTebda da karze momdgar
sibneles amiT iSorebda. magram poetis
sicocxle swored am sanTlebze daiwva,
misi cxovreba adre dasrulda, amRerebuli guli adre dadumda da rogorc vTqviT,
gadaixmaura gazafxulze. ar dascalda
`STagonebis davaJkaceba”. lado asaTians
SeeZlo kidev bevri gaekeTebina da ufro
mogonebebi
20
mogonebebi
didi wvlili Seetana qarTul poetur
kulturaSi, magram misi xanmokle SemoqmedebiTi sicocxle Zvirfasia da uWknobeli. es sicocxle, rogorc poeziis siWabuke, xalasi poeturo xma da siyvarulis
simRera aRibeWda Cvens xsovnaSi da Cveni
sulis mudmivi Tanamgzavri gaxda.
giorgi jiblaZe:
pirveli Cveni Sexvedra 1935 wels redaqciaSi moewyo; ladom leqsi gadmomca,
davitove, vTxove Sin mxleboda dasvenebis
dRes salaparakod da poeziis sakiTxebze
msjelobisaTvis. ar maxsovda romeli iyo
es leqsi, magram rom davbeWde misi pirvelive gadmocemuli nawarmoebi, es udavod
mimaCnda. axlaxan gaarkvies (S. quriZem),
rom es leqsi yofila `Cven kvlav movediT”, romelic 1935 wlis 15 seqtembers
gamomiqveynebia gazeT `stalinelSi”. Semdeg amas mohyva misi sxva adrindeli leqsebis redaqcia, aseve dabeWdvac. es iyo erTi
sfero, romelsac uneblieT meorec mohyva.
TiTqos sasikvdilo agoniaSi, 1943 wels,
ucnuarad gadmoiRvara misi saarako leqsi `qarTuli ena”, romelic ioane-zosimes msgavsad mSobliur metyvelebas ganadidebs. aravis moufiqrebia eTqva, garda
lado asaTianisa, rom saqarTvelos bumberazi mTebis wiaRSi dabadebuli qarTuli
ena – es aris usazRvro siyvarulis, amRerebuli leqsis, STagonebuli sadRegrZelos, Slegi CanCqerebis, amayi myinvarebis,
uZvelesi tomis, qarTuli farisa da mwife yanis, varskvlavisa da mTvariani Ramis,
erTi sityviT, universaluri, maSasadame,
`xmaTa xaverdebis da RmerTebis ena”. ase
Rrma xedva da kalmis Zlieri mosma mxolod didi poeturi talantis xvedria
da lado asaTianSi es xvedri farTod gaxelili TvaliT icqireboda.
roca gadaivlian Cveni Taobis mRelvare dReebi, dascxrebian vnebaTaRelvani da
istoriis ulmobel sasworze yvelaferi
gadaiwoneba, maSinac naTlad dainaxaven, rom
lado asaTiani namdvilad brwyinvale poeti
iyo, romelsac ar dascalda didi SemoqmedebiT savse Tasi bolomde daecala.
magram rac moaswro, imiTac ukvdavi darCa
qarTul poeziaSi, vidre poetis saxeli am
qveynad gandidebuli iqneba, rogorc odesRac qnari eolosisa!
dimitri benaSvili:
lado asaTiani gavicani 1938 wels. saSualoze maRali, susti agebulebis tani
hqonda, saxe cocxali, Tvalebi ki saocrad
mkvircxli da STamagonebeli.
niko agiaSvilisagan bevrjer msmenoda
misi saxeli da poeturi talantis qeba.
poetebis qeba agiaSvils saerTod ar uyvarda da Cvens viwro wreSi `wunmdebels”
veZaxdiT sjulmdeblis nacvlad. me mikvirda, Tu ratom aqebda ase xelaRebiT quTaisel poets, romelsac literaturuli
Tbilisi ar icnobda.
Semdeg ki, roca lado gavicani, visaubre
masTan da wavikiTxe misi jer kidev daustambavi leqsebi, umal gamaxsenda tician tabiZis fraza erTi axalgazrda niWieri poetis gamo: `is lomis bokversa hgavda, romelic emzadeboda naxtomisaTvis
poetur samyaroSi”.
lado asaTianma Tavisi poeturi talantis WeSmariti aRiareba 1939-40-41 wlebSi
Jurnal `Cveni Taobis” furclebze dabeWdili leqsebiT hpova. es aRiareba jer
viwro wreSi moxda, Semdeg ki wyalze davardnili simZimis mier gaCenili talRebis msgavsad, TandaTanobiT farTovdeboda
lado asaTianis saxeli, TbilisSi 4 wlis
muSaobis Sedegad lado aRiarebuli iqna
pirvelxarisxovan poetad.
me mqonda bednieri SemTxveva Jurnal
`Cveni Taobis” redaqtorobis dros, jer
kidev literaturuli TbilisisaTvis sruliad ucnobi, magram niWieri lado asaTianisaTvis Semewyo xeli, mis mier gawalduli gzis gawmendaSi. brwyinvale leqsebi, romlebiTac axla Tavs iwonebs axali
qarTuli poezia, TiTqmis yvela daibeWda Jurnal `Cven TaobaSi”. amgvari leqsebis beWdva im
periodSi, rbilad rom vTqvaT, `modaSi” iyo.
rogorc adamiani, is iyo uaRresad gulkeTili da maSinac ki, rodesac is gulwrfel
SeniSvnebs werda, ukvirda xSirad, ratom
xvdeboda mwerlebis erTi nawili samduraviT, rodesac misi azriT, es mxolod
uwyinari SeniSvnebi iyo.
adamianur sisusteebsa da Secdomebs, romelTac buneba gvZens, lado asaTiani yvelaze advilad misatevebel naklad Tvlida.
Tanamedrove qarTvel poetTa Soris lado iyo yvelaze metad sicocxlisa da
cxovrebis moyvaruli. magram epikureizmi,
Tu usulgulo praqticizmi ewinaaRmdegeboda mis mRelvare bunebas. sicocxles
is umzerda, rogorc Seuwyvetil energias,
rogorc emanacias, amitom locavda is
sakuTar dabadebis dRes, roca gaCnda am
qveyanaze, rogorc sicocxlis eleqsiri.
literaturis istoriam iSviaTad icis
poeti, romlis filtvebi dacrecili yofiliyos da mainc TavdaviwyebiT Sehyvarebodes sicocxle da misTvis emReros sikvdilis aCrdilis moaxloebis Jamsac ki.
lado asaTiani aseTi poeti iyo. es warmoadgenda mis adamianur Rirsebas. misTvis
yvela WeSmaritebaze maRla samSoblos
cneba idga. saqarTvelos misTvis siyvarulisa da Semoqmedebis magiuri Zala iyo.
am Zalas umorCilebda niWsac, sindissac,
sicocxlesac. mas saqarTveloze permanentuli simRera SeeZlo da ar iRleboda
am simReraSi. samSoblosadmi siyvaruli
alamazebda mis cxovrebas da zomaze metad
gulisxmieri xdeboda megobrebis mimarT.
profesiuli siZulvili metoqeebisadmi
mas arasodes ar ganucdia. potenciurad
ori axalgazrda poeti `ejibreboda” erTmaneTs. ladosa da mirzas `metoqeoba”
Semoqmedebis procesSi xSirad daZabuli
xdeboda, magram WeSmariti siyvaruliT
uyvardaT maT erTmaneTi. maxsovs, mirza
gelovanma momitana leqsi `lado gudiaSvili”. wavikiTxe, Zlier momewona, gadavwyvite misi dabeWdva. TviTon mirzas gavatane stambaSi, karebSi rom gadioda, win
lado Semoxvda mas. oriveni ukan movabrune da lados vTxove, xmamaRla waekiTxa
mirzas leqsi. lado leqsis SesaniSnavi
mkiTxveli iyo. yalbi oratoroba leqsis
kiTxvis dros mas organulad ezareboda.
ladom leqsi waikiTxa. maRali kiseri
ucbad Semoabruna mis ukan mdgar mirzasaken da gulwrfelad akoca, odnav gasagonad yurSi CasCurCula: `ra kargi leqsi
dagiweria, Se cigano”. es leqsi daibeWda
da sayovelTao aRiareba hpova.
minda, gulistkiviliT movigono Jurnal `Cveni Taobis” axalgazrdoba ormocian wlebSi. maT daWabukebac ver moaswres da poeturi sicocxlis pirvel gazafxulze sikvdils Seerkinen. TiTqmis yvela maTgani potenciaSi namdvili Semoqmedi iyo da Tanamedrove qarTul mwerlobas ueWvelad gaamdidrebdnen klasikuri
ZeglebiT. is rac maT gaakeTes am dargSi,
specialuri Seswavlisa da gansjis sagani jer kidev ar gamxdara Cveni literaturuli kritikis daudevrobisa da sizarmacis gamo.
de, lados mogonebis dRe, udrood dakarguli mTeli axalgazrda Taobis gaxsenebis dRed dawesdes. lado xom maTi
sulieri xelmZRvaneli da megobari iyo,
literaturis istoriaSi isini Sevlen
`Cveni Taobis” saxeliT da ase gaagrZeleben arsebobas maradisobaSi.
guram asaTiani:
lado asaTianis poezia qarTuli mwerlobis Zlier fesvzea amozrdili.
meoce saukunis poetebidan mis STagonebaze gansakuTrebiT tician tabiZem da
giorgi leoniZem moaxdina gavlena. zogierT mis leqsSi Cans `leqsi mewyerisa” da
`ninowmindis” zemoqmedebis kvali. es arc
aris gasakviri: am asakSi yvela cdilobs
winamorbedTa gamocdilebis aTvisebas.
sakvirvelia is, rom 26 wlis poetma,
romlis gverdiT Cveni drois aRiarebuli
didostatebi idgnen, mainc moaswro Tavisi gansxvavebuli sityva miewvdina mkiTxvelisaTvis.
araerTgzis aRniSnula lado asaTianis
leqsisaTvis damaxasiaTebeli gamoxatvis
silaRe, uSualoba da omaxiani kilo.
marTlac, yvela es niSani misi maneris
organul Tvisebad iqca. magram, poeturi
originalobis TvalsazrisiT lado asaTianis SemoqmedebaSi mTavaria ara TavisTavad gamoTqmis es garegani niSnebi, aramed
is mZafri, mtkivneuli Sinagani gancda, romlis xarjzec da romlis daZlevis Sedegadac aris mopovebuli misi leqsis amgvari
intonacia.
ar unda gamogvrCes mxedvelobidan, rom
lado asaTianis TiTqmis yvela leqsis maJorul tonalobas gadalaxuli sevda udevs safuZvlad. marTalia, sevdis motivi, aq
poeturad uaryofilia, gauqmebulia (sxva, ufro
Zalumi motiviT), magram igi am saxiTac ar
wyvets Tavis arsebobas, mainc igulisxmeba da
rogorc faruli Tema qveSecneulad moqmedebs mkiTxvelis ganwyobilebaze.
swored gancdis es Sinagani siRrme amdidrebs lado asaTianis leqsis emociur
Sinaarss da mas ganumeorebel, individualur elfers aniWebs.
svebednieri adamianis optimizmi iSviaTad iwvevs TanagrZnobas. uiRbloTa Civilic mxolod sibralulis momgvrelia.
sruliad sxva gancdaa, romelsac CvenSi
sakuTari mwuxarebis daTrgunviT miRweuli sicocxlis, sixarulis, maradiuli
brZolisa da ganaxlebis rwmena aRZravs.
aseTi poezia simxnevis momniWebelia.
lado asaTianis poeturi bunebisaTvis
arsebiTad ucxo iyo `gulamoskvnili simRera”. marTalia, bevr mis leqsSi garkveviT igrZnoba im mijnasTan miaxloeba, romlis iqiTa poezias Seukavebeli qveiTi an
wregadasuli aRfrTovaneba cvlis. magram
axalgazrda poets (yvelaze mZafri poeturi afeqtis drosac ki) iSviaTad daurRvevia es saxifaTo zRvari.
qarTvelma unda icodes `saidan movida”, unda sjerodes Tavisi amqveyniuri
mowodebis, unda swamdes, rom mis sxeulSi
mborgavi mama-papaTa udreki suli arasodes ar dacxreba. es kargad esmoda lado
asaTians:
daukariT! jer xom sisxli
gvidgas ZarRvSi,
jer xom saros foTlebi ar
gascvenia,
jer xom mcxeTis sveticxovlis did taZarSi
saqarTvelos cxeli guli asvenia!
daukariT da imRereT ise magrad,
rom filtvebi gvetkinos da dagveberos!
daukariT, rom Wabukni viyoT marad,
rom cxovrebam verasdros
ver dagvaberos!
giorgi leoniZis Semdeg Cvens poeziaSi
swored lado asaTianma scada da SeZlo
kidec gansakuTrebuli simZafriT gamoexata qarTuli xasiaTis uberebloba, Taviseburi dramatizmi Seitana am gancdaSi
da erTxel kidev dagvarwmuna, rom arc
erovnul asaks da arc istoriis umZimes
qartexilebs ar gamoufitavs Cveni sasicocxlo Zalebi.
gansakuTrebuli ieri dahkravs lado
asaTianis patriotul lirikas. qarTuli
poeziis am tradiciul rkalSi man Seitana yofna-aryofnis ZvelisZveli mitivi,
romelic Wabukuri uSualobiT daukavSira mamulisadmi erTgulebisa da Tavdadebis ideas.
lado asaTianma SeZlo ubralod pasu-
21
xi gaeca im kiTxvaze, romelic mas siymawvilidan awvalebda. sikvdil-sicocxlis
mZafrma dilemam sruliad bunebrivi gamosavali hpova mis leqsSi.
Tavs ar moiklavs qarTveli,
ara!
is SeiZleba brZolaSi mokvdes
erTi imediT: sicocxle
marad
gagrZeldes qveynad da
ganmeordes!
lado asaTianis leqss erTi iSviaTi
Tviseba aqvs: igi aRelvebs iseT mkiTxvelsac, romelic Cveulebriv gulgrilia poeziisadmi.
aseTi bedis poetebi iSviaTad ibadebian.
man SesZlo qarTveli adamianis sulis
ufaqizes simebs Sexeboda, mis keTilSobilur instinqtebze emoqmedna da Tavisi mkiTxvelis cxovrebaSi humanurobis, kacTmoyvareobis romantikuli idealebi gaeRviZebina.
lado asaTianisaTvis lirika, saerTod
poezia, iyo ara mxolod TviTgamoxatvis,
aramed mkiTxvelTan guliTadi saubris
da kidev ufro metad misi aRfrTovanebis,
STagonebis, sulieri aRzevebis saSualeba.
amis gamo is daJinebiT eZebda yvelaze
ufro sada, bunebriv, Cveulebrivi metyvelebisaTvis organul sityvebs. bunebrivi
intonaciis miRweva warmoadgenda poetis
erT-erT umTavres sazrunavs.
lado asaTianis stili misi drois
axalgazrda qarTveli kacis azrovnebis,
grZnobebisa da metyvelebis stilia. ase
msjelobdnen maSin cxovrebis av-kargze.
ase saubrobdnen siyvarulze, ase fiqrobdnen
warsulze da momavalze.
poetis suli – Taobis sarkea. da roca
ocdaaTi wlis Semdeg yurs vugdeb mis
xmas, roca isev gesmis es guliTadi Zaxili: `hei, Zmobilo, Sexede, ramdeni yayaCo
gaSlila!” – kidev ufro mwvaved da aSkarad grZnob, ra kargi biWebi dadiodnen Senamde qarTlis gzebze, ra cota yofnidaT
bednierebisaTvis.
lado asaTiani qarTvel poetTa im Taobas ekuTvnoda, romlis gemovnebas imTaviTve sisadavisa da sinaTlis myari principebi daedo safuZvlad. `cisferyanwelebisagan” gansxvavebiT, mas ar gauvlia rTuli formaluri eqsperimentebis skola.
qarTuli literatura am dros garkveviT adga xalxurobisa da realizmis gzas.
tician tabiZis mowodeba - `ise ubralod, rogorc muxranze”... ganxorcielebul
sinamdviled iqca.
ara rTuli simboloebi da miniSnebebi,
ara idumali naxevartonebi an zaumuri
bgerawera, aramed sada, wrfeli, yvelasTvis
gasagebi `nedli” sityva warmoadgenda am
dros poetebis Rvwisa da Ziebis sagans.
vaJa-fSavelas gardacvalebidan ociode
wlis Tavze poeturobis idealad kvlav
miwasTan, fesvebTan siaxlove iyo aRiarebuli.
es siaxlove igrZnoba lado asaTianis
bevr leqsSic. ubraloeba iyo misi poeziis ara SeZenili, aramed Tandayoli Tviseba.
sityvis sinedle mas Tan mohyva, radgan
Tavisi bunebiT is sicocxlis, miwis, amqveyniuri mSvenierebis momRerali iyo.
erT Tavis usaTauro leqsSi lado
asaTianma ase gagvacno bunebasTan siaxlovis cxoveli grZnoba:
`me miyvars, roca yanaSi
gaxval,
da mogagebebs simindi
laxvars.
me miyvars, roca yanaSi
gaxval,
da dilis namiT gailumpebi...
Tu es erTxelac ar
gangicdia,
sityvis uTqmelad
daiRupebi.
an roca iwyeb simindis morods
da fexze sveli miwa geyreba...
Tu es igrZeni, cxovrebis
bolos
cvriani sityva ar gageyreba.
lado asaTians ekuTvnis ramdenime poeturi saxe, romelic mudam ielvarebs
qarTul sityvakazmul mwerlobaSi.
ramden poets awvalebda qarTlis velmindvrebze xanZariviT abrialebuli patara mewamuli yvavilis xilva, ramdeni Tvali moutacia mis Seudarebel silamazes!
`krwanisis yayaCoebis” avtorma TiTqos
miagno maT farul azrs, miuxvda, igrZno da
Cvenc gagviziara am silamazis saidumlo.
SavCoxiano vaJkaco, Wriloba
xom ar Segxsnia?
es sisxli aris Tu marTla
yayaCoebis cecxlia?
yayaCos Suqi poetisaTvis Cvens miwawyalze daRvrili madlis, kldemamosilebisa da amasTan erTad rainduli gznebis
simboloc iyo.
mas swamda am didi sinaTlis ukvdavebisa da sjerodaT, rom mis Semdgom maval
moZmeTac `sikeTeT daebedebodaT” dedabunebis alersiani Rimili.
rezo WeiSvili:
rodesac damoukideblad, sxvisi daxmarebisa da daZalebis gareSe leqsebs pirvelad vizepirebdi, lado asaTians gasrulebuli hqonda cxovreba. igi daibada
quTaisSi da iqve gaatara Tavisi xanmokle sicocxlis didi nawili; iq igrZno
pirveli siyvaruli, pirveli leqsis dastambvis sixaruli da iqve miiRo pirveli da
uZlieresi tramva – cocxlad dakarguli dedis tragediiT gamowveuli. studentobisas cxovrobda jer ureckis quCaze, ZerJinskis quCidanve gaemgzavra dedaqalaqs, ZerJinskis quCazeve (TbilisSi) dalia suli. `vcxovrob urickis quCaze, xarazovis baRis win” (werili dedas). `lado quTaisis sadgurTan cxovrobda ZerJinskis quCis 35-e nomerSi, erT patara,
naqiraveb kolofSi” (n. agiaSvili). `viwro
oTaxSi (TbilisSi) TiTqos kuboSi var
cocxlad mdebare, mzes monatruli” (werili n. agiaSvils); mowafeobisas gadaikiTxa: `... yaramaniani, amirandarejaniani, davriSiani, Timsariani, dilariani... da mravali aseTi, `iani”, xolo visramians axla
vkiTxulob da vukirkiteb...” wignebis amoCemeba icoda Turme studentobisas da
Semdgom xan stendalis `wiTeli da Savi”
eWira xelSi, xan `qarTlis cxovrebao” wers niko agiaSvili. ocnebobda ibsenis,
grigis, amundsenis, nansenis qveynebze, esizmreboda fiordebi, indoeTs da himalais
mwvervalebs exarbeboda... menatreba vnaxo
parizi, romi, saberZneTi, espaneTi, Camovivlidi
Caild-haroldiviT”... es iyo fuWi, auxdeneli ocneba, ucxo qveynebis xilvis
zRapari. realuri gza dedamiwaze misTvis
bardnala-quTaiss-Tbilisze gadioda da
mxolod amisTvis madlobas swiravda Semoqmeds: `.. oRondac, Cvens qveyanas araferi sjobia... ra kargia Cemi bardnala, Tbilisi, quTaisi...”
sulier siaxloves grZnobda da amJRavnebda baraTaSvilTan (`kaci ara myavs, rom
vuTxra sityva, gaigos Cemi, Sveba magrZnobinos...”) firosmanTan, terenti granelTan. baraTaSvils ramdenime, firosmans ramdenimeze meti, terenti granels erTi leqsi
uZRvna, sadac mas Zma uwoda:
`Tovs da TovaSi gigoneb, Zmao,
Cans daTovlili saydari Seni...
TeTri xalaTiT dgaxar amaod,
gaTovs, gaTovs da aravin gSvelis.~
manamde:
~...Tovs da anaTebs sadRac kandeli,
didi sasaxlis brwyinavs karebi.
Sen ki, viT Tovlis TeTri fanteli,
daRupvisaken mieqanebi.~
sulieri oblobis gamomxatvel am leqsSi, ase rom esadageba baraTaSvilis, firosmanis da terenti granelis Semoqmedebas, galaktioniseuli ritmi da intonacia igrZnoba. `...davikref xelebs da grigaliviT gamaqaneben lurja cxenebi! RamenaTevi
da namTvralevi Cems samareSi Cavesvenebi...”
mxolod sikvdilis Semdeg gamouces
wignebi: jer patarebi, Semdeg mozrdilebic; daibeWda mogonebebi maszed, mogonebaTa wignebic gamovida da uamravi kiTxvis
niSnebi amohyva mogonebebs. bundovani frazebi, orazrovani winadadebebi amotivitvda qaRaldidan. aman iman, mavanma da mavanma,
zogierTma da zogierTmao, umtro, umuxTla da ase Semdeg... vino, ratomo, ar
Tqmula. ar amboben, ver amboben CvenTvis,
Cveni TaobisaTvis gasagebi, dRevandeli dRisaTvis sruliad gaugebari mizezebis gamo.
Tavadac ar uyvarda axloblebze, mSoblebze gulaxdili saubario. ar uyvarda
SeiZleba, magram arc SeeZlo, uflebac ar
hqonda laparakisa, dardis gamxelisac ki.
leqsi davwere sasaflaozeo, - atyobinebs
megobars abasTumnidan `sasafalodan nakaduli mohqris, rogorc sicocxleo”... leqss gamogigzavnidi, magram axla Wkvianad
yofna sjobia, rom Camoval, maSin wagikiTxavo. SiSi, undobloba, gaugebroba – yvelaferia am erT frazaSi: `..axla Wkvianad
yofna sjobia”. axsovda, icoda da am Wkvianad yofnaSi gasrulda kidec sicocxle.
institutidan garicxuli arasaimedo studenti umaRlesSi aRdgenisaTvis ibrZvis
Seupovrad, energiulad; dakarguli dedis
saxelis xsenebas ki ufrTxis, Wkvianad
aris, wuxs, SefarviT iklavs dards: `... hau,
ramdeni cremlebi vRvare, roca gavyevi
wuxilis demons, neta sada xar an romel
mxares, sulze utkbeso dedilo Cemo”.
Zmas wers: `...dedis ambavi ra aris, rogor aris, werili Tu modis rame? sawyali, sad aris netavi?”
ar daadga pirveli wignis gamosvlas
saSveli. `ra eSmaki mouvida ma erTcaxe
wigns, magan gamiCina me Wleqi!..” - wers meuRles. gadis dro. molodinisaTvis usaSvelo grZeli dro da xelT aqvs leqsebis wignis sasignalo egzemplari. mxolod
egzemplari. pirvel sixaruls, vin icis,
rigiT meramdene, sastiki da veragi dartyma mosdevs. aRar arsebobs wigni. pirveli da erTaderTi wigni. dauWres, gaunadgures ukanaskneli sixaruli. samareze
damayareT gaubedurebuli wignis nakuwebio, - uTqvams. aRarc wignia, aRarc nakuwebi, aRarc sasignalo egzemplarebi Cans. es
dasasrulia. axla axloa finali. swrafad
migoravs bedis borbali ukvdavebisaken:
`...Tovs da anTebs sadRac kandeli,
didi sasaxlis brwyinavs karebi.
Sen ki, viT Tovlis TeTri fanteli,
daRupvisaken mieqanebi.~
`...davikrifav xelebs da grigaliviT
gamaqaneben swrafi cxenebi, RamenaTevi da
namTvralevi Cems samareSi Cavesvenebi...”
Tanamokalme giorgi nafetvariZes uTxra
erTxel: aba ra unda davweroT me da Sen
axali, jer araferi gvinaxavs, gvian davibadeT, cixe, katorRa, omebi, revolucia, yvelaferi gavlili da momxdari dagvxvdao.
grZnobda da ar icoda, albaT, gasigrZeganebuli ar hqonda SeiZleba kataklizmebis oromtrilSi rom iyo moxvedrili.
SemoqmedebiTi zenitisaken miiwevda avadmosagonar 37-Si da 27 wlis sicocxle
ar ewera. aki Tavadac iwinaswarmetyvela:
`...vici, Cemi cxovreba xanmokle iqneba da
Tveebs saukuneebad viTvli”.
mainc werda, wvalobda, ver ambobda, dardobda, enatreboda, ar imCnevda, win ki didi
da damangreveli omi eloda. omi msxvrevisa, mouSuSebeli tkivilebisa, gamousworebeli danaSaulisa. kidev ufro ulmobeli da usamarTlo seni idga xvrelis
boloSi. adre gamoxnav, adre gamogxravo,
aniSnebda. es iyo Wleqi, - SiSis, SimSilis,
sicivis, ugnurebis, gulgrilobis, usamarTlobis logikuri Sedegi.
`...vici Cemi cxovreba iqneba xanmokle”.
mainc werda, uyvarda, sZulda, igeriebda.
...radgan mergoo viyo poeti, Cemi cxovrebis sabediswerod.
urickisa da ZerJinskis quCebis gasayarTan Tu SesayarTan vizrdebodiT. utransporto quCa-ezo iyo isedac. dReSi
ramdenjerme Caivlida da amoivlida pedinstitutSi mimavali, pedinstitutidan
amomavali Wabuki im quCaze, dReSi ramdenjer Seavlebda netavi Tvals Cemi bavSvobis moRiavebul WiSkars maRali, xmeli,
satinisbluziani studenti, maSin ucnobi,
sikvdilis Semdeg saTayvanebeli poeti.
ZerJinskis quCaze, sadguris zemoT, siciveSi, quTaisur qarbuqSi yurs ugdebda
orTqmavlis SiSins, uyurebda ZaRlebis
Cxubs, guli dedaqalaqisaken miuwevda, bedi
ki ZerJinskis quCidan ZerJinskis quCisaken
miaqanebda.
da ukve kacur kacTagan SeTxelebul
Tu daclil omisdroindel Tbilisur
quCebSi dadioda sanTlisferi saxiT, cxeli SubliT, anTebuli TvalebiT; sanTeliviT
iwvoda, Tve wlad, weli saukuned gahyavda,
sadRac didi sasaxlis mbrunav karTan
brwyinavda kandeli, Tovlis erTi fanteliviT akvdeboda Tavad miwas da dneboda.
sikvdilis win natrobda mamaso, dabejiTebiT imeorebdnen erTsa imaves. egrec
iqneboda, magram ocdaeqvsi wlis, xuTi
Tvisa da ramdenime dRis ymawvili dedas
xom moinatrebda.
`...o, vici es da amitom minda, ukanasknelad mainc gixilo, deda, qristes xativiT
wmindav da es tanjvebi Sen gagimxilo”.
Tan waiRebda dedisadmi saTqmel gaumxelel satkivars, gaCenis dRes daiwyevlida, gafrenili, magram sixaruliani dReebis CinCxalsac aabJRvrialebda gonebaSi
da es leqsic gaaxsendeboda erTi wamiT
mxolod:
radgan mergoo viyo poeti,
Cemi cxovrebis sabediswerod...
...radgan sxva rame simReris
garda,
axlac ver Svelis tkivilebs
Cemsas,
mjera, am diad bunebis
karTan
me TviT sikvdilsac
gardavqmni leqsad...
da leqsad, simRerad gardaqmnili sikvdilia swored qarTveli poetis ukvdaveba; sanTlisferi sxeulis CaRvenTili
mogonebaa, gatanjuli sulis sxovnaa...
mogonebebi
22
Cemi samSoblo
tkbilia, rogorc dedis rZiT balRi tuCSeuSrobeli,
tkbilia, rogorc cis nami, rogorc alersi mSobelis,
tkbilia, rogorc velebze jejilis mwvane fafari,
tkbilia, rogorc Zilispirs Zveli qarTuli zRapari.
barSi bulbulTa jaria, mTaSi iremi yvirisa,
tkbilia, rogorc surneli axladmoxdili Rvinisa,
tkbilia, rogorc surneli axladgamomcxvar purisa,
tkbilia, rogorc nugeSi bedisgan daRupulisa.
tkbilia, rogorc beReli amovsebuli Tavamdi,
tkbilia, rogorc simRera da SeZaxili Tamadis:
- Cemi samSoblo zurmuxtis da margalitis sadari,
amrigad ayvavebuli mxare meore sad ari?
Cemi samSoblo qveyana ra lamazia, ra kargi,
ca-firuz, xmeleT-zurmuxti, nairferebiT naqargi,
tkbilia, rogorc rusTveli, tkbilia, rogorc akaki,
xalxi SromaSi garTuli, amRerebuli fanduri,
iadonebis galoba da iavnana qarTuli.
rogorc kriala mTis wyaro, cadmiWedili naZvebi,
da iis wyaliT ferili laJvardis libri Rawvebi,
tkbilia, rogorc xalxisTvis Tavdadebuli lomguli,
tkbilia, rogorc urmuli, tkbilia rogorc Conguri.
saamo aris, viT rTveli, mwife mtevnebis najuri,
dilisken xoxbis yivili, simRera gariJraJuli,
ialaRebze Rrublebad mimofantuli naxiri
da gazafxulis pirzeda tyidan gugulis Zaxili.
tkbilia, rogorc wisqvilSi mTvarian Ramis gaTeva,
tkbilia, rogorc aprilSi tyemlebis SemonaTeba,
tkbilia, rogorc mtevani vazze asxmuli Savada
da siyvaruli uebro, mosuli TavisTavada.
xalxia enamziani, gmiri da aramkvexara, didia Cemi samSoblo, tkbilia Cemi qveyana.
Cemi samSoblo zurmuxtis da margalitis sadari,
amrigad ayvavebuli mxare meore sad ari?
1936
Cemi oqros qveyana
Cemi qveynis oqroyanav, didi garjiT moweulo,
siwiTlisgan dabrawulo, kandamskdaro broweulo,
nacrisferi Rrublis Znebo, fiWvis tevrSi gareulo;
megobrebo, mezoblebo, Sinauro, gareulo,
cxeniswyalis xeobao, daRarulo, daserilo,
xvaviano puris yanav, glexis xeliT dawerilo,
xvamlis mTaze gadasulo TeTro nislo afriano,
Seni TeTri bairaRi, sanam unda afrialo?!
erTo qalo, TeTro qalo, qalo bageTafliano,
TavTavebiT oqrosferad mosirmulo mTav frialo;
mTebo, mTebo, ruxo mTebo, nislebis Tavsafrianno
zvaro, zvaro jiSiano, ojaleSis jiSis zvaro,
zvaro mtevnebgiSriano, glexi kacis sanukvaro;
fiWvis tyeo, fiWvis tyeo, nislebi rom itvirTeo,
nislis namSi ganbanilo, mTao gulmkerdgadaSlilo,
mTis gul-mkerdSi damalulo oqro, vercxlo, qvanaxSiro,
saqarTvelos sixarulo – cxeniswyalo da enguro,
da mamulis siyvarulo, xalxis gulSi danergilo;
mSobliuro mindor-velo, sicocxleo saamuro,
mwvervalebze anamRero mwyemsi biWis salamuro,
mosavalo Wirnaxulo, dilis cvariT danamulo
da bulbulo, xmawkrialav, buCqnarebSi ganabulo
TviTmfrinavo caSi laRo, mTebTan axlo mifrenilo,
qveviT qveynis edem-baRo, ia-vardiT mofenilo,
kvaxis lerwo gabardulo, Caqarvulo taroebo,
miwis mkerdze gafantulo Releebo, wyaroebo,
Semodgomav Semoqmedo, Semodgomav madiano,
mterma gnaxos, Semogxedos, guli daudardiano.
cxeniswyalis sanapirov da Rameo mTvariano,
amdeni xnis danapiro – gogonav SavTvaliano.
aqoCrilo rTxmelis tyeo, bardebo da ielebo,
megobrebo, mezoblebo, axovano jeelebo,
bednieri xalxis garjav, gmirobis da Zmobis yanav, iZlieros misma majam, vinc dagTesa mogiyvana!
WirnaxuliT datvirTulo beRlebo da naliebo,
gamrjelisTvis gatenilo, uqnarisTvis carielo,
xelo, vaSliT gaferilo, talaveris Ceroebo,
samxreTisken gafrenilo yelmoRera weroebo,
megobrebo, mezoblebo, Sinauro, gareulo,
nacrisfero Rrublis Znebo, fiWvis tyeSi gareulo,
vardebo da yvavilebo, bardebo da ielebo,
axovano vaJkacebo, uSiSaro jeelebo,
kolxelebo, qarTlelebo, kaxelebo, mTielebo, TqvenTvis minda avamRero leqsi Cemi axleburi,
TqvenTvisa maqvs gulis kari sasimRerod gaRebuli,
minda leqsiT gesaubroT, dagirxioT xma salxeno
da qarTveli mgosnis Cangi am simReriT vasaxeloT!
1936
leqsebidan
„Zveli da axali quTaisi“
1. diliT
ca iwmindeba da sisxam diliT
mze erekeba Rrublebis faras.
vardis baRnarSi ecema Crdili,
quCas palma da yvavili faravs.
me aq davwere leqsi pirveli,
vardebsac esmiT am gulis feTqva,
var am vardebis gulTamxilveli
da msurda maTze simRera meTqva.
imdeni meTqvas leqsi magari,
ramdenjer me aq minavardnia,
minaxavs xalxi naamagari;
axlac vuRimi qalaqs vardians
da ityvis Cemi leqsi RaraniT:
- vaSa vardebis momtan gvardias!
2. CuqurTmismWreli
ar icis misma mklavebma daRla
da ukakunebs, rogorc kodala.
CuqurTmismWreli asula maRla
TeTri qvis gulis dasakodavad.
niadag ismis Zaxili da xma.
eSxiandeba Senobis guli.
Jamidan Jamze rom naxos xalxma
CuqurTma qvaze amoqarguli!...
1936
* * *
zeviT ca mxuravs - kriala, Ria,
irgvliv mTebia mkerddaglejili,
Cemi samSoblo ialaRia,
zed saamuri xarobs jejili,
da Tu moawyda mteri ialaRs, ver SesZlos gulma boRmis dateva,
movixmar leqsebs, rogorc iaraRs,
movixmar leqsebs, rogorc satevars!
1936 w.
rusTavelis samare
me bedauriT Cavuqrole mgosnis samares,
vimxiarule, vigalobe Zmobis Sairi,
vrcel tramalebze gavirbine fiqriT frTamaliT,
me bedauriT Cavuqrole mgosnis samares.
vnaxe mnaTobi, gabadruli saxe Tamaris
da gazafxulis yvavilebi nairnairi,
me bedauriT Cavuqrole mgosnis samares,
vimxiarule, vigalobe Zmobis Sairi.
1937 w.
dasvenebis dRe
vdgavar da vxedav rogor Tendeba
es dRe – mTisa da baris zeimiT...
yovelTvis tkbilad gamaxsendeba
misi ubadlo Tvaliseiri.
erTxel mosuli, didi siCqariT
qreba, midis da Tvalebs Sordeba,
magram iseve, rogorc ciskari,
kvlav ibadeba da meordeba.
es dRe maRldeba, rogorc sicocxle,
rogorc sindisi da erTguleba,
daivlis saxlebs, jdeba mindorze
da gaaCaRebs mxiarulebas.
isvenebs xalxi, poeti marto
fiqrobs da iwvis leqsis mSvenebiT
da vambob: qveynad poetis garda
yvelas hqonia dRe dasvenebis!
poeti leqsis striqonebs ebrZvis
uxilavs, faruls, jer daustambavs,
mere wava da SromadRes etyvis
dasvenebis da garTobis ambavs.
1938
* * *
me miyvars, roca yanaSi gaxval
da moagebebs simindi laxvars.
me miyvars, roca yanaSi gaxval
da dilis namiT gailumpebi...
Tu es erTxelac ar gangicdia,
sityvis uTqmelad daiRupebi.
an roca iwyeb simindis morods
da fexze sveli miwa geyreba...
Tu es igrZeni, cxovrebis bolos
cvriani sityva ar gageyreba.
me qalis Tmebis surnelis msgavsad
vetrfi moxnuli miwis oxSivars,
amiCqardeba sisxli veluri
da vaJkacuri leqsi momSiva.
me qalis Tmebis surnelis msgavsad
maTrobs simindis ulvaSis suni...
leqsis saTqmelad rom vemzadebi,
var ojaleSiT guldasisxluli.
me mxolod misi saxeli miyvars,
visac sicocxle amgvarad mihyavs,
da mxolod misi cecxli medeba,
visac ase swams Semoqmedeba.
1938
fSavuri balada
vaJa-fSavelas
gadmohyva RamiT Rrublebis burans
uzarmazari mxar-beWis rxeviT,
daeca zRaprul devebis bunags
Savnabdiani calTvala devi.
Seazanzara kldeTa kedeli,
daatriala grigali qarTa,
rogorc xevsuri rkinismkvneteli
dadga devebis bunagis karTan.
da ra ixila man devis qali,
Sedrka, aTrTolda, xmalze Sehfica:
- miyvarxar, rogorc Cemi Cargali
da saqarTvelos mxurvale miwa!
Sescina devis wunia qalma
broliviT TeTri kbilebis eSxiT,
daswva vaJkaci trfialis alma,
qali ki gahqra bunagis bnelSi.
da ros frangulis gaisma Cqami,
wams aRrialda devTa laSqari:
vin gvestumrao am wkvaram RamiT,
vin Semolewa bunagis kari?
- es me var, vaJa, calTvala gmiri, SesZaxa, SesZra, Tan Seerkina,
da roca morCa, gaRuna kbiliT
mamapapuri frangulis rkina.
- Sevqmnilvar xelad, gavWrilvar velad,
damirbevia Rame wkvarami,
mo, devis qalo, mo, Cemo yvelav,
mo, gamiqarve gulis varami.
mieWra xeli gavsebul mTvares,
Semoaxvia mindias mxrebi...
Caxeda qalis amRvreul Tvalebs,
aitaca da gadasWra xevi.
gamoedevnen devi mdevrebi,
kvlav datrialda Subi da fari,
dalewa xmlebi da satevrebi,
kvlav aitaca taiWze qali.
gadinadira bneli tevrebi
da sixarulis zaTqiT da zariT
Rames utevdnen RamismTevlebi,
roca SeaRo Cargalis kari
mamapapuri simReris ZaliT:
„- mayrebad myvanan arwivni,
qalis Zmobili qaria,
movdivar, momyavs yvelai
da amad gamixaria,
momyavs dedali xoxobi
devis pirbadri qalia„
ai Cargalic, sanTlebi Canan...
Srialebs tye da farfatebs qari,
Semoegeba vaJas baCana
ConguriT beber muxasTan mdgari.
da ros gamoCnda brZeni misani...
wuTiT gaixsna bunebis kari
da axmaurda aragvis wyali,
rogorc fSavelas leqsebis pwkari.
uecrad moswyda bedaurs mgosnis
tani da qali muxasTan dasva,
gadaexvia daRala kocniT
da wyaros wyali peSvebiT asva.
TviTonac mohkla umal wyurvili
da dadga beber muxasTan, zeviT,
Sav CabalaxiT pirSeburvili
Savnabdiani calTvala devi.
ra Jami iyo, ra gazafxuli,
ra siyvaruliT ganukurneli,
iwvoda guli, Rvioda xnuli,
da idga naxnav miwis surneli.
uxurda vaJkacs alali guli,
isev mounda Sebma da rkena,
Seatriala caSi franguli,
magram moesma yvavilTa ena:
- dascxri, mgosano, nu Relav Sena!
Sedrka, akoca yvavilebs gaSlils,
Caago xmali aRerebuli
da gaexvia naxvav miwaSi
sayvarlis trfobiT gaxelebuli.
23
saqarTveloSi
saqarTveloSi ibadebodnen
da Semdeg mudam swuxdnen amaze:
„ex... wuTiT mainc dabrundebodes
Cveni bavSvoba da silamaze!„
Tavs ar moiklavs qarTveli, ara,
is SeiZleba brZolaSi mokvdes,
erTi imediT sicocxle marad
gagrZeldes qveynad da ganmeordes
saqarTveloSi roca kvdebodnen,
ufro da ufro wuxdnen amaze:
„ex, wuTiT mainc dabrundebodes
Cveni bavSvoba da silamaze!„
Cven vaJkacoba ZvelTagan mogvdevs,
yvelam gaigos, yvelam icodes!
Cven SeiZleba brZolaSi movkvdeT,
magram arc maSin vtovebT sicocxles!
radgan sicocxle ase navardobs,
sikvdilis yvela kari darazeT
da im bednier dRes gaumarjos,
roca Cven gavCndiT am qveyanaze!
1939
rusTavelis prospeqti
is, SenobebSi Camjdari TeTrad,
didi rusTvelis saxels atarebs,
modian, magram masTan Sexvedra
ver gaubedavT quCebs patarebs.
yoveli quCa kacis TvalebiT
modis aqeTken da gzas undeba,
mova, Sexedavs mas mokrZalebiT
da mere isev ukan brundeba.
zogi warsulis ambebs mohyveba:
rogor iwvodnen cecxlSi, RadarSi,
vaxuStis quCa mtkvars gamohyveba
da moSorebiT etrats gadaSlis.
besikis quCa ambobs Sairebs,
marto simRera ar damSvendeba, da WavWavaZis quCas Cairevs,
Tvals gaayolebs da gaCerdeba.
zogic butbutiT, - rogor davberdiT, (maradi yrmoba surdaT moxucebs)
da SurT rusTvelis prospeqtis bedi
CaxruxaZis da SavTelis quCebs.
SurT, magram mainc modian dinjad,
Snosa da iers hmateben qalaqs,
da rogorc erTxel dasaxul mizans,
irgvliv uvlian uwmindes alags.
1939
ar vici, ase ram Semayvara
yvela xevsuri da yvela svani,
qarTveli qali Tvalebmayvala,
Cemi Tbilisi da firosmani,
ar vici ase ram Semayvara!
mokvda Tu ara, yvelam acxona,
cocxali arvin ar miikara,
me firosmanis quCaze vcxovrob
da yovel diliT vxvdebi nikalas.
Zilgatexili da areuli
Wiqa arayiT gaixsnis madas,
mere SekrTeba, viT mTvareuli
da orTaWalis lamazebs xatavs.
qarTuli zeca, qarTuli zvari,
mtkvari mRvrie da mtkvari ankara...
Cemi Tbilisi da firosmani,
ar vici, ase ram Semayvara!
1939
kalmaxebi
sasoflo-sameurneo gamofenaze
saqarTvelos pavilionis
SesavalTan marmarilos
auzSi dgafunobs kalmaxi.
gaisma uceb „lile“ amayi,
mTebis bunebis himni svanuri
da adgafunda wyalSi kalmaxi,
mkvircxli da marad mousvenari.
erTi meores Seexo frTebiT
da kalmaxebi Seyara alyad,
Tu gaaxsendaT svaneTis mTebi
da SfoTiani enguris talRa?!
gagigoniaT kalmaxi Sedges?
ver moisvenebs, Tu ar gacura...
da daejaxa auzis kedlebs
fara feradi mamakacurad.
vin ityvis aba, ra xmas mohgavda
maTi farebis cema gmiruli, enguri iyo, igi borgavda,
mudam Slegi da Tavganwiruli.
Zala hqonia vaJkacur „liles“,
wuTiT Tevzebmac aidges ena,
moigonebdnen enguris Crdilebs,
moigonebdnen mSobliur keras.
da mxned utevdnen patara sivrces
Cqari talRebis laRi mdevrebi,
wvril-wvril varskvlavebs isrodnen cisken
da laplapebdnen viT satevrebi.
gaiocebda xalxi mSromeli
maTs gaxelebas da amRerebas,
da moskoveli staxanoveli
idga, umzerda sakvirvelebas.
idga auzTan maRali kaci,
mzisgan damwvari didi xelebiT,
ukvirda, rogor elavdnen wyalSi
nair-nairi cisartyelebi.
da bolos, roca Sromis arsenam
TvaliT ganWvrita gza samermiso,
STabeWdilebis wignSi Cawera,
- saqarTveloSi Tevzic mReriso.
1939
vaJa-fSavelas naambobi
vin damibeda gzebi poetis,
vin gamamzada sabediswerod!
nuTu am qveynad misTvis movedi,
rom unda mxolod leqsebi vwero?
nuTu sxva rame, simReris garda,
ver uSvelida tkivilebs Cemsas?
an ratom aris, rom yovel qalTan
gamijnureba mCvevia leqsad?
umegobroba ar miglovia
da arc moleqse myavs winapari.
me zRapari Tu gamigonia,
babuaCemis Tqmuli zRapari,
da mxolod jiSi mimagrebs striqons,
jiSi gmiruli, jiSi qarTuli,
babuaCemi vaJkaci iyo,
satevariT da cxeniT ganTqmuli.
man did muxnarSi mohkla taxebi
da maTi xorciT mzrdida niadag,
mitom ar miyvars me artaxebi
da mitom vargvar adamianad.
man erTxel gangeb damkoda mxarSi
da ucodveli sisxli madina,
svel balaxebSi damtova bavSvi
da mwvervalebi gadinadira.
mas Semdeg bevris mklavi avcele,
Svebac vigeme da gaWirvebac,
da vidre leqsad ar gadavwere,
manamde mklavda me es Wriloba.
babuaCemma bunebis kari
gamiRo oxvriT da simZimiliT
da STamagona, rom leqsi aris
kacis da qveynis gulistkivili.
man Semayvara samSoblo Cemi,
romlisTvis bevrma sisxli daRvara,
man Semayvara bunebis cremli
da salamuric man Semayvara.
samSoblos trfobiT guli davsere,
maTrobda, rogorc Rvino yvaruli
da vidre leqsad ar gadavwere,
manamde mklavda eg siyvaruli.
leqsma ki Sekra Wriloba civi
da gaanaTa Cemi kacoba,
da Cemi gulis yovelgvar tkivils
mxolod da mxolod leqsma ajoba.
verc dedis xelma, verc satrfos eSxma
ver gamiyuCa Wabuks iara,
da Cemi gulis gmiruli kvnesa
martoden leqsma gaiziara.
mec mitom vbedav arwivul yivils,
roca guls gahkravs civi niavi,
rom leqsi Svelis yovelgvar tkivils
rom leqsi TviTon tkivili ari.
da radgan mergo viyo poeti –
Cemi cxovrebis sabediswerod,
radgan am qveynad misTvis movedi,
rom unda mxolod leqsebi vwero,
radgan sxva rame, simReris garda,
axlac ver Svelis tkivilebs Cemsas, mjera, am diad bunebis karTan
me TviT sikvdilsac gardavqmni leqsad!
qarTlis gzaze
hei, Zmobilo, Sexede, ramdeni yayaCo gaSlila,
rac uflis cixes gamovcdiT, ufro da ufro gaxSirda;
mindvrebs, gorakebs, ferdobebs efineba da edeba,
gzaSi yayaCos Sexvedra sikeTed dagvebedeba:
sul axalgazrda viqnebiT, guli ar dagviberdeba!
hei, Zmobilo, Sexede, ramdeni yayaCo gaSlila,
rac ufliscixes gamovcdiT, ufro da ufro gaxSirda;
modi, Cven esec vikmaroT da sxva dideba ar gvinda,
yayaCom Tu mogvanaTos lamazi qalis SuqiTa.
1940
salaRobo
xom lamazia es Cemi coli, magram me ufro lamazi minda, atmis xesaviT afeTqebuli da moqneuli gavaziviTa,
xom lamazia es saqarTvelo, magram me ufro lamazi minda, farTod gaSlili da moxatuli Tamar dedoflis darbaziviTa.
„kacis guli aseTia,
viT morevi Savi zRvisa:
ragind kargi coli hyavdes,
mainc moundeba sxvisa!„
daukariT, rom Zvel xanjals elda eces,
gaisarjos da brZolaSi daixarjos!
gaumarjos saqarTvelos mzes da zecas
saqarTvelos Zlierebas gaumarjos!
daukariT! jer xom sisxli gvidgas ZarRvSi,
jer xom saros foTlebi ar gascvenia,
jer xom mcxeTis sveticxovlis did taZarSi
saqarTvelos cxeli guli asvenia!
daukariT! da imRereT ise magrad,
rom filtvebi gvetkinos da dagveberos!
daukariT, rom Wabukni viyoT marad,
rom cxovrebam verasdros ver dagvaberos!
daukariT! da imRereT madiani,
ficxel omSi rom mReroda maCabeli.
daukariT Zveleburi dardiani,
daukariT arwivebis asafreni!
cxra laxvari rom damartyan cxrajer gulSi,
mtris jinaze cxrajer mwared gavicineb.
daviRlebi saqarTvelos siyvarulSi,
sasTumalze erTxelac ar daviZineb!
dukariT! moaswariT, Torem heri...
da siberec Zu mgeliviT mogvixteba.
daukariT Zveleburi mosalxeni:
- Savgvremanebs Savi Coxa mogvixdeba!
daukariT Zveleburi loTani,
saaTnova rom mReroda SaiTanTan,
daukariT! gana yvela loTi ari?!
gana yvela siyvaruliT daiSanTa?!
daukariT Zveleburi loTiani,
Torem dardi RrubeliviT gasivdeba,
gafrindeba siymawvile SfoTiani,
wrfeli guli, cxeli guli gacivdeba!
„vaJkacsa guli rkinisa,
abjari unda xisani,
Tvalni qorebul mxedavni,
zed muxlni Savardnisani„,
xom lamazia es Cemi coli, magram me ufro lamazi minda, atmis xesaviT afeTqebuli da moqneuli gavaziviTa,
xom lamazia es saqarTvelo, magram me ufro lamazi minda, farTod gaSlili da moxatuli Tamar dedoflis darbaziviTa.
1940
Tqven geubnebiT, Zmebo mgosnebo
ra qarTveli xar da ra Wabuki,
Tu mamuls Tavi ar anacvale, es awvalebda cotne dadians,
mec qarTveli var da es mawvalebs.
rom vdgevar axla Tbilisis karTan,
Sen gekiTxebi, cao naTelo,
am uxeiro leqsebis garda
ras gavukeTeb me saqarTvelos?
rom vdgevar axla Tbilisis karTan,
Tqven geubnebiT, Zmebo mgosnebo,
am uxeiro leqsebis garda
dagvrCa safiqri da saocnebo.
ra qarTveli xar da ra Wabuki,
Tu mamuls Tavi ar anacvale, es awvalebda cotne dadians,
mec qarTveli var da es mawvalebs.
1940
wvimaSi
dRes mikvirs, ise rogor gadavrCi,
rom odnavadac ki ar davsveldi
iseT quxilSi, iseT avdarSi
me – am droebis meaTasedi.
qar-wvima iyo Tu srola isris,
samagaliTod SenaquCebis!
24
me moviare saavdro nislSi
dedaqalaqis yvela quCebi.
da mere, roca Cveuli rigiT
gavxsen rusTvelis quCis urduli,
daigruxuna Tbilisis irgvliv
da wamovida wvima SurduliT.
gavxede: TrTodnen qar-wvimis xmaSi
quCebi bevrjer gadanaTeli,
marto gamzirze ar wvimda maSin
da marto gamzirs adga naTeli.
magram uecrad iquxa isev
met gaxelebiT da gamZafrebiT
da gamziridan Rrublian cisken
gaCndnen qaris da wvimis Zafebi.
bevri veome Zlier zenaqars,
Cems mSobel quCas Tavs vevlebodi,
bolos safari rom ar menaxa,
Sesabralisad davsveldebodi.
avdarTan gmirul brZolebiT daRlils
arsad rom Tavi ar damexara:
gadamefara qaSveTis TaRi,
gadamefara da damexmara.
wvima ki rboda rogorc afTari,
cas gauSava nazi Rawvebi,
da me vxedavdi, welSi gamtydari
rogor wvebodnen qarSi naZvebi.
orbelianis saflavTan mdgarma
qalaqs gavZaxe leqsi qarTuli,
da rawams yalyze amdgarma qarma
moinaxula Cemi sarTuli –
im wams warsuli didebis ZaliT
SeuCereblad avfrindi camde,
mere avenTe, viT nakverCxali,
da nariyalas kedelTan davdeq.
1940
firosmanis megobrebTan
es ra eSmakma aaborga amaRam qari,
amiwioka, damirbia man STagoneba!
Tbilisis quCebs davedevne, vixme amqari
daviwyebuli firosmanis mosagoneblad.
aq, am quCebSi, dadioda, rogorc sizmari
(saqarTvelos cas aqetrfoda misi ocneba),
Camoxeuli, tanmaRali, marad xizani,
martoden guli da bajaRlo patiosneba.
mival, mxvdebian sazandrebi, quCis mgosnebi,
bnelTan mebrZoli usinaTlo meTareebi,
„tvindasetyvili„ nikalais Zveli dostebi,
da cocxldebian firosmanis mware dReebi.
vetyvi, „rogorme moigoneT, Zia-kacebo,
loTi mxatvari, martosuli da megobari.
miTxariT rame firosmanis bedis garSemo,
da mere SevsvaT misi xsovnis Sesandobari!„
- „TviTrjuli„ iyo, aumRvria sisxli Tbilisma,
sul marto iyo, marto svamda, marto gaTavda,
funjis mosmis dros hqonda raRac jado-Tilisma,
arays dalevda da qveyanas dagixatavda!
- Semogxedavda darcxvenili, ver gaigebdi,
ra Wkvisa iyo, ra hazrebis da ra gunebis,
uyvarda mtkvari, mtkvarze tivi, tivze tikebi,
goWi, mwvanili da frTiani oragulebi!
- roca zafxuli dadgeboda Tbilis-qalaqSi.
javrobda: xedav, yvelaferi rogor xmebao.
gaexveoda iremiviT mwvane balaxSi:
sofelSi veRar mivdivar da meamebao...
- arc koxta iyo sacodavi da arc arTvali,
amayi iyo, Cven morCilad videqiT masTan,
ex... axla gaxda nikalai didi mxatvari,
ufasod gaqra, ufasod, da axla dafasda!
- netavi am dros moswreboda mis nacnobebTan!
(vai, ra uRvTod daiRupa sawyalma Tavi!)
Tbilis-qalaqis yvela mxatvars is ajobebda,
ar darCeboda araferi dauxatavi!
yvebian ase firosmanis drois qadagni,
yvela maTganSi dauviwyar nikalas vxedav...
dgas firosmanis moxatuli Tbilis-qalaqi, es poeziis uwmindesi adgilis deda!
me vusmen yvelas, warmovidgen cxovrebas misas,
cocxldeba Cem win mkrTali saxe ferebis mgosnis,
CaTreuliviT davemxobi Tbilisis miwas
da didi niko firosmanis naterfals vkocni!
1940
firosmanis duqani
me miyvars Seni grili duqani,
Seni sifaTi da marifaTi,
Tvalebi cecxliT ganaSuqari
da welze vercxlis qamari farTe...
Sua bazarSi duqani gqonda,
bevri ram gqonda RvTis mocemuli:
Wreli kalmaxi – aragvis mkvidri,
boloki wiTlad almodebuli,
qorfa mwvanili da SuSa kitri,
patarZalma rom dakrifa diliT,
yaraCoRelis cremliT rom tiris...
Sua bazarSi duqani gqonda,
bevri ram gqonda RvTis boZebuli:
dilaadrian gadasakravi,
atami wiTlad almodebuli,
xuWuWTmiani patara kravi
da kaxur RviniT savse tikWora,
gasiebuli, viT qveynis Wori...
Sua bazarSi duqani gqonda,
eleT-meleTis qari rom qroda,
magram ilaRe, ibedovlaTe,
„gadagibrunda Wkva da goneba„,
gaaniave mTeli dovlaTi,
qars gaatane mTeli qoneba...
ver gamodeqi da ver ivaWre,
saqveynod sWame kacma sircxvili,
gakotrdi, rogorc noe CxikvaZe,
dadeqi, rogorc noes wisqvili.
ar momanaTo mag saRadare
Tvalebi, cecxliT ganaSuqari,
ar SemekiTxo, rad Sevadare
noes xuxulas Seni duqani!
amwvanebula Zveli xexili,
gacocxlebulan Zveli biWebi, xelgaSlili da gulgaReRili
dgaxar da muStars epatiJebi...
ex, ramdeni ram dagixatia,
gamdidrebulxar feris dovlaTiT,
axla yvelasTvis cxadze cxadia:
arc vaWari xar, arc bedovlaTi!
movdivar, SenTan, Cemo Zmakaco,
sxva megobari qveynad nu ginda,
movdivar SenTan, Cemo Zmakaco,
da xarbad momaqvs Seni duqnidan
SuSa kitri da qorfa mwvanili,
patarZlis xeliT gamoyvanili...
1940
2.
rionis pirad SfoTavs qalaqi, aTas WirSi da lxinSi naqebi,
yovel axalwels saguldagulod ganaTebuli CiCilakebiT.
mis ganTiadebs nu daiviwyeb da arasodes ar daberdebi:
is TeTri Coxa isev gacvia, isev prialebs wuRa-mestebi,
isev mesxeTis quCiT midixar da mogZaxian igiv sworebi,
Segxvdeba vinme ojaxisSvili, koxta ymawvili moewonebi,
xelSi agiyvans, Sublze gakocebs, uzalTuns mogcems agre daglocavs:
„mraval axalwels daeswar Svilo, da esaxele imerlis ojaxs!“
rionis pirad ki quxs qalaqi, aTas WirSi da lxinSi nagebi,
yvelgan naxevrad Riaa kari da cimcimeben CiCilakebi,
mxolod bagratis taZris nangrevni garindebulad mkvdrul myudroebiT,
maT STaginerges Sen siyvaruli, yrmao, gardasul ima droebis!
qarTvel cxenosans
amxedrebulo vaJkaco, wver-ulvaSi rom gixdeba,
roca gulxarbi mtarvali xmaldaxmal
gadmogixteba,
asCexe, sanamdisinac marjvena gadagiwvdeba,
gaxsovdes, rom xar vaJkaci, nurasdros dagaviwydeba!
gaxsovdes, lampionebiT ganaTebuli aspinZa, mamulisaTvis qarTveli mters rogor
gaumaspinZlda.
galaRebuli TeTroniT gadaerie laSqarSi,
rom duSmanT Tavbru daesxas Seni frangulis kaSkaSiT.
moskovs da Tbilis-qalaqsa win aRemarTe farada,
dasWeqe, daagugune mamapapuri „varada“.
Sen, uSiSaro vaJkaco, wver-ulvaSi rom gixdeba
roca gulxarbi mtarvali xmaldaxmal gadmogixteba,
asCexe, sanamdisinac marjvena gadagiwvdeba,
sabWoTa armiisa xar, nurasdros dagaviwydeba!
1941
ori saaxalwlo
1.
sanam ar Caqrebian imereTis odebi,
yovel axalweliwads marad momagondebi.
Sori gzidan mosuli, mama-papis jilagi –
ucxod ganaTebuli patara CiCilaki.
ucxod ganaTebuli, sxvaze ar gasacvali:
mwvane suros foToli... kurkantelas marcvali...
uzarmazar odaSi muxis cecxli gugunebs,
bavSvi gaocebuli mxolod Sen Semogyureb.
dgaxar damSvenebuli qamar-xanjal-yawimiT,
rogorc TeTrCoxiani imereli ymawvili.
foCiani kanfetic zed gasxia masrebad,
albaT, caSi Tu moxda Seni galamazeba!
uzarmazar odaSi muxis cecxli CaxCaxebs,
Zveli „mravalJamier“ aRebs yvela gasaRebs.
me xan papis wvers vumzer, xan Sen gimzer, CiCilaks,
da viRvrebi binulis nakadiviT sicilad.
sulac ar gamigia, ra maxarebs, ras veli...
ase Tvalgauryvneli, sixaruliT Tvalsveli,
mxolod Sen Semogcqeri, Seni Suqis mjera me,
Sori gzidan mosulo, varskvlaveTis mcenarev!
sanam ar Caqrebian imereTis odebi,
yovel axalweliwads marad momagondebi!
saqarTvelo iyo maTi saocnebo saxeli
Zvelad Turme, roca mtrebis uTvalavi jarebi
modiodnen rom gaeRoT saqarTvelos karebi,
mamakacebs gverdiT hyavdaT, viT foladis farebi, da mtrebs maTTan erTad scemdnen saqarTvelos qalebi, ise mtkice iyvnen, Turme, viT metexis kedeli,
gmiri Tamar vaSlovneli da maia wyneTeli.
maTi xmali cecxls afrqvevda, mteri TrToda verani,
saqarTvelos cis fers hgavda feri maTi meranis.
sadac unda yofiliyvnen marad dauzraxvelni –
saqarTvelo iyo maTi sayvareli saxeli.
brZolis velze midiodnen rainduli ocnebiT,
midiodnen da mihqondaT Calisferi droSebi.
bevrjer sisxliT SeRebilan maTi avgarozebi.
sadac unda yofiliyvnen, Tund samaris karamdis,
osmaleTis miwa iyo, Tu mindori marabdis.
saqarTvelo iyo maTi sayvareli maradis.
sadac unda aRemarTaT satevari da gorda,
vaJkacurad miiwevdnen, vaJkacurad gahqondaT,
sparseTSi Tu daRestanSi, krwanisTan Tu SamqorTan,
saqarTvelos erTi muWa cxeli miwa Tan hqondaT.
sikvdilis win rusTavelis Sairebis ZaxiliT,
miwas gulSi Caikravda qarTleli Tu kaxeli, saqarTvelo iyo maTi saocnebo saxeli.
Svilebs omSi agzavnidnen warbSekruli dedebi,
agzavnidnen, abarebdnen dedur daimedebiT:
Tu isari mogxvdeT zurgSi, ar daiWraT mkerdebi,
xelmeored nu genaxoT saqarTvelos qedebi!
ise mtkice iyvnen, Turme, viT metexis kedeli,
gmiri Tina wavkiseli da maia wyneTeli.
maTi xmali cecxls afrqvevda, mteri TrToda verani,
saqarTvelos cis fers hgavda feri maTi veranis.
mamulisTvis daiRupnen vaJkacobis msaxvelni,
saqarTvelo iyo maTi uwmindesi saxeli.
guramiSvilis Civili
vaxtang meeqvsem erTxel xevSi
sumbuli naxa TeTri da wminda.
moTxara, frTxilad aiRo xelSi,
rom savardeSi mieca bina.
fiqrobda mefe: „yvavili mwveli
grZel ylortebs gaSlis, gainavardebs:
viTarc ambori, misi surneli
gadaefrqveva mdidrul savardes!“
fiqrobda, magram vai, rom tyvilad:
ar esalbuna yvavils alersi,
Tavi daxara da moiwyina,
rogorc Wabukma ucxo mxareSi.
bevri efera mefe mgosani,
Tavs damReroda, rogorc bulbuli,
magram saamo surnel-fSosani
mainc daWkna da gaxma sumbuli.
mec sumbuliviT davigolvebi
da mec gamaxmobs ucxo zmaneba,
Tu saqarTvelos lurji gorebi
droze ar naxa Cemma Tvalebma.
davWknebi, rogorc daWkna vardebSi
xevis yvavili mzisken mzirali,
da vaxtangiviT sadRac Cavkvdebi
CemTa mkvidrTagan dautirali.
mSoblur baRidan gadmoyvanili
ucxo miwaze ver gavixareb,
vidre davmWknarvar Seni yvavili,
momxede, Cemo samSoblo mxarev!
krwanisis yayaCoebi
samasi aragvelis xsovnas
hei, Tqven aragvelebo, gaumaZRarno omiTa,
Tqvens saflavebTan mosvla da muxlis modreka mominda.
SavCoxiano vaJkaco, Wriloba xom ar Segxsnia!
es sisxli aris, Tu marTla yayaCoebis cecxlia?
SavCoxiano vaJebo, ase ram gagaxalisaT,
Jriali xom ar mogesmaT oJa jurxais farisa?
simRera xom ar mogesmaT patara kaxis xmalisa?
iqneb me Tvali matyuebs, zeca mabrmavebs kriala,
maSin Tqven TviTon aRsdeqiT da marqviT omaxianad,
Tu arc yayaCos cecxlia da arc axali iara,
ma es beberi krwanisi ra Zalam aabrdRviala?
hei, Tqven aragvelebo, gaumaZRarno omiTa,
Tqven saflavebTan mosvla da muxlis modreka mominda!
25
26
giorgi umikaSvils
nino xabelaSvils
@vfvekbc# be,bkt
lbcrpt lf rfctnfpt
qveynis ekonomiurma gaWirvebam qarTvelebi samSoblodan Sors, 9 aTasi kilometrisa Tu 9 sasaaTo sartyelis moSorebiT gadaisrola.
RvTisanabarad mitovebulebs samSoblosTan uxilav
Zafebad erTaderTi qarTuli gazeTi `mamuli~ moevlinaT.
gazeTisadmi siyvarulis gamocxadebis lamazi dasturia es saRamoc, romelSic qarTveli emigrantebi monawileoben, samSoblodan okeanisgaRma, msoflios megapolisSi - niu iorkSi.
daqorwinebas vulocavT Cvens kolegas, miunxenSi gamomavali Jurnal `qarTulis~ redaqtor-gamomcemels nino xabelaSvilsa da giorgi
umikaSvils, sixaruls, bednierebas da SvilTa
simravles vusurvebT.
`mamulis~ redaqcia
milocvebi
dabadebis dRes vulocavT Cveni gazeTis erTgul
megobars, mSvenier qalbatons rusudan CogovaZes
CogovaZes,
sixaruls da monatrebul
quTaisSi dabrunebas vusurvebT. mraval dabadebis
dRes - mravalJamier!
mamulis~ redaqcia
`mamulis~
patara salomes dabadebas
vulocavT Cveni gazeTis erTgul
megobars gela joxaZesa da nana
koraxaSvils! male biWic mogvelocos gela batono!
redaqcia
naTia
kuxianiZe
monatrebul quTais
s
quTaiss
DVD-is an videokasetis Rirebulebaa 15$, safosto
momsaxureoba nebismieri raodenobis SekveTaze 5$,
unda SeavsoT es anketa, amoWraT, daurToT Ceki an mani
orderi `manuCar kaWaxiZis~ saxelze da gamogzavnoT:
MAMULI, P.O. Box 13121. Jersey City, NJ 07303
(Tqveni saxeli da gvari)
(qalaqi,
Stati,
RmerTma gikurTxos da dagilocos alagi,
Seni gelaTi, saTaflia da bagrati,
ra memarTeba, sxva araferi ar minda,
- minda cxovreba SenTan daviwyo Tavidan.
mcviva cremlebi, Tavs vekiTxebi, ras Svrebi?
Sens ezoebSi dabudebulan SaSvebi,
Seni mze TiTqos sul sxvanairad anaTebs,
viTvli qarians, yvela Rameebs ganaTevs.
yvela qadili Sens siSoreze - amixda,
nacnobi saxlebi TiTqmis taZrebad gamixda,
cxovreba SenTan nazi sizmariviT gavida,
- var gamoWrili Seni sicocxlis ZarRvidan.
ra Tilisma gaqvs, rom araferi ar minda,
- minda cxovreba SenTan daviwyo Tavidan,
RmerTma gikurTxos da dagilocos alagi,
Turme yofilxar Cemi ocnebis qalaqi.
qaliSvilis, patara Tekles dabadebas
vulocav Cems vano goderZiSvilsa
da Sorena barbaqaZes
barbaqaZes. starti WeSmaritad kargadaa aRebuli,
magram jer Sorsaa finiSamde. yvelaferi ise rom moxdes, rogorc
es im lamaz zRapar-multfilmSia, erTxel kidev unda dagvaZaxebino:
esec biWi! xoda, erT mxares mze, meore mxares mTvare, ukan kidev
varskvlavebi garantirebuli iqneba.
manuCar.kaWaxiZe
tctw ujuj=
(saxlis nomeri da quCa, Apt N)
Zip-kodi)
vuZRvni Cems sayvarel
mamikos dabadebis 50
wlisTavTan dakavSirebiT
27
or diskad
gancxadebebi
or diskad
iyideba Cexuri proeqtis 4-oTaxiani bina Temkis dasaxlebis me4m/r, me-8 sarTuli, guramiSvilis
metrosTan axlos. naxevrad garemontebul mdgomareobaSi. fasi35.000$ damikavSirdiT:
TbilisSi 64-64-68, (877)78-9774; (893)17-95-46 ikiTxeT sveta,
amerikaSi (917)407-2023 xaTuna
moniSneT
moniSneT
es is koncertebia, romelTa Canawerebic yvela qarTul ojaxSi unda iyos!
am firebze erTnairad Cans qarTuli
sulica da qarTuli tkivilic!
redaqtori
TiToeuliDVD-is Rirebulebaa 20$, safosto momsaxureoba
nebismieri raodenobis SekveTaze 5$, unda moniSnoT TqvenTvis
sasurveli DVD-is ujredi, SeavsoT es anketa, amoWraT,
daurToT Ceki an mani orderi da gamogzavnoT.
iyideba oroTaxiani bina axalaSenebul korpusSi saburTaloze, respublikur saavadmyofosTan, evroremontiT, ucxovrebeli,
me-9 sarTulze aTsarTulianSi.
cnobebisaTvis: 267-474-9318
(Tqveni saxeli da gvari)
Gela SACHALELI
3405 Kings Hwy, Apt 3C
Brooklyn, NY 11234
turistuli
iyideba 1000 kv.m. miwis nakveTi kaklebSi (bagebsa da wyneTs
Soris), zurab wereTlis saxelosnosTan axlos. fasi 70.000$
informaciisaTvis darekeT:
Tbi-lisSi: (899)95-00-98;
(899)22-74-74 nino, amerikaSi:
(917)407-2023 xaTuna
(saxlis nomeri da quCa, Apt N)
(qalaqi,
agenti
Zip-kodi)
Stati,
veZeb droebiT (live-in) samsaxurs
moxucis momvlelad niu iorkSi, niu
jersSi an mis SemogarenSi, dekemberianvarSi. dasvenebis dRis gareSe, var
kargi inglisuriTa da saTanado gamocdilebiT. SemexmianeT telefonze:
347-262-8045 sofo.
msxvili varikozuli venebis mkurnalobis
uaxloesi da yvelaze Sedegiani meTodi operaciamde
tkivilis gareSe!
nawiburebis gareSe!
narkozis gareSe!
eqim
Semdeg
merab boTeris
msxvili varikozuli venebis lazerul centrSi viyenebT
yvelaze efeqtur, uaxles msoflio klasis teqnologias
da mkurnalobis meTodebs, vatarebT kompleqsur mkurnalobas ukanaskneli Taobis lazeris saSualebiT.
- mikroqirurgia ultrabgeris gamoyenebiT;
- Tanamedrove skleroTerapia.
- proceduris xangrZlivoba – 30-90 wuTi
- proceduris dros SemogTavazebT kinofilmebis naxvas
proceduris Semdeg SeiZleba saxlSi an samsaxurSi wasvla 10 wuTSi.
msxvili varikozuli venebis mkurnaloba
saWiroa droulad, vidre ar warmoiqmna:
dRisiT: 917-974-7166
1950 86th street, 2FL
saRamos: 718-621-6846
Brooklyn, NY 11214
faqsi: 718-621-6846
el.fosta: mnc7@earthlink.net
vamzadeb inglisurSi
nebismieri donisa da asakis
msurvelebs
tel: 718-784-1337 lela
yavisferi laqebi kanze; fexis kanis gamsxvileba da
SemWidroeba; sisxldena dazianebuli venebidan; wylulebi;
imkurnaleT, vidre ar gaxda ganukurnavi!
wvril varikozul kapilarebs `qselebs” warmatebiT ganvkurnavT
lazeriT da sklerotirebiT. msxvili da wvrili varikozuli venebis
am meTodiT mkurnalobas anazRaurebs umetesi sadazRvevo kompania.
eqimi merab boTeri - qirurgi, 35 wliani muSaobis gamocdilebiT yofil ssrk-sa da aSS-Si. qirurgiis amerikuli sabWos
diplomirebuli. agreTve atarebs Tiaqaris, buasilis, swori
nawlavis daavadebebis da kanis warmonaqmnebis operaciebs.
660 92nd Street, Bay Ridge, Brooklyn, NY 11228
(konsultacia, gamokvleva da mkurnaloba)
102-51 Queens Blvd, Forest Hills, Queens, NY 11375
(konsultacia da gamokvleva); 1-718-238-1555
vsaubrobT
qarTulad!
28
ukve gaixsna
TeTri
gedi
axali qarTuli restorani braitonze
-
qarTuli suli
qarTuli atmosfero
qarTuli gemo
qarTul restoranSi
uaxloes xanSi igegmeba RonisZiebebisa da
banketebis pirdapiri saeTero Cveneba saqarTveloSi (internetisa da restoranSi damontaJebuli kamerebis saSualebiT)
daiwyo SekveTebis miReba dabadebis dReebis, giorgobisa da saaxawlo banketebze.
410 BRIGHTON BEACH AVE,
BROOKLYN, NY 11235. Tell 718-648-5484, 917-815-4415
HTLFMNJH-UFVJVWTVTKB
VFYEXFH RFZF[B't
saqarTveloSi `mamuls~ warmoadgens sagamomcemlo saxli
`asaval-dasavali~ KFIF YFLFHTBIDBKBC patronaJiT
gazeTis am nomris Seqmna SesaZlebeli gaxda pirveli eleqtronuli gamomcemlobisa
da misi xelmZRvanelis, WeSmariti mamuliSvilis, baton kaxa daviTuris daxmarebiT.
MAMULI
P.O. Box 13121,
Jersey City, NJ 07303
www.mamuli.com